سازمان نی از وضعیت خبرنگاران افغان در ایران ابراز نگرانی کرد

شمار پناهجویانی که در سال ۲۰۲۴ نسبت به سال پیشتر دست به این اقدام زده اند، ۳۰۰ مورد بیشتر است. آنها پس از ورود به کلیساها، از داخل شدن و اخراج به دست ماموران اداره مهاجرت و پولیس در امان می‌مانند.

بیشتر این موارد مربوط به پناهجویانی است که طبق قانون دابلین باید به اولین کشور عضو اتحادیه اروپا که وارد آن شده‌اند، مانند پولند، بلغارستان یا رومانیا، بازگردانده شوند.
اما کلیساها در آلمان با ارائه پناه موقت، تلاش می‌کنند روند اخراج این افراد را متوقف یا به تعویق بیندازند تا امکان بررسی دوباره پرونده‌ها یا استفاده از راهکارهای قانونی فراهم شود.

استفان رایشل، رئیس یک موسسه خیریه کلیسایی به وبسایت انفو مایگرنتس گفت: «افزایش تعداد پناهجویان در کلیساها واکنشی است به فشارهای روزافزون برای بازگرداندن افراد به کشورهایی که بسیاری از آن‌ها در آنجا خشونت‌ و شرایط غیرانسانی را تجربه کرده‌اند.»

او افزود که بسیاری از پناهجویان سوری، افغان و سومالیایی، پس از عبور از مرزهای کشورهای اروپای شرقی، با بازداشت و برخوردهای خشن مواجه شده‌اند. او هشدار داد که برخی از این اخراج‌ها حتی ممکن است به بازگشت مستقیم به کشورهای ناامن منجر شود.

با این حال، اقدام کلیساها برای جلوگیری از اخراج پناهجویان، با انتقاد برخی کارشناسان و مقام‌های دولتی روبه‌رو شده است.

در این میان، مقامات کلیسایی از این اقدام به‌عنوان بخشی از وظیفه انسانی خود دفاع کرده‌اند. کریستین اشتب‌لاین، اسقف پروتستان برلین،، دادن پناه به پناهجویان را «خدمتی به جامعه و یادآوری شفقت و رحمت» خوانده است.

در حالی که برخی سیاستمداران محافظه‌کار به‌ویژه در ایالت‌هایی چون بایرن، با رویکردی سخت‌گیرانه‌تر نسبت به مهاجران برخورد می‌کنند، کلیساهای کاتولیک، پروتستان و آزاد در آلمان همچنان حمایت خود از پناهجویان را ادامه می‌دهند.

در نامه سرگشاده این نهادهای مدنی و حقوق بشری آمده است که زلمی خلیلزاد، نماینده سابق ایالات متحده برای افغانستان، در تضعیف پایه‌های حکومت پیشین، تسهیل بازگشت طالبان به قدرت و حذف مردم از فرایندهای سیاسی نقش مستقیم داشته است.

این نهادها نوشتند که اقدامات زلمی خلیلزاد از نظر سیاسی و حقوقی نشان دهنده همراهی او با طالبان است؛ گروهی که به نقض شدید حقوق بشر و تهدید صلح و امنیت بین‌المللی معروف است.

این نهادها نماینده سابق امریکا برای افغانستان را به نقض اصل بی‌طرفی در میانجیگری دیپلوماتیک منشور سازمان ملل، همدستی غیرمستقیم در تبعیض نظام‌مند و اعمال آپارتاید جنسیتی توسط طالبان متهم کرده‌اند.

نهادهای مدنی و حقوق بشری همچنین خواستار آغاز تحقیقات رسمی بین‌المللی درباره نقش زلمی خلیلزاد در «تسهیل جنایات طالبان» و ممنوعیت مشارکت او در هرگونه ساختار تصمیم‌گیری در مورد آینده افغانستان شدند.

زلمی خلیلزاد، نماینده سابق امریکا برای افغانستان در سال ۲۰۲۰ توفق‌نامه ایالات متحده با طالبان را امضا کرد؛ توافقی که منجر به خروج نیروهای امریکایی از افغانستان و زمینه‌ساز بازگشت طالبان به قدرت شد.

این نهادها تاکید کردند که این نامه بخشی از یک فرآیند حقوقی گسترده‌تر است که با شواهد، شهادت‌ها و مدارک مورد نیاز به سازوکارهای بین‌المللی مربوطه ارائه خواهد شد.

پیشتر شرل بنارد، همسر زلمی خلیلزاد در پی دیدار از افغانستان تحت کنترول طالبان در مقاله‌ای از پناهجویان افغان خواست که از بازگشت به کشور نهراستند. اظهارات خانم بنارد واکنش‌های جنبش‌های اعتراضی زنان و دیگر نهادهای مدنی و حقوق بشری را برانگیخت. شماری از فعالان حقوق زنان همسر خلیلزاد را نیز به همدستی با طالبان متهم کرده بودند.

اتحادیه اروپا در نشستی دو روزه در بروکسل، وضعیت افغانستان را مورد بررسی قرار داد. نماینده قطر در این نشست با اشاره به چالش‌های سیاسی و اقتصادی جاری در افغانستان، بر اهمیت اقدام جمعی و ابتکارات هماهنگ برای ایجاد تاثیر ملموس و پایدار در تلاش‌های امدادی تاکید کرد.

او گفت: «کشورهای اهداکننده و سازمان‌های بشردوستانه می‌توانند نقش موثری در حمایت از ظرفیت‌سازی جامعه افغانستان برای افزایش تاب‌آوری و بهبود ایفا کنند.»

نشست بروکسل با حضور مقام‌های ارشد نهادهای اتحادیه اروپا، کشورهای عضو، کشورهای حوزه خلیج فارس، اهداکنندگان، شرکای گروه هفت، سازمان ملل، بانک جهانی، نمایندگان جامعه مدنی و سازمان‌های غیردولتی برگزار شد.

پیشتر اتحادیه اروپا با هشدار درباره بحران شدید اجتماعی-اقتصادی در افغانستان، از تخصیص کمک بشردوستانه‌ای به ارزش ۱۶۱ میلیون یورو به این کشور خبر داده بود.

نیروهای امنیتی ترکیه اخیرا بسیاری از مهاجران افغان را به دلیل عدم ارائه مدارک اقامتی بازداشت کرده است.

بسیاری از این مهاجران پس از بازگشت طالبان به قدرت، از ترس اقدامات انتقام‌جویانه این گروه به ترکیه پناه برده‌اند.

پیش از این برخی از نظامیان حکومت پیشین و فرماندهان حزب جنبش ملی با اخراج از ترکیه و برگشت به افغانستان در ولایت‌های شمال به‌طور مرموز ترور شده‌اند.

منابع به افغانستان اینترنشنال گفتند عبدالولی باشنده ولسوالی مرغاب، روستای رغسکن ولایت غور بود. پدر عبدالولی گفت فرزندنش شش ماه پیش برای کارگری به ایران رفته بود.

به گفته منابع، پنچ شهروند افغانستان که در این حمله زخمی شده‌اند، نیز باشندگان ولسوالی‌های مرغاب، چهارسده و مرکز ولایت غور هستند. منابع افزودند که این شهروندان افغانستان در یک ساختمان در حال ساخت، در منطقه تهران‌پارس مشغول کار بودند.

ویدیویی که از جریان این رویداد به افغانستان اینترنشنال رسیده نشان می‌دهد که یک کارگر افغان در جریان حملات و صدای شلیک از عبدالولی و دیگر همکارانش می‌خواهد ساختمان را تخلیه کنند. او در این ویدیو به تکرار، عبدالولی را صدا می‌زند.

در روزهای اخیر خبرهایی مبنی بر کشته شدن شماری از افغان‌های مقیم ایران، در حملات هوایی اسرائیل، منتشر شده است. تاکنون آمار دقیقی از این قربانیان در دست نیست.