وزارت خارجه طالبان روز یکشنبه اعلام کرد که مسئولان یوناما را به علت گزارش این دفتر درباره بازداشت و شکنجه مهاجران اخراجی احضار کرده است. طالبان یوناما را تهدید کرده است که در صورت نشر گزارشها با «نیت تشویش اذهان عامه»، اقدامات لازم را روی دست خواهد گرفت.
وزارت خارجه طالبان روز یکشنبه، ۱۹ اسد در بیانیهای به گزارش مشترک یوناما و دفتر حقوق بشر سازمان ملل درباره بازداشت و شکنجه مهاجران اخراجی واکنش نشان داد. طالبان نوشت که کمیسیون مشترک این گروه با حضور نمایندگان وزارت خارجه، امر به معروف و اداره استخبارات، گزارش مذکور را بررسی کرده است.
وزارت خارجه طالبان میگوید گزارش یوناما درباره بازداشت و شکنجه مهاجران بازگشتی «غیرمعیاری» است، رویدادها را بزرگنمایی کرده و به آنها رنگوبوی «سیاسی، سمتی و زبانی» داده است. این گروه مدعی شد که یوناما «واقعیتها را تحریف» کرده و هویت و ارزشهای دینی-اجتماعی کشور را نادیده گرفته است.
طالبان میگوید که یوناما در این گزارش به جای تمرکز به کمکهای ارائه شده به مهاجران، «از طریق بازی با کلمات» به خلق نگرانی و تشویش اذهان عامه پرداخته است. بیانیه افزوده است که گزارش یوناما به تجربههای فردی شمار معدودی از افرادی تمرکز دارد که در برگشت به افغانستان با مشکلات مواجه شدهاند. اما بازگشت «امن و باعزت» میلیونها افغان را نادیده گرفته است.
در بیانیه طالبان آمده است که انتخاب شمار معدودی از مهاجران اخراجی توسط یوناما «هدفمند» بوده و بسیاری از ادعاها در آن، بدون ارائه شواهد و براساس گمانهزنیها مطرح شده است. طالبان یوناما را به استفاده از اصطلاحاتی با رنگوبوی سیاسی و نقض اصل بیطرفی در این گزارش متهم کرده است.
دفتر حقوق بشر سازمان ملل و یوناما در دوم اسد در گزارشی نوشتند بازگشتکنندگان افغان بهویژه زنان، نظامیان، کارمندان دولت پیشین و خبرنگاران با خطر جدی شکنجه، بازداشتخودسرانه و نقض حقوق بشر از سوی طالبان روبهرو هستند. این گزارش به اساس گفتوگو با ۴۹ مهاجر بازگشته از ایران و پاکستان در سال ۲۰۲۴ تهیه شده است.
گزارش یوناما حاکی است که تخطیها در برگیرنده «شکنجه و بدرفتاری، دستگیری و توقیف خودسرانه و تهدید امنیت فردی از سوی مقامات حاکم میباشد.»
طالبان به مسئولان یوناما خاطرنشان کرده است که باید روش گزارشدهی خود را «بهطور جدی بازنگری کند». این گروه از یوناما خواسته است که در «رفع نواقص علمی و حرفهای» گزارشهای خود اقدامات عملی انجام دهد.
طالبان پیش از این جلو ورود گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل به افغانستان گرفته بود. با این حال، گزارشگر ویژه و دفتر یوناما به طور مرتب گزارشهای انتقادی خود را از وضعیت حقوق بشر در افغانستان ارائه کردند.
یوناما روز یکشنبه در تازهترین گزارش سهماهه خود از موارد گسترده نقض حقوق بشر در این کشور، از جمله محدودیت بر زنان، خطرات برای بازگشتکنندگان، اعدامهای علنی و فشار بر رسانهها و فعالان مدنی خبر داده است.
در پیام این سازمان که روز یکشنبه، ۱۹ اسد منتشر شد، از کاربران شبکههای اجتماعی خواسته شده است با استفاده از هشتگهای مشخصی که معرفی کرده به این کارزار بپیوندند.
این کارزار بر سه پیام اصلی تأکید دارد: «نه به اخراج خبرنگاران از پاکستان و ایران»، «روند انتقال خبرنگاران به کشورهای امن را تسریع دهید» و «خبرنگار بودن جرم نیست».
این سازمان حامی خبرنگاران روز گذشته نیر با انتشار بیاینهای خواستار توقف روند اخراج خبرنگاران افغان از ایران و پاکستان شد.
این نهاد اعلام کرد که هیئت رهبری آن، در هفدهم اسد، در یک نشست آنلاین با خبرنگاران مقیم این کشورها، به بررسی مشکلات و چالشهای آنان پرداخته است.
در این نشست، خبرنگاران شرکتکننده به مشکلاتی از جمله عدم تمدید ویزا، بیاعتباری نامههای رسمی سفارتخانهها و نهادهای بینالمللی نزد پولیس، تشدید فشارها و محدودیتهای امنیتی، و شرایط دشوار اقتصادی و حقوقی اشاره کردند.
بر اساس گفتههای این سازمان، پیشنهادات مطرحشده شامل تعهد مالی نهادهای بینالمللی برای استخدام وکلای مدافع، هماهنگی با مقامات پاکستان و ایران به منظور حمایت از خبرنگاران، ایجاد صندوق حمایتی ویژه، صدور کارت شناسایی معتبر، برگزاری دورههای آموزشی تخصصی، و راهاندازی کارزار دادخواهی آنلاین بوده است.
