شماری از منابع صحی در شرق کشور به افغانستان اینترنشنال گفتند که مقررات طالبان باعث شده است که دسترسی زنان به خدمات صحی در مناطق زلزلهزده، «بهطور چشمگیری» کاهش یابد و این به افزایش مرگومیر شان کمک کرده است.
طبق آخرین آمار شفاخانه حوزهای ننگرهار، تاکنون هزار و ۷۰ زخمی به این مرکز منتقل شده که تنها ۱۲۵ نفر آن زن اند. منابع میگویند که شمار زخمیان زن بالاست، اما کمتر انتقال پیدا میکنند.
با گذشت سه روز از زلزله شرق افغانستان، دادههای تازه از یک مرکز صحی ولایت کنر نشان میدهد که دسترسی زنان به مراقبتهای عاجل پزشکی بهطور چشمگیری کمتر از مردان بوده است.
در جریان سه روز، در مجموع ۳۵۳زخمی به این شفاخانه منتقل شده اند. در این میان، ۱۸۲ مرد، ۱۰۴کودک و ۶۷زن حضور دارند.
کارمندان صحی و باشندگان محل میگویند کم بودن تعداد زخمیان زن در مراکز صحی به معنای آسیب رسیدن کمتر به زنان در این رویداد نیست؛ بلکه بازتابی از محدودیتهای اعمالی طالبان، موانع لجستیکی و کمبود تیمهای صحی زنانه در مناطق آسیبدیده است.
منابع پزشکی میگویند زنان معمولاً تنها زمانی به شفاخانه انتقال داده شده اند که وضعیتشان به شدت وخیم بوده است. این ادعای منابع پزشکی را آمار بستری شدگان این رویداد تقویت کرده است.
هرچند شمار زنان منتقلشده به مراکز صحی اندک بوده است، اما از میان ۶۷زن، ۵۴مورد بستری شده اند. در حالی که ۳۷ مرد و ۳۲ زن در این مرکز بستری شدهاند. پزشکان میگویند این ارقام نشان میدهد که زنان عمدتاً صرف در موارد بحرانی به شفاخانه منتقل شدهاند.
طالبان شمار مجموعی جان باختگان زلزله در کنر را پنجشنبه، ۲ هزار و ۲۰۵ نفر و تعداد زخمیها را ۳ هزار و ۶۴۰ نفر اعلام کردند. طالبان آمار را بدون تفکیک جنسیتی اعلام کرده است. منابع محلی گزارش دادهاند که تلفات زنان بهطور قابلتوجهی بالا بوده است.
یک مسئول صحی در کنر به افغانستان اینترنشنال گفت: «تیمهای صحی زنانه بسیار کم بود و بسیاری از زنان به این دلیل جان دادند که به مردان نامحرم اجازه داده نمیشد آنها را بیرون بکشند. در روز سوم، برخی خانوادهها ناگزیر شدند زنانی را که آموزش قابلگی دیده بودند، به مناطق زلزلهزده بفرستند.»
باشندگان محل میگویند در مواردی مردان در روند انتقال و درمان در اولویت قرار گرفتند و زنان کمتر فرصت یافتند که وضعیت صحی خود را بازگو کنند.
با این حال، منابعی در ریاست صحت عامه ننگرهار به افغانستان اینترنشنال گفتند تا پایان ساعت رسمی دیروز، مجموعا ۹۱۳ زخمی به شفاخانه حوزوی این ولایت منتقل شده بودند. به گفته آنها، از این میان ۵۴۸ تن بستری شدهاند. بر اساس آمار این مرکز، بالای ۱۷۲ نفر آنها عملیات جراحی انجام شده است.
به شفاخانه ولایتی «فاطمهالزهرا» نیز ۱۲۸ بیمار انتقال یافتهاند که از میان آنها ۶۱ تن بستری شدهاند.
در شفاخانه تدریسی دانشگاه ننگرهار، تاکنون ۳۱۳ نفر منتقل شده و از این میان ۹۵ نفر بستری و ۲۱۸ نفر دیگر در بخش خدمات سرپایی (OPD) درمان شدهاند.
به گزارش منابع، در ولسوالی کامه و مراکز صحی شوی و برکوت، در مجموع ۹۲ بیمار ثبت شدهاند که ۷ تن از آنها به شفاخانه حوزهای ننگرهار انتقال یافتهاند. بر اساس ارقام داده شده، ۳۱ بیمار به شفاخانه داوودزی انتقال داده شده که همه بستری شدهاند. در شفاخانه خصوصی «سپین غر مومند» نیز ۴۹ بیمار بستری شدهاند.
منابع در شفاخانههای ننگرهار به افغانستان اینترنشنال گفتند که اکثریت زخمی های انتقال داده شده مردها و کودکاناند و شماری از زخمی های که سرپرست ندارند و همه اعضای خانوادههای خود را از دست داده اند، در شفاخانه ۵۰ بستر جدید تاسیس شده بستری شده اند.
مسوولان مراکز صحی میگویند یکی از عوامل اصلی افزایش تلفات زنان در زلزله اخیر این است که طالبان در روزهای نخست اجازه ندادند تیمهای صحی زنان به مناطق آسیبدیده بروند.به گفته آنها طالبان پس از افزایش فشارهای عمومی و انتقادها، برخی تیمها را با همکاری سازمانهای بینالمللی اجازه دادند وارد این مناطق شوند.
کارشناسان میگویند محدودیتهای آموزشی اعمال شده توسط طالبان بر زنان افغان و بسته شدن موسسات آموزشهای پزشکی، صدمه جبرانناپذیری به سیستم صحی کشور زده و پیامدهای آن در افزایش تلفات زنان در زلزله شرق افغانستان به روشنی قابل دید است.
