سازمان حقوق بشری ههنگاو گزارش داد که جمهوری اسلامی حکم اعدام ۸ زندانی بهشمول دو شهروند افغانستان را اجرا کرده است. در گزارش آمده است که دستگاه قضایی ایران قبلا این دو زندانی افغان را به اتهام «مرتبط به مواد مخدر» به اعدام محکوم کرده بود.
این دو زندانی بامداد سهشنبه ، ۲۷ عقرب در زندان اسفراین خراسان شمالی اعدام شدند.
در مورد هویت شهروندان افغان اعدامشده اطلاعاتی بیشتری نیامده است.
شش شهروند ایرانی در زندانهای بیرجند، بجنورد، دورود، ملایر و شیراز به اتهام های مختلف اعدام شدهاند.
تا کنون مقامهای جمهوری اسلامی ایران و طالبان درباره اعدام این افراد ابراز نظر نکردهاند. معلوم نیست که اعدامشدگان به وکیل مدافع دسترسی داشتند یا خیر.
فیصل نیاز ترمذی، سفیر پاکستان در روسیه گفت که در افغانستان باید دولتی تشکیل شود که حقوق همه شهروندانش را رعایت کند و از تروریسم حمایت نکند. او بر ضرورت تشکیل یک دولت فراگیر در افغانستان تاکید کرد و گفت که در گفتوگو با مقامهای روسیه بارها اهمیت این موضوع را مطرح کردهاند.
آقای ترمذی روز سهشنبه در مصاحبه با تلویزیون دولتی پاکستان افزود که روسیه به خوبی از اهمیت صلح در افغانستان آگاه است. او تصریح کرد: «افغانستان جنوب آسیا را به آسیای مرکزی متصل میکند و باید دولتی در این کشور باشد که از افراطگرایی و تروریسم حمایت نکند، فراگیر باشد و حقوق انسانی شهروندانش را رعایت کند.»
این دیپلومات ارشد پاکستانی همچنین گفت که در گفتوگو با روسیه نگرانیهای کشورش درباره افغانستان را مطرح کردهاند. او افزود: «ما معتقدیم که هند در تلاش است از طریق عوامل خود در افغانستان پاکستان را بیثبات کند. امیدواریم روسها این موضوع را درک کنند و همچنین رهبران هندی متوجه باشند که این اقدامات تنها باعث بیثباتی کشور خودشان میشود.»
این اظهارات همزمان با نشست شانگهای در مسکو بیان شد، نشستی که اسحاق دار، وزیر خارجه پاکستان، در آن حضور داشت. او در حاشیه این نشست با سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، و سایر مقامات این کشور دیدار کرد.
روسیه از حامیان منطقهای طالبان محسوب میشود و اعلام کرده که آماده است میان پاکستان و طالبان میانجیگری کند.
ارتش پاکستان اعلام کرد که در جریان دو عملیات جداگانه در دو روز گذشته دستکم ۲۳ عضو تحریک طالبان پاکستانی در باجور کشته شدند. ارتش مدعی شد در این درگیریها یک فرمانده تیتیپی به نام سجاد، مشهور به ابوذر نیز از پا درآمده است.
ارتش پاکستان روز سهشنبه، ۲۷ عقرب در بیانیهای گفت این عملیاتها در روزهای ۲۵ و ۲۶ عقرب (۱۶ و ۱۷ نوامبر) انجام شده است.
ارتش تاکید کرده است که عملیات «ضدتروریسم» در مناطق ناآرام پاکستان تا از بین رفتن آخرین «تروریست» ادامه خواهد یافت.
ارتش پاکستان به رغم عملیات پاکسازی گسترده نتوانسته است که حملات شبهنظامیان تیتیپی و بلوچ را کاهش دهد.
پس از سه دور مذاکرات بینتیجه میان طالبان و پاکستان، حملات شبهنظامیان در مناطق مرزی میان پاکستان و افغانستان افزایش یافته است.
پیشتر مقامهای امنیتی پاکستان اعلام کردند که ساکنان قبایل باجور باید «جنگجویان خارجی» را که به گفته آنها عمدتاً شهروندان افغانستان هستند، از منطقه اخراج کنند.
پاکستان میگوید که این شبهنظامیان در افغانستان پایگاه دارند و طالبان افغان را متهم به همکاری و پناهدادن به خاک افغانستان میکند؛ اتهامی که طالبان آن را بارها رد کرده است.
نور رحمان اخلاقی، وزیر امور مهاجرین حکومت پیشین، میگوید اختلافات میان سران سیاسی هزینه هنگفتی بر دوش مردم گذاشته است.
به باور او، سیاستمداران مخالف طالبان با گذشت هر روز، فرصتهای ارزشمندی را از دست میدهند.
به گفته اخلاقی، برخی رهبران سیاسی «انگیزه و توان ادامه مبارزه را از دست دادهاند.»
آقای اخلاقی روز سهشنبه، ۲۷ عقرب، در یادداشتی در شبکه اکس نوشت: «منافع برخی سیاستمداران مخالف طالبان در این است که در این فصل انزوای طالبان، متحدانه عمل کنند.»
او در ادامه افزود: «اگر کسانی انگیزه و توان ادامه مبارزه را از دست دادهاند، بسیار انسانی و اخلاقی است که این واقعیت را با مردم در میان بگذارند و آنان را در برزخ مبارزه و تسلیم نگه ندارند.»
به باور آقای اخلاقی، در چهار سال گذشته هیچگونه اتحاد معناداری میان مخالفان طالبان شکل نگرفته است. او تصریح کرد: «اگر چنین اتحادی به وجود میآمد، امروز وضعیت به این شکل نبود.»
این مقام پیشین هشدار داد که اگر انزوا و مسئولیتگریزی سیاستمداران ادامه یابد، حتی در خصوصیترین حوزهها نیز اختیار و نفوذ خود را از دست خواهند داد.
وزیر پیشین مهاجرین تأکید کرد که سرزمین افغانستان نیازمند مبارزهای آزادیخواهانه در تمام سطوح است و چهار سال پیچاندن این خواست مقدس در لایههای دلایل شخصی، چیزی جز فرار از مسئولیت جمعی نیست.
سفیر روسیه در اسلامآباد اعلام کرد که کشورش آمادگی دارد بین طالبان و پاکستان میانجیگری کند. آلبرت خورف، سفیر روسیه، با ابراز نگرانی از وضعیت امنیتی منطقه، بهویژه اوضاع افغانستان گفت که کشورش از تلاشها برای تقویت صلح و ثبات در جنوب آسیا حمایت میکند.
خورف روز سهشنبه در نشستی در مرکز مطالعات استراتژیک پاکستان اظهار داشت که تنشها در روابط کشورهای جنوب آسیا «اغلب توسط دولتهای خارجی تحریک میشود.»
وی افزود: «ما آمادهایم در تنشهای میان پاکستان و هند و همچنین میان پاکستان و افغانستان میانجیگری کنیم.»
به گفته سفیر روسیه، مسکو و اسلامآباد در مورد امنیت منطقهای، بهویژه وضعیت افغانستان، نگرانیهای مشترک دارند و روسیه از ادامه هرگونه همکاری برای تضمین صلح، مبارزه با تروریسم و کمک به توسعه اجتماعی و اقتصادی منطقه پشتیبانی میکند.
این موضعگیری در حالی مطرح میشود که پس از شکست گفتوگوهای طالبان و پاکستان در استانبول، تهران و مسکو چندین بار درباره مدیریت تنش میان دو کشور رایزنی کردهاند. ایران نیز پیشتر اعلام کرده بود که قصد دارد نشست منطقهای ویژهای را برای بررسی بحران روابط طالبان و پاکستان برگزار کند.
روسیه و ایران با اداره طالبان و پاکستان روابط نزدیک سیاسی و امنیتی دارند. پس از ناکامی مذاکرات استانبول، مقامهای طالبان و پاکستان در روزهای اخیر کمتر درباره اختلافات و درگیریهای مرزی اظهارنظر کردهاند.
بازرگانان ایرانی روز سهشنبه در دیدار با وزیر معادن اداره طالبان در کابل، علاقهمندی خود را برای سرمایهگذاری در بخش معادن افغانستان، بهویژه در حوزه استخراج مس، آهن و طلا اعلام کردند.
بر اساس خبرنامه وزارت معادن و پترولیم طالبان، هدایتالله بدری، وزیر معادن، با علیرضا بیکدلی، سفیر جمهوری اسلامی ایران در کابل، و هیئتی از اتاق تجارت این کشور دیدار کرده است.
در این دیدار، رئیس اتاق تجارت ایران گفته است که شرکتهای ایرانی تمایل دارند در استخراج معادن مس، طلا و آهن افغانستان سرمایهگذاری کنند.
وی همچنین وعده همکاری در زمینه ایجاد کارخانه ذوب آهن، آزمایشگاههای مجهز، مرکز خدمات فنی و آموزش و ارتقای ظرفیت مهندسان وزارت معادن را مطرح کرده است.
وزیر معادن طالبان از سرمایهگذاری شرکتهای ایرانی استقبال کرد و وعده داد که تسهیلات لازم را برای آنان فراهم کنند.
او تاکید کرد که روند پروسس یا فرآوری معادن باید در داخل افغانستان انجام شود.
اظهارات بازرگانان ایرانی در حالی مطرح میشود که پیش از این قراردادهای بزرگ استخراج نفت، گاز و مس با چین با کندی و چالش روبهرو شده است. چندی پیش، وزیر معادن طالبان از رئیس پروژه مس عینک خواسته بود روند اجرایی این پروژه را تسریع کند، اما هنوز مشخص نیست این پروژه چه زمانی به مرحله بهرهبرداری خواهد رسید.
همزمان با تیرگی روابط تجاری پاکستان و طالبان، روابط بازرگانی این گروه با ایران بهبود یافته است. چنانچه، ایران نزدیک به ۱۰۰ بازرگان خود را در چهارمین نمایشگاه بینالمللی امام ابوحنیفه به کابل فرستاده است.
مقامهای ایرانی در ماههای اخیر بارها بر گسترش همکاریهای اقتصادی با افغانستان تحت اداره طالبان تاکید کردهاند. پیشتر نیز یک مقام ایرانی روابط تجاری با افغانستان را «فرصتی طلایی» برای جمهوری اسلامی توصیف کرده بود.