کنفرانس تغییرات اقلیمی؛ کشورهای جهان بدون اشاره به سوختهای فسیلی به توافق رسیدند
کشورهای جهان در کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل (کاپ ۳۰) در برازیل، به یک توافق اقلیمی سازشی دست یافتند. این توافق بودجه بیشتری برای کشورهای فقیر که با پیامدهای گرمایش جهانی دستوپنجه نرم میکنند فراهم میکند، اما هیچ اشارهای به سوختهای فسیلی که عامل اصلی آن هستند، ندارد.
خبرگزاری رویترز نوشت درحالیکه ایالات متحده، بزرگترین آلایندهٔ تاریخی جهان، در این نشست حضور نداشت، اما کشورها تلاش کردند با دستیابی به این توافق، وحدت جهانی در مقابله با تأثیرات تغییرات اقلیمی را نشان دهند.
این سیومین کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل است که پس از دو هفته گفتوگو و بنبستی طولانی بر سر کاهش گازهای گلخانهای و تامین مالی اقلیمی، به توافقی اولیه دست یافته است.
دعوت نشدن طالبان
افغانستان یکی از ۱۰ کشوری است که با پیامدهای منفی تغییرات اقلیمی، از جمله خشکسالی، سیل، بارندگیهای نامنظم و کاهش منابع آبی مواجه است. با این وجود، سازمان ملل اداره طالبان را به این نشست دعوت نکرد.
اخیرا، اداره محیط زیست طالبان در اعتراض به دعوت نشدن به این کنفرانس، در بیانیهای نوشت که افغانستان یک کشور آسیبپذیر در برابر تغییرات اقلیمی است و دعوت نشدن نمایندگان این اداره، «مخالف عدالت اقلیمی و همکاری جهانی» است.
این کنفرانس قرار بود ۳۰ عقرب به پایان برسد، اما بهدلیل بروز اختلاف نظر میان کشورهای شرکتکننده ادامه یافت.
اتحادیه اروپا برای گنجاندن تعهدی صریح در توافق کاپ ۳۰ درباره فاصله گرفتن از سوختهای فسیلی تلاش میکرد، اما با مقاومت کشورهای عربی به رهبری عربستان سعودی روبهرو شد.
بر پایه پیشنویس توافقی که روز شنبه (اول قوس) منتشر شد، کشورها بر سر مجموعهای از اقدامات برای تسریع در واکنشهای اقلیمی، بازنگری در موانع تجاری مرتبط با سیاستهای سبز و سه برابر کردن منابع مالی اختصاصیافته به کشورهای در حال توسعه برای مقابله با پیامدهای شدید تغییرات آبوهوایی به توافق رسیدند.
این موارد از مطالبات اصلی کشورهای کمبرخوردار محسوب میشدند.
ووپکه هوکسترا، کمیسر حوزه اقلیم اتحادیه اروپا، در مصاحبه با رویترز گفت توافق بهدستآمده «قابل قبول» است، هرچند این بلوک انتظار داشت تصمیمات جدیتری در متن نهایی گنجانده شود.
او افزود: «دستکم مسیر حرکت درست است و باید از آن حمایت کنیم.»
آندره کورئا دو لاگو، رئیس کاپ ۳۰، نیز اعلام کرد بهدلیل نبود اجماع جهانی، موضوعات مربوط به فاصله گرفتن از سوختهای فسیلی و حفاظت از جنگلها در قالب «نقشه راه» جداگانهای منتشر میشود و در متن رسمی وارد نخواهد شد.
او ادامه داد برازیل بهعنوان رئیس این کنفرانس، دو نقشه راه جداگانه منتشر میکند تا مسیر پیشنهادی خود را برای این موضوعات ارائه دهد.
برازیل نیز اعلام کرد نشست پایانی کاپ ۳۰ برای تایید رسمی این توافق برگزار خواهد شد. طبق قواعد سازمان ملل، هر توافقی تنها با اجماع کامل کشورها قابل تصویب است.
این توافق یک ابتکار داوطلبانه برای تسریع اقدام اقلیمی بهمنظور کمک به کشورها برای رسیدن به تعهدات فعلیشان در کاهش انتشار گازهای گلخانهای راهاندازی میکند و از کشورهای ثروتمند میخواهد تا تا سال ۲۰۳۵ دستکم سه برابر پولی را که برای کمک به کشورهای در حال توسعه جهت سازگاری با جهان گرمتر فراهم میکنند، افزایش دهند.
دانشمندان گفتهاند که تعهدات ملی موجود برای کاهش انتشارها، گرمشدن پیشبینیشده را بهطور قابلتوجهی کاهش داده است، اما برای جلوگیری از عبور دمای جهانی از ۱.۵ درجهٔ سانتیگراد نسبت به دوران پیشاصنعتی کافی نیست؛ آستانهای که میتواند بدترین پیامدهای تغییرات اقلیمی را آزاد کند.
همزمان، رهبران گروه ۲۰ در نشست خود در آفریقای جنوبی بیانیهای صادر کردند که در آن، بر جدیت بحران اقلیمی تاکید شده است؛ موضعی که برخی آن را «بیاعتنایی مستقیم» به دیدگاههای دونالد ترامپ، رئیسجمهوری امریکا، درباره تغییرات آبوهوایی دانستهاند.
اهمیت «کاپ ۳۰»
برازیل در حالی میزبانی «کاپ ۳۰» را بر عهده دارد که ۳۳ سال از برگزاری نشست «ارثسامیت» در ریودوژانیرو میگذرد؛ رویدادی که در آن، نخستین توافقنامه سازمان ملل برای مقابله با تغییرات اقلیمی به تصویب رسید.
از آن زمان، این گردهمایی به یکی از مهمترین مجامع چندجانبه جهان بدل شده که کشورهای ثروتمند و فقیر را در کنار دانشمندان و نمایندگان جامعه مدنی گرد هم میآورد تا درباره تهدیدهای اقلیمی گفتوگو کنند.
با این حال، این نشستها هنوز نتوانستهاند از افزایش انتشار گازهای گلخانهای جلوگیری کنند، هرچند روند رشد آن تا حدی کند شده است.
شهرهای افغانستان در خط مقدم بحران اقلیمی
برنامه اسکان بشر سازمان ملل نسبت به افزایش دما در افغانستان هشدار داده و گفته است اگر این روند ادامه یابد و اقدام فوری نشود، پیامدهای فاجعهباری خواهد داشت. برنامه اسکان سازمان ملل تاکید کرد که شهرهای افغانستان در خط مقدم بحران اقلیمی قرار دارند.
این سازمان در ماه سرطان امسال گفت که باشندگان پایتخت افغانستان بابحران بیسابقه» کمآبی روبهرو هستند. این دفتر ملل متحد نوشت که سطح آب در کابل بهطور قابلتوجهی کاهش یافته و حدود شش میلیون نفر را در معرض خطر کمآبی قرار داده است.
کنفرانس تغییرات اقلیمی؛ کشورهای جهان بدون اشاره به سوختهای فسیلی به توافق رسیدند | افغانستان اینترنشنال
ژایر بولسونارو، رئیسجمهور سابق برازیل روز شنبه پیش از برگزاری تجمع هواداران خود در نزدیک خانهاش بهدلیل نگرانی از نقض حصر خانگی توسط پولیس بازداشت شد. او طی ماههای گذشته بهخاطر نقض اقدامات احتیاطی در پروندههای قضایی در حصر خانگی قرار داشت.
قاضی دیوان عالی برازیل در حکمی دستور بازداشت او را صادر کرد و دلیل این اقدام را احتمال ایجاد مشکل توسط هوادارانش در حصر خانگی او اعلام کرد.
قاضی همچنین به شواهدی اشاره کرده که نشان میدهد رئیسجمهور سابق پیشتر قصد دستکاری پایبند الکترونیکی خود و احتمال فرار را داشته است.
وکیل مدافع ژایر بولسونارو بازداشت او را تایید کرد و اعلام کرد که تجمع برنامهریزیشده هواداران نزدیک خانهاش، اصلیترین دلیل تصمیم قاضی برای بازداشت بود.
الکساندر د مورائس، قاضی دیوان عالی گفت: «آشوب ناشی از گردهمایی غیرقانونی هواداران محکوم، احتمال زیادی دارد که حصر خانگی و دیگر اقدامات احتیاطی را به خطر بیندازد و امکان فرار او را فراهم کند.»
او همچنین گفته است که رئیسجمهور سابق برازیل پیشتر قصد داشته در سفارت آرژانتین پناهندگی بگیرد. رئیسجمهور سابق این کشور در ماه سپتامبر به اتهام توطئه برای کودتا پس از باخت در انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۲ به ۲۷ سال و سه ماه زندان محکوم شد.
قرار بود تا چند روز دیگر دوران محکومیت او در زندان آغاز شود.
بیش از ۱۰۰ روز است که او به دلیل نقض اقدامات احتیاطی در پرونده دیگر به اتهام درخواست مداخله ایالات متحده برای متوقف کردن پرونده جنایی علیه خود، تحت حصر خانگی قرار دارد.
مقامهای پزشکی روز شنبه اعلام کردند که در حملات هوایی اسرائیل به غزه دستکم ۱۴ نفر کشته و چندین نفر زخمی شدهاند. براساس گزارشها، حملات نیروهای اسرائیلی در محله رمال، شهر دیرالبلح و اردوگاه النصیرات رخ داده است.
شاهدان و پزشکان میگویند که نخستین حمله به موتری در محله رمال انجام شد و در نتیجه آن چندین نفر کشته شدند. دقایقی بعد، دو حمله دیگر به خانههایی در دیرالبلح و اردوگاه النصیرات صورت گرفت که دستکم پنج کشته برجای گذاشت.
یک حمله دیگر نیز به خانهای در غرب غزه صورت گرفت که دستکم چهار کشته و چندین زخمی برجا گذاشت.
ارتش اسرائیل اعلام کرد که یک فرد مسلح از «جاده بشردوستانه» سواستفاده کرده و وارد قلمرو تحت کنترول اسرائیل در غزه شده است.
این اقدام از سوی ارتش اسرائیل «نقض آشکار توافق آتشبس» توصیف شده است. تلآویو گفت که در واکنش به آن اهدافی در غزه مورد حمله قرار گرفتهاند.
یک مقام حماس در غزه ادعاهای ارتش اسرائیل را «بیاساس» و «بهانهای برای کشتار» خواند و تاکید کرد که این گروه به توافق آتشبس پایبند است.
اسرائیل و حماس طی بیش از شش هفته گذشته بارها یکدیگر را به نقض آتشبس متهم کردهاند.
پیشتر، حماس در بیانیهای اعلام کرده بود که «تشدید نقضها» توسط اسرائیل، مسئولیت حفظ آتشبس و مقابله با آن را بر دوش میانجیها و ایالات متحده قرار داده است.
گزارشها از دیدار ماه گذشته مقامهای دولت دونالد ترامپ با یک مقام تحریمشده روس و تهیه نقشهای ۲۸ بندی برای پایان دادن به جنگ اوکراین، موجی از نگرانی و سردرگمی در واشینگتن، کییف و پایتختهای اروپایی ایجاد کرده است. گفته میشود که این طرح امتیازهای گستردهای به مسکو میدهد.
خبرگزاری رویترز روز شنبه اول قوس به نقل از منابع متعدد نوشت نشست محرمانه مقامهای دولت ترامپ با کریل دیمیتریِف، رئیس «صندوق سرمایهگذاری مستقیم روسیه» و از نزدیکان ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور این کشور، در پایان ماه اکتبر در میامی برگزار شده است.
آقای دیمیتریِف از سال ۲۰۲۲ در فهرست تحریمهای ایالات متحده قرار دارد و شهروندان امریکایی براساس قانون از هرگونه تعامل مالی با او منع شدهاند.
مقامهای امریکایی گفتهاند دولت ترامپ با صدور یک معافیت ویژه، ورود او را به امریکا ممکن کردهاند.
در این نشست که با حضور استیو ویتکاف، نماینده ویژه دولت ترامپ و جرد کوشنر، داماد رئیسجمهور امریکا برگزار شد، پیشنویس یک «طرح ۲۸ بندی» برای توقف جنگ اوکراین تهیه شده است. افشای این طرح که خبر آن این هفته برای نخستین بار از سوی رسانه اکسیوس منتشر شد، مقامهای ارشد دولت امریکا، دیپلوماتهای خارجی و متحدان اروپایی را غافلگیر کرده و باعث «گیجی و نگرانی» در واشینگتن و پایتختهای اروپایی شده است.
بر اساس این طرح، اوکراین باید منطقه دونباس را واگذار کند، نیروهای ارتش خود را به ۶۰۰ هزار نفر کاهش دهد و با شناسایی عملی کریمه، لوهانسک و دونتسک بهعنوان مناطق تحت کنترول روسیه، موافقت کند.
این در حالی است که حدود یک میلیون نیروی اوکراینی اکنون در خط مقدم در حال دفاع از بیش از هزار کیلومتر جبهه مرزیاند.
کییف این طرح را «بهشدت متمایل به منافع روسیه» خواند و ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، تاکید کرد که «هرگز منافع اوکراین را معامله نمیکند». دیدارهای مکرر با دیمیتریف
منابع مطلع گفتهاند دیمیتریِف در سال جاری بارها با ویتکاف ملاقات کرده و یکی از کانالهای اصلی مسکو برای گفتوگو با واشینگتن بوده است.
هنوز روشن نیست کدام درخواستهای روسیه مستقیما از سوی دیمیتریِف وارد طرح شده است.
به گفته منابع آگاه، رستم عمروف، وزیر دفاع پیشین و دبیر شورای امنیت اوکراین، اوایل هفته جاری در میامی با ویتکاف دیدار کرده و در جریان کلیات این طرح قرار گرفته است.
امریکا نسخه اولیه طرح را ابتدا از طریق دولت ترکیه به اوکراین تحویل داده و سپس در کییف آن را رسما ارائه کرده است.
عمروف گفته نقش او صرفا «فنی» بوده و وارد محتوای طرح نشده است.
در واشینگتن، بسیاری از مقامهای ارشد وزارت خارجه و شورای امنیت ملی از روند تهیه این طرح بیخبر بودهاند.
حتی کیت کلگ، نماینده ویژه امریکا در امور اوکراین که مسئول گفتوگوهای رسمی با کییف بود، از این فرآیند کنار گذاشته شده است.
یک مقام امریکایی گفت مارکو روبیو، وزیر خارجه، «بعدا» در جریان طرح قرار گرفته اما منابع دیگر این گزارش را رد کرده و گفتند «هیچکس در وزارت خارجه از آن اطلاع نداشت». راجر ویکر، رئیس جمهوریخواه کمیته نیروهای مسلح سنا، این طرح را «مشکلدار» خوانده و گفته است: «نمیتوان از اوکراین خواست سرزمین خود را به یکی از خشنترین جنایتکاران جنگی جهان واگذار کند.»
در همین حال کارشناسان هشدار میدهند که مسکو این سند را «مبنایی برای مطالبه امتیازهای بیشتر» میبیند.
پوتین ۳۰ عقرب گفت که طرح پیشنهادی «میتواند پایهای برای توافق آینده باشد».
نگرانیهای اطلاعاتی در مورد دیمیتریف
در سطح اطلاعاتی، نگرانیهایی درباره نقش دیمیتریِف مطرح شده است. او در گذشته نیز تلاش کرده بود با استفاده از صندوق سرمایهگذاری روسیه به سیاستگذاران غربی نزدیک شود.
در دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ، دیمیتریِف در تماسهایی با اریک پرنس و دیگر نزدیکان رئیسجمهور، برای «تنظیم روابط واشینگتن-مسکو» نقشآفرینی کرده بود. دیمیتریِف در سفر اخیر خود به میامی علاوه بر دیدار با ویتکاف و کوشنر، با آنا لونا، نماینده جمهوریخواه کنگره، نیز ملاقات کرده و درباره «توسعه روابط تجاری امریکا-روسیه» گفتوگو کرده است.
این ملاقاتها حساسیت نهادهای اطلاعاتی امریکا را افزایش داده است.
تصاویر منتشرشده از خبرگزاری دولتی روسیه نشان میدهد لونا در این نشست «جعبه شکلات با تصویر پوتین» دریافت کرده است.
این نشست در هتل فاِنا در ساحل میامی برگزار شده است. هتلی متعلق به شرکت اکسس اینداستریز که صاحبان آن از چهرههای شناختهشده نزدیک به محافل اقتصادی روسیه اند و در پروژههای تجاری مشترکی با شرکت ویتکاف فعالیت دارند.
در حالیکه ترامپ گفته است انتظار دارد زلنسکی «تا روز شکرگزاری» طرح صلح را امضا کند، امریکا به کییف هشدار داد در صورت مخالفت با طرح، «احتمال کاهش و قطع کمکهای نظامی» وجود دارد.
نیروهای امنیتی قرقیزستان روز شنبه در آستانه انتخابات زودهنگام پارلمانی، مجموعهای از بازداشتها و بازجوییهای چهرههای مخالف حکومت و روزنامهنگاران را آغاز کرده است.
مقامها بازداشتشدگان را به صدور فراخوانهایی برای برپاکردن «آشوب» در آستانه انتخابات متهم کردند.
از جمله شماری از متحدان الماسبیک آتمبایف، رئیسجمهور سابق قرغیزستان نیز بازداشت شدهاند.
انتظار میرود انتخابات زودهنگام، ادامه قدرت رئیسجمهور سدیر جاپاروف در این کشور را تضمین کند؛ رئیسجمهور ملیگرایی که مخالفان خود را در «دموکراتیکترین کشور آسیای مرکزی سرکوب کرده است.»
بر بنیاد گزارشها، همسر و پسر رئیسجمهور سابق نیز برای بازجویی احضار شدهاند.
الماسبیک آتمبایف از سال ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۷ بر این کشور کوهستانی هفت میلیون نفری حکومت میکرد.
چهرههای مخالف، اقدامات اخیر را سرکوبی با انگیزه سیاسی توصیف میکنند، در حالی که مقامهای قزاقستان میگویند در حال انجام تحقیقات جنایی قانونیاند.
انتخابات زودهنگام پارلمانی قرغیزستان قرار است روز یکشنبه آینده نهم قوس برگزار شود.
دادگاهی در قرقیزستان اخیرا سه رسانه مستقل را بهعنوان «سازمانهای افراطی» معرفی و فعالیت آنها را ممنوع کرد؛ اقدامی که گروههای حقوق بشری آن را فشار بیسابقهای بر روزنامهنگاران توصیف کردند. آنها میگویند که این تصمیم نشاندهنده محدودیتهای فزاینده بر آزادی بیان در این کشور است.
یک مقام ارشد امنیتی اوکراین اعلام کرد که هیئتهای کییف و واشنگتن درباره پایان جنگ اوکراین در سوئیس گفتوگو میکنند.
رستم عمروف گفت در این دیدار درباره شرایط توافق احتمالی صلح اوکراین مشورت میشود.
رستم عمروف، دبیر شورای امنیت و دفاع ملی اوکراین روز شنبه اول قوس در یادداشتی نوشت: «ما در حال آغاز مشورت با مقامهای عالیرتبه ایالات متحده درباره پارامترهای احتمالی توافق صلح آینده در سوئیس هستیم.»
او از مشارکت هیئت امریکایی در این «مذاکرات کلیدی» قدردانی کرد.
ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین در بیانیهای نوشت این مذاکرات توسط رئیس دفتر او رهبری خواهد شد. در این بیانیه آمده است که هیئت اوکراینی شامل مقامهای ارشد امنیتیاند.
رئیسجمهور اوکراین همچنین دستورالعملهای مذاکرات را تأیید کرد.
در بیانیه دفتر رئیسجمهور اوکراین آمده است: «کییف هرگز مانعی برای صلح نخواهد بود و نمایندگان دولت اوکراین از منافع مشروع مردم و پایههای امنیت اروپا دفاع خواهند کرد.»
ولودیمیر زلنسکی روز جمعه تایید کرد که پیشنویس طرح امریکا برای پایان جنگ را دریافت کرده است. او گفت: «ما توافق کردیم که تیمهای ما روی این نکات کار کنند تا اطمینان حاصل شود همه چیز واقعی است.» او افزود اوکراین «برای کار شفاف و صادقانه» برای پایان جنگ آماده است.
دو منبع آگاه که نامشان فاش نشده، پیشتر به رویترز گفتند واشنگتن به ولودیمیر زلنسکی پیام داده که کییف باید چارچوب پیشنهادی تدوینشده از سوی امریکا برای پایاندادن به جنگ را بپذیرد؛ چارچوبی که شامل امتیازهای سرزمینی و محدودیتهایی برای نیروهای مسلح اوکراین است.