ایران می‌خواهد با طالبان برنامه جامع توسعه همکاری‌ تدوین کند

به‌دنبال بازداشت آقای صافی از سوی اداره مهاجرت و گمرک امریکا، وزارت امنیت داخلی او را به «حمایت از داعش شاخه خراسان» متهم کرد و گفت که او سلاح در اختیار پدر خود قرار داده است؛ فردی که این اداره او را فرمانده یک گروه مسلح در افغانستان معرفی کرده است.

اما منابع آگاه به سابقه همکاری صافی با نیروهای امریکایی می‌گویند روایت رسمی با گذشته او مطابقت ندارد. به گفته این منابع، صافی بیش از دو دهه در افغانستان در کنار نیروهای امریکایی علیه طالبان و داعش فعالیت کرده و پس از تسلط طالبان از مسیر برنامه «متحدان خوش‌آمدید» وارد امریکا شده است. این منابع می‌گویند او در فهرست افرادی قرار دارد که طالبان در خارج از کشور هدف قرار می‌دهد.

سارا آدامز، تحلیل‌گر پیشین سی‌آی‌ای، در ارزیابی خود نوشته است که «پرونده صافی پرسش‌برانگیز است» و اطلاعات داخلی داعش شاخه خراسان نشان نمی‌دهد که او عضو یا حامی این گروه بوده باشد. او گفته است نام صافی در فهرست کسانی دیده می‌شود که طالبان برای بازگرداندن آنان تلاش می‌کند و این مسئله باید توسط مقام‌های امریکایی بررسی شود.

در واکنش دیگر، سناتورهای امریکایی مارک وارنر و تیم کین گفته‌اند که صافی باید از روند عادلانه برخوردار باشد و دولت امریکا باید روشن کند که در صورت بازگرداندن او به افغانستان، چه خطرهایی متوجه‌اش خواهد بود. آنان هشدار داده‌اند که برخورد کلی با مهاجران، به‌ویژه افغان‌هایی که در حمایت از نیروهای امریکایی نقش داشته‌اند، می‌تواند پیامدهای خطرناک داشته باشد.

پرونده صافی اکنون در حال بررسی است و مقام‌های امریکایی تاکنون توضیح بیشتری درباره مبنای اتهام‌ها ارائه نکرده‌اند.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی روز یکشنبه، ۱۶ قوس در یک نشست خبری به قرابت تاریخی، فرهنگی و دینی این کشور با افغانستان و پاکستان اشاره کرد و گفت: «ما مرز مشترک داریم، دو کشور همسایه ما هستند و هرگونه ناامنی در مرزهای پیرامونی ما قطعا برای امنیت ملی ما هم مضر است.»

او افزود با درنظرداشت مسائل فوق، جمهوری اسلامی از روزهای نخست تنش‌های مرزی میان دو طرف، بر هرگونه کمک جهت کاهش تنش و حل‌وفصل اختلافات از طریق گفت‌وگو تاکید کرده است.

اسماعیل بقائی گفت که ایران با شرکای منطقه‌ای در تلاش اند تا راه‌حلی برای کاهش تنش‌های دوسویه پیدا کنند.

در هفته‌های اخیر، روابط طالبان و پاکستان به‌دلیل موضوع تحریک طالبان پاکستان (تی‌تی‌پی) و حملات هوایی پاکستان، متشنج شده است. پیشتر عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی گفت که «یک نشست منطقه‌ای» برای کاهش تنش‌ها میان طالبان و پاکستان برگزار خواهد شد.

تنش میان طالبان و پاکستان، کشورهای منطقه را نیز درگیر کرده است. پیشتر رئیس‌جمهور ترکیه و برخی دیگر از رهبران کشورهای همسایه خواستار حل اختلافات از طریق گفت‌وگو شدند.

شماری از باشندگان اسعدآباد، مرکز ولایت کنر گفته‌اند که دانش‌آموزان پس از دریافت مدارک، پرچم ملی و امضاهای خود را روی لباس‌هایشان نقش کرده بودند. مأموران وزارت امر به معروف وارد پارک شدند، مراسم را بر هم زدند و دانش‌آموزان را بازداشت کردند.

ویدیویی که به افغانستان اینترنشنال رسیده، نشان می‌دهد مأموران طالبان دانش‌آموزان بازداشت‌شده را به زور داخل موتر منتقل می‌کنند. تاکنون گزارشی از سرنوشت این دانش‌آموزان منتشر نشده است.

سال گذشته نیز نیروهای استخبارات طالبان در اسعدآباد بیش از ۲۵ دانش‌آموز را به دلیل نقاشی پرچم روی لباس‌هایشان بازداشت کرده بود. بسیاری از دانش‌آموزان، به ویژه در شرق افغانستان، در مراسم فراغت خود پرچم ملی یا امضاهای یکدیگر را روی لباس‌هایشان نقش می‌کنند.

بعد از ورود طالبان به کابل در اسد ۱۴۰۰، این گروه قانون اساسی افغانستان مصوب ۱۳۸۲ را لغو اعلام کرد. این قانون، پرچم سه‌رنگ سیاه، سرخ و سبز با شعار و نشان دولت را به‌عنوان «پرچم ملی افغانستان» به رسمیت می‌شناخت. با این حال، طالبان بدون طی مراحل قانونی، این پرچم را کنار گذاشت و پرچم سفید خود را در ادارات دولتی برافراشت.

طالبان در چهارسال گذشته همچنین جوانانی را که پرچم ملی افغانستان را در مناسبت‌های مختلف در سرتاسر افغانستان برافراشته‌اند، بازداشت کرده است.

به گفته مسئولان روزنامه ۸صبح، این مراسم روز یکشنبه، ۱۶ قوس، به‌منظور تجلیل از چهره‌ها و اندیشه‌هایی که در تاریخ معاصر افغانستان در مسیر آگاهی، آزادی، فرهنگ و هنر نقش موثر ایفا کرده‌اند، برگزار شده است.

در این مراسم، تندیس نویسندگی «رهنورد زریاب» به بارزشاه و تندیس شعر «واصف باختری» به نادر احمدی داده شد.

تندیس تاریخ‌پژوهی «فیض محمد کاتب» به نعمت‌الله بیژن اهدا شد و تندیس روشنگری «قسیم اخگر» به عباس فراسو و نعمت‌الله ابراهیمی، دو پژوهشگر، تعلق گرفت. تندیس تاریخ «غلام محمد غبار» نیز به پامیلا راجکووسکی سپرده شد.

در بخش ایستادگی، جایزه «رابعه بلخی» به فهیم هاشمی و دیوید سیویچ داده شد. تندیس «ابتکار ملکه ثریا» به پروفیسور جکی ترو و داکتر فرخنده اکبری رسید و تندیس دیپلوماسی «موسی شفیق» به وحیدالله ویسی، سفیر افغانستان در استرالیا، اهدا شد.

همچنین تندیس «خدمات ناکومارا» به محبوبه راوی و تندیس هنر «کمال‌الدین بهزاد» به کاترین ری و مرسل عزیزی داده شد. در بخش سینما و تئاتر، تندیس «عبدالقیوم بیسد» به جولیان هوف و مظفر علی تعلق گرفت و تندیس «عبدالمجید زابلی» به ساویز ساویزیار و باری صمدی اهدا شد.

تندیس معارف «گوهرشاد بیگم» به عرفان‌الله عابدی سپرده شد، جایزه ورزشی «روح‌الله نیکپا» به تیم فوتبال و کریکت زنان افغانستان رسید و جایزه موسیقی «فرهاد دریا» به ضیا ساحل، آوازخوان، داده شد.

روزنامه ۸صبح می‌گوید هدف از برگزاری این مراسم تجلیل از چهره‌هایی است که در حوزه‌های مختلف فرهنگی و اجتماعی نقش مؤثر داشته‌اند.

به گفته این منابع، فصیح‌الدین فطرت، رئيس ارتش طالبان، ابراهیم صدر، معین امنیتی وزارت داخله و هدایت‌الله بدری، وزیر معادن طالبان، با هدف «تقویت امنیت مرزی» با تاجیکستان و همچنین جلوگیری از «استخراج غیرقانونی» معادن، به بدخشان سفر کرده‌اند.

حدود یک هفته پیش دست‌کم پنج شهروند چینی در دو حمله جداگانه در مرز افغانستان و تاجیکستان کشته شدند. وزارت خارجه طالبان پیشتر اعلام کرده بود که حاکمان کابل آماده‌اند برای پیدا کردن عاملان این حملات با تاجیکستان همکاری کنند.

منابع می‌گویند حملات اخیر در مرز افغانستان و تاجیکستان نگرانی رهبران طالبان را افزایش داده و طالبان در تلاش است برای جلوگیری از تهدیدهای امنیتی آینده، راهکار تازه‌ای به مقام‌های محلی خود ارائه کند.

طالبان تاکنون به طور رسمی درباره سفر مقام‌های خود به بدخشان چیزی نگفته‌اند.

«افزایش کشت کوکنار و استخراج غیرقانونی معادن»

سفر مقام‌های طالبان به بدخشان همچنین در حالی انجام می‌شود که منابع می‌گویند در هفته‌های اخیر کشت کوکنار در ولسوالی‌های کشم، جرم و ارگوی بدخشان افزایش یافته و گزارش‌هایی درباره استخراج و قاچاق غیرقانونی معادن طلا به ملاهبت‌الله، رهبر طالبان، رسیده است.

وزارت‌های داخله، دفاع و معادن و پترولیم طالبان تاکنون درباره این سفر اظهارنظری نکرده‌اند.

منابع محلی در بدخشان تأکید می‌کنند که شماری از معادن طلا در اختیار مقام‌های محلی طالبان قرار دارد و حاکمان فعلی کابل می‌کوشند تا کنترول کامل این معادن را در دست گیرند.

به گفته منابع، وزارت معادن طالبان در پی آن است تا قراردادهای رسمی استخراج معادن در بدخشان را در دست گیرد.

افزون‌ بر این، مقام‌های ارشد طالبان در حالی به بدخشان رفته‌اند که روز پیش، والی‌های طالبان در شمال‌غرب کشور و برخی مقام‌های محلی به رهبری محمد یوسف وفا، والی طالبان در بلخ، برای ایجاد یک قطعه هزار نفری جهت تقویت امنیت مرزهای شمالی نشست برگزار کرده بودند.