نماینده سازمان جهانی صحت در افغانستان به مناسبت روز جهانی حقوق بشر گفت مردم افغانستان باید بدون تبعیض به خدمات صحی مطمئن، باکیفیت و نجاتبخش دسترسی داشته باشند. این در حالیست که طبق ارزیابی اخیر سازمان ملل، فقر هزاران خانواده افغان را از دسترسی به پزشک و دارو محروم کرده است.
ادوین سینیزا سلوادور، نماینده سازمان جهانی صحت در افغانستان روز چهارشنبه، ۱۹ قوس در یادداشتی در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «صحت حق هر انسان است. حفاظت از صحت، حفاظت از حقوق بشر است.»
سازمان بهداشت جهانی در اواخر حمل هشدار داده بود که به دلیل توقف کمکهای ایالات متحده، احتمالا بیش از ۱۰ درصد از جمعیت افغانستان تا پایان امسال از خدمات درمانی محروم خواهند شد.
بازگشت صدها هزار مهاجر از ایران و پاکستان، گسترش فقر و وقوع رویدادهای طبیعی بر چالشهایی در بخش دسترسی به خدمات صحی افزوده است.
پیشتر سازمان ملل گزارش داد که در سال جاری ۲۵ درصد از خانوادهها به دلیل کاهش توان مالی و هزینههای بالای درمان، به خدمات صحی دسترسی نداشتهاند.
هر سال از دهم دسامبر به عنوان روز جهانی حقوق بشر در سراسر جهان تجلیل میشود. این روز از سوی یونسکو به مناسبت تصویب اعلامیه جهانی حقوق بشر در دهم دسامبر ۱۹۴۸ میلادی توسط مجمع عمومی سازمان ملل، نامگذاری شده است.
گزارشگران بدون مرز روز سهشنبه گزارش سالانه آزادی رسانهها در جهان را منتشر کرد و در آن به وضعیت وخیم خبرنگاران در خاورمیانه، ایران، روسیه و چین و افغانستان پرداخت.
نی در تبعید در بیانیهای که روز سهشنبه منتشر کرد، نوشت: «افغانستان امروز به زندانی بزرگ برای مردمش و بهویژه برای خبرنگاران و کارکنان رسانهای تبدیل شده است؛ زندانی بدون سقف اما با دیوارهایی بلند که هیچ راه خروجی برای ساکنانش باقی نگذاشته است.»
این نهاد تاکید کرد: «هیچ جغرافیا و هیچ کشوری در جهان به اندازه افغانستان برای خبرنگاران و کارکنان رسانهای خطرناک و مرگبار نیست.»
نی همچنین هشدار داد که همه خبرنگاران باقیمانده در افغانستان در تلاشاند از این «زندان بزرگ» بگریزند، اما نه امکانش را دارند و نه اجازه خروج به آنها داده میشود.
به گفته این نهاد، آزادی بیان در افغانستان عملاً نابود شده است.
نی در تبعید نوشت که طالبان از خبرنگاران و رسانههای داخل کشور صرفاً برای پیشبرد اهداف تبلیغاتی و منافع گروهی خود بهره میبرد.
این نهاد حامی خبرنگاران، سکوت یا کمتوجهی نهادهای بینالمللی به وضعیت رسانهها در افغانستان را «سفیدشویی طالبان» و بهطور غیرمستقیم «مشروعیتبخشی به این گروه» خواند.
در حال حاضر دستکم ده خبرنگار از جمله حمید فرهادی، خبرنگار پیشین روزنامه اطلاعات روز و مهدی انصاری در زندانهای طالبان به سر میبرند.
نی از گزارشگران بدون مرز و دیگر سازمانهای بینالمللی مدافع آزادی بیان خواست که در گزارشهای منطقهای و جهانی خود «از کنار افغانستان خاموشانه نگذرند» و سرکوب سیستماتیک رسانهها در این کشور را بهطور کامل منعکس کنند.
سازمان گزارشگران بدون مرز با انتشار گزارش سالانه خود میگوید که روزنامهنگاری در افغانستان تحت کنترول طالبان، با سانسور بیامان خفه شده است. به گفته این سازمان، از زمان بازگشت طالبان به قدرت، بیش از ۱۶۵ فعال رسانهای بازداشت شدهاند. ۲۵ نفر آنها در سال ۲۰۲۵ بازداشت شدهاند.
