پژوهش جورج تاون: افغانستان در میان ۷ کشور بدتر جهان برای زنان است
بر اساس گزارش یک موسسه متعلق به دانشگاه جورج تاون امریکا، افغانستان در میان ۱۸۸ کشور جهان به عنوان بدترین کشور برای زنان است. یمن، جمهوری آفریقای مرکزی، سوریه، سودان، هائیتی و بروندی در جایگاه بعدی قرار دارند.
بر بنیاد این گزارش، در یکسال گذشته یکی از پنج زن در این کشورها در خانه مورد خشونت قرار گرفتهاند.
این گزارش که وضعیت زنان را بر اساس سه شاخص اصلی مشارکت، عدالت و امنیت بررسی کرده، نشان میدهد که زنان افغانستان در زمینه امنیت و دسترسی به عدالت در قعر جدول جهانی قرار دارند.
در این ردهبندی، کشورهای دنمارک، آیسلند، ناروی، سویدن و فنلند به عنوان برترین کشورهای جهان از نظر وضعیت زنان معرفی شدهاند.
زنان افغانستان در بدترین وضعیت در جهان قرار دارند
همچنین، در میان کشورهای اسلامی، زنان امارات متحده عربی شرایط بهتری نسبت به زنان در کشورهایی نظیر آلمان، فرانسه، بریتانیا و اسپانیا دارند.
گزارش تاکید میکند که زنان و دختران در افغانستان همچنان از آسیبپذیرترین گروهها هستند. در این گزارش، افغانستان جز دولتهای شکننده در جنوب آسیا توصیف شده است، منطقهای که بدترین عملکرد را از نظر تامین حقوق زنان و دختران دارد.
افغانستان همچنین در آخرین شاخص توسعه جنسیتی سازمان ملل متحد نیز پس از یمن، در انتهای جدول قرار گرفته بود. محدودیتهای شدید برای حق کار و تحصیل، دسترسی زنان به کمکها و خدمات را نیز مختل کرده است.
بر اساس دادهها، از سال ۲۰۲۳، خانوادههای تحت مدیریت زنان ۴۰ درصد از درآمد خود را از دست دادهاند.
افزون بر این، خشونت جنسیتی تهدیدی جدی برای زنان است. بیش از ۵۰ درصد زنان بین ۱۵ تا ۴۹ سال گزارش دادهاند که دستکم یک بار در زندگی خود با این نوع خشونت مواجه شدهاند، رقمی که در برخی مناطق به ۹۲ درصد میرسد.
به رغم این میزان خشونت جنسیتی، زنان افغان به عدالت کمتر دسترسی دارند. گزارش جورج تاون نشان میدهد که پس از قدرت گرفتن طالبان، دسترسی زنان به عدالت ۱۷.۵ درصد در مقایسه با سال ۲۰۱۷ کاهش یافته است.
همچنین، خیابانهای افغانستان و چند کشور دیگر برای زنان مصون نیست. پس از سوریه و آفریقای جنوبی، زنان در خیابانهای افغانستان کمترین احساس امنیت میکنند. یک عامل آن طالبان هستند که رفتار زنان را در حوزه عمومی کنترول میکند و برای اعمال قوانین خود علیه زنان دست به خشونت میزند.
دفتر هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل در گزارش تازهاش تصریح کرده است که طالبان از زمان قدرتگیری تاکنون دستکم ۴۷۰ حکم صادر کرده که ۷۹ مورد آن مستقیما زنان و دختران را هدف قرار داده است. این محدودیتها علیه زنان و دختران افغان در سال جاری تشدید شده است.
به گفته اوچا سیاستهای ضدزن طالبان، ساختار اقتصادی و اجتماعی کشور را بهطور عمیق دگرگون کرده است.
اوچا روز سهشنبه، ۹ جدی در این گزارش تصریح کرده است که سیاستهای ضد زن طالبان علاوه بر ممنوعیت آموزش و اشتغال زنان، مشارکت آنان در اقتصاد و زندگی عمومی را نیز محدود کرده است.
اوچا هشدار داده است که اعمال این سیاستها از سوی اداره طالبان، دسترسی زنان به معیشت و خدمات را بهشدت کاهش داده و خطر خشونت جنسیتی، فشارهای روانی و اجتماعی را افزایش داده است.
گزارش دانشگاه جورج تاون را موسسه جورج تاون برای زنان، صلح و امنیت تهیه کرده که وضعیت زنان جهان را در سال ۲۰۲۵ بررسی کرده است.
حمیدالله آخندزاده، وزیر ترانسپورت و هوانوردی طالبان، روز چهارشنبه در مسقط با سعید بن حمود المعولی، وزیر ترانسپورت عمان، دیدار کرد.
وزارت ترانسپورت عمان با نشر بیانیهای اعلام کرد که در این دیدار، دو طرف درباره روابط دوجانبه و گسترش همکاریها در بخش ترانسپورت تبادل نظر کردند.
بر اساس این بیانیه، «جنبههای همکاری میان دو کشور در زمینه حملونقل، خدمات لجستیکی و همچنین فرصتها و چشماندازهای تقویت این همکاریها بررسی شد.»
حمیدالله آخندزاده روز دوشنبه در راس هیئتی رسمی به عمان سفر کرده است. بهگفته وزارت ترانسپورت طالبان، این هیئت در جریان سفر خود با شماری از مقامهای ارشد عمان دیدار خواهد کرد و درباره تقویت و توسعه هوانوردی و حملونقل زمینی گفتوگو خواهند داشت.
عمان اداره طالبان را به رسمیت نمیشناسد و روابط رسمی دیپلوماتیک با آن ندارد.
منابع محلی در هرات به افغانستان اینترنشنال گفتند که مقامات ریاست اطلاعات و فرهنگ طالبان در هرات در یک نشست رسمی به مسئولان رسانهها و یوتیوبران بار دیگر هشدار داد که از نشر و پخش تصاویر «زندهجان» طبق قانون امر به معروف خودداری کنند.
منابع محلی به افغانستان اینترنشنال گفتند این تصمیم چهارشنبه، دهم جدی در نشست کمیسیون بررسی تخلفات و شکایات رسانهای در هرات گرفته شد. بر بنیاد اطلاعات منابع، رئیس امر به معروف طالبان در هرات از رسانهها و یوتیوبران خواسته است که پس از این بهطور قطع، تصویر زندهجانها را منتشر نکنند.
رئیس امر به معروف طالبان در هرات تاکید کرده است که خبرنگاران و دیگر افراد باید در برابر دوربین قرار نگیرند. در گزارشها باید هیچ زندهجانی دیده نشود.
یک منبع در هرات گفت که مقامات طالبان به مسئولان رسانهها و یوتیوبران حاضر در این نشست اجازه سوال و اعتراض را ندادند. آنها تاکید کردهاند که دستور قانون امر به معروف در این زمینه را بهطور جدی تطبیق میکنند.
همزمان وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان نیز از برگزاری نشست نوبتی کمیسیون بررسی تخلفات و شکایات رسانهای در کابل خبر داده است. این وزارت در خبرنامهای نوشت که به مسئولان رسانهها درباره به کار نبردن نامهای رسمی مکانها توصیههایی رائه شده است.
قانون امر به معروف طالبان نشر و پخش تصاویر موجودات زنده را منع کرده است. طالبان پخش تصویر زندهجان را «غیرشرعی» میداند. در پی تطبیق این قانون، نشرات برخی رسانههای تصویری به ویژه تلویزیون ملی، رسانه تحت کنترول طالبان در بیش از ۲۰ ولایت متوقف شده است.
براساس اسناد رسیده، کمیسیون جلوگیری از غصب زمین طالبان دستور داده است تا تمامی قراردادهای اجاره و سرمایهگذاری با محمد میرزا کتوازی، معاون پیشین مجلس نمایندگان لغو شوند.
در این نامه او به فساد، دست داشتن در قاچاق مواد مخدر و طلا و غصب زمین متهم شده است.
این مکتوب که در اختیار افغانستان اینترنشنال قرار گرفته، در تاریخ دهم جدی سال جاری صادر شده و در پایان آن امضای عبدالـحکیم شرعی، رئیس کمیسیون جلوگیری از غصب زمین طالبان مشاهده میشود.
در این نامه از ریاست شرکت نفت و گاز درخواست شده است تا تمامی قراردادهای اجاره و سرمایهگذاری با محمد میرزا کتوازی و شرکای او را فورا لغو کرده و گزارش اقدامات انجام شده را به کمیسیون ارائه دهد.
در این مکتوب همچنین تاکید شده است که تمام ادارت طالبان مکلف هستند در اجرای این دستور همکاری کنند. در این نامه او همچنین به قاچاق ارزهای خارجی متهم شده است.
در نامه آمده است تمام قراردادهای منعقده با محمد میرزا کتوازی، پسران، برادران، پسرعموها و سایر شرکای او لغو شود.
طبق این نامه درخواست بازداشت محمد میرزا کتوازی، معاون پیشین مجلس نمایندگان همچنین صادر شده و تحت تعقیب عدلی قرار دارد.
طالبان در ماه اسد سال گذشته نیز ۲۰ تن از همکاران محمد میرزا کتوازی، معاون پیشین مجلس نمایندگان را به اتهام «جعل اسناد زمین» بازداشت کرده بود. منابع گفته بودند این افراد به دستور وزیر عدلیه طالبان بازداشت و به زندان منتقل شدهاند.
گفته میشود میرزا کتوازی با سراجالدین حقانی و برخی افراد نزدیک به این جناح طالبان روابط نزدیکی دارد. عبدالحکیم شرعی از مخالفان سراجالدین حقانی است و گفته میشود که او در برابر مسیرهای مالی و نفوذی حقانی مانع ایجاد کرده است.
آصف درانی، نماینده پیشین پاکستان نوشت افغانستان کشوری با مشکلات فراوان است و رها کردن آن مانند رها کردن بیمار در بخش مراقبتهای ویژه است.
او پاکستان را برادر بزرگ افغانستان خواند و پیشنهاد کرد این کشور باید با قلبی بزرگ و مهربانی، ذهن و ضمیر افغانها را به دست آورد.
آصف درانی، فرستاده ویژه سابق پاکستان در امور افغانستان چهارشنبه، دهم جدی در حساب کابری اکس خود نوشت پاکستان باید با صرفنظر از دیدگاه مخالفان درباره این دو ملت بزرگ (افغانها و پاکستانیها) برخورد کند.
نماینده پیشین پاکستان تاکید کرد که ممکن است صلح میان کشورهای منطقه کار دشواری باشد، اما با سیاستگذاریهای آگاهانه میتوان زمینههای همزیستی مسالمتآمیز را فراهم کرد. او بدون نام بردن از هند یا کشور خاصی گفت اگر دشمنان اگر طرز فکر چند دههای خود را کنار بگذارند و به جلو حرکت کنند، مسائل کلان منطقهای حل خواهد شد.
آقای درانی تصریح کرد هرچند تحقق صلح در منطقه ممکن است عملا دشوار بهنظر برسد، اما تبدیل شدن اروپا به خانه مشترک پس دو جنگ جهانی ویرانگر میتواند گواهی بر این مدعا باشد. او خاطرنشان کرد که کشورهای جنوب آسیا نباید با سوزاندن انگشتان خود کیفیت آتش را بسنجند.
این مقام پاکستانی در حالی طرفهای درگیر در منطقه را به آشتی دعوت کرده است که پس از ماهها تنش، اخیرا پیامهای مثبتی میان مقامات پاکستان و طالبان رد و بدل شد.
وزیر داخله طالبان در هفتم جدی در سخنرانی خود در شهرداری کابل از «اظهارات مثبت» اسحاق دار، وزیر خارجه پاکستان و برخی از روحانیون این کشور درباره افغانستان استقبال و سپاسگزاری کرد. سراجالدین حقانی از آنها خواست «به ویرانی افغانستان فکر نکنند و برای ساختن این کشور همکاری کنند.»
از سویی هم اسحاق دار، وزیر خارجه پاکستان در نشست خبری که به مناسبت پایان سال ۲۰۲۵ میلادی برگزار شده بود، به سراج حقانی پیام مثبت فرستاد.
اسحاق دار در این سخنرانی از سراجالدین حقانی نقل قول کرد که گفته بود به توافقنامه دوحه پایبند هستند و اجازه نمیدهند خاک افغانستان علیه کشورهای منطقه و جهان استفاده شود. او در ادامه گفت: «اگر این تعهد عملی شود، مسئله حل است.»
شماری از مسافران افغان در تماس با افغانستان اینترنشنال گفتند باوجود پرداخت هزینههای هنگفت برای اخذ تیکت و ویزای پاکستان، مسئولان به آنها اجازه خروج از میدانهوایی اسلامآباد را ندادهاند. آنها میگویند ناگزیرند علاوه بر نرخ تیکت و ویزا، برای خروج از میدان نیز، ۱۵۰ دالر بپردازند.
تعدادی از مسافران در تماس با افغانستان اینترنشنال گفتند سهشنبه، نهم جدی در پروازی از کابل به اسلامآباد سفر کردهاند. مسئولان میدانهوایی اسلامآباد باوجود داشتن مدارک قانونی به آنها اجازه خروج از میدان را ندادهاند.
این مسافران که تعدادشان به هشت نفر میرسد، تصریح کردند که هرکدام برای اخذ «ویزای مریضی» حدود هزار و ۲۰۰ دالر هزینه کردهاند. به گفته آنها قیمت تیکت رفتوبرگشت پاکستان در صورت غیرعاجل در بازار حدود ۵۰۰ دالر است.
این مسافران گفتند برعلاوه پرداخت این هزینهها، تیکتفروشیها برای خروج از میدانهوایی پاکستان از هر نفر حدود ۱۵۰ دالر به عنوان «میدانپاس» درخواست کرده است. مسئولان میدانهوایی اسلامآباد این مسافران را به دلیل نپرداختن هزینه خروج، پس ساعتها انتظار به کابل بازگشت دادهاند.
مسافران افغان گفتند حوالی ساعت ۱:۰۰ ظهر سهشنبه وارد میدان اسلامآباد شدند. اما مسئولان مدارک بیماری آنها را غیرواقعی دانسته و اجازه خروج از میدانهوایی را ندادهاند. این هشت مسافر صبح چهارشنبه دوباره به کابل بازگشت داده شدند. آنها گفتند در این مدت مسئولان میدان به آنها حتا اجازه خرید آب و غذا را هم ندادهاند.
بربنیاد گزارشها، مسئولان میدانهوایی اسلامآباد روزانه دهها مسافر دارنده ویزای مریضی را پس از ارزیابی مدارک، بازگشت میدهند. مسافران مسئولان پاکستانی را به «باجگیری» متهم کرده افزودند که آنها به دلیل نپرداختن «هزینه اضافی» خروج از میدان، بازگشت داده شدهاند.
مسافران ادعا دارند که اگر مدارک بیمارستانی آنها واقعی نیست، پس سفارت پاکستان در کابل برای آنها ویزای مریضی صادر کرد؛ پرسشی که مسئولان میدانهوایی اسلاماباد به آن توجه نکرده است.
در میان هشت مسافری که چهارشنبه به کابل بازگشت داده شدند، زنان و کودکان نیز حضور دارند. یک خانواده سه نفره افغان از این میان گفت برای تیکت هواپیما و ویزای پاکستان حدود ۵ هزار و ۵۰۰ دالر هزینه کردند، اما مسئولان پاکستانی آنها را بازگشت دادند.
از سویی هم برخی مسافران میگویند قیمت ویزا و تیکت پاکستان در صورت عاجل نزدیک به ۲ هزار دالر است. یک مسافر افغان گفت برای گرفتن تیکت عاجل پرواز کابل-اسلامآباد ۷۲۰ دالر پرداخته است. او افزود که با این هزینه توانسته است در ظرف چهار روز تیکت بگیرد، در حالی که بهطور عادی تیکت هواپیما زودتر از سه هفته به دست نمیآید. این مسافر که بیماری سرطان دارد، گفت برای خروج از میدانهوایی ۱۶۰ دالر پرداخته است.
یکی از مسافرانی که چهارشنبه از میدانهوایی اسلامّآباد برگشت داده شد به افغانستان اینترنشنال گفت مسئولان پاکستانی با آنها برخورد «تحقیرآمیز» داشته و به استدالال مسافران گوش ندادهاند. به گفته او، مدارک بیمارستانی بسیاری مسافران یکسان است، اما صرف به افرادی اجازه خروج از میدان داده میشود که هزینهای را به عنوان «میدانپاس» پرداختهاند.
این در حالی است که ویزای گردشگری برای افغانها بهطور قانونی در سایت سفارت این کشور در کابل رایگان اعلام شده است. اما این امکان عملا برای متقاضیان مهیا نیست و مسافران ناگزیرند ویزا را با «قیمت هنگفت» از طریق شرکتهای سیاحتی به دست آورند.
اداره طالبان قیمت تیکت کابل-اسلامآباد و برعکس آن را ۱۴۰ دالر تعیین کرده است. طالبان گفته با متخلفان برخورد قانونی میکند. اما مسافران میگویند که مقامات طالبان از «قیمت نجومی» تیکت هواپیما به پاکستان در جریاناند، اما هیچ اقدامی نکردهاند.
زمان پرواز از کابل تا اسلامآباد حدود چهل دقیقه است. بربنیاد اطلاعات مسافران، قیمت تیکت این پروازها در حال حاضر در بازار بیشتر از پروازهای اروپا به افغانستان شده است.