صندوق جمعیت سازمان ملل متحد روز پنجشنبه ۲۵ جدی خبر داد که جاپان سه میلیون دالر به افغانستان اختصاص داده است. این نهاد در اکس نوشت که این بودجه حیاتی به ۲۱۰ هزار نفر، بهویژه زنان و دختران در پنج ولایت کمک خواهد کرد.
صندوق جمعیت سازمان ملل متحد میگوید این کمک برای ارائه خدمات بهداشتی، روانی و اجتماعی از افراد محروم و آسیبدیده از بلایای طبیعی در افغانستان هزینه خواهد شد.
سفارت جاپان در افغانستان ماه قوس سال جاری نیز اعلام کرد که این کشور ۱۹.۵ میلیون دالر کمک بشردوستانه به نیازمندان در فغانستان اختصاص داده است. این سفارت گفت که امیدوار است این کمک بتواند تغییری در زندگی افغانهای آسیبپذیر ایجاد کند.
جاپان از زمان سلطه طالبان بر افغانستان، در چهار سال گذشته مجموعاً ۵۴۹ میلیون دالر به افغانستان کمک کرده است.
شاهمحمود میاخیل، سرپرست پیشین وزارت دفاع افغانستان، با اشاره به اعتراضات گسترده جاری در ایران و شرایط بحرانی جمهوری اسلامی، هشدار داد که اداره طالبان نیز در صورت ادامه مسیر کنونی، با سرنوشت مشابهی روبهرو خواهد شد.
آقای میاخیل چهارشنبه در پیامی در اکس اظهار داشت که سرنوشت نظامهای دیکتاتوری که فاقد پشتوانه مردمی هستند، همین است.
ایران در بیش از دو هفته گذشته شاهد اعتراضات سراسری بوده و بر اساس گزارشها، هزاران نفر در این ناآرامیها کشته شدهاند.
همزمان، حمله نظامی احتمالی ایالات متحده امریکا و اسرائیل نیز جمهوری اسلامی را هر لحظه تهدید میکند.
شاهمحمود میاخیل با اشاره به سیاستهای چند دهه اخیر جمهوری اسلامی، گفت: «ایران در پنج دهه گذشته منابع هنگفتی را صرف جنگهای نیابتی در عراق، فلسطین، یمن، سوریه، افغانستان و پاکستان کرد، اما به مسئولیت اصلی خود یعنی ارائه خدمات به مردم و توجه به مطالبات آنها بیتوجه بود.»
او گفت که این بیاعتنایی به خواست مردم، زمینهساز بحران عمیق کنونی در ایران شده است.
مقام سابق افغان در مقایسه وضعیت ایران و افغانستان تاکید کرد: «طالبان نیز مانند جمهوری اسلامی، مردم را نادیده گرفته و همه امور را در انحصار خود قرار داده است.»
او تاکید کرد که طالبان نتوانسته به نحو شایسته به مردم خدمات ارائه دهد و کشور از نظر اقتصادی و اجتماعی روزبهروز عقبتر میماند.
او به طالبان هشدار داد که مردم افغانستان نیز روزی علیه این وضعیت میایستند.
وی پیشنهاد کرد که پیش از آنکه کار به مراحل غیرقابل جبران برسد، طالبان لويه جرگهای تشکیل دهند که در آن نمایندگان همه اقشار و گروههای جامعه افغانستان حضور داشته باشند تا زمینه برای ایجاد یک نظام فراگیر و مورد قبول همگان فراهم شود.
آقای میاخیل در پایان خاطرنشان کرد: «اگر مردم خود را در نظام حاکم نبینند، عاقبت همان چیزی خواهد بود که اکنون در ایران مشاهده میکنیم.»
کمیته قضایی سنای امریکا روز چهارشنبه در سایه اختلافهای دموکراتها و جمهوریخواهان در مورد انتقال همکاران سابق افغان، در نشستی چالشهای روند انتقال پناهجویان افغان به ایالات متحده را بررسی کرد.
در این نشست، سناتورهای دموکرات توقف روند تخلیه و انتقال دارندگان ویزای ویژه مهاجرتی یا اسآیوی را خیانت به همکاران افغان سابق امریکا توصیف کردند.
اما سناتورهای جمهوریخواه با اشاره به حمله اخیر به دو عضو گارد ملی در واشنگتن دیسی، روند تخلیه را پر از نارسایی و تهدیدکننده امنیت ملی عنوان کردند.
پس از حمله رحمانالله لکنوال، عضو پیشین ارتش افغانستان به دو عضو گارد ملی امریکا در واشنگتن دیسی، شرایط پناهجویان افغان در ایالات متحده دشوار شده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، روند انتقال پناهجویان افغان، صدور ویزا به شهروندان افغانستان و دهها کشور دیگر را متوقف کرد. ترامپ همچنان گفت که تمام پناهجویان به ویژه افغانها مورد بررسی امنیتی قرار میگیرند.
الکس پادیلا، سناتور ایالت کالیفرنیا در نشست ویژه سنا ادعاهای جمهوریخواهان درباره بیتوجهی به بررسی امنیتی در روند تخلیه افغانها را رد کرد و گفت که حکومت بایدن با وجود شرایط فوقالعاده دشوار روزهای سقوط کابل، تمام مراحل بررسی امنیتی پناهجویان افغان را رعایت کرده است. او تاکید کرد که پناهجویان افغان تمامی مراحل امنیتی را پشت سر گذاشته و به ایالات متحده منتقل شدهاند.
او خاطرنشان کرد: «برای نزدیک به دو دهه، اعضای نیروهای امریکایی در خطرناکترین شرایط میدان نبرد روی متحدان افغان خود حساب میکردند. آنها هم به عنوان مترجم و هم به عنوان اعضای واحدهای صفر سازمان سیا ایفای وظیفه میکردند. آنها نیز از جنگجویان جنگ امریکا در افغانستان هستند.»
سناتور پادیلا در ادامه گفت که سرزنش تمامی متحدان افغان یا حتی همه مهاجران به دلیل اعمال یک فرد، ناعادلانه و تاسفآور است. او از همکارانش خواست که از قربانیسازی و سیاستهای بدبینانه در این مقطع حساس پرهیز کنند.
دیک دوربین، سناتور دموکرات دیگر، یادآور شد که متحدان افغان ایالات متحده در مسیر ورود به امریکا مجدداً مورد بررسی قرار گرفتند و گاهی این فرآیند ماهها طول کشیده است. او افزود که بسیاری از این افراد جان خود را در حمایت از نیروهای امریکایی به خطر انداخته و حتی برخی جان خود را فدای آنان کردند.
به گفته دوربین، بیش از ۷۰ درصد کهنهسربازان جنگ عراق و افغانستان بر این باورند که حکومت امریکا از سال ۲۰۰۱ به اندازه کافی از همکاران افغان خود حمایت نکرده است. او گفت: «نیروهای ما باید بدانند که وقتی در خط نبرد هستند و برای حفظ جان خود به همکاران خارجی تکیه میکنند، ایالات متحده پس از جنگ نیز پشت آنها خواهد ایستاد.»
کریستوفر اندرو کونز، سناتور ایالت دلاور، نیز با اشاره به نامههای دریافتی از ۱۲۰۰ دارنده ویزای اسآیوی، گفت این نامهها نشاندهنده آسیبهایی است که به متحدان ما وارد شده است؛ آنهاییکه در کنار نیروهای امریکایی خدمت کردهاند.
او افزود که یکی از افغانهایی که به عنوان خنثیکننده مواد منفجره هشت سال کنار نیروهای ویژه امریکا خدمت کرده بود، پس از انتقال به امریکا هنوز نگران است که از سوی ماموران اداره مهاجرت بازداشت شود و به افغانستان بازگردانده شود.
او گفت که اگر همکاران سابق این کشور به افغانستان برگردانده شوند، با انتقامگیری سخت طالبان روبرو خواهند شد. او با اشاره به این همکار سابق امریکا گفت که طالبان یکی از بستگان وی را کشتند. کونز تاکید کرد که «نباید پشت کسانی که کنار ما ایستادند، خالی شود.»
در مقابل، سناتوران جمهوریخواه با اشاره به حمله یک مرد افغانتبار به اعضای گارد ملی امریکا، گفتند که هزاران پناهجوی افغان بدون هیچ بررسی و محاسبهای به این کشور منتقل شده و تهدیدی به امنیت ملی امریکا محسوب میشوند.
آنان حکومت جوبایدن را به ناکامی و بیکفایتی در مدیریت روند تخلیه متحدان افغان متهم کردند.
تد کروز، سناتور جمهوریخواه، با اشاره به تخلیه سریع افغانها پس از سقوط کابل گفت که در روند تخلیه علاوه بر اینکه ۱۳ سرباز امریکایی کشته شدند، شماری از همکاران متحدان افغان که جان خود را به خاطر حمایت از ایالات متحده به خطر انداخته بودند، نیز جا ماندند.
او گفت که ناکامی در بررسیهای امنیتی پناهجویان سبب شده است که امنیت ایالات متحده به مخاطره بیافتد.
او افزود که طی چند روز، بیش از ۱۲۰ هزار نفر، بدون بررسی کامل، وارد ایالات متحده شدند.
این سناتور جمهوریخواه گفت که هشدارهای سالهای گذشته درباره تهدیدات امنیتی ناشی از ورود بیحساب و کتاب پناهجویان نادیده گرفته شده بود.
یکی دیگر از سناتوران جمهوریخواه از روند انتقال پناهجویان افغان به تندی انتقاد کرد و گفت که «بسیاری از دارندگان اسآیوی حتی تاریخ تولد خود را نمیدانستند.»
محمد اکبری، معاون شورای علمای شیعه افغانستان، از طالبان خواست که ۱۰ درصد از عواید معادن بامیان را به این ولایت اختصاص دهد. او همچنین خواستار آن شد که از نیروی کار محلی در استخراج معادن بامیان استفاده شود.
تلویزیون دولتی طالبان روز چهارشنبه گزارش داد که آقای اکبری این سخنان را روز چهارشنبه در مراسم معرفی گلحیدر شفق، والی تازه منصوبشده طالبان در بامیان مطرح کرده است.
به گفته محمد اکبری، «انتقال برق از پلخمری به بامیان، تکمیل جاده دوشی–بامیان، اختصاص ده درصد از عواید معادن به این ولایت و استخدام کارگران محلی، از مهمترین مطالبات باشندگان بامیان است.»
او افزود: «ما وقتی میتوانیم در جهت آرامی نقش فعال و موثری داشته باشیم که با تکیه به دستورات خداوند و روی آوردن به اسلام، اخوت اسلامی و وحدت ملی را محکم کنیم.»
این اظهارات در حالی مطرح میشود که طالبان پیشتر با شماری از شرکتها قراردادهایی امضا کردهاند که بر اساس آن، این شرکتها در برابر استخراج معادن بامیان، متعهد به ساخت جاده در برخی ولایتها از جمله قندهار، خوست و هرات شدهاند.
وزارت معادن طالبان گفته است که شرکتهای قراردادی در ازای استخراج پنج معدن سرب و جست بامیان، در ولایتهای قندهار، ارزگان و هرات جاده میسازند و همچنین ساختمان دانشگاه ولایت میدان وردک را احداث خواهند کرد.
اداره طالبان برای افزایش درآمد خود به استخراج معادن افغانستان متکی است، اما نحوه استخراج باعث نارضایتی عمومی در شمال افغانستان شده است، جایی که دارای ذخایر بزرگ طلا است. مردم محلی به ناعادلانه بودن استخراج اعتراض دارند و خواستار صرف عواید استخراج در ولایتهای خود شده اند.
حبیب نجفیزاده، فعال محیط زیست در افغانستان نوشت که در طول یکسال ماموران طالبان دو بار او را بازداشت و بازجویی کردند. آخرین بار، این فعال محیط زیست پس از سه روز بازداشت و تحقیق در اداره استخبارات طالبان، شب دوشنبه، ۲۲ جدی آزاد شد.
او روز چهارشنبه در حساب خود در فیسبوک نوشت: «افغانستان کشوری نیست که در آن زود ناامید و رنجیده خاطر شویم.» او درباره دلیل بازداشت خود وضاحت نداد، اما تصریح کرد که از «بازداشت، توقیف، زندان و زنجیر» باکی ندارد.
در یادداشت این فعال شناخته شده محیط زیست آمده است، هر کسی که در افغانستان «با زور یا به رضا» مسلط شده، برای بقای حاکمیت خود چنین اقداماتی را انجام داده است.
او خاطرنشان کرد توقع ندارد از هیچ کس هیچ چیز پرسیده نشود، اما با لحنی گلایهآمیز نوشت نباید هر «ملا و مفتی» که از راه میرسد، دستور بازداشت «حبیب نجفیزاده» را صادر کند.
او افزود: «آدم نمیتواند در کشور خود همیشه منحیث مظنون و مشکوک زندگی کند.»
نجفیزاده نخستینبار در زمستان سال گذشته توسط اداره استخارات طالبان در دایکندی بازداشت شده بود، اما دستگیریاش را به رسانه ها اطلاع نداد.
این فعال محیط زیست ابراز امیدواری کرد که بار دیگر بازداشت نشود تا دوستان و خانودهاش نگران نشوند. او گفت بهرغم فعالیتهای «آفتابی و روشن» در زمینه محیط زیست در کشور خود مورد سوءظن طالبان قرار دارد.
حبیب نجفیزاده دانشآموخته حقوق و علوم سیاسی است. او در حکومت پیشین در کمیسیون شکایات انتخاباتی کار میکرد. او در اوایل سال ۲۰۲۴ به کنیا رفت و در اواخر همین سال دوباره به افغانستان بازگشت و به فعالیتهای محیطزیستی پرداخت.
او در بیش از یک سال گذشته کارزار مبارزه با تغییرات اقلیمی را تحت شعار «آینده سبز» به راه انداخته است. او در یادداشت خود تصریح کرده که فعالیتهایش به هیچ سازمان و جریانی مرتبط نیست و هر شهروند مسئول میتواند به آن بپیوندد.
محکمه عالی طالبان اعلام کرد که پنج نفر به شمول یک زن را در ولسوالیهای جاغوری و دهیک به اتهامهای آنچه سرقت، «روابط نامشروع و فساد اخلاقی» خوانده، شلاق زده است. این افراد با ۱۰ تا ۳۵ ضربه شلاق مجازات و به شش ماه تا یک سال حبس تنفیذی محکوم شدهاند.
محکمه عالی طالبان چهارشنبه، ۲۴ جدی در خبرنامههای جداگانه نوشت که این افراد در هر دو ولسوالی غزنی در حضور مقامات محلی، کارمندان و مراجعین محاکم و نظامیان و مردم عام مجازات شدند. محاکم ابتدائیه طالبان در جاغوری و دهیک غزنی این حکم را پس از تایید محکمه عالی خود اجرا کرده است.
طالبان در ده روز گذشته دستکم ۳۷ نفر را در سراسر افغانستان به اتهامهای مختلف شلاق زده است. این گروه بهرغم مخالفتهای شدید سازمانهای بینالمللی با مجازات بدنی و شکنجه متهمان، به شلاق زدن افراد در ملاء عام ادامه داده است.
طالبان شلاق زدن افرادی را که محاکم تحت امرش مجرم میشناسد، اجرای دستور «شریعت اسلامی» مینامد. محکمه عالی طالبان پیشتر اعلام کرده بود که در سال ۲۰۲۵ دستکم شش نفر را اعدام و هزار و ۱۱۸ نفر را شلاق زده است.