چهار منبع محلی در مزار شریف به افغانستان اینترنشنال تایید کردند که طالبان روز دوشنبه عبدالقیوم، رئیس اتحادیه صرافان این شهر و هشت عضو دیگر را بازداشت کرده است. به گفته منابع، صرافان پس از مدتی با ضمانت آزاد شدند، اما طالبان همچنان برای انتقال بازار صرافیها فشار وارد میکند.
طالبان میخواهد صرافیهای مزار شریف را از «کفایت مارکیت» به بازار جدیدی به نام «مزار هتل» منتقل کند.
منابع میگویند علت بازداشت، مخالفت صرافان با انتقال بازار ارز از «مارکیت کفایت» به محل جدیدی در «مزار هوتل» بوده است؛ بازاری که به گفته آنان توسط شماری از بازرگانان قندهاری ایجاد شده و طالبان بر انتقال اجباری صرافان به آن اصرار دارند.
صرافان پیش از این در مارکیت کفایت، واقع در حوزه چهارم شهر مزار شریف، فعالیت میکردند. به گفته دو منبع محلی، مالک این بازار یک بازرگان اوزبیک است. همچنین گفته میشود مصطفی مهمند، برادر آصف مهمند عضو پیشین شورای ولایتی بلخ، مسئول «مزار هوتل» است و شماری از بازرگانان قندهاری با او در این پروژه شریکاند.
منابع افزودند طالبان از صرافان خواستهاند دکانهای خود در بازار کفایت را ترک کنند و در بازار جدید، دکان کرایه بگیرند.
صرافان اما میگویند مارکیت کفایت محل امن و شناختهشدهای است و آنان طی نزدیک به ۴۰ سال در این بازار سرمایهگذاری کردهاند. به گفته آنان، دکانها خریداری شده و ارتباط تجاری گستردهای با شرکتها، بازارهای اطراف و مردم در مرکز شهر دارند.
صرافان همچنین تاکید میکنند که حتی در سالهای جنگ، سرمایههای آنان در این بازار آسیب ندیده و به امنیت محل جدید اعتماد ندارند.
صرافان هشدار میدهند که انتقال بازار، رونق تجارت آنان را بهطور جدی کاهش خواهد داد.
خانوادههای افغان که پس از اسد ۱۴۰۰ از نقض حقوق بشر در افغانستان گریختند، میگویند در شرایطی بسیار دشوار در گوشه دورافتادهای از دنیا فراموش شدهاند.
در اردوگاههای دورافتادهای مانند اردوگاه پناهجویان کاکوما، پناهجویان افغان با چالشهای جدی روزمره روبهرو هستند.
به گفته پناهجویان دسترسی به غذا، آب آشامیدنی سالم، خدمات درمانی و آموزش محدود است. فرصتهای شغلی تقریبا وجود ندارد و خانوادهها به کمکهای بشردوستانهای وابستهاند که اغلب کافی نیست. خانوادههای پناهجو میگویند بسیاری از کودکان بدون آموزش مناسب بزرگ میشوند و جوانان امیدی به آیندهای امن ندارند.
یک پناهجو روز سهشنبه از اردوگاه کاکوما به افغانستان اینترنشنال گفت گروههای ناشناس پناهجویان را لتوکوب میکنند و موبایلهای همراه آنان را میدزدند.
در ویدیوهایی که به افغانستان اینترنشنال رسیده وضعیت ناگوار برخی از خیمههای پناهجویان دیده میشود.
پناهجویان افغان بعد از سقوط کابل به دست طالبان در اسد ۱۴۰۰ عمدتا با دریافت ویزاهای سیاحتی وارد کنیا شدند و سپس در سازمان ملل درخواست پناهندگی دادند.
یک نیروی امنیتی سابق افغانستان از کنیا گفت که آژانس سازمان ملل توجهی به امنیت و نیازهای پناهجویان ندارد. به گفته او گروههای جنایتکار شبانه به خیمههای پناهجویان حمله میکنند و یا روزانه راه آنان را میگیرند و داراییهایشان را میدزدند.
به گفته او فشار روانی بر پناهجویان بسیار سنگین است. آنان پس از فرار از خشونت در افغانستان، اکنون با بلاتکلیفی، انتظارهای طولانی برای اسکان مجدد و نبود اطلاعات روشن درباره آینده خود دستوپنجه نرم میکنند. بسیاری از خانوادهها نگراناند که جامعه جهانی آنان را فراموش کند.
اردوگاه پناهجویان کاکوما یکی از بزرگترین اردوگاههای پناهجویان در افریقا است که در شمالغرب کنیا، در استان ترکانا واقع شده است.
این اردوگاه در سال ۱۹۹۲ تأسیس شد و میزبان هزاران پناهجو از کشورهای مختلف مانند سودان، سومالی، اتیوپی و افغانستان بوده است که بهدلیل جنگ، نقض حقوق بشر و خشونت مجبور به ترک خانه و کاشانه خود شدهاند.
پناهجویان این اردوگاه از سازمان ملل متحد، نهادهای بشردوستانه و کشورهای کمککننده میخواهند که فورا شرایط پناهجویان افغان در افریقا را بررسی کنند. آنان افزایش کمکهای انسانی، روندهای سریعتر و عادلانهتر اسکان مجدد، دسترسی به آموزش و برنامههای معیشتی، و تقویت سازوکارهای حمایتی را ضروری میخوانند.
طالبان نیمهشب پنجشنبه ۳۰ دلو، این مقبره را از وسط جاده برداشتند.
در ویدیویی که از مدیر ترافیک طالبان در هرات در شبکههای اجتماعی منتشر شده، حجازی میگوید: «وقتی آنجا را حفر کردیم، همه تعجب کردیم، هیچ قبری در آنجا وجود نداشت.»
طی دهههای اخیر، وجود سنگ این مقبره در وسط جاده بارها منجر به تصادفهای پیهم و حتی کشته شدن شماری از شهروندان در هرات شده بود.
در آخرین مورد، افغانستان اینترنشنال گزارش داد که یک جوان تازهداماد در ماه جدی در پی برخورد موتورسایکلش با این سنگ، جان خود را از دست داد. مدیر ترافیک طالبان، در این ویدیو جان باختن این تازهداماد را نیز تایید کرده است.
نقیب آروین، معاون سابق اداره شاروالی هرات به افغانستان اینترنشنال گفت که طرح انتقال این مقبره از وسط جاده در سال ۱۳۹۳ به شورای علمای این ولایت ارائه شده بود، اما این شورا بدون هیچ تحقیقی با انتقال آن مخالفت کرد.
در هفتههای منتهی به حذف این سنگ، شماری از خبرنگاران و فعالان مدنی نیز خواستار برداشتن آن شده بودند.
پس از تخریب این سنگ، محمدصدیق میر، فعال حوزه میراثهای فرهنگی در هرات در حساب کاربری خود در فیسبوک با استناد به متون تاریخی نوشت که این سنگ مربوط به دو مقبره به نامهای شیخ ابوالقیس و مولانا ابوالخیر، از چهرههای مذهبی متقدم هرات بوده است.
در هرات آرامگاههای مشابه دیگری نیز وجود دارد که درست در وسط چندین جاده پر رفتوآمد قرار گرفته اند.
