روز جهانی آزادی مطبوعات؛ دست‌کم '۱۲۹ خبرنگار' در سال گذشته کشته شدند

سوم ماه می روز جهانی آزادی مطبوعات است.

سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) بامداد یکشنبه ۱۳ ثور/سوم می با انتشار پیامی در اکس به مناسبت روز جهانی آزادی مطبوعات، تاکید کرد اطلاعات آزاد و راستین، پاسخگویی را تقویت می‌کند، گفت‌وگو را پرورش می‌دهد و حقوق بشر را پاس می‌دارد.

یونسکو در این روز جهانی، خواستار حفاظت از آزادی بیان و حمایت از روزنامه‌نگاری به‌عنوان پایه‌ای برای صلح شد.

سازمان ملل اعلام کرد که چنین حمایتی، جوامع را در برابر بحران‌ها مقاوم‌تر می‌سازد.

این بیانیه در حالی منتشر می‌شود که ملل متحد، روزنامه‌نگاری را ستون صلح می‌داند و بر ضرورت مقابله با دستکاری اطلاعات تأکید دارد.

در افغانستان، تحت حاکمیت طالبان اما روزنامه‌نگاران با موج گسترده‌ای از بازداشت‌های خودسرانه، سانسور سیستماتیک و محدودیت‌های شدید جنسیتی روبرو هستند.

ریچارد بنت، گزارشگر ویژه ملل متحد در امور حقوق بشر افغانستان پیشتر در پیامی به مناسبت روز جهانی آزادی مطبوعات، از طالبان خواست تا همه خبرنگاران بازداشت شده را فورا و بدون قید و شرط آزاد کند.

او تاکید کرد که کارکنان رسانه باید بتوانند بدون ترس از تلافی و آزار و بازداشت، از حق آزادی بیان استفاده کنند و به کار خود ادامه دهند.

آقای بنت وضعیت زنان خبرنگار در افغانستان را دشوارتر توصیف کرد؛ زیرا آنان علاوه بر تبعیض در محیط کار، با محدودیت‌های تبعیض‌آمیز بر آزادی رفت‌وآمد و الزام به رعایت پوشش اجباری مواجه‌اند.

پیشتر مرکز خبرنگاران افغانستان نیز در بیانیه‌ای به مناسبت روز جهانی آزادی مطبوعات، نسبت به افزایش سرکوب رسانه‌ها و بازداشت خبرنگاران در حاکمیت طالبان هشدار داد.

بر بنیاد گزارش این مرکز، در یک سال گذشته دست‌کم ۱۵۰ مورد نقض آزادی رسانه‌ها و خبرنگاران در افغانستان ثبت شده است.

بر اساس این گزارش و به نقل از دو دیپلمات عرب آگاه از روند مذاکرات، حماس در پاسخ به پیشنهاد «هیات صلح»، تاکید کرده است که موضوع خلع سلاح تنها در چارچوبی گسترده‌تر و در نهایت در مسیر تشکیل یک کشور مستقل فلسطینی قابل بررسی است.

هیات صلح با هدایت ایالات متحده برای مدیریت پس از جنگ غزه تشکیل شده است. این هیات به‌دنبال اجرای یک روند تدریجی برای خلع سلاح حماس است. به گفته منابع دیپلماتیک، حماس خواستار تضمین‌های روشن‌تر درباره حق تعیین سرنوشت فلسطینیان شده و اعلام کرده پیش از دستیابی به چنین تضمین‌هایی، درباره واگذاری سلاح وارد مذاکره نخواهد شد.

انتقاد از عملکرد اسرائیل در آتش‌بس

به نوشته تایمز اسرائیل، حماس همچنین اسرائیل را به نقض تعهدات مرحله نخست توافق آتش‌بس که در ماه اکتبر حاصل شد، متهم کرده است.

این گروه تحت حمایت جمهوری اسلامی، به‌طور مشخص به گسترش کنترول اسرائیل در بخش شرقی نوار غزه، ادامه حملات در مناطق غربی و کاهش میزان ورود کمک‌های انسانی - کمتر از سطح توافق‌شده - اعتراض کرده است.

نقش میانجی‌ها و محدودیت‌های فشار

یکی از دیپلمات‌های عرب به تایمز اسرائیل گفته است که همچنان امکان متقاعد کردن حماس به خلع سلاح تدریجی وجود دارد، اما این امر مستلزم اعمال فشار هم‌زمان از سوی ایالات متحده بر اسرائیل برای پایبندی به تعهداتش است.

با این حال، این منبع تاکید کرده که با توجه به تمرکز کنونی جامعه بین‌المللی بر تحولات مربوط به ایران، احتمال اعمال چنین فشار هماهنگی پایین است.

چشم‌انداز مبهم غزه

به گزارش تایمز اسرائیل، این وضعیت نشان‌دهنده تداوم بن‌بست در مذاکرات غزه است؛ بن‌بستی که در صورت ادامه، می‌تواند تثبیت شرایط فعلی را به دنبال داشته باشد و بازگشت به وضعیت پیشین را دشوارتر کند.

بر اساس این گزارش، پاسخ حماس به طرح خلع سلاح، شکاف‌های عمیق در مسیر دستیابی به توافق را آشکار کرده و نشان می‌دهد که پیشرفت در مذاکرات غزه همچنان به عوامل سیاسی گسترده‌تری - از جمله آینده تشکیل دولت فلسطینی - وابسته است.

تصمیم خروج نیروهای آمریکایی از آلمان در میانه تنش‌های اخیر میان دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، و فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، مطرح شده است. رئیس‌جمهور ایالات متحده روز چهارشنبه گفته بود درحال بازبینی کاهش احتمالی نیروهای امریکایی در آلمان است.

راجر ویکر، سناتور جمهوری‌خواه از ایالت میسی‌سیپی و مایک راجرز، نماینده جمهوری‌خواه از آلاباما در بیانیه‌ای مشترک نوشتند: «از تصمیم برای خروج نیروهای امریکایی از آلمان بسیار نگران هستیم.»

آنها تاکید کردند که کاهش «زودهنگام» حضور نظامی امریکا در اروپا «پیام اشتباهی» به رئیس‌جمهور روسیه ارسال می‌کند. به گفته آنها، بررسی این موضوع که آیا متحدان اروپایی می‌توانند مسئولیت را بر عهده بگیرند «زمان‌بر خواهد بود.»

آنان پیشنهاد کردند به‌ جای خروج کامل از اروپا، نیروها به شرق این قاره منتقل شوند و هر «تغییر مهم» در آرایش نیروهای آمریکا در اروپا نیازمند «فرایند بازبینی سنجیده» است.

این روسا پیشنهاد کردند به جای خروج کامل نیروها از اروپا، بخشی از آنها به شرق اروپا منتقل شوند. آنها همچنین تاکید کردند که هرگونه تغییر «مهم» در وضعیت نظامی امریکا در اروپا نیازمند یک روند بررسی دقیق است.

مایک سیمونه فینستروم، نویسنده ارشد این مطالعه، گفت که هدف این پژوهش بررسی این بود که آیا زنبورهای عسل قادر به تشخیص ویروس‌ها در منابع غذایی هستند و در صورت تشخیص، آیا رفتار تغذیه‌ای خود را تغییر می‌دهند یا خیر.

او توضیح داد که در آزمایش‌ها، زنبورها در شرایط کنترول‌شده میان شربت قندی بدون ویروس و شربت قندی آلوده به انواع ویروس‌های مخصوص زنبور عسل قرار داده شدند و میزان مصرف هر یک از این دو گزینه به‌طور دقیق اندازه‌گیری شد.

نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که زنبورهای عسل در مجموع قادر به تشخیص ویروس‌ها در منابع غذایی هستند، اما این تشخیص به الگوی رفتاری یکسانی منجر نمی‌شود. به‌طوری‌که در برخی موارد مصرف دو نوع خوراک برابر بود، در برخی دیگر از خوراک آلوده اجتناب شد و در مواردی نیز زنبورها حتی محلول آلوده را بیشتر مصرف کردند.

براساس نتایج این پژوهش، زنبورهای پرستار در تابستان تمایل کمتری به خوراک آلوده داشتند اما در فصل خزان به‌ویژه در برابر برخی ویروس‌ها، گرایش بیشتری به مصرف این نوع خوراک نشان دادند.

به گفته پژوهشگران، این پژوهش می‌تواند به طرح پرسش‌های تازه درباره سازوکار شناسایی ویروس‌ها توسط زنبورها و نیز به تدوین شیوه‌های موثر حفاظتی در زیست‌بوم‌هایی که حشرات منابع عسل یا خوراک را به‌اشتراک می‌گذارند، منجر شود.

بر پایه این پژوهش، برخی شیوه‌های زنبورداری ممکن است ناخواسته خطر انتقال ویروس‌ها را افزایش دهند. برای نمونه، استفاده مشترک از منابع تغذیه‌ای می‌تواند به گسترش بیماری در میان کلونی‌های زنبور عسل بینجامد.

توانایی تشخیص ویروس‌ها و سایر عوامل بیماری‌زای مضر برای حیوانات بسیار مفید است زیرا می‌تواند رفتار آنها را هدایت کند و از بیماری و در مواردی از مرگ آنها جلوگیری کند.

این اقدام در حالی مطرح می‌شود که اختلاف‌ها بر سر جنگ با ایران میان دونالد ترامپ و متحدان اروپایی رو به افزایش است. رئیس‌جمهور امریکا اوایل این هفته پس از تنش لفظی با فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، از احتمال کاهش نیروهای امریکایی در این کشور سخن گفته بود.

مرتس روز دوشنبه گفته بود امریکا راهبرد روشنی در قبال جنگ ایران ندارد و تهران در جریان مذاکرات، واشنگتن را در موقعیت دشواری قرار داده است.

ترامپ همچنین به‌طور علنی از فریدریش مرتس و دیگر رهبران عضو ناتو به دلیل مشارکت نکردن مستقیم در حملات امریکا علیه ایران انتقاد کرده بود.

حضور نظامی امریکا در آلمان سابقه‌ای طولانی دارد و به دوران پس از جنگ جهانی دوم و سال‌های جنگ سرد برمی‌گردد. بر اساس آمار وزارت دفاع امریکا، تا دسامبر گذشته نزدیک به ۵۰ هزار نیروی فعال، ذخیره و کارمند غیرنظامی امریکایی در پایگاه‌های مختلف آلمان مستقر بوده‌اند.

آلمان همچنین میزبان مقر فرماندهی اروپایی و فرماندهی افریقایی ایالات متحده است و پایگاه هوایی رامشتاین یکی از مهم‌ترین مراکز عملیات نظامی امریکا به شمار می‌رود. پس از جاپان، آلمان بیشترین شمار نیروهای امریکایی در خارج از خاک امریکا را در خود جای داده است.

ترامپ سال‌هاست از ناتو انتقاد می‌کند و اعضای این ائتلاف را متهم می‌سازد که به اندازه کافی برای تقویت ارتش‌های خود هزینه نمی‌کنند و بیش از حد به امریکا وابسته‌اند. او همچنین بارها گفته است کشورهای اروپایی باید مسئولیت بیشتری در حمایت از اوکراین در برابر تهاجم روسیه بر عهده بگیرند.