هشت ایالت امریکا از چتجیپیتی به علت آسیب زدن به کاربران شکایت کردند

هشت ایالت امریکا با طرح شکایتهای قضایی علیه شرکت اوپنایآی، سازنده چتجیپیتی، این شرکت را بهخطرانداختن سلامت و امنیت کاربران، از جمله نوجوانان، متهم کردند.

هشت ایالت امریکا با طرح شکایتهای قضایی علیه شرکت اوپنایآی، سازنده چتجیپیتی، این شرکت را بهخطرانداختن سلامت و امنیت کاربران، از جمله نوجوانان، متهم کردند.
این ایالتها مدعیاند که چتجیپیتی در برخی موارد کاربران را به آسیبرساندن به خود یا دیگران تشویق کرده و حتی در برنامهریزی حملات مسلحانه به آنان کمک کرده است.
به گزارش رویترز، دادستانهای کل هشت ایالت امریکا روز چهارشنبه، شکایتهای جداگانهای را در دادگاههای ایالتی ثبت کردند. این اقدام با مشارکت دادستانهایی از هر دو حزب جمهوریخواه و دموکرات انجام شده است.
ایالتهای آیووا، کنزاس، آریزونا، آرکانزاس، آیداهو، مونتانا، نبراسکا و ویرجینیای غربی در این اقدام قضایی شرکت دارند.
در شکایتها آمده است که چتجیپیتی بهگونهای طراحی شده که با پاسخهای موافق و جذاب، اعتماد کاربران را جلب کند و آنها را به ادامه گفتوگو ترغیب کند.
دادستانهای این ایالتها مدعیاند که این ویژگی در برخی موارد باعث تقویت باورهای نادرست و هذیانی کاربران شده و آنان را به رفتارهای خطرناک سوق داده است. در این شکایتها همچنین ادعا شده است که چتجیپیتی به برخی کاربران در برنامهریزی طرحهای خشونتبار، از جمله تیراندازی به سوی مردم، کمک کرده است.
ایالتهای شاکی، اوپنایآی را به نقض قوانین حمایت از مصرفکنندگان متهم کرده و گفتهاند که این شرکت اطلاعات گمراهکنندهای درباره ایمنی چتجیپیتی در اختیار کاربران قرار داده است. آنها همچنین استدلال کردهاند که عملکرد این شرکت با بهخطرانداختن سلامت شهروندان، به امنیت و رفاه عمومی آسیب رسانده است.
دادستانها از دادگاهها خواستهاند اوپنایآی را به ایجاد تغییرات در عملکرد چتجیپیتی ملزم کنند. یکی از خواستههای آنان، ممنوعیت توسعه مدلهای هوش مصنوعی با قابلیت بهبود خودکار است، مگر آنکه شرکت بتواند اطمینان دهد عملکرد این مدلها با ارزشهای انسانی سازگار خواهد بود.
این ایالتها همچنین خواستار وضع جریمههای مالی به دلیل نقض قوانین ایالتی و پرداخت غرامت شدهاند.
به گزارش رویترز، این شکایتها گستردهترین اقدام هماهنگ حکومتهای ایالتی امریکا علیه یک شرکت هوش مصنوعی به شمار میرود. پیش از این، دادستان کل فلوریدا در ماه جون نخستین شکایت مشابه یک ایالت را علیه اوپنایآی ثبت کرده بود.
این اقدام قضایی در حالی صورت میگیرد که اوپنایآی برای عرضه عمومی سهام خود آماده میشود و همزمان با دهها شکایت از سوی اشخاص حقیقی نیز روبهرو است.

خواجه آصف، وزیر دفاع پاکستان، مدعی شد که فردی در افغانستان به سهیل افریدی، وزیر اعلی برکنارشده خیبرپختونخوا دستور میداد. او از حکومت پیشین این ایالت به رهبری حزب تحریک انصاف انتقاد کرد و گفت که این حکومت بهجای مبارزه با تروریسم، منافع سیاسی خود را در اولویت قرار داده بود.
وزیر دفاع پاکستان روز چهارشنبه در سخنرانی خود در پارلمان این کشور گفت: «فردی که به سهیل افریدی دستور میداد، اکنون در افغانستان است.»
خواجه آصف درباره هویت این فرد، نقش او و چگونگی ارتباطش با وزیر اعلای برکنارشده خیبرپختونخوا توضیح بیشتری نداد و شواهدی برای اثبات ادعای خود ارائه نکرد.
او با انتقاد شدید از عملکرد حکومت پیشین خیبرپختونخوا گفت که افریدی بهجای رسیدگی به ناامنی و مبارزه با تروریسم، بیشتر درگیر حفظ قدرت سیاسی خود بود و به مسئولیتهایش عمل نمیکرد.
وزیر دفاع پاکستان تأکید کرد که خیبرپختونخوا بیش از سایر ایالتهای این کشور از خشونت و حملات شبهنظامیان آسیب دیده است و مقابله با تروریسم در این ایالت به اقدامی هماهنگ در سطح ملی نیاز دارد.
خواجه آصف همچنین با مقایسه وضعیت توسعه خیبرپختونخوا در ۱۳ سال گذشته با سایر ایالتهای پاکستان، از عملکرد حزب تحریک انصاف انتقاد کرد و مدعی شد که عوامل خارجی در تصمیمگیریهای این ایالت دخالت داشتهاند.
او به بیانیه تحریک طالبان پاکستان نیز اشاره کرد که در آن، اعلام وضعیت اضطراری و استقرار نیروهای امنیتی پاکستان در برخی مناطق خیبرپختونخوا محکوم شده است. وزیر دفاع پاکستان از مخالفان سیاسی خواست موضع خود را در قبال تروریسم روشن کنند.
اظهارات وزیر دفاع پاکستان در حالی مطرح میشود که حکومت فدرال این کشور روز یکشنبه، ۱۹ میزان با اعلام وضعیت اضطراری در خیبرپختونخوا، فعالیت حکومت ایالتی به رهبری حزب تحریک انصاف را تعلیق کرد.
مقامهای پاکستانی اعلام کردند که این تصمیم به دلیل افزایش ناامنی و ناکامی حکومت ایالتی در مقابله با گروههای شبهنظامی گرفته شده است. پس از اعلام وضعیت اضطراری، سهیل افریدی و شماری از مقامهای حکومت ایالتی بازداشت شدند. مقامهای فدرال گفتهاند که آنان تحت بازداشت پیشگیرانه قرار دارند.
حزب تحریک انصاف این اقدام را سیاسی خوانده و حکومت فدرال را به تلاش برای تضعیف حکومت منتخب ایالتی متهم کرده است. این حزب همچنین اعلام کرده است که تصمیم حکومت مرکزی را از راه قانونی به چالش خواهد کشید.
پیش از این، فیصلکریم کندی، والی خیبرپختونخوا، نیز روز دوشنبه مدعی شد که سیاستهای امنیتی و سیاسی این ایالت در گذشته بهجای اسلامآباد، از کابل، قندهار و جلالآباد تعیین میشد. او گفت که به ناهماهنگی میان نهادهای ایالتی و حکومت مرکزی پایان خواهد داد.
عمران خان، نخستوزیر پیشین پاکستان و حزب تحریک انصاف همواره بر حل مسئله شبهنظامیان از راه گفتوگو تأکید کردهاند. این رویکرد، بهویژه در قبال تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی)، با انتقاد حکومت فدرال و مقامهای نظامی پاکستان روبهرو شده است. منتقدان، حزب تحریک انصاف را به مماشات با شبهنظامیان و سهلانگاری در مبارزه با تروریسم متهم میکنند، اما این حزب اتهامات را رد کرده است.
روابط عمران خان و حزب تحریک انصاف با ارتش پاکستان نیز پس از برکناری او از نخستوزیری در سال ۲۰۲۲ بهشدت تیره شده است. عمران خان از اسد ۱۴۰۲ در زندان به سر میبرد و شمار زیادی از رهبران و هواداران حزب او نیز بازداشت شدهاند.
عمران خان و حزبش پروندههای قضایی علیه خود را سیاسی میدانند و ارتش را به دخالت در سیاست و تلاش برای حذف تحریک انصاف متهم میکنند. اما، مقامهای نظامی پاکستان این اتهامات را رد کردهاند.
مشاور امنیت ملی هند و دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، در تماس تلفنی، حملات اخیر به عربستان و کشتیهای تجاری را بررسی کردند. این تماس همزمان با تشدید جنگ یمن و آمادگی پاکستان برای اعزام نیرو به عربستان انجام شد.
سفارت ایران در هند میگوید اجیت دوال، مشاور امنیت ملی هند و محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران درباره تحولات منطقه، مسائل بینالمللی و موضوعهای مشترک دو کشور تبادل نظر کردند.
این تماس در میانه دور تازه جنگ در یمن انجام شده است. نیروهای حکومت یمن با پشتیبانی عربستان علیه حوثیهای مورد حمایت ایران میجنگند و حوثیها نیز حملات موشکی و پهپادی خود به عربستان را افزایش دادهاند.
میدانهای هوایی و تأسیسات مهم عربستان از هدفهای این حملات بودهاند.
عربستان روز سهشنبه، ۲۱ میزان، مخازن نفت نزدیک صنعا را بمباران کرد و از رهگیری موشکهایی به سوی ظهران خبر داد.
پاکستان و ترکیه نیز برای حمایت نظامی از عربستان آماده میشوند. نمایندگان این دو کشور در نشست ۱۳ میزان در ریاض با مقامهای سعودی توافق کردند نیروها و تجهیزات مورد توافق را بهسرعت در عربستان مستقر کنند.
بیانیه مشترک این نشست میگوید سه کشور اجرای تعهدهای دفاعی خود را آغاز میکنند تا آمادگی بیشتری برای مقابله با تهدیدها علیه عربستان داشته باشند.
پیمان دفاعی مکه در اسد امسال میان پاکستان، ترکیه و عربستان امضا شد. این پیمان، حمله به هر یک از سه کشور را حمله به همه آنها میداند. ترکیه گفته است کمکهایش به عربستان دفاعی خواهد بود و در عملیات تهاجمی شرکت نمیکند.
پاکستان هم گزارش مشارکت جنگندههایش در حمله به حوثیها را رد کرده است. وزارت اطلاعات این کشور در ۱۶ میزان، گزارش نیویارکتایمز درباره استفاده از هواپیماهای پاکستانی علیه حوثیها را «جعلی و ساختگی» خواند.
احمد شریف چودری، سخنگوی ارتش پاکستان، گفته است نیروهای این کشور از چند دهه پیش در عربستان حضور دارند. او درباره شمار نیروها و ماموریت مشخص آنان توضیحی نداد و مشارکت پاکستان در عملیات داخل یمن را نیز تایید نکرد.
ایران پیشتر درباره مداخله نظامی پاکستان و ترکیه در یمن هشدار داده بود. اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، در پاسخ به پرسشی درباره احتمال اعزام شمار زیادی از نیروهای پاکستانی به عربستان گفت امیدوار است این گزارش درست نباشد. به گفته او، مداخله در یمن میتواند پیامدهای نامطلوبی برای منطقه داشته باشد.
در حملات اخیر به عربستان یک شهروند هندی نیز کشته شده است. وزارت خارجه هند حملات به غیرنظامیان و تأسیسات غیرنظامی عربستان را محکوم کرد و خواهان توقف فوری آن شد.
همزمان، در ۱۹ میزان، به دو نفتکش حامل خدمه هندی در منطقه تنگه هرمز و نزدیک سواحل عمان نیز حمله شد. نفتکش «پترو دلفین» در نزدیکی عمان هدف حمله پهپادی قرار گرفت. از ۱۱ خدمه هندی این کشتی، ۹ نفر نجات یافتند و دو نفر مفقود شدند.
نفتکش «والترا» هم در تنگه هرمز با پرتابهای ناشناس هدف قرار گرفت و آتش گرفت. مقامهای هند گفتند هر ۱۱ خدمه هندی آن سالم هستند. وزارت خارجه هند این حملات را محکوم کرد و گفت سفارت این کشور در مسقط برای کمک به خدمه و یافتن افراد مفقودشده با مقامهای عمان همکاری میکند.
دو مقام ارشد ایرانی به خبرگزاری رویترز گفتند که تهران با تغییر تاکتیکهای حمله به کشتیها در تنگه هرمز و گسترش دامنه عملیات، میکوشد قیمت نفت را بالا نگه دارد و بر انتخابات میاندورهای امریکا تاثیر بگذارد.
این دو مقام ایرانی که نامشان در گزارش ذکر نشده، گفتند که راهبرد تازه شامل تغییر نوع و آهنگ حملات به شناورهایی است که از نظر تهران محدودیتهای وضعشده برای عبور از تنگه هرمز را نقض میکنند.
به گفته یکی از آنها، اجرای تاکتیکهای تازه از حدود ۱۰ روز پیش آغاز شده و شمار حملات به این کشتیها افزایش یافته است.
یکی از این مقامها هدف را «ناکام گذاشتن تلاشهای امریکا و متحدانش برای پایین آوردن قیمت جهانی نفت» توصیف کرد.
آنها گفتند تصمیم اتخاذ این راهبرد در بالاترین سطوح رهبری حکومت ایران گرفته شده و در سراسر ساختار حاکمیت درباره آن هماهنگی کامل وجود دارد، اما از ارائه جزییات بیشتر خودداری کردند.
جمهوری اسلامی از زمان آغاز حملات امریکا و اسرائیل، کوشیده است با محدود کردن عبور کشتیها از تنگه هرمز، بر واشنگتن فشار وارد کند.
پیش از جنگ اخیر، حدود یکپنجم تجارت جهانی نفت و گاز طبیعی مایعشده از این آبراه میگذشت.
به گزارش رویترز، تهدیدها و حملات نیروهای نظامی جمهوری اسلامی رفتوآمد کشتیها را بهشدت کاهش داده و قیمت نفت را بالا برده است؛ هرچند انتقال بخشی از نفت از این مسیر همچنان ادامه دارد.
تایید تغییر تاکتیک
یک مقام نظامی امریکایی که به شرط ناشناس ماندن با رویترز گفتوگو کرد، تغییر یکی از تاکتیکهای حکومت ایران را تایید کرد.
به گفته او، پس از نابودی بخش بزرگی از توان راداری ایران در حملات امریکا، سپاه پاسداران استفاده از دیدهبانهای غیرمسلح سوار بر قایقهای کوچک را برای شناسایی اهداف احتمالی، از جمله شناورهای نیروی دریایی امریکا، آغاز کرده است.
این مقام گفت نیروهای امریکایی هفته گذشته تشخیص دادند دیدهبانهای ایرانی از یک لنج، موقعیت اهداف را به سپاه پاسداران اطلاع میدهند.
به روایت این مقام نظامی، نیروهای امریکا پس از دستور تخلیه به سرنشینان، لنج را منهدم کردند و این رویداد تلفاتی نداشت. رویترز نوشت این حادثه پیشتر گزارش نشده بود.
این مقام امریکایی در عین حال گفته است که جمهوری اسلامی نتوانسته مانع افزایش صادرات نفت از تنگه هرمز شود.
به گفته او، تهران پس از آسیب گسترده به نیروی دریاییاش، مایل نیست قایقهای تندروی باقیمانده را به خطر بیندازد.
دادههای مستقل مورد استناد رویترز نشان میدهد حملات به کشتیهای تجاری در روزهای اخیر به بالاترین سطح از زمان آغاز جنگ رسیده است.
بر پایه تحلیل منابع امنیت دریایی و گزارشهای ثبتشده در مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا، در ۴۸ ساعت منتهی به این گزارش دستکم پنج رویداد مرتبط با نفتکشها و دیگر کشتیهای تجاری در محدوده تنگه هرمز ثبت شده که حملات پهپادی نیز در میان آنها بوده است.
دادههای سازمان بینالمللی دریانوردی نیز نشان میدهد این میزان تقریبا با آهنگ حملات در روزهای سوم تا پنجم اکتبر برابری میکند.
یک منبع امنیت دریایی به رویترز گفته است که افزایش آهنگ حملات «عمدی» به نظر میرسد.
گسترش عملیات به آبهای دورتر
دو مقام ایرانی همچنین گفتند تهران قصد دارد دامنه عملیات خود را از تنگه هرمز به دریای عمان و آبهای دورتر گسترش دهد.
به نوشته رویترز، تحلیل گزارشهای مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا و شرکتهای امنیت دریایی نشان میدهد این روند ممکن است آغاز شده باشد.
این گزارشها از هدف قرار گرفتن کشتیها در آبهای نزدیک سواحل قطر و امارات متحده عربی در روزهای اخیر حکایت دارند.
مقام دوم ایرانی گفت تهران اجازه نخواهد داد دونالد ترامپ پیش از انتخابات میاندورهای قیمت نفت را پایین بیاورد.
او این رویارویی را به «بازی شطرنج» تشبیه کرد و گفت: «درست وقتی فکر میکنند به نقطهای نزدیک میشوند که قیمتها کاهش خواهد یافت، آنها را از آن نقطه دور میکنیم.»
این مقام افزود شناورهایی که محدودیتهای جمهوری اسلامی را نقض کنند، «هیچجا، حتی بیرون از تنگه هرمز» در امان نخواهند بود.
جنگ و هزینه ماهانه سه میلیارد دالری آن، به نوشته رویترز، به یکی از مسائل اصلی کارزار انتخابات میاندورهای امریکا تبدیل شده است. انتخاباتی که کنترول کانگرس را تعیین خواهد کرد.
انتخابات میاندورهای ایالات متحده امریکا در ۳ نوامبر ۲۰۲۶ برابر با ۱۲ عقرب ۱۴۰۵ برگزار میشود.
ترامپ گفته است پیش از رایگیری بار دیگر به ایران حمله نخواهد کرد، هرچند گزینههای بعدی را بررسی میکند.
امریکا همزمان محاصره دریایی بنادر ایران را ادامه داده و تحریمها را گسترش میدهد تا تهران را برای دستیابی به توافقی بهمنظور پایان درگیری تحت فشار بگذارد.
دو مقام ایرانی گفتند تهران به سوی وضعیتی پیش میرود که هیچ شناور ناقض محدودیتهایش نتواند از تنگه عبور کند.
یکی از آنها گفت: «بهزودی تنگه کاملا بسته خواهد شد.»
مرکز مشترک اطلاعات دریایی، تحت هدایت نیروی دریایی امریکا، در گزارش اخیر خود سطح تهدید علیه کشتیرانی تجاری در تنگه هرمز را همچنان «شدید»، یک پله پایینتر از بالاترین درجه تهدید، ارزیابی کرد.
این مرکز از تداوم حملات، تلاش برای حمله و اقدامات ایذایی سپاه پاسداران، از جمله پرواز پهپادها، زیر نظر گرفتن هدفمند کشتیهای تجاری و تماسهای رادیویی گاهبهگاه خبر داد.
پنتاگون و وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی تا زمان انتشار گزارش رویترز، به درخواست این خبرگزاری برای اظهارنظر پاسخ ندادند.
کریستالینا جورجیوا، رئیس صندوق بینالمللی پول، هشدار داد حملات اخیر به عربستان سعودی، در شرایط افزایش جهانی هزینههای انرژی و ادامه درگیریها در خاورمیانه، میتواند پیامدهای منفی در سراسر جهان داشته باشد.
او چهارشنبه ۲۲ میزان، در نشست خبری در حاشیه اجلاس سالانه صندوق بینالمللی پول و بانک جهانی در بانکوک، پایتخت تایلند، گفت: «اقتصاد عربستان سعودی برای منطقه و جهان اهمیت دارد.»
وی افزود تحولات اخیر ممکن است «پیامدهای منفی برای همگان در سراسر جهان» به همراه داشته باشد.
جورجیوا در این نشست هشدار داد اقتصاد جهانی با وجود مقاومت در برابر بحرانهای پیدرپی و شرایط نامطمئن، به مرز تابآوری خود نزدیک شده است.
او از دولتها خواست پیش از عمیقتر شدن مشکلات مالی، برای افزایش درآمدها، منطقیسازی هزینهها و بهبود مدیریت مالی عمومی اقدام کنند.
حوثیهای یمن در حملات اخیر خود به عربستان سعودی، میدان هوایی بینالمللی ملک خالد در ریاض و ساختمان اداری شرکت آرامکو در ظهران را هدف قرار دادهاند.
حملات ۱۸ و ۱۹ میزان به فرودگاه ریاض به ترتیب ۱۳ کشته و بیش از ۳۰۰ زخمی و یک کشته و ۱۱ زخمی بر جای گذاشت.
وزارت انرژی عربستان سعودی در ۲۲ میزان اعلام کرد حمله شامگاه ۲۱ میزان به ساختمان آرامکو آتشسوزی محدودی ایجاد کرد، اما تلفاتی نداشت.
سازمان دفاع مدنی این کشور نیز همان روز از زخمی شدن چهار نفر، شامل دو زن، یک مرد و یک کودک، و آسیب به ۱۵ خانه بر اثر سقوط بقایای دو موشک کروز رهگیریشده در ریاض خبر داد.
حمله هوایی ۱۹ سنبله به خط لوله نفت شرق به غرب عربستان سعودی نیز فعالیت این مسیر انتقال نفت به دریای سرخ را موقتا متوقف کرد، اما فعالیت آن ۳۱ سننبله از سر گرفته شد.
خبرگزاری رویترز در ۲۲ میزان به نقل از دو مقام ارشد ایرانی گزارش داد جمهوری اسلامی برای بالا نگه داشتن قیمت نفت و تاثیرگذاری بر انتخابات میاندورهای امریکا، از تاکتیکهای تازهای علیه کشتیها در تنگه هرمز استفاده میکند.
به گفته یکی از این مقامها، این روشها از حدود ۱۰ روز پیش علیه کشتیهایی که تهران آنها را ناقض محدودیتهای خود میداند، به کار گرفته شده و به افزایش حملات منجر شده است.
جورجیوا در بخش دیگری از اظهارات خود در بانکوک گفت افزایش جهانی نرخ بهره، سهم هزینه بازپرداخت بدهی از درآمد دولتها را از حدود شش درصد در یک دهه پیش به ۱۴ درصد رسانده است.
او همچنین خواستار حمایت بیشتر از کشورهای کمدرآمد شد تا توان مقابله با شوکهای اقتصادی را افزایش دهند.
صندوق بینالمللی پول در ۲۱ میزان در تازهترین گزارش چشمانداز اقتصاد جهانی خود پیشبینی کرد اقتصاد خاورمیانه و آسیای مرکزی در سال ۲۰۲۶ معادل ۰.۳ درصد کوچک شود؛ در حالی که پیشبینی قبلی این نهاد در ماه اپریل، رشد ۱.۹ درصدی بود.
به گزارش الجزیره، اختلال طولانی در کشتیرانی تنگه هرمز از عوامل اصلی این بازنگری عنوان شده است.
صندوق بینالمللی پول همچنین پیشبینی رشد اقتصاد جهان در سال ۲۰۲۶ را با افزایش ۰.۱ واحد درصدی، به ۳.۱ درصد رساند.
این نهاد هشدار داد افزایش سرمایهگذاری در هوش مصنوعی به رشد فعالیتهای اقتصادی کمک کرده، اما کشورهای فقیر که با افزایش هزینههای انرژی روبهرو هستند، از مزایای این رونق بهرهمند نشدهاند.
جورجیوا در ۱۵ میزان نیز هشدار داده بود حتی در صورت پایان زودهنگام جنگ در خلیج فارس، قیمت بالای انرژی احتمالا برای مدتی ادامه خواهد داشت و بازار معاملات آتی نفت برنت از تداوم قیمتهای بالا تا سال ۲۰۲۷ حکایت دارد.
رویترز ۱۹ میزان گزارش داد کشورهای گروه هفت با آزادسازی ۱۰۰ میلیون بشکه نفت خام و گازوئیل از ذخایر اضطراری موافقت کردهاند.
از آغاز جنگ در ۹ حوت ۱۴۰۴ تا ۱۹ میزان نیز بیش از یک میلیارد بشکه نفت، عمدتا از ذخایر تجاری، روانه بازار شده بود، اما مدیران صنعت نفت درباره کاهش ذخایر قابل دسترس و افزایش شکنندگی بازار هشدار داده بودند.
ناسا اعلام کرد مریخنورد «استقامت» با پیمودن ۴۵.۲ کیلومتر از زمان فرود بر مریخ در سال ۲۰۲۱، رکورد حرکت روی سطح اجرام آسمانی خارج از زمین را شکسته است. این کاوشگر ششچرخ پس از پنج سال و نیم فعالیت، همچنان در وضعیت فنی مطلوبی قرار دارد.
ناسا سهشنبه ۲۱ میزان اعلام کرد این مریخنورد که ابعادی مشابه یک خودرو دارد، در ماموریت بررسی شرایط احتمالی حیات میکروبی در گذشته مریخ به این رکورد رسیده است.
این مریخنورد برخی از کهنترین زمینهایی را بررسی میکند که تاکنون در منظومه شمسی کاوش شدهاند.
استیون لی، مدیر پروژه مریخنوردها در آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا در کالیفرنیا، گفت تجهیزات مهندسی و ابزارهای استقامت در وضعیت بسیار خوبی قرار دارند و تمامی سامانههای پشتیبان آن همچنان در دسترس هستند.
به گفته او، ارزیابی تازه نشان میدهد سامانهها توان فعالیت تا سالهای دهه ۲۰۳۰ و احتمالا پس از آن را دارند.
رکورد قبلی متعلق به مریخنورد «فرصت» بود که بین سالهای ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۸ حدود ۴۵ کیلومتر پیمود. مسافت طیشده هر دو کاوشگر از تمامی ماهنوردها نیز بیشتر است.
پیمایش دهانه جزرو
«استقامت» با مجموعه ابزارهای علمی خود بر دهانه «جزرو» در نیمکره شمالی مریخ تمرکز کرده است. منطقهای که تصور میشود میلیاردها سال پیش آب آن را فراگرفته و میزبان یک دریاچه بوده است.
این کاوشگر هنگام حرکت بهسوی منطقه «ایدوبی»، از میان ناحیه موسوم به «لاک دو شارم» در بیرون لبه غربی دهانه، رکورد را ثبت کرد. مریخنورد «کنجکاوی» نیز در دهانه «گیل»، نزدیک استوای مریخ، فعالیت میکند.
لی گفت «استقامت» نشانهای از کند شدن ندارد. سازوکارهای حرکتی آن برای اثبات توان پیمایش دستکم ۱۰۰ کیلومتر آزمایش میشوند و تجهیزات قرار است آزمونهایی معادل پیمودن ۱۵۰ تا ۳۰۰ کیلومتر را پشت سر بگذارند.
ناسا سامانه ناوبری خودکار «اتونو» را از عوامل اصلی موفقیت این مریخنورد میداند.
به گفته لی، ۹۰ درصد حرکتهای آن بدون مداخله انسانی انجام میشود.
کاوشگر از سطح پیش رو تصاویر استریو میگیرد، نقشه سهبعدی میسازد و ایمنترین مسیر را انتخاب میکند. یک پردازنده کمکی سریع نیز پردازش تصاویر و اجرای نرمافزار را تقریبا پیوسته ممکن میکند؛ برخلاف مریخنوردهای پیشین که برای محاسبه مسیر باید توقف میکردند.
این مریخنورد بر تجربه ۲۹ ساله مریخنوردهای سوجورنر، «روح»، «فرصت» و «کنجکاوی» تکیه دارد.
نشانه احتمالی حیات
لی مهمترین دستاورد احتمالی «استقامت» را کشف نشانه زیستی میداند که سال گذشته اعلام شد؛ سرنخی از احتمال حیات میکروبی، نه تایید قطعی وجود آن.
این نشانه در سنگی سرخرنگ یافت شد که احتمالا ۳.۲ تا ۳.۸ میلیارد سال پیش در مسیر رودخانهای منتهی به دریاچه جزرو شکل گرفته است.
به گفته لی، منطقه لاک دو شارم میتواند سرنخهایی از فرایندهای اولیه زمینشناسی، از جمله برخوردهای بزرگ شهابسنگی، ارائه دهد. خود دهانه جزرو نیز بر اثر چنین برخوردی شکل گرفته است.
شواهد مداری نشان میدهد بخشهایی از لبه دهانه زمانی میزبان سامانههای آبگرمایی بودهاند؛ محیطهای زیرسطحی گرم و آبداری که شاید برای حیات مناسب بودهاند.
ماموریت اولیه تنها ۲۰ کیلومتر پیمایش را پیشبینی میکرد. ناسا اکنون کاوش لبه دهانه را تا حدود پایان سال ۲۰۲۸ تمدید کرده و سامانه تامین توان مبتنی بر پلوتونیوم نیز، به گفته لی، برای سالهای زیادی انرژی قابل استفاده دارد.