شماری از سیاستمداران پاکستانی در نشست گفت‌وگوهای مارگالا در اسلام‌آباد، از سیاست کشورشان در قبال افغانستان انتقاد کردند. آنان گفتند که تنش‌های امنیتی و بسته‌ماندن گذرگاه‌های مرزی به تجارت و روابط دو کشور آسیب زده است.
مشاهد حسین، سیاستمدار پاکستانی و سناتور سابق، خواستار بازنگری در سیاست اسلام‌آباد شد و هشدار داد که پاکستان نباید افغانستان را به سوی هند سوق دهد.
در مقابل، شیری رحمان، سناتور پاکستانی، طالبان را به پناه‌دادن به جنگجویان تحریک طالبان پاکستان متهم کرد و گفت که اسلام‌آباد نمی‌تواند تهدیدهای امنیتی را نادیده بگیرد.
این نشست روز سه‌شنبه به میزبانی موسسه پژوهشی سیاست اسلام‌آباد برگزار شد. روابط پرتنش افغانستان و پاکستان از محورهای اصلی بحث بود.
«افغانستان را به سوی هند سوق ندهید»
مشاهد حسین گفت که افغانستان و پاکستان روابط تاریخی دارند، اما تصمیم‌های شتاب‌زده، بستن گذرگاه‌های مرزی و بازگرداندن دانشجویان افغان به این روابط آسیب می‌زند. به گفته او، چنین اقدام‌هایی به سود پاکستان و صلح منطقه نیست.
او تأکید کرد که مبارزه با تروریسم باید از روابط میان مردم دو کشور جدا باشد و اسلام‌آباد نباید با سیاست‌های خود افغانستان را به سوی هند سوق دهد.
حسین گفت که حجم تجارت پاکستان با افغانستان از ۲.۳ میلیارد دالر در سال ۲۰۲۴، به هفت میلیون دالر در سال جاری کاهش یافته است.
او وضعیت کنونی را موقتی دانست و ابراز امیدواری کرد که دو کشور سرانجام اختلافات خود را حل کنند. این سیاستمدار پاکستانی همچنین پیشنهاد کرد که مبارزه با تروریسم با مشارکت کشورهای منطقه، از جمله چین، روسیه، ترکیه، ایران و شماری از کشورهای عربی دنبال شود.
«پاکستان نمی‌تواند بی‌تفاوت بماند»
شیری رحمان بیشتر بر نگرانی‌های امنیتی پاکستان تأکید کرد. او گفت که حملات گروه‌های مسلح، درگیری‌های مرزی، اختلال در تجارت و افزایش بی‌اعتمادی، روابط دو کشور را به‌شدت آسیب زده است.
رحمان طالبان را متهم کرد که به شمار قابل توجهی از جنگجویان تحریک طالبان پاکستان و دیگر گروه‌های مسلح پناه داده و فعالیت آنان را تحمل می‌کند. او افزود که طالبان این اتهام‌ها را رد می‌کند، اما پاکستان نمی‌تواند در برابر تهدیدها و حملاتی که منشأ آنها افغانستان است، بی‌تفاوت بماند.
به گفته او، تأمین امنیت پایدار نیازمند تعهداتی در مبارزه با تروریسم است که بتوان اجرای آنها را سنجید. او همچنین بر نظارت موثر بر مرزها و ادامه تلاش‌های دیپلوماتیک تأکید کرد.
رحمان در عین حال گفت که بسته‌شدن گذرگاه‌ها به خانواده‌ها و بازرگانان دو طرف آسیب می‌زند و مانع استفاده از موقعیت افغانستان برای پیوند آسیای جنوبی و آسیای مرکزی می‌شود.
او پروژه‌های کاسا یک‌هزار و تاپی را نمونه‌هایی از فرصت‌های همکاری منطقه‌ای دانست و گفت که پاکستان باید در کنار رسیدگی به نگرانی‌های امنیتی، همکاری اقتصادی و ترانزیتی را نیز گسترش دهد.
حل اختلافات با طالبان
آصف درانی، نماینده ویژه پیشین پاکستان برای افغانستان، حل اختلافات با طالبان، به‌ویژه بر سر تروریسم و تجارت ترانزیتی را یکی از سه اولویت اصلی اسلام‌آباد خواند.
او با اشاره به سرمایه‌گذاری هند در چابهار و دهلیز اقتصادی چین و پاکستان، موسوم به سی‌پک، گفت که پاکستان نباید سود یک پروژه ارتباطی را به معنای زیان پروژه دیگر بداند. به گفته او، این مسیرها می‌توانند یکدیگر را تکمیل کنند.
درانی افزود که پاکستان می‌تواند با فراهم‌کردن مسیر انتقال انرژی به آسیای جنوبی، گسترش راه‌های تجاری آسیای غربی و تأمین دسترسی آسیای مرکزی به آب‌های گرم، از موقعیت جغرافیایی خود سود اقتصادی ببرد.
نقش ترکیه در میانجی‌گری
اسماعیل نعمان تلسی، استاد دانشگاه ابن‌خلدون ترکیه، نیز درباره تلاش‌های انقره برای کاهش تنش میان پاکستان و طالبان سخن گفت.
او گفت که مذاکرات استانبول در هشتم عقرب ۱۴۰۴ به توافق بر سر تمدید آتش‌بس و ایجاد سازوکاری برای نظارت بر آن انجامید. به گفته او، پس از توقف مذاکرات، ترکیه از هیئت پاکستانی خواست که فرصت دیگری به گفت‌وگوها بدهد.
تلسی افزود که ترکیه پس از افزایش دوباره تنش‌ها در ماه فبروری نیز از دو طرف خواست به میز مذاکره بازگردند.
او تأکید کرد که انقره به میانجی‌گری ادامه می‌دهد، زیرا بدون ثبات در افغانستان، پیوند مسیرهای ارتباطی آسیای جنوبی، آسیای غربی و آسیای مرکزی دشوار خواهد بود.
گفت‌وگوهای مارگله نشستی بین‌المللی است که موسسه پژوهشی سیاست اسلام‌آباد برگزار می‌کند و در آن سیاستمداران، دیپلومات‌ها و پژوهشگران پاکستانی و خارجی درباره امنیت، روابط منطقه‌ای و تحولات جهان بحث می‌کنند.
کارگران روزمزد در قندهار می‌گویند که افراد طالبان در بسیاری از پروژه‌های عمرانی، به‌جای استخدام کارگران نیازمند و واجد شرایط، خویشاوندان و نزدیکان خود را به کار می‌گیرند. به گفته آنان، این روند فرصت‌های شغلی را برای سایر کارگران محدود کرده و زمینه اشتغال را از آنان گرفته است.
در منطقه‌ای در حوزه دوم شهر قندهار، هر روز شماری از کارگران برای پیدا کردن کار گردهم می‌آیند اما بسیاری از آنان تا پایان روز موفق به یافتن کار نمی‌شوند و دست‌خالی به خانه‌های‌شان بازمی‌گردند.
این کارگران می‌گویند که از طریق کار روزمزد هزینه‌های زندگی خانواده‌های‌شان را تأمین می‌کنند اما گاهی چهار تا پنج روز نیز بدون کار می‌مانند.
یکی از این کارگران به نام نورالله که از ولسوالی شاجوی ولایت زابل به شهر قندهار آمده است می‌گوید که با وجود مهارت در بخش رنگ‌مالی، در هفته تنها یک تا دو روز فرصت کار پیدا می‌کند. او می‌گوید تأمین هزینه‌های زندگی و حتی غذای روزانه‌اش در نبود کار دشوار است.
به گفته کارگران، ده‌ها نفر هر روز در مناطق مختلف شهر قندهار برای یافتن کار جمع می‌شوند اما تنها شمار اندکی از آنان موفق به پیدا کردن شغل می‌شوند.
این کارگران می‌گویند ریاست شهرداری، ریاست احیا و انکشاف دهات و برخی موسسات در قندهار پروژه‌های مختلفی دارند که به کارگران روزمزد و متخصص نیازمند است اما در بسیاری از این پروژه‌ها، افراد بر اساس روابط و آشنایی با طالبان استخدام می‌شوند.
یکی از این کارگران که نخواست نامش فاش شود، می‌گوید چند ماه در بخش تنظیف شهرداری کار کرده است؛ اما پس از آن‌که طالبان شماری از کارگران را برکنار و افراد نزدیک به خود را جایگزین آنان کردند، او نیز شغلش را از دست داده است.
برخی دیگر از کارگران نیز برای یافتن شغل به ولایت‌های بدخشان و فاریاب سفر کرده‌اند اما می‌گویند که در آنجا نیز بیشتر فرصت‌های شغلی در اختیار افرادی قرار می‌گیرد که با طالبان رابطه و آشنایی دارند.
کارگری به نام حمیدالله می‌گوید: «من و چند نفر از دوستانم به ولایت‌های بدخشان و فاریاب رفتیم، اما آنجا کسی را نمی‌شناختیم. افرادی از قندهار و هلمند، آشنایان و نزدیکان خود را برای کار با خود آورده بودند. ما هم به قندهار برگشتیم.»
این در حالی است که مقامات طالبان تقریبا هر روز از آغاز پروژه‌های جدید عمرانی و بازسازی خبر می‌دهند اما کارگران می‌گویند که سهم چندانی از فرصت‌های کاری این پروژه‌ها به آنان نمی‌رسد.
نبود فرصت‌های شغلی در افغانستان باعث شده است که هر روز شماری از جوانان برای یافتن کار از راه‌های غیرقانونی راهی کشورهای همسایه شوند.
کانون وکلای شهر وان ترکیه با انتشار بیانیه‌ای از وزارت داخله این کشور خواست درباره کشته شدن دست‌کم هشت پناهجوی افغان در مرز ترکیه و ایران تحقیق کند. این نهاد اعلام کرد که پس از انتشار خبر کشته شدن این پناهجویان، نمایندگان این کانون به دادستانی این شهر مراجعه کرده‌اند.
کانون وکلای وان روز سه‌شنبه، ۱۹ عقرب، اعلام کرد که برای روشن‌شدن علت کشته شدن این هشت مهاجر، پیگیری‌های قضایی را آغاز کرده است. این کانون همچنین از وزارت داخله ترکیه خواست تا این رویداد را به‌صورت همه‌جانبه بررسی کند.
کانون وکلای وان در بیانیه‌ای اعلام کرد که پس از انتشار گزارش‌هایی درباره پیدا شدن اجساد هشت مرد در منطقه‌ای میان روستاهای یوکاری‌تولگالی و آشاغی‌تولگالی در شهرستان اوزالپ، نمایندگان این کانون به دادستانی این شهرستان مراجعه کرده‌اند.
این کانون افزود که در جریان این دیدار درباره روند قضایی پرونده اطلاعات دریافت کرده است. به گفته کانون وکلای وان، علت کشته شدن این مهاجران هنوز به‌گونه قطعی مشخص نشده و پرونده نیز مشمول دستور محرمانه‌بودن است.
این کانون تأکید کرده است که این پرونده باید نه‌تنها از جنبه قضایی، بلکه از منظر حقوق بشری نیز بررسی شود.
تفاوت در نحوه معرفی قربانیان از سوی رسانه‌های ترکیه و کانون وکلای وان قابل توجه است. رسانه‌های ترکیه در گزارش‌های اولیه خود از پیدا شدن اجساد هشت مرد جوان در نزدیکی روستای یوکاری تولگالی خبر داده، اما هویت آنان را نامعلوم اعلام کرده بودند. در مقابل، کانون وکلای وان در بیانیه خود به‌صراحت از آنان به‌عنوان مهاجران مرد با تابعیت افغانستان نام برده است.
منابع آگاه روز یکشنبه، ۱۷ عقرب، ویدیویی از اجساد هشت مهاجر افغان را در منطقه مرزی ترکیه و ایران برای افغانستان اینترنشنال فرستادند. در این ویدیو اجساد هشت مرد جوان دیده می‌شود که چانههایشان با رشته‌هایی بسته شده است.
فردی که این ویدیو را ثبت کرده، با لهجه فارسی افغانستان می‌گوید: «سلام داداش! این‌ها مسافران هستند.»
انجمن پناهجویان در ترکیه نیز در گفت‌وگو با افغانستان اینترنشنال مرگ این هشت نفر را تأیید کرد. این انجمن گفت که تاکنون به افغان‌های ساکن شهر وان اجازه داده نشده است برای شناسایی یا مشاهده اجساد به شفاخانه بروند.
رسانه‌های ترکیه گزارش داده‌اند که اجساد این افراد در نزدیکی منطقه یوکاری تورگالی، از مربوطات شهرستان اوزالپ در استان وان و در فاصله حدود سه کیلومتری مرز ایران پیدا شده است.
وان؛ یکی از مسیرهای مهم مهاجرت از ایران به ترکیه
استان وان در شرق ترکیه و حدود ۲۹۵ کیلومتر مرز مشترک با ایران دارد. این استان به‌دلیل موقعیت جغرافیایی، یکی از مسیرهای مهم ورود مهاجران از ایران به ترکیه و انتقال آنان به شهرهای غربی این کشور و اروپا است.
شهر وان، مرکز این استان، در کنار دریاچه وان قرار دارد. شهرستان‌های مرزی اوزالپ، چالدران و باش‌قلعه از مناطق مهم این استان‌اند که به‌دلیل موقعیت کوهستانی و مسیرهای دشوار، عبور از آنها برای مهاجران بدون مدارک معتبر با خطرهای جدی همراه است.
شبکه‌های قاچاق انسان نیز از برخی مسیرهای مرزی این مناطق برای انتقال مهاجران استفاده می‌کنند.
افغانستان اینترنشنال از طریق گفت‌وگو با دست‌کم یک شاهد عینی و اعضای خانواده دو قربانی دریافته است که شمار مهاجران افغان جان‌باخته در مرز ترکیه و ایران ممکن است بیش از هشت نفری باشد که اجسادشان در روزهای گذشته پیدا شده است.
منیر خان صافی به افغانستان اینترنشنال گفت برادرش، حامد صافی، پنجشنبه‌شب در منطقه مرزی ایران و ترکیه جان باخته است. به گفته او، این مورد جدا از مرگ هشت مهاجری است که پیش‌تر خبر پیدا شدن اجسادشان منتشر شده بود و اجسادشان در حال حاضر در وان ترکیه است.
افغانستان اینترنشنال اسنادی را مشاهده کرده است که نشان می‌دهد حامد، فرزند عبدالقیوم، حدود ۲۲ سال داشته از ولسوالی امام‌صاحب ولایت قندوز بود.
خانواده حامد می‌گوید جسد او اکنون در یک سردخانه دولتی در منطقه مرزی چالدران در خاک ایران نگهداری می‌شود. افغانستان اینترنشنال همچنین تصویری از جسد حامد را مشاهده کرده است.
تصاویر دیگری که افغانستان اینترنشنال دیده، به گفته خانواده این جوان را قبل از سفر به سوی مرز ترکیه در منطقه چالداران نشان می‌دهد.
جنید ۲۰ ساله در گفت‌وگو با افغانستان اینترنشنال نیروهای پولیس مرزی ترکیه و قاچاقچیان انسان را به بدرفتاری و خشونت علیه مهاجران متهم کرد. او گفت پنجشنبه‌شب همراه با حامد از دیوار مرزی ترکیه در منطقه چالدران عبور کردند، اما پس از ورود به خاک ترکیه به دست نیروهای مرزی افتادند.
به گفته جنید، نیروهای مرزی با آنها بدرفتاری و آنها را لت‌وکوب کردند. او مدعی شد که مأموران مهاجران را مجبور کردند در هوای سرد روی برف بایستند و بر بدن‌های برهنه‌شان آب سرد انداخته است. پولیس مرزی ترکیه همچنین متهم شده که لباس‌هایشان را کاملاً از تن‌شان درآوردند و سپس آنها را از دیوار مرزی به سوی ایران بازگرداندند.
جنید گفت او و حامد پس از ساعت‌ها پیاده‌روی در هوای سرد از حال رفتند و وقتی او به هوش آمد، متوجه شد که به یک اتاق منتقل شده و حامد جان باخته است. افغانستان اینترنشنال مستقلانه نمی‌تواند تایید کند که چه چیزی دقیقا سبب مرگ حامد شده است.
بر اساس داده‌های هواشناسی، دمای هوا در منطقه چالدران در پنجشنبه‌شب و جمعه گذشته به نزدیکی صفر درجه سانتی‌گراد رسید. دما در ساعات روز حدود پنج تا ۱۰ درجه بود.
خانواده حامد می‌گویند سوءاستفاده و اخاذی قاچاقچیان، آنچه شکنجه و خشونت نیروهای مرزی ترکیه توصیف می‌کنند، بازگرداندن اجباری مهاجران و سرمای شدید در مرگ او نقش داشته است. علت مرگ حامد تاکنون به‌طور مستقل تأیید نشده است.
روایت جنید و خانواده حامد یکی از مواردی است که افغانستان اینترنشنال درباره شرایط مهاجران در مرز ترکیه و ایران بررسی کرده است. تجربه سایر مهاجران و علت مرگ آنان ممکن است متفاوت باشد.
در روزهای گذشته، شماری از پناهجویان افغان با فرستادن ویدیوهایی به افغانستان اینترنشنال از خشونت در مناطق مرزی ترکیه شکایت کرده‌اند. آنان از اخاذی و بدرفتاری قاچاقچیان انسان و نیروهای مرزی و همچنین سرمای شدید در مسیرهای مهاجرتی گزارش داده‌اند.
پیدا شدن اجساد هشت مهاجر افغان
در یکی از این رویدادها، ویدیویی از اجساد هشت مرد جوان افغان در منطقه مرزی ترکیه و ایران منتشر شد که واکنش‌هایی را برانگیخت.
شریف نظری، برادر یکی از قربانیان، روز سه‌شنبه ۱۹ عقرب به افغانستان اینترنشنال گفت که برادرش، رضا نظری، را در میان این هشت نفر شناسایی کرده است. به گفته او، رضا آخرین فردی است که در ویدیوی منتشرشده از اجساد دیده می‌شود و احتمالاً جوان‌ترین قربانی این رویداد است.
افغانستان اینترنشنال اسنادی را مشاهده کرده است که نشان می‌دهد رضا نظری، فرزند علی‌چمن نظری و اهل ولایت بامیان، در دوم میزان ۱۳۸۸ (۲۴ سپتامبر ۲۰۰۹) به دنیا آمده است. بر اساس کنوانسیون حقوق کودک سازمان ملل متحد، افراد زیر ۱۸ سال کودک محسوب می‌شوند.
شریف نظری از مقام‌های ترکیه، ایران و طالبان خواست برای انتقال پیکر رضا به کابل همکاری کنند تا خانواده‌اش بتوانند او را به خاک بسپارند.
به گفته شریف نظری، پیکر قربانیان در شهر وان ترکیه نگهداری می‌شود و خانواده‌ها تاکنون به اجساد فرزندانشان دسترسی نداشته‌اند.
منابع آگاه روز یکشنبه ۱۷ عقرب ویدیویی از اجساد هشت مهاجر افغان را برای افغانستان اینترنشنال فرستادند. در این ویدیو اجساد هشت مرد جوان دیده می‌شود که چانههایشان با رشته‌هایی بسته شده است.
فردی که ویدیو را ضبط کرده، با لهجه فارسی افغانستان می‌گوید: «سلام داداش! این‌ها مسافران هستند.»
انجمن پناهجویان افغان در ترکیه نیز در گفت‌وگو با افغانستان اینترنشنال مرگ این هشت نفر را تأیید کرد. این انجمن گفت که تاکنون به افغان‌های ساکن شهر وان اجازه داده نشده است برای شناسایی یا مشاهده اجساد به شفاخانه مراجعه کنند.
رسانه‌های ترکیه گزارش داده‌اند که اجساد هشت مرد جوان در نزدیکی منطقه یوکاری‌تولگالی، از مربوطات شهرستان اوزالپ در استان وان و در فاصله حدود سه کیلومتری مرز ایران پیدا شده است. این رسانه‌ها هویت قربانیان را اعلام نکرده‌اند و سرمای شدید را علت مرگ آنان گزارش کرده‌اند.
با این حال، علت مرگ این هشت نفر به‌طور مستقل تأیید نشده است.
درخواست تحقیقات درباره مرگ مهاجران
اوزکان اوزتاش، خبرنگار ترکیه‌ای، روز دوشنبه به افغانستان اینترنشنال گفت که اداره محلی وان دستور داده است اطلاعات مربوط به این پرونده محرمانه بماند.
این رویداد با واکنش شماری از سیاستمداران مخالف دولت ترکیه روبه‌رو شده است.
گلجان کچماز سایغیت، نماینده حزب دموکراسی و برابری خلق‌ها در پارلمان ترکیه، روز دوشنبه در نامه‌ای به وزیر داخله این کشور خواستار آغاز تحقیقات قضایی، روشن‌شدن هویت قربانیان و بازداشت مظنونان احتمالی شد.
او در این نامه به موارد مشابه مرگ مهاجران در مناطق مرزی ترکیه اشاره کرده است. به گفته سایغیت، در ماه می ۲۰۰۲، پس از آب‌شدن برف‌ها در منطقه چالدران استان وان، اجساد ۱۹ مهاجر افغان پیدا شد. او همچنین به مرگ شماری از مهاجران در منطقه باش‌قلعه و مسیرهای مهاجرتی در سال ۲۰۱۹ اشاره کرده است.
این نماینده پارلمان با اشاره به تأثیر درگیری‌های منطقه‌ای و بحران‌های اقتصادی بر روند مهاجرت، خواستار اتخاذ تدابیر بیشتر برای حفاظت از حقوق مهاجران در مناطق مرزی شده است.
او همچنین از وزارت داخله ترکیه درباره شمار مهاجران نگهداری‌شده در مراکز بازگرداندن مهاجران در استان وان، آمار اخراج مهاجران در پنج سال گذشته و شمار افرادی که از سال ۲۰۲۰ از طریق ایران وارد این استان شده‌اند، اطلاعات خواسته است.
سایغیت همچنین درباره اقدامات دولت علیه شبکه‌های قاچاق انسان، شمار بازداشت‌شدگان مرتبط با این شبکه‌ها در پنج سال گذشته و تدابیر جلوگیری از نقض حقوق مهاجران در مراکز بازگرداندن پرسش کرده است.
سراج‌الدین بدیرهان‌اوغلو، رئیس شاخه حزب جمهوری‌خواه خلق ترکیه در شهر وان، نیز این رویداد را ناشی از ضعف مدیریت مهاجرت، کاستی‌های نظارت مرزی و بی‌توجهی به جان انسان‌ها دانست. او خواستار بررسی همه‌جانبه حادثه و شناسایی عاملان احتمالی آن شد.
ترکیه یکی از مسیرهای اصلی مهاجرت افغان‌ها به سوی یونان و دیگر کشورهای اروپایی است. این کشور همچنین میزبان شمار زیادی از مهاجران افغان است که برخی از آنان بدون مدارک معتبر اقامت در آنجا زندگی و کار می‌کنند.
یکی از اعضای خانواده نوجوانی که در مرز ترکیه کشته شده است، هویت او را برای افغانستان اینترنشنال تأیید کرد. شریف نظری، برادر این نوجوان، روز سه‌شنبه، ۱۹ عقرب، گفت که رضا نظری را در میان هشت جسدی که در مرز ایران و ترکیه پیدا شده‌اند، شناسایی کرده است.
شریف نظری به افغانستان اینترنشنال گفت که برادرش را در میان قربانیان شناسایی کرده است. به گفته او، رضا آخرین فردی است که در ویدیوی منتشرشده از اجساد دیده می‌شود و به نظر می‌رسد جوان‌ترین قربانی این رویداد باشد.
افغانستان اینترنشنال اسناد و مدارکی را مشاهده کرده که نشان می‌دهد رضا نظری، فرزند علی‌چمن نظری، باشنده ولایت بامیان، زاده دوم میزان ۱۳۸۸ (۲۴ سپتامبر ۲۰۰۹) است و بر اساس کنوانسیون حقوق کودک سازمان ملل متحد، کودک محسوب می‌شود.
شریف نظری گفت که از سرنوشت برادرش اطلاعی نداشته است. او از مقام‌های ترکیه، ایران و طالبان خواست برای انتقال پیکر رضا به کابل همکاری کنند تا خانواده‌اش بتوانند او را به خاک بسپارند.
آقای نظری افزود که پیکر قربانیان در حال حاضر در شهر وان ترکیه نگهداری می‌شود و خانواده‌ها به اجساد فرزندانشان دسترسی ندارند.
منابع آگاه روز یکشنبه، ۱۷ عقرب، ویدیویی از پیکرهای هشت مهاجر افغان در منطقه مرزی ایران و ترکیه برای افغانستان اینترنشنال فرستادند. در این ویدیو، اجساد هشت مرد جوان دیده می‌شود که چانههایشان با رشته‌هایی بسته شده است.
فردی که این ویدیو را ثبت کرده، با لهجه فارسی افغانستان می‌گوید: «سلام داداش! این‌ها مسافران هستند.»
انجمن پناهجویان در ترکیه هم در گفت‌وگو با افغانستان اینترنشنال مرگ این هشت نفر را تأیید کرد. این انجمن گفت که تاکنون به افغان‌های ساکن شهر وان اجازه داده نشده است تا برای شناسایی یا مشاهده اجساد به شفاخانه بروند.
رسانه‌های ترکیه گزارش داده‌اند که اجساد هشت مرد جوان در نزدیکی منطقه یوکاری‌تولگالی، از مربوطات منطقه اوزالپ در استان وان و در فاصله حدود سه کیلومتری مرز ایران پیدا شده است. این رسانه‌ها هویت قربانیان را اعلام نکرده و علت مرگ آنها را سرمای شدید گزارش کرده‌اند.
با این حال، علت مرگ قربانیان به‌طور مستقل تأیید نشده است.
صدور دستور حفظ محرمانه اطلاعات
اوزکان اوزتاش، خبرنگار ترکیه‌ای، روز دوشنبه به افغانستان اینترنشنال گفت که اداره محلی وان دستور داده است که این پرونده محرمانه بماند.
این رویداد با واکنش شماری از سیاستمداران مخالف حکومت ترکیه نیز روبه‌رو شده است.
گلجان کچماز سایغیت، نماینده حزب دموکراسی و برابری خلق‌ها در پارلمان ترکیه، روز دوشنبه در نامه‌ای به وزیر داخله کشورش، خواستار آغاز تحقیقات قضایی، روشن‌شدن هویت قربانیان و بازداشت مظنونان احتمالی شد.
آقای سایغیت در این نامه به موارد مشابه مرگ مهاجران در مناطق مرزی ترکیه اشاره کرده است. به گفته این نماینده، در ماه می ۲۰۰۲، پس از آب‌شدن برف‌ها در منطقه چالدران استان مرزی وان، اجساد ۱۹ مهاجر افغان پیدا شد. او همچنین به مرگ شماری از مهاجران در منطقه باش‌قلعه و مسیرهای مهاجرتی در سال ۲۰۱۹ اشاره کرده است.
این نماینده پارلمان با اشاره به تأثیر بحران‌های اقتصادی و درگیری‌های منطقه‌ای بر روند مهاجرت، خواستار اتخاذ تدابیر بیشتر برای حفاظت از حقوق مهاجران در مناطق مرزی شده است.
او همچنین از وزارت داخله ترکیه درباره شمار مهاجران نگهداری‌شده در مراکز بازگرداندن مهاجران در استان وان، آمار اخراج مهاجران در پنج سال گذشته و شمار افرادی که از سال ۲۰۲۰ از طریق ایران وارد این استان شده‌اند، اطلاعات خواسته است.
سراج‌الدین بدیرهان‌اوغلو، رئیس شاخه حزب جمهوری‌خواه خلق ترکیه در شهر وان، نیز این رویداد را ناشی از ضعف مدیریت مهاجرت، کاستی‌های نظارت مرزی و بی‌توجهی به جان انسان‌ها دانست. او خواستار بررسی همه‌جانبه حادثه و شناسایی عاملان احتمالی آن شد.
ترکیه یکی از مسیرهای اصلی مهاجرت افغان‌ها به سوی یونان و دیگر کشورهای اروپایی است. این کشور همچنین میزبان شمار زیادی از مهاجران افغان است که برخی از آنان بدون مدارک معتبر اقامت زندگی و کار می‌کنند.
باشندگان نورستان می‌گویند که طالبان مالیات بر انتقال جلغوزه و چهارمغز را افزایش داده و از هر سیر جلغوزه ۵۰۰ افغانی و از هر سیر چهارمغز ۱۰۰ افغانی می‌گیرد. به گفته آنها، باغداران توان پرداخت مبالغ سنگینی را ندارند و این اقدام فشار اقتصادی بر زندگی و معیشت‌شان را افزایش داده است.
شماری از باشندگان ولسوالی مندول نورستان به افغانستان اینترنشنال گفتند پیش از این از هر بوری جلغوزه که حدود هفت سیر وزن دارد، ۱۰۰ افغانی مالیه گرفته می‌شد، اما اکنون میزان مالیات چندین برابر افزایش یافته است.
منابع محلی می‌گویند این مالیات از سوی ریاست زراعت و مالداری طالبان در نورستان تعیین شده و مأموران طالبان با ارائه برگه‌های کتبی، از مردم مالیه می‌گیرند.
به گفته آنان، این روند در ولسوالی‌های مندول، نورگرام و دوآب جریان دارد و از اول میزان ۱۴۰۵، همزمان با آغاز فصل جمع‌آوری جلغوزه، اجرا شده است.
باشندگان نورستان غربی می‌گویند که درآمد اصلی بسیاری از خانواده‌ها از فروش جلغوزه، چهارمغز و لوبیا تأمین می‌شود. آنان این محصولات را به بازار لغمان می‌برند و در بدل آن روغن، برنج و آرد خریداری می‌کنند، اما در مسیر راه با ایست اخذ مالیات روبه‌رو می‌شوند و از آنان پول گرفته می‌شود.
به گفته منابع، روزانه حدود ۲۰ تا ۲۵ موتر از سه ولسوالی نورستان غربی به‌سوی لغمان رفت‌وآمد می‌کنند. میزان دقیق محصولات انتقال شده در یک روز مشخص نیست، اما به گفته منابع، در برخی روزها حدود ۱۰۰ سیر جلغوزه به بازار لغمان انتقال داده می‌شود.
شماری از باشندگان ولسوالی مندول با فرستادن ویدیویی به افغانستان اینترنشنال، از افزایش مالیات شکایت کرده‌اند. یکی از آنان در این ویدیو می‌گوید که مردم توان پرداخت مالیات تعیین‌شده را ندارند.
باشنده دیگری می‌گوید که از محصولی به ارزش پنج هزار افغانی، ۵۰۰ افغانی و از محصولی به ارزش ۱۰ هزار افغانی، هزار افغانی مالیه گرفته می‌شود.
این باشنده می‌گوید که آنان دکاندار هستند نه تاجر و توان پرداخت چنین مالیاتی را ندارند. او از والی طالبان در نورستان و دیگر مقام‌های مسئول این گروه خواست تا به این موضوع رسیدگی و مالیات را کاهش دهند.
باشندگان نورستان غربی گفتند که با مشکلات اقتصادی و بیکاری روبه‌رو هستند و افزایش مالیات بر محصولات زراعتی، فشار بیشتری بر زندگی آنان وارد کرده است.
جلغوزه و چهارمغز از محصولات مهم طبیعی و جنگلی افغانستان به‌شمار می‌روند که در ولایت‌های شرقی، به‌ویژه نورستان، کنر و لغمان، جمع‌آوری و به بازار عرضه می‌شوند.
شماری از خانواده‌های روستایی در نورستان برای تأمین نیازهای غذایی و درآمد خود به جمع‌آوری و فروش محصولات جنگلی وابسته هستند.
