د طالبانو په واک کې باختر خبري اژانس وايي، په کاپیسا ولایت کې د نفرایټ کان د اېستلو کار پیل شو. دا خبري اژانس د یکشنبې په ورځ په خپل راپور کې زیاتوي، د دې کان اېستلو کار د خیرخواه په نوم یوه خصوصي شرکت ته د پنځو کلونو لپاره سپارل شوی دی.
ویل کېږي د دې کال اېستلو سره به هر کال طالبان په میلیونونو افغانۍ ترلاسه کړي.
باختر اژانس وايي، د کاپیسا په تګاب ولسوالۍ کې د تورغونډۍ نفرایت کان ۷۱ زره هکتاره پراخ دی.
په کاپیسا کې د طالبانو د کانونو او پټرولیم رییس عنایت الله ابلاغ وايي، د کان اېستلو بهیر به څاري.
واک ته په رسېدو سره طالبانو د کانونو اېستلو ته مټې بډ وهلې دي. دا ډله وايي چې نږدې راتلونکي کې به په کاپیسا کې د نیمه قېمتي ډبرو د پنځو کانونو د اېستلو کار هم پیل شي.
ننګرهار کې د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور ریاست د یکشنبې په ورځ اعلان وکړ، چې د غر ښویېدو له امله د کابل – جلال اباد لویه لار د ترافیکو پر مخ تړل شوې ده. په همدې حال کې یو شمېر مسافرو د غره د لوېدو د شېبو څو ویډیوګانې افغانستان انټرنشنل ته لېږلې دي.
ځايي سرچينې وايي، دا پېښه د کابل د څرخي پله دروازې ته څېرمه شوې ده.
تر اوسه معلومه نه ده چې په دې پېښه کې څوک ټپي شوي دي.
یو شمیر عیني شاهدانو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو سره په خبرو کې وویل چې سلکونه مسافر دواړه خواوو ته بند پاتې دي، چې د ګڼو ستونزو سره لاس او ګرېوان دي.
په دغو مسافروینو کې ناروغان هم شامل دي.
دوی زیاتوي تر اوسه د طالبانو د ټولګټو وزارت مسوولین نه دي لاس په کار شوي، چې دغه لویه لاره د مسافرو پرمخ پرانیزي.
افغانستان انټزنشنل ته رسېدلې ویډیو کې لیدل کېږي چې د طالبانو د ټولګټو وزارت ځینې چارواکي د پېښې ځای ته تازه رسېدلي دي .
د ننګرهار د اطلاعاتو او فرهنګ ریاست د دې ولایت له مسافرو غوښتي چې تربلې خبرتیا پر ماهیپر له تګ راتګ ډډه وکړي او پر بدیلو لارو سفر وکړي.
کابل ـ جلال اباد لویه لاره، پلازمېنه کابل د هیواد له ختیځو ولایتونو سره نښلوي.
پر دغه لار د سوداګزیز توکو موټر هم زیات تګ راتګ کوي.
د روسيې د کورنيو چارو وزارت مرستيال وايي، د په افغانستان کې د توليد شويو نشه يي توکو قاچاق د روسیې په مشرۍ د ټولیز امنیت تړون هېوادونو ته اصلي ګواښ دى. اندری خراپوف وايي چې په افغانستان کې د مصنوعي نشه يي توکو تولید د پام وړ زیات شوی دی.
دا راپور د نشه یي توکو پر وړاندې د مبارزې لپاره د ټولیز امنیت تړون سازمان له سیمه ییزو عملیاتو وروسته خپور شو.
د روسیې د کورنیو چارو وزارت د سې شنبې په ورځ د ـ سنبلې ۲۵ مه ـ دې عملیاتو په اړه په جوړه شوې غونډه کې په افغانستان کې تولید شوي نشه يي توکي په سیمه کې د نشه يي توکو د قاچاق او اکمال اصلي ګواښ وباله.
د دغه روسي چارواکي په خبره، د کارپوهانو د اټکل له مخې، د خامو اپینو په تولید کې د ۸۰ سلنه کموالي سره سره، په افغانستان کې په زیاته اندازه مصنوعي نشه يي توکي تولیدېږي.
د روسيې د کورنيو چارو وزارت مرستيال زياته کړه چې د نشه يي توکو د قاچاق په وړاندې د عملياتو لپاره د ټولیز امنيتي تړون د سازمان په ټولو غړو هېوادونو کې له عصري تکنالوژۍ څخه کار اخيستل کېږي.
ارمنستان، بیلاروس، قزاقستان، قرغزستان، روسیه او تاجکستان د ډله ییز امنیت د تړون غړي دي.
د دغو هېوادونو د نشه يي توکو پر ضد ګډ عمليات د سنبلې له ٢٠ مې تر ٢٤مې نېټې پورې پلي شول.
په دغو عملياتو کې څه دپاسه ٨٩٧ کيلو ګرامه نشه يي توکي د دغه سازمان په غړو هېوادونو کې کشف او ضبط شوي دي.
دغه راز د نشه يي توکو د قاچاق په تور ۳۹۹ تنه نیول شوي چې له دې ډلې ۴۴ تنه له مخکې څخه څارل شوي وو.
دغه راز په دغو عملياتو کې ٤٨ ميله سپکې او درندې وسلې او څه د پاسه ٢٨ زره ډول ډول مهمات ترلاسه شوي دي.
په دغو مراسمو کې د ټولیز امنیتي تړون سازمان د ځواکونو څه باندې ۱۲۰۰۰ غړو برخه اخیستې وه.
د ملګرو ملتونو د مخدره موادو او جرمونو پر وړاندې د مبارزې دفتر د سنبلې په ۱۹مه اعلان وکړ، چې په افغانستان او سیمه کې د میتامفیتامین یا شیشې قاچاق دوولس برابره زیات شوی دی.
په راپور کې راغلي، سره له دې چې د طالبانو له حکم سره سم د تریاکو د تولید او خرڅلاو مخه ونیول شوه، له افغانستان څخه د هیروینو قاچاق دوام لري.
د ملګرو ملتونو د نشه يي توکو او جرمونو پر وړاندې د مبارزې اداره وايي، د نړۍ په ۱۶ هېوادونو کې د افغانستان د میتامفیټامین نمونې موندل شوي دي.
د بریتانیا ديني عالم شيخ حميد محمود وايي، طالبانو د نجونو پر زدکړو په بشپړ بنديز نه دی لګولی، خو دغې ډلې د لنډ مهال لپاره "سيکولر او لېبرال زدکړې" ځنډولې دي.
دغه دیني عالم د بریټانیاوي دیني عالمانو د یوه پلاوي په ګډون په دې وروستیو کې کابل ته په یوه سفر کې له یو شمېر طالب چارواکو سره لیدلي دي.
د دغه پلاوي یو بل غړی شیخ حمید محمد وایي چې، د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر ورته ویلي چې په افغانستان کې نجونې لا هم د زده کړو لپاره ان تر پوهنتونه پورې بیلابېلې لارې لري.
دغو بریټانیاوي عالمانو له کابل څخه تر ستنېدو وروسته په یوه غونډه کې د خپل وروستي سفر او له طالب چارواکو سره د لیدنې په اړه جزیات ورکړي.
طالبانو د افغانستان تر واکمنۍ وروسته له شپږم ټولګي پورته د نجونو ښوونځي وتړل او پوهنتونونو ته یې هم د نجونو د تګ مخه ونیوله.
د یادونې ده چې طالبانو د ښځو پر کار کولو، تګ راتګ، پارکونو او رسټورانټونو ته پر تلو هم بندیزونه لګولي دي.
په داسې حال کې چې د اسلامي هېوادونو او د اسلامي نړۍ يو شمېر ديني عالمانو د طالبانو له خوا د ښځو د زده کړې او کار منع کول د اسلام خلاف کړنه بولي او غندلې يې دي، خو دغه بریتانیاوي ديني عالمان چې په دې وروستيو کې يې په کابل کې د طالبانو له چارواکو سره کتلي، وايي چې طالبان د ښځو د زده کړو مخالف نه دي.
د ښځو پر وړاندې د طالبانو له تګلارو سره سره، بریټانیاوي عالمانو په دې غونډه کې وویل، چې په افغانستان کې نجونې کولای شي د استادۍ او طب په شان برخو کې خپلو زده کړو ته دوام ورکړي.
د ښځو په وړاندې د طالبانو د ځپونکو سیاستونو له امله د بشري حقونو یو شمېر بنسټونه او د ښځو د حقونو ملاتړي وايي چې طالبانو په افغانستان کې جنسیتي توپیر رامنځته کړی دی.
حميد محمود افغاني ټولنه مذهبي وبلله او ويې ويل، ديني عالمان چې زياتره يې په کليو او بانډو کې ژوند کوي او لږه برخه يې په ښارونو کې ژوند کوي، د طالبانو په مشرۍ د لويديځ د ښوونيز نظام له اغېز سره خپل مخالفت اعلان کړ.
کابل ته د دغو دیني عالمانو له سفر وروسته، پنځوسو افغان فعالانو په یوه پرانیستي لیک کې له بریټانیاوي چارواکو وغوښتل چې ددغه هېواد د دیني عالمانو له لوري دې د طالبانو د کړنو سپینولو تبلیغات پای ته ورسوي.
دوی همداراز ویلي، بریټانیاوي عالمان چې ډېری یې پاکستانیان او عربان دي، د طالبانو په ملاتړ افغانستان ته سفر کړی دی.
د افغانستان په چارو کې د روسیې د ولسمشر استازي ضمیر کابلوف د مسکو د غونډې په درشل کې وویل:«تر اوسه لا وختي ده چي د طالبانو د رسمیت پیژندلو په اړه خبرې وکړو.» د افغانستان په اړه د مسکو فارمټ غونډه د جمعې په ورځ د (تلې ۷مه) په کازان کې جوړیږي.
ټاکل شوې چې په دې غونډه کې د روسیې، هند، ایران، قزاقستان، قرغزستان، چین، پاکستان، تاجکستان، ترکمنستان او ازبکستان استازي ګډون وکړي. په دې غونډه کې به د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي هم ګډون وکړي.
په داسې حال کې چې د یادې غونډې د تر سره کیدو لپاره لږه موده پاتې ده، په کازان کې د یو خیریه بنسټ مشر رستم خطیبولین له روسیې وغوښتل چې په راتلونکې غونډه کې د طالبانو د رسمیت پیژندلو په اړه خبرې وکړي. نوموړی د طالبانو ملاتړی دی، او د تېر کال په اپریل میاشت کې یې په مسکو کې د افغانستان په سفارت کې د طالبانو د شارژدافیر جمال ناصر غروال سره کتلي و.
خو د افغانستان لپاره د روسیې د ولسمشر ځانګړي استازي له ګازتارو رسنۍ سره د یوې مرکې پر مهال د نوموړي دا غوښتنه رد کړه.
ضمیر کابلوف د شنبې په ورځ (د وږي ۲۵مه) دې ورځپاڼې ته وویل، چې د طالبانو د رسمیت پېژندلو په اړه خبرې نه کېږي، ځکه تر اوسه ډیر وخته دی.
ګازتارو ورځپاڼېلیکلي: «طالبان یو سخت دریځه اسلامي حرکت دی او د روسیې په ګډون د نړۍ په ډیرو هیوادونو کې د یوه ترهګر خوځښت په توګه پیژندل شوي.»
ضمیر کابلوف مخکې ویلي وو چې په افغانستان کې د یو ټولګډونه حکومت د جوړولو موضوع د دې غونډې د اجنډا په سر کې ده. د ښاغلي کابلوف په وینا تر اوسه د داسې حکومت د جوړېدو په اړه کوم پرمختګ نه دی شوی.
له غزني څخه سیمه ییزې سرچینې وايي، طالبانو د دغه ولایت په مرکز کې یو ځوان په ډزو وژلی دی. که څه هم د طالبانو رسمي وياندویانو په دې اړه څه نه دي ويلي خو په سیمه کې دا خطايي وژنه بلل شوې.
سرچینې زیاتوي، چې دغه پېښه تېره ورځ ناوخته د غزني ښار د پنځمې امنيتي حوزې اړوند د غيب قلندر په سيمه کې رامنځته شوې ده.
د سرچينې د معلوماتو له مخې، طالبانو دغه ځوان هغه مهال په ډزو ویشتلی، چې له پوستې څخه یې په نا پامۍ کې موټرسایکل تېر کړی و.
تر دې وړاندې هم طالبانو د افغانستان په ځينو نورو ولايتونو کې یو شمېر کسان په همدې ډول په دزو وژلي و.
ځينې وژل شوي يې په دې تورن کړي و چې ګنې موسیقي يې غږوله.