ایران د غزې د جګړې د پراخوالي په اړه خبرداری ورکړ

د پاکستان دولتي رادیو د راپور له مخې، ښاغلی کاکړ به د کوربه هېواد پر چارواکو سربېره د دې سرمشریزې له مختلفو ګډونوالو سره هم وویني.

دا سرمشریزه راتلونکې یکشنبه د سعودي پلازمېنه ریاض کې جوړېږي او د ایران ولسمشر ابراهیم رییسي هم پکې ګډون کوي.

د اکتوبر پر ۷ پر اسراییل د حماس بریدونو پسې په ځوابي حمله کې تر لس زرو ډېر فلسطینیان وژل شوي دی.

د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د ویاند مرستیال حافظ ضیا احمد د پنجشنبې په ورځ (د لړم ۱۸مه) پر اېکس ټولنیزې شبکې د تاجکستان په خاروع ښار کې د جنرال قونسل نقیب الله دهقان زاده یو ویډیویې کلیپ خپور کړی چې د افغانستان د پخواني حکومت د سفیر ظاهر اغبر پر څرګندونو یې غبرګون ښودلی.

څو ورځې وړاندې په تاجکستان کې د افغانستان د پخوانې جمهوري دولت سفیر ظاهر اغبر په یوه غونډه کې د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت هغه مکتوب څیرې کړ، چې له مخې یې فیض الله د دغه سفارت د لومړي سکرتر په توګه کمارل شوی و.

اغبر ویلي وو؛ تر هغې چې په افغانستان کې یو مشروع نظام نه وي راغلی طالبان د دوی پر وړاندې هېڅ ډول مشروعیت نه لري او د لیک په څېري کولو یې وویل: «لکه ونه مستقیم پر خپل مقام یم – که خزان راباندې راشي که بهار».

ښاغلي دهقان زاده په دې ویډیو یې کلیپ کې وویل، چې د اغبر دا څرګندونې بې مسوولیته او له حقیقته لېرې دي.

هغه وویل: « د تاجکستان په خاروع کې د افغانستان جنرال قونسلګري خپلواکه څانګه ده او د طالبانو د بهرینو چارو وزارت تر مکمل واک لاندې خپل قونسلي خدمتونه ترسره کوي».

هغه زیاته کړه، چې د افغانستان د پخوانې حکومت په ړنګیدو سره په تاجکستان کې د افغانستان د سفارت خدمتونه د افغان او بهرنیو اتباعو لپاره د پاسپورتونو تمدید، د وثایقو او ویزو صادرول، دوه اړخیزه همکاريو، تجارتي او ترانزیتي برخو ته رسېدنه، د پولو مسالې، د حقوقي او جنایي بندیانوپه برخه کې له تاجکستاني چارواکو سره په همغږي پراخ شوي دي.

ښاغلي اغبر تر اوسه په دې اړه څه نه دي ویلي.

کربي ویلي، چې په دغو څلورو ساعتونو کې به ملکي وګړي یو شمېر سیمې پرېږدي او اسراییل به بریدونه نه کوي.

د نوموړي په خبره؛ اسراییل موافقه کړې چې د څلورو ساعتونو د روزانه اوربند څخه درې ساعته مخکې به د اوربند اعلان کوي؛ تر څو ملکي وګړي ځانونه خوندي کړي.

د اسراییل او حماس تر منځ د هره ورځ اورکم موافقه په داسې حال کې کیږي، چې د فلسطین د بشري حقونو درېیو ډلو په غزې تړانګه کې د "نسل وژنې" له امله د جرمونو په نړۍواله محکمه کې د اسراییل پرضد دعوه ثبت کړې ده.

دې ډلې د جرمونو له نړۍوالې محکمې وغوښتل چې په غزه کې د اسراییل د "جنګي جرمونو" په اړه تحقیقات پراخ کړي.

الجزیرې د پنجشنبې په ورځ لیکلي دي، چې دغه شکایت د بشري حقونو د سازمانونو الحاق، المیزان او د فلسطین د بشري حقونو د مرکز له خوا د جرمونو نړۍوالې محکمې ته سپارل شوی دی.

د فلسطین د بشري حقونو فعالانو هم له دې محکمې غوښتي چې د غزې د محاصرې، د دې سیمې د خلکو په زور بې ځایه کېدو، د زهرجن ګاز کارولو او د اړتیا وړ خوراکي توکو، اوبو، تیلو او برېښنا څخه محرومیت وڅېړي.

د الجزیرې په وینا، د بشري حقونو ډلو په غوښتنلیک کې راغلي چې دا کړنې د "جنګي جرمونو"، "د بشریت ضد جرمونو" او "نسل وژنې" مثالونه دي.

دغو درېیو ډلو د ولسمشر اسحاق هرتزوګ، لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو او دفاع وزیر یواو ګالانت د نیولو غوښتنه هم کړې ده.

په ورته وخت کې د امریکا د بهرنیو چارو وزیر انټوني بلېنکن هم له اسراییل غوښتي چې د غزې د بیا ځلي نیولو هڅه دې نه کوي.

د پرانیستې نړۍ یا Open-world په نوم یو شرکت د جي ټي اې لوبو څښتن دی. له دې لوبو د خلکو هرکلی ښيي، چې ښایي ۲۰۲۴ میلادي کال د دې شرکت د مالکینو لپاره ګټور کال وي.

د دې لوبې پخوانۍ نسخه، چې په ۲۰۲۳ میلادي کال کې بازار ته راغلې شاوخوا ۷.۶۸ میلیارده ډالر پلور یې لرلی، ځکه په تاریخ کې تر ټولو ګټورو لوبو کې شمېرل شوی.

جي ټي اې، د Grand Theft Auto په نوم د خورا مشهورې او بریالۍ ویډیویي لوبې د نوم لنډیز دی چې د افغانستان په خلکو کې هم محبوبیت لري.

د GTA V لوبې په ځانګړې توګه د هغه نسلي نوستالژۍ برخه ده چې د اتیایمې لسیزې په دویمه نیمایي او د نويمې لسیزې په لومړۍ نیمایي کې یې خپله تنکۍ ځواني په افغانستان کې تېره کړې ده.

په دې لوبو کې ، تاسو په ښاري نړۍ کې د اصلي کرکټر په توګه ژوند کوئ او هر ډول وسایطو او وسلو ته وړیا لاسرسی لرئ ، او تاسو باید ټاکل شوي ماموریتونه بشپړ کړئ.

دا لوبې تاسو ته اجازه درکوي چې په ښکلې او ازاده نړۍ کې ژوند وکړئ او بېلابېلې دندې لکه له جنایي ډلو سره مبارزه او داستاني ماموریتونه ترسره کړئ.

تر اوسه پورې، د دې لوبې بېلابېلې نسخې خپرې شوې دي. دغه لوبه د خپلو جذابو کيسو، غوره ګرافيکونو، د ژوندۍ او ازادې نړۍ او بېلا بېلو اسانتياوو له امله ډېره په زړه پورې ده او د افغانستان په ګډون په ټوله نړۍ کې ډېر مينه وال لري.

نوموړي د اسلامي هېوادونو د همکارۍ په کنفرانس کې د افغان مېرمنو او نجونو پر وضعیت اندېښنه څرګنده کړه او په افغانستان کې یې له بشري حقونو څخه روانې سرغړونې جدي وبللې.

نوموړې په جده کې “ښځې په اسلام کې” د کنفرانس په ترڅ کې وویل، چې د افغانستان واکمنان د افغانستان د نیمايي نفوس اساسي حقونه تر پښو لاندې کوي او دا تر ټولو تریخ حقیقت دی.

هغې ویلي، چې په افغانستان کې د مېرمنو اوسنی وضعیت کړکېچن دی او له هر ډول ټولنیز فعالیت څخه بې برخې دي.

د دې کنفرانس په لومړۍ ورځ د ملګرو ملتونو د سرمنشي مرستیالې امنې محمد ویلي وو، چې په افغانستان کې د طالبانو له خوا پر مېرمنو او نجونو لګولو شویو محدودیتونو او روان وضعیت ته باید جدي پاملرنه وشي.

امنې محمد زیاته کړې وه، چې د نجونو د زدکړو، کار، سوداګرۍ او ټولنیز ژوند په تړاو د یوه روښانه راتلونکي ډاډ تر لاسه کېدلی شي او اړینه ده، چې په دغه برخه کې جدي اقدامات وشي.

نوموړې وايي، چې په اسلام کې د هغو ټولو تبعیضي قوانینو او دودنو د پای ته رسېدا حکم شوی چې له مخې یې زدکړې منع کیږي.

مېرمن محمد وویل: "د افغانستان مېرمنې باید د خپل راتلونکي په جوړولو کې پوره ونډه واخلي او هېواد د ودې لپاره د مېرمنو ونډې ته شدیده اړتیا ده".

د یوناما د مشرې د نویو څرګندونو په اړه طالبانو څه نه دي ویلي، خو له لومړیو څرګندونو وروسته د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد ویلي وو، چې په افغانستان کې د ښځو او بشري حقونو موضوع حل ده او دوی ټول هغه قوانین وضع کړي کوم چې د اسلام ښکاره احکام دي.

نوموړي زیاته کړې وه، چې په افغانستان کې د ښځو ټول اسلامي حقونه ورکړل شوي او نړۍواله ټولنه دې هڅه نه کوي، چې د افغانستان په داخلي موضوعاتو کې مداخله وکړي.

وروسته له هغې چې طالبانو پر افغانستان واک تر لاسه کړ، په افغانستان کې یې د مېرمنو او نجونو پر کار، زده کړو او ټولنیزو فعالیتونو بندیز ولګاوه، دغې چارې د نړۍوالې ټولنې او بشري حقونو د یو شمېر سازمانونو غبرګونونه را وپارول؛ خو طالبانو د ښځو د زده کړو او کار مساله د دوی داخلي مساله ګڼلې ده.