طالبانو له پاکستانه غوښتي چې د افغان سوداګرو سوداګریز کانټینرونه دې خوشې کړي

دغه سازمان د سې شنبې په ورځ پر اېکس ټولنیزې پاڼې لیکلي، چې لومړیتوب یې بنسټیزې مرستې دي او د بېړنیو اړتیاو د حل کولو پر ځای به د هرات په اغیزمنو ولسوالیو کې د کروندګرو د کرنې په برخه کې مرسته وکړي.

په یادښت کې زیاته شوې، چې له دغو مرستو څخه به څه باندې څلور زره زلزله ځپلې کورنۍ ګټه پورته کړي.

د ملګرو ملتونو د خوړو او کرنې اداره په داسې حال کې د زلزله ځپلو د لومړنیو اړتیاوو د پوره کولو خبره کوي، چې مرستندویه سازمانونه په ځانګړي ډول د ژمي په موسم کې د زلزله ځپلو د بېړنیو اړتیاو په اړه اندېښنه څرګندوي.

د ملګرو ملتونو د بشري مرستو د همغږۍ دفتر تر دې مخکې ویلي وو، چې د ټولو هغو مرستو چې د زلزله ځپلو د اړتیاو د پوره کولو لپاره غوښتل شوې، یوازې ۲۶ سلنه یې چمتو دي.

هرات یوه میاشت مخکې د ریښتر په کچه ۶،۳ درجې زلزلې ولړزاو، چې په ترڅ کې یې د هرات د زنده جان ولسوالۍ په ګډون د افغانستان په لوېدیځو سیمو کې هم پراخې ویجاړۍ رامنځ ته شوې.

د ملګرو ملتونو د ماشومانو وجهي صندوق ویلي، چې د دغې زلزلې له ۹۰ سلنې زیات قربانیان ښځې او ماشومان دي.

دغې جبهې نن سې شنبه ( د لړم ۲۳مه) پر خپلې اېکس پاڼې د یوې ویډیو په خپرولو سره ویلي، چې د طالبانو د بغلان پر امنیه قوماندانۍ یې یو اپراتفي برید کړی دی.

په ویډیو کې ښودل کیږي، چې د دغې ډلې له خوا پر یوې نیمه رڼا ودانۍ برید کیږي؛ خو د مرګ ژوبلې په تړاو پکې څه نه ښکاري.

طالبانو بیا په دې اړه څه نه دي ویلي.

دغې جبهې تېره ورځ هم اعلان کړی و، چې د پروان ولایت په جبل سراج کلا کې یې د طالبانو پر یوې قرارګاه برید کړی و، چې په دې برید کې دوه طالبان وژل شوي او یو ټپي شوی دی.

افغانستان انټرنشنل - پښتو د یوې بې پرې رسنۍ په توګه نه شي کولی، چې د افغانستان د ازادۍ جبهې یاد خبر تایید یا رد کړي.

بل خوا پاکستاني رسنیو د سترې محکمې په تایید سره ویلي، چې محکمې دا حکم نن سې شنبه صادر کړی دی او د محاکمې د ځنډ موده هم نه ده معلومه.

له دې وړاندې د اسلام اباد سترې محکمې د لړم د میاشتې په شپږمه نېټه د پاکستان د پخواني لومړي وزیر عمران خان هغه غوښتنلیکونه رد کړي وو، چې له مخې یې د حکومت د رسمي رازونو د افشا کولو په اړه د قضیې لغوه کولو او د ضمانت غوښتنه کړې وه.

له دې وروسته محکمې د عمران خان مرستیال شاه محمود قریشي په تېر کال کې د واشنګټن او اسلام اباد ترمنځ د رسمي رازونو په افشا کولو تورن کړل.

عمران خان ویلي وو، چې امریکا مسکو ته د هغه له سفر وروسته له پاکستانه د هغه د ګوښه کولو غوښتنه وکړه.

خان خپل سیاسي سیالان او د پاکستان د پوځ پخوانی مشر جنرال قمر جاوید باجوه د هغه د لرې کولو په برخه کې له واشنګټن سره په همکارۍ تورن کړي وو.

خان د اګسټ له پنځمې نېټې راهیسې له هغه وروسته په زندان کې دی، چې په یوه جلا قضیه کې د دولتي ډالیو په پلور محکوم شو.

نوموړی په لومړي سر کې په اټک زندان کې ساتل کېده؛ خو وروسته اډیاله زندان ته ولېږدول شو.

د طالبانو د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت د سې شنبې په ورځ (د نومبر په ۱۴مه) د یوې خبرتیا په خپرولو سره ویلي: «د قوش تېپې کانال په شاوخوا کې د ځمکې د وېش په اړه د کرنې وزارت په نوم په دې شپو ورځو کې خپاره شوي خبرونه جعلي او بې بنسټه دي».

طالبان په دې اړه په داسې حال کې خبرداری ورکوي، چې تر دې مخکې د احمد مسعود په مشرۍ د افغانستان د ملي مقاومت جبهې ادعا کړې وه، چې طالبان په کابل کې د «قوش تېپې کانال د پراختیا» په نوم د چارو ادارې په ودانې کې د قوش تېپې د شاو خوا ځمکو د وېشلو لړۍ پېل کړې ده.

دوی ویلي وو، چې طالبان د قوش تېپې شاوخوا ځمکې پر «ترهګرو» وېشي.

د طالبانو کرنې وزارت له خلکو غوښتي، چې د طالبانو د مشر تر رسمي اعلان پورې دې، د قوش تېپې کانال په شاوخوا سیمو کې د ځمکې ترلاسه کولو په پار هېڅ ډول اقدام ونه کړي.

د قوش تېپې کانال په افغانستان او سیمه کې د اوبو د انتقال یو ستر کانال دی چې د بلخ ولایت له کلدار ولسوالۍ پیل شوی دی.

د قوش تېپې کانال پروژه د افغانستان د پخواني ولسمشر سردار محمد داوود خان د واکمنۍ پر مهال د ١٣٥٢ او ١٣٥٧ کلونو ترمنځ طرحه شوې وه؛ خو د جګړې او بې ثباتۍ له امله پلي نه شوه.

د دغه کانال تخنیکي چارې د پخواني ولسمشر محمد اشرف غني د واکمنۍ پر مهال پیل شوې او طالبانو دغو چارو ته دوام ورکړ.

نوموړي نن سې شنبه ( د لړم ۲۳مه) د امریکا د استازو د جرګې د بهرنیو اړیکو په کمېټې کې وویل، چې طالبان له بهرنیو مرستندویه پروژو او مرستو څخه باج اخلي او دا ډله مرستندویه ادارو ته مرسته اخیستونکي مشخصوي.

جان ساپکو زیاته کړې، چې طالبان پر ملګرو ملتونو او نورو غیر دولتي موسسو فشار راوړي، چې د مرستو په وېش کې د دې ډلې غړو او خپلوانو ته مرستې ورکړي.

د امریکا د ځانګړي مفتش په وینا؛ د نړۍوالې ټولنې او امریکا له مرستو څخه د زیاتې ګټې اخیستنې په موخه د طالبانو مداخله د ملګرو ملتونو پر مرستندویه ادارو او نورو مرستندویه موسسو فشار راوړي چې قراردادونه یوازې هغو شرکتونو او موسسو ته ورکړي چې له دې ډلې سره تړلي دي.

ښاغلي ساپکو زیاته کړه، چې طالبانو په مرستندویه موسسو کې خپل استخباراتي استازي ګمارلي چې د دغو سازمانونو فعالیتونه وڅاري؛ چې له مخې یې هغو سیمو او خلکو ته مرستې رسیږي کوم چې دا ډله یې غواړي.

د جان ساپکو په وینا؛ طالبان هم د ملګرو ملتونو د ادارو او نورو موسسو د پروژو له تطبیق څخه مالیه ټولوي.

د افغانستان د بیارغونې لپاره د امریکا ځانګړي سرمفتش په دغه هېواد کې له اړو کسانو سره د مرستو د رسولو په برخه کې د طالبانو کړنې د ژورې اندیښنې وړ وبللې.

هغه وویل چې د پخوا په څېر د امریکا مرستې د ترهګرو لپاره د خوراک سرچینه ګرځیدلې او په عین حال کې د دې ډلې د فاسدو چارواکو جیبونه ډکوي.

سیګار دې پایلې ته رسېدلی، چې د افغانستان په څېر هېواد کې د مرستو له دوام پرته بله چاره نه شته.

ساپکو زیاته کړه، چې له طالبانو څخه تېرېدل ناشوني دي؛ خو امریکا کولی شي د ځینو اقداماتو په کولو او د مرستو د څارنې لپاره د درېیمې ادارې په ټاکلو سره د طالبانو لاس ته د مرستو د یوې لویې برخې د تللو مخه ونیسي.