جلاوطنۍ کې د خبریالانو او رسنیو ټولنه: یوناما دې د سادات د مړینې مسله په بې پرې توګه وڅېړي

ممتاز زهرا بلوچ د جمعې په ورځ په اسلام اباد خبري غونډه کې زیاته کړه چې له دې سره بیا هم د پاکستان او طالبانو ترمنځ خبرې د «ارتباطي چینلونو» له لارې روانې دي.

د پاکستان د ډان ورځپاڼې د راپور له مخې مېرمن بلوڅ وویل، افغان طالبانو د پاکستان طالبانو تحریک د ګواښ له منځه وړلو لپاره «ځانګړي تضمینونه» ورکړي دي.

د هغې په خبره: «د طالبانو له چارواکو زموږ غوښتنو ته په کتو، موږ ته خاص تضمینونه راکړل شوي دي. موږ اوس لیوال یو چې د ټي ټي پي په وړاندې اغېزناک اقدام په عمل کې وګورو.»

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاندې د طالبانو د تضمینونو په اړه جزییات نه دي ورکړي.

پاکستان تل طالبان په دې تورن کړي چې د پاکستان تحریک طالبان ته یې پناه ورکړې او له دغې ډلې یې د ټي ټي پي پر وړاندې د جدي اقدام غوښتنه کړې ده.

په دې وروستیو کې د خیبر پښتونخوا په بنو کې د پاکستان د امنیتي ځواکونو پر کاروان د پاکستاني طالبانو له برید وروسته د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت په اسلام اباد کې د طالبانو سفیر احضار کړ.

پاکستاني چارواکو په وار وار ویلي چې تحریک طالبان پاکستان د طالبانو تر ولکې لاندې افغانستان کې پناه اخیستې او هلته روزل کیږي او د پاکستان په خاوره کې ترهګریز فعالیتونه کوي.

په تېرو میاشتو کې پاکستان په افغانستان کې د تحریک طالبان پاکستان پر ضد ځینې بریدونه کړي دي.

له بلې خوا طالب چارواکو ویلي دي چې پاکستان د خپل امنیت په تامین کې پاتې راغلی، «خپلې ستونزې د افغانانو پر اوږو اچوي.»

طالبان او پاکستان سره نږدې اړیکې لري. پاکستان د طالبانو له ملاتړو هېوادونو څخه بلل کیږي، خو په دغه هېواد کې د ناامنیو د زیاتېدو له امله له طالبانو سره د اسلام اباد اړیکې په تېره بیا په وروستیو میاشتو کې ترینګلې شوې او د طالبانو او پاکستاني چارواکو ترمنځ ناندرۍ زیاتې شوې دي.

له بلې خوا د افغانستان او پاکستان طالبان هم سره نږدې اړیکې لري. په افغانستان کې د طالبانو له واکمنۍ سره سم پاکستاني طالبانو د پاکستاني پوځ پر ضد خپلو بریدونو ته زور ورکړی دی.

خالد ځدراڼ ویلي، چې د دغې خبريالې د وژنې په تړاو يو کس نيول شوى او پلټنې ترې روانې دي. دغه طالب چارواکي زیاته کړې، «د عدلي طب لومړنۍ پایلې ښيي چې دغه مېرمن او خاوند یې دواړه نشه وو.»

تر اوسه د حسنا سادات د وژنې په اړه یې کورنۍ او د خبریالانو ملاتړو بنسټونو څه نه دي ویلي.

یو شمېر خبریالان او د ښځو د حقونو فعالان د حسنا سادات د مړینې د خبر له خپرېدو وروسته وايي، کله چې د طالبانو استخباراتي ځواکونو تېره شپه د هغې پر کور چاپه واچوله، نو دې کوره وغورځاوه.

خو د کابل دپوليسو وياند ویلي: په ټولنيزو رسنيو کې د دغې قضيې اړوند اوازې حقيقت نه لري .

حسنا سادات د خورشید تلویزیون پخوانۍ خبریاله، سندرغاړې او فلمي اداکاره وه.

نوموړي د افغان سینما له اداکار بصیر مجاهد سره په «ویلګرد» فلم کې رول لوبولی دی.

ښاغلي مجاهد په خپله فیسبوکپاڼه کې لیکلي، «د افغان سینما د تکړه اداکارې د مړینې خبر زما لپاره ډېر دردونکی او غمجن وو.»

ښاغلي مجاهد په دې یادښت کې لیکلي: «ویل کېږي چې زموږ ښه همکاره مېرمن حسنا سادات په کابل کې وژل شوې ده.»

دغه سازمان وايي چې په نومبر میاشت کې یې د نږدې ۲ سوه اتیا زره راستنیدونکو سره د خوراکي توکو او نغدو پیسو مرسته کړې.

د ملګرو ملتونو د شمېرو له مخې، د پاکستان د حکومت له خوا د بې اسنادهکډوالو د ایستلو لپاره د یوې میاشتې ضرب الاجل له اعلان سره، له ۳۷۰ زروډېر افغان کډوال په پاکستان کې د خپلو کورونو او ملکیتونو پرېښودو ته اړ شوي او بېرته افغانستان ته ستانه شوي دي.

دغه سازمان زیاته کړې، چې په ټول افغانستان کې له شپږ میلیونو څخه زیات کسان بې ځایه شوي، له پاکستانه راستانه شوي کډوال له ناڅرګند راتلونکي سره مخ دي.

له بلې خوا ملګري ملتونه وايي چې د افغانستان ځينې برخې لا هم د هغې زلزلې له خطر سره مخ دي چې په تلې مياشت کې يې د هرات ولايت ډېر کلي له خاورو سره خاورې کړل.

د خوړو نړیوال پروګرام ټینګار کړی چې په افغانستان کې چې د پرله پسې ناورینونو شاهده ده، د خپلو حیاتي مرستو د دوام لپاره بیړنۍ مرستې ته اړتیا لري.

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاندې نن جمعه ورځ د ( لیندنۍ ۱۰ مه) په اسلام اباد کې یوې خبري ناستې ته وویل پاکستان له افغانستان سره پرامنه او دوستانه اړیکې غواړي.

طالبانو د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاندې دې تازه څرګندونو په اړه لا څه نه دي ویلي.

څو ورځې وړاندې پاکستان په بنو کې له چاودنې وروسته په اسلام اباد کې د طالبانو سفیر احضار کړ او د پاکستاني طالبانو د یوې ډلې د مشر حافظ ګل بهادر د سپارلو غوښتنه یې وکړه.

پاکستان ادعا کوي چې په وروستیو ځانمرکو بریدونو کې افغان طالبان هم برخه لري.

طالبانو د پاکستان دا ادعاوې تل رد کړې دي او ټينکار یې کړی چې دوی د پاکستان د امنیت مسوول نه دي.

طالبانو له پاکستانه دا هم غوښتي چې د نیوکو پرځای د خپلې خاورې امنیت وساتي.

د طالبانو تر واک لاندې د افغانستان برېښنا شرکت کې سرچینې وايي د ژمې په را رسیدو سره د برېښنا مصرف زیات شوی دی، چې له دې سره د کابل په شمول ګڼو ولایتونو کې د برېښنا پرچاوی زیاته شوې ده او لا به ډېره شي.

د دوی په وینا احتمال شته چې ازبکستان هم په ژمي کې د برښنا د کمښت له امله افغانستان ته خپله وارداتي برېښنا قطع یا هم کمه کړي چې له دې سره به پلازمینه کابل یوځل بیا توره تیاره شي.

د افغانستان برېښنا شرکت ادارې په رسمي ډول د برېښنا پرچاوي په اړه کوم مهالویش نه دی اعلان کړی .

خو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته داسې معلومات رسېدلې چې په دغه شرکت کې د فساد له امله پر عامه خلکو برېښنا قطع کیږي.

د دغو معلوماتو له مخې د افغانستان برېښنا شرکت د خلکو لپاره ځانګړې شوې برېښنا هم پر یو شمیر فابریکو او تجاراتي پلازو باندې د رشوت په بدل کې پلوري.

د کابل ښار یو شمیر اوسیدونکو هم نن افغانستان انټرنشنل ته وویل چې په څلوریشت ساعتونو کې اته ساعته برېښنا لري.

د کابل د احمدشاه بابا مېنې یو اوسیدونکی سمیع الله وايي: «ټوله ورځ برېښنا نه وي، یوازې شپې د څو ساعتونو لپاره برېښنا راشي، د دې سیمې اوسیدونکي له بېلابیلو ستونزو سره مخ کړي دي.»

یو شمیر وېډیوګانې چې افغانستان انټرنشنل ته رسیدلط پکې ښکار ي د کابل ښار دوکانداران د برېښنا له پرچاوۍ شکایت کوي.

د کابل یو دوکاندار وايي د برېښنا پرچاوۍ له امله یې کاروبار یې په ټپه ولاړ دی.