ندا محمد ندیم: دیني عالمان دې د ممبر له لارې د قصاص د حکم عملي کېدو څخه دفاع وکړي

هندوپوسټ د شنبې په ورځ (د کب ۱۲مه) په خپل خبر کې لیکلي، چې دغه هندي تبعه د مالاپورام ښار اوسېدونکی دی.

طالبانو دغه هندي د تاجکستان له لارې افغانستان ته په ننوتلو تورن کړی دی.

د هغه نوم «ثناء الاسلام» اعلان شوی او ویل شوي، چې هغه کندهار ولایت ته د سفر پر مهال د طالبانو د استخباراتو له خوا نیول شوی دی.

هندوپوسټ ورځپاڼې د طالبانو د استخباراتي ادارې له قوله ویلي، چې دغه هندي کندهار ته د خپل سفر موخه هم نه شي بیانولی.

طالب چارواکو تر اوسه په دې اړه په رسمي ډول څه نه دي ویلي؛ خو دغې ډلې په وار - وار ادعا کړې، چې داعش له منځه تللی او ګاونډیو هېوادونو ته له افغانستان څخه ګواښ نه شته.

به ورته وخت کې روسیې او د منځنۍ اسیا هېوادونو په وار - وار خبرداری ورکړی، چې داعش په افغانستان کې فعال حضور لري.

په دې وروستيو کې د روسیې د دفاع وزیر سرګي شایګو د سې شنبې په ورځ (د کب ۸مه) له جګپوړو پوځي چارواکو سره په کتنه کې افغانستان د منځنۍ اسیا لپاره تر ټولو ستر ګواښ وباله.

د سرچينې د معلوماتو له مخې؛ دغه کسان طالبانو په لښکرګاه کې د چاپو پر مهال په بېلابېلو سیمو کې نیولي دي.

سرچينو افغانستان انټرنشنل – پښتو ته د یکشنبې په ورځ (د کب ۱۳مه) وویل، چې طالبانو په لښکرګاه ښار کې بست پوهنتون ته نږدې د جمهوري نظام د ملي امنیت ښاري مدير اغا لالی نیولی او دې ډلې د نوموړي پر کور چاپه هم وهلې ده.

اغا لالي د جمهوري نظام د نسکورېدو وروسته په همدې سیمه کې د خوراکي توکو یو دوکان جوړ کړی و.

نوموړي په لښکرګاه کې بست پوهنتون ته نږدې اوسېده او طالب استخباراتو هغه د ښار له منځه د خلکو په ګڼې ګوڼې سیمه کې له خپل دوکان څخه وړی دی.

د اغا لالي کورنۍ هم د نوموړي نیول تایید کړي دي.

سرچينه زياتوي، چې طالبانو د نوموړي ترڅنګ د ښار له بېلابېلو سیمو څخه د مخکني نظام د ملي امنيت ۷ نور کارکوونکي هم وړي دي.

سرچينې د ۷ نورو کسانو د هویت اړوند معلومات نه دي وړاندې کړي.

په هلمند کې د طالبانو استخبارات په دې اړه د معلوماتو ورکولو څخه ډډه کوی، د طالبانو ادارې د دې کسانو د نيولو لامل هم نه دی ویلی.

په افغانستان کې واک ته د طالبانو د رسېدو سره که څه هم دې ډلې د عمومي بښنې اعلان کړی؛ خو د تېر نظام ډېری نظامي چارواکي په دې فرمان باور نه لري.

دې ډلې په تېرو نږدې درېيو کلونو کې د تېر نظام ډېر سرتېري نيولي، بندي کړي، شکنجه کړي او ان وژلي یې دي.

د امریکا پخواني ولسمشر ډونالډ ټرمپ د شنبې په ورځ د امریکا په ورجینیا کې یوې غونډې ته ویلي، چې امریکا لېونۍ ده وویل چې امریکا لېونۍ ده، چې د افغانستان پر جګړه یې میلیاردونه ډالر ولګول.

نوموړي وویل: "که دوی د افغانستان په اړه زما خبرې اورېدلی وی؛ نو موږ به ډېر مخکې بېرته راغلي وی."

هغه وویل، چې د لوړپوړي چارواکي ملا عبدالغني برادر ته یې په تلیفوني اړیکه کې ویلي وو، چې "امریکایي عسکر ونه وژنئ او په ۱۸ میاشتو کې په افغانستان کې هېڅ امریکایي عسکر ونه وژل شو."

نوموړي د افغانستان په اړه د جوبایډن پر سیاستونو او د وتلو په ناکامې پروسې هم نیوکه وکړه او ویې ویل، چې د ویتنام پېښه په افغانستان کې هم تکرار شوه.

د تېر کال په نومبر میاشت کې ټرمپ ویلي وو، چې که ولسمشر شي، د بګرام هوايي ډګر کنټرول به بېرته تر لاسه کړي.

د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد بیا ویلي وو، چې دوی به امریکا ته هېڅکله د بیا راتګ اجازه ورنه کړي.

دغې رسنۍ د يکشنبې په ورځ (د کب ١٣مه) خبر ورکړی، چې د لارو د پاکولو په موخه يې د دغه ولايت په بېلابېلو سيمو کې بندو خلکو ته د څارويو خوراکي توکو رسول پيل کړي دي.

بل خوا د پنجشېر ولايت د طالبانو سيمه ييز چارواکي وايي، چې د دغه ولايت په شاتل، راغه او حصه اول ولسواليو کې د سختو واورو او سړې هوا له امله سل څاروي مړه شوي او لس کورونه ويجاړ شوي دي.

په ورته وخت کې د طالبانو تر واکمنۍ لاندې ملي ټلویزیون په سرپل ولایت کې په واورو کې د ژوندي پاتې شویو کسانو د ژغورنې لپاره د عملیاتو د دوام اعلان وکړ.

تر دې مخکې د افغانستان د فواید عامې وزارت اعلان کړی و، چې په کابل، بلخ، ننګرهار، کندهار، هرات، بدخشان، هلمند، غور، لغمان، اروزګان، زابل، پکتیا او پکتیکا ولایتونو کې د سختې یخنۍ له امله لږ تر لږه ۲۰ تنه مړه شوي او ۱۴ تنه نور ټپیان شوي دي.

په وروستیو ورځو کې سختې واورې او سختې یخنۍ د ډېرو افغانانو ژوند له ستونزو سره مخ کړی او په وروستیو څو ورځو کې د افغانستان یو شمېر هوايي ډګرونه او لارې تړل شوي دي.

د بشري حقونو دغه سازمان د یکشنبې په ورځ (د کب ۱۳مه) د یوې اعلامیې په خپرولو سره ویلي، چې افغانستان د ښځو پر وړاندې د هر ډول تبعیض د مخنیوي کنوانسیون په ګډون د بشري حقونو اووه مهمو نړۍوالو کنوانسیونونو کې شامل شوی او د هغو د رعایتولو غوښتنه کوي.

د بشري حقونو فعالانو زیاته کړه، چې طالبانو په تېرو دوه نیمو کلونو کې په سیستماتیک ډول د دغه کنوانسیون او د بشري حقونو د نورو کنوانسیونونو له ټولو مادو څخه سرغړونه کړې ده.

د دې سازمان په وینا؛ طالبان هڅه کوي چې د جنسیت پر بنسټ د تبعیض په بنسټیز کولو سره ښځې په ټولو سیاسي، ټولنیزو، اقتصادي او کلتوري برخو کې له منځه یوسي.

د بشري حقونو د سازمان د اعلامیې له مخې؛ په نړۍوالو محاکمو کې د طالبانو د ډلې د مشرانو محاکمه کولی شي د عدالت د تامین او د معافیت د فرهنګ د پای ته رسولو لامل شي.

دغه سازمان د ښځو پر وړاندې د هر ډول تبعیض د مخنیوي د کنوانسیون له غړو هېوادونو غوښتي، چې له سیاسي ملحوظاتو پرته د عدالت په نړۍواله محکمه کې د طالبانو د رژیم پر ضد دوسیه پرانیزي.

د دغې اعلامیې په یوه برخه کې د روم اساسنامې ته په اشارې سره د ملګرو ملتونو له امنیت شورا څخه غوښتل شوي، چې دغه موضوع د جرمونو نړۍوالې محکمې ته راجع کړي.

د دغه بنسټ په اعلامیه کې د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو د ځانګړي استازي ریچارډ بېنېټ د وروستي راپور هرکلی شوی او له هغه څخه غوښتل شوي، چې په افغانستان کې د جنسیتي تبعیض موضوع په هر اړخیزه توګه وڅېړي او خپل وروستی نظر د بشري حقونو شورا ته وړاندې کړي.

د بشري حقونو ځانګړي راپور ورکوونکي په دې وروستیو کې په خپل نوي راپور کې لیکلي، چې د طالبانو له خوا د ښځو پر وړاندې تبعیض باید نه یوازې د هاګ په محکمه کې بلکې په نورو محکمو کې هم د بشري حقونو د سرغړونو مسایل تعقیب شي.