د ایران د کورنیو چارو وزیر یو ځلې بیا له هغه هېواده د 'ناقانونه وګړو' پر اېستلو ټینګار وکړ

دغه سازمان ویلي، چې افغان نجونې د طالبانو د تبعیضي او ناعادلانه سیاستونو له امله د زده کړو له حق څخه بې برخې دي.

د بښنې نړۍ‌وال سازمان د جمعې په ورځ (د غبرګولي ۲۵مه) پر اېکس ټولنیزې شبکې خپره کړې اعلامیه کې لیکلي، چې د طالبانو سیاستونه د نړۍوالو قوانینو خلاف دي.

د بشري حقونو دغه سازمان د «زده کړې جرم نه دی» هشتګ په کارولو سره لیکلي، چې طالبان باید سمدستي ټول منځني او له هغه پورته ښوونځي د نجونو پر مخ پرانیزي.

پر افغانستان د طالبانو د بیا ځلي حاکمیدو یوه میاشت وروسته، دغه ډلې هغه ښوونځي بېرته پرانیستل چې د کرونا ویروس د خپرېدو له امله تړل شوي وو، خو د نجونو د شپږم ټولګي څخه پورته د ښوونځیو دروازې وتړلې.

دغه لاریون کوونکو په خپلې اعلامیه کې لیکلي، چې لاریون یې په بلجیم کې د زیانمنو افغان کډوالو د پناه غوښتنې د نه منلو او د دوی پر وړاندې د دغه هېواد د چارواکو د نا عدالتۍ په وړاندې ترسره کړی دی.

دغه لاریون د جمعې په ورځ د ماسپښین له ۲ تر ۵ بجو ترسره شو.

د دغه لاریون یو جوړونکی او ګډونوال علم خان خوګیانی افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې په بلجیم کې شا وخوا د ۶ زره افغانانو د پناه غوښتنې دوسیې رد شوي دي.

علم خان خوګیانی زیاته، دا اتم ځل دی چې دوی لاریون کوي خو د بلجیم د حکومت له خوا یې کوم مثبت ځواب نه دی ترلاسه کړی.

ښاغلی خوګیانی وایي، هغو افغان کډوالو چې د پناه غوښتنې دوسیې یې رد شوي ډېری یې کم عمره ځوانان دي.

د نوموړي په وینا، د افغان کډوالو د پناه غوښتنې د قضیو پر وړاندې د بلجیم حکومت سخت دریځ کاروي او له نرمښت څخه کار نه اخلي.

ښاغلي خوګیاني په ټینګار سره وویل: «تر هاغه به دغو لاریونونو ته دوام ورکوي تر څو چې د بلجیم حکومت د افغان پناه غوښتونکو قضیو ته مثبت ځواب ووایي.»

د ملا برادر مطبوعاتي دفتر د جزیياتو له ورکولو پرته وايي، چې نوموړي په دغه سفر کې له سېلاب ځپلو سره «د لسګونو ميليونو افغانيو» مرسته کړې ده.

د طالبانو دغه چارواکی د پنجشنبې په ورځ غور ته ولاړ او د جمعې په ورځ یې د دغه ولایت له یو شمېر اوسېدونکو سره وکتل. ملا برادر ویلي، چې د مرستو د روښانه وېش لپاره يې فوق العاده کمېټه جوړه کړې ده.

د روان کال د غویی میاشتې په پای کې د غور ولایت د اطلاعاتو او کولتور رییس عبدالحی زعیم ویلي و، چې په دغه ولایت کې د سیلابونو له امله لږ تر لږه ۵۰ تنه مړه شوي دي.

سیلابونو د ځاني زیانونو ترڅنګ ګڼ مالي زیانونه هم اړولي وو. هغه مهال سېلاب ځپلو د طالبانو او مرستندويه بنسټونو له نه پاملرنې سر ټکوه.

د طالبانو د ریاست الوزراء اقتصادي معاونیت د غور له سیلاب ځپلو سره د نغدي مرستو اندازه نه ده مشخصه کړې.

نوموړي ویلي: “څرنګه چې د سترې محکمې له خوا اعلان شوی، په افغانستان کې به د راتلونکې دوشنبې په ورځ د لوی اختر لومړۍ ورځ وي، په همدې اساس یوځل بیا یادونه کوو چې سبا په افغانستان کې د عرفې ورځ نه ده”.

نوموړي ویلي، چې د دوشنبې په ورځ د اختر لمانځل"شرعي حکم ده”.

د طالبانو په واک کې ملي راډیو ټلوېزون دوه ورځې وړاندې ویلي و؛ راتلونکې دوشنبه چې د جون ۱۷مه کېږي په افغانستان کې به د لوی اختر لومړۍ ورځ وي.

خو سعودي عربستان چې د افغانستان په ګډون د مختلفو هېوادونو په میلیونونو خلک د حج لپاره ورځي تر دې د مخه راتلونکې یکشنبه د لوی اختر لومړۍ ورځ اعلان کړې وه.

تر دې مخکې د طالبانو د سترې محکمې هم په اعلامیه کې ویلي و، چې راتلونکې دوشنبه (د غبرګولي ۲۸مه) به د لوی اختر لومړۍ ورځ وي.

د افغانستان لپاره د سویډن کمېټې پرون پر اېکس ټولنیزې شبکې د یوه یادښت په خپرولو سره په افغانستان کې د نجونو پر زدکړو د بندیز د دوام په اړه اندیښنه ښودلې ده.

په افغانستان کې د نجونو پر مخ د ښوونځیو او پوهنتونونو تړل د جنسیتي نابرابرۍ او تعلیمي فرصتونو ته د نه لاسرسي لامل شوي دي.

په تېرو درېیو کلونو کې د بشري حقونو او تعلیمي ادارو د طالبانو د دغه بندیز په اړه له بېلابېلو لارو غبرګونونه ښودلي دي.

خو د طالبانو ډلې د ښوونځیو او پوهنتونونو په تړلو باندې په ټینګار سره، ښوونې او روزنې ته د ښځو او نجونو د لاسرسي په برخه کې د لا زیاتو محدودیتونو د لګولو لېوالتیا ښودلې ده.

تر دې مخکې د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو د بشري حقونو ځانګړي راپور ورکوونکي ریچارډ بینیټ په دغه هېواد کې د نجونو پر زده کړو د بندیز له دوام څخه د اندېښنې په څرګندولو سره ویلي و، چې میلیونونه نجونې دې ته چمتو نه دي چې خپلې هیلې له لاسه ورکړي.