زېلېنسکي: ښايي اوکراین د افغانستان په څېر له برخلیک سره مخ شي

فواد حسین له داعش سره پوځي مقابله ضروري وبلله او د دغې ډلې پر وړاندې یې د نړۍ د اجتماعي او چټک اقدام پر اړتیا ټینګار وکړ.

فواد حسین د متحده عربي اماراتو له دولتي ورځپاڼې نشنل سره په مرکه کې ویلي، چې په منځني ختیځ کې اوس عمومي وضعیت بدل دی او د سیمې د هېوادونو تر منځ لا زیاتې همغږۍ ته اړتیا ده.

حسین "د سوریې د وضعیت پېچلتیا" ته په اشارې سره وویل، چې بغداد تمه لري څو د داعش پر وړاندې په "ټولییزه مبارزه" کې له دمشق سره همکاري وکړي.

د عراق د بهرنیو چارو وزیر زیاته کړه ،چې تمه لري د امریکا په مشرۍ له نړۍوال اېتلاف سره د داعش په اړه خبرې وکړي.

د نوموړي په خبره: "موږ د امریکا په مشرۍ له نړۍوال اېتلاف سره د داعش د ځپلو لپاره د خبرو اترو اراده لرو، ځکه چې موږ د داعش د بیا تنظیمېدو انتظار نه شو کولی."

هغه وویل، چې داعش په سوریه کې خپل دریځ پیاوړی کړی او هغه وسلې یې کارولې چې د بشارالاسد د رژیم د پوځ له خوا پاتې شوې وې.

د حسیني په وینا: «زموږ د معلوماتو له مخې، داعش د پخوا په پرتله ډېر مجهز، ښه تنظیم شوی او ډېر کسان ورسره یوځای شوي او د داعش یو شمېر مشران له بهر څخه هم ورسره یوځای شوي دي."

د عراق د بهرنیو چارو وزیر وویل، «یا به برید وکړو یا به دوی برید ته چمتوالی نیسي. ځکه چې د داعش لومړی هدف به عراق وي.»

دغه جګپوړي عراقي چارواکي د غزې د خلکو د ځای پر ځای کولو په اړه د امریکا د ولسمشر د پلان په اړه وویل، چې دا پلان د عربي نړۍ لپاره یو ګواښ دی، په ځانګړې توګه ډونالډ ټرمپ په وار - وار د غزې د اشغال لپاره د خپل پلان خبره کړې ده.

هغه د ټرمپ د وړاندیز په اړه وویل: «د فلسطین مسله لومړی له فلسطینیانو سره تړاو لري بیا د فلسطین په شاوخوا هېوادونو پورې اړه لري، چې په کې مصر، اردن، لبنان او عربي او مسلمان هېوادونه هم شامل دي.»

عراق د غزې د بیارغونې د ملاتړ لپاره د فنډ جوړولو وړاندیز کړی او عربي هېوادونه په یو بدیل وړاندیز کار کوي، چې ټرمپ ته یې وړاندې کړي.

ټاکل شوې، چې د فېبرورۍ په پای کې په قاهره کې د فلسطین په اړه د عرب لیګ غونډه جوړه شي او حسین وړاندوینه وکړه، چې دا غونډه به د "یو ګډ دریځ" لامل شي.

دغې جبهې د دوشنبې په شپه (د سلواغې ۲۹مه) په خپل اېکس کې لیکلي، چې یاد شمېر طالبانو ته یې تر هغه وروسته د کندوز ښار په جنرال رازق څلور لار کې مرګژوبله اړولې، چې د دوی په یوې پوستې یې برید وکړ.

یاده جبهه زیاتوي، چې د طالبانو دغې پوستې د عامو خلکو مبایلونه او وټس اپ پیغامونه کتل، چې له امله یې پرې د دوی جنګیالیو برید کړی.

ازادۍ جبهې بیا په دغه برید کې د خپلو جنګیالیو د تلفاتو په اړه څه نه دي ویلي.

د یادولو ده، چې طالبانو هم تر اوسه د دغه برید په اړه رسنیو ته څه نه دي ویلي.

د ازادۍ جبهه په داسې حال کې د دغو طالبانو د مرګژوبلې خبر ورکوي، چې څو ورځې وړاندې د ملګرو ملتونو د افغانستان استازولۍ «یوناما» د یوه راپور په خپرولو سره مقاومت او ازادۍ جبهې د ۲۰۲۴ کال په وروستیو دوو میاشتو کې د هغو بریدونو مسوولې ګڼلي، چې ملکي وګړو ته په کې زیان اوښتی.

د یوناما د راپور له مخې، د ډسمبر پر ۲۱مه په تخار ولایت کې په ډېران کې د چاودېدونکو توکو د چاودنې له امله یو ملکي کس ټپي شوی و، چې مسوولیت یې دغې جبهې په غاړه اخیستی دی.

که څه هم د مقاومت جبهې دغه راپور رد کړ، خو ازادۍ جبهې بیا تر اوسه کوم غبرګون نه دی ښودلی.
ازادۍ جبهې تر دې وړاندې په ټول هېواد کې د طالبانو جاسوسانو ته خبرداری ورکړی و، چې له جاسوسۍ او توطیې څخه چې د خلکو د ځورولو او نیولو لامل کېږي لاس واخلي.
د دوی په خبره، تر دې وروسته به د طالبانو ترڅنګ هغه کسان هم په نښه کړي، چې د طالبانو د انساني ضد جرایمو لامل کېږي.

سره له دې چې په افغانستان کې د بېلابېلو ترهګرو ډلو د ځای پر ځای کېدو ادعاوې کېږي او له دې وضعیت څخه د سیمې د هېوادونو په ګډون د نړۍ یو شمېر هېوادونه اندېښمن شوي دي، خو طالبان وایي، چې دوی د افغانستان په خاوره کې هېڅ یوې ترهګرې ډلې ته ځای نه دی ورکړی او نه هم له دې هېواد څخه نورو هېوادونو ته کوم ګواښ پېښېږي.

روبیو د سې‌شنبه په ورځ (د سلواغې ۳۰مه) د خپلې اېکس‌پاڼې له لارې په یو بیان کې زیاته کړې، چې په دې خبرو‌اترو کې د حماس له‌خوا د ټولو یرغمل شویو کسانو د خوشې کولو او په اقتصادي او دفاعي برخو کې د پراخې همکارۍ پر اړتیا تمرکز شوی دی.

په بیان کې راغلي، چې دواړو خواوو په سیمه کې د ثبات او سوکالۍ د ترلاسه‌کېدو لپاره د همکارۍ د پیاوړتیا پر ارزښت هم ټینګار کړی دی.

دا خبرې‌اترې او لیدنې د منځني ختیځ د کړکېچونو د حل او له سعودي عربستان سره د اړیکو د پیاوړتیا په برخه کې د امریکا د ډېپلوماټیکو اړیکو د هڅو یو نوی پړاو بلل کېږي.

له دې مخکې بهرنیو رسنیو راپور ورکړی و، چې د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو او روسي سیال یې سرګي لاوروف د دواوړ هېوادونو ترمنځ د اړیکو ښه‌والي او د اوکراین جګړې د پای ته رسولو لپاره په سعودي عربستان کې ګوري.

دا لیدنه داسې مهال کېږي، چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ تېره اوونۍ له خپل روسي سیال ولادیمیر پوتین سره له ټلیفوني خبرواترو وروسته ویلي و، چې دواړه خواوې به په اوکراین کې د جګړې د پای ته رسولو لپاره سملاسي مذاکرات پیل کړي.

نوموړي همداراز له ملګرو ملتونو د هغو هېوادونو د مسلې د حل غوښتنه وکړه، چې د کلونو او لسیزو راهیسې یې کوربه توب کوي.

امیر مقام په سندـ کې افغان کډوالو ته د وینا پر مهال وویل، چې په پاکستان کې د افغان کډوالو د پناه اخیستو پر مهال ژمنه شوې وه، چې کډوال به ډېر ژر بل هېواد ته ولېږدول شي او د کوربه هېوادونو ستونزې به هوارې شي.

نوموړي دغه راز په خپلو خبرو کې افغان کډوالو ته وویل، چې د افغانستان خاوره د پاکستان په ضد کارول کېږي.

ښاغلي مقام دې ته په اشارې سره چې سوله د پاکستان او افغانستان په ګټه ده، له افغان کډوالو وغوښتل، چې د پاکستان ضد عناصرو په وړاندې ځان بې طرفه وساتي.

نوموړي هغو افغانانو ته چې په ناقانونه توګه په پاکستان کې ژوند کوي خبرداری ورکړ، چې له هېواده ووځي.

هغه د ملګرو ملتونو له ادارو وغوښتل، چې خپلې ژمنې پوره کړي.

امیر مقام وویل، پاکستان له ډېرو کلونو راهیسې د شاوخوا درې میلیونو افغانانو کوربه و، خو "دا حقیقت دی چې باید لاړ شئ".

امیر مقام وويل، "ټولې اړوند ادارې بايد خپل رول ولوبوي چې افغان کډوال په عزت او وقار سره خپل هېواد ته واستوي. نوموړي زیاته کړه: « تاسو [افغان کډوال] او موږ به هم خوشحاله یو که تاسو بېرته خپل هېواد ته لاړ شئ.»

یاده دې وي، چې له تېرو دوو میاشتو را په دېخوا په پاکستان کې د افغان کډوالو پر وړاندې سخت اقدامات تر سره شوي او لا هم روان دي.

د پاکستان په پلازمېنه اسلام اباد کې کور په کور په افغانانو د پولیسو چاپې روانې دي او زیات شمېر افغانان د پولیسو له خوا نیول شوي او افغانستان ته لېږل شوي دي.

همدا ډول په اسناد لروونکو افغانانو هم کړۍ راتنګه شوې، د ویزو د تمدید پروسه خورا سخته شوې ده او د درېیو او شپږو میاشتو ویزې اوس یوازې د یوې میاشت لپاره تمدیدېږي او په دې تمدید افغانان تر سلو ډالرو پېسې ورکوي.

نوموړي د دوشنبې په ورځ ( سلواغې ۲۹مه) په کابل کې د ایران سفیر د څرګندونو د سمون ترڅنګ زیاته کړې، چې رسنیو د هغه له خبرو ناسم تعبیر اخیستی دی.

تر دې وړاندې په کابل کې د ایران سفیر علي‌رضا بېکدلي د دغه هېواد د بهرنیو چارو وزیر وروستي سفر ته په اشارې ویلي و، د افغانستان او ایران ترمنځ د اوبو حق مسئله د دواړو هېوادونو ترمنځ په وروستیو خبرواترو کې حل شوې ده.

د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند په یوه مطبوعاتي کنفرانس کې وویل، چې دا څرګندونې ناسمې دي او په وینا یې، د سفیر موخه دا وه چې «موږ به د اوبو حق په مسئله کې هېڅ ډول جوړجاړی ونه کړو.»

بقايي ویلي، چې ایران په منظم ډول د اوبو حق اړوند تخنیکي مسئلې څاري او ټینګار یې کړی، چې د هلمند سیند په تړاو د ایران او افغانستان ترمنځ یو ځانګړی تړون شته او دا د دواړو هېوادونو په اړیکو کې یوه ثابته مسئله ده.

هغه همداراز زیاته کړې ده: «د هغې هوکړې پر بنسټ چې طالبانو سره مو لرله، هغوی د هلمند سیند د اوبو حق خوندي‌توب مسئله ان له خپلې شرعي او اخلاقي دندې ورهاخوا اعلان کړې ده.»

د یادونې ده، چې د هلمند له سیند څخه د ایران د اوبو حق مسئله په دې وروستیو کې د تهران او طالبانو ترمنځ د اړیکو د ترینګلتیا یوه برخه بلل کېږي.