د افغانستان لپاره د متحدهایالاتو د ځانګړې څارونکې ادارې یا سیګار پخوانی مشر جان ساپکو له افغانستان انټرنشنل سره په یوې ځانګړې مرکه کې وايي، د امریکا اوسنۍ اداره هڅه کوي څو ډېر کار په کمو لګښتونو او لږ بشري ځواک سره ترسره کړي او په وینا یې، دا کار پر افغانانو ډېر اغېز لري.
نوموړي د امریکا بشري مرستو ځنډېدو ته په اشارې سره زیاته کړې، چې د متحدهایالاتو اوسنۍ اداره د دغو مرستو د ارزونې په حال ده، څو ډاډ ترلاسه کړي چې دا مرستې د دغه هېواد د ملي ګټو او ملي امنیت ساتنه او خونديتوب کوي.
ساپکو وویل: «هغه څه چې پر افغانستان اغېز لري، د هغو مرستو کچه ده چې وړاندې شوې دي، د بېلګې په توګه په تېرو څو کلونو کې د شاوخوا درې مېلیارډ ډالرو مرسته. د امریکا لپاره د افغانستان ارزښت ښايي له تېرو دورو سره توپیر ولري.»
هغه وايي، د امریکا اوسنۍ اداره طالبانو ته د مرستې ورکولو زغم نهلري او زیاتوي چې مخکېنۍ ادارې دغه امر رعایت نه کاوه، چې ښايي اوس د دغې ډلې لهخوا د سرچینو په کنټرول کې بدلون رامنځته شي.
هغه په دې تړاو وویل: «باید وګورو چې دا شرایط څنګه مخته ځي. نړۍ اوس یوه نوې بڼه خپله کړې او باید یوه نوي واقعیت ته په تمه شو.»
جان ساپکو پر افغانستان د طالبانو د واکمنۍ له پیل راهیسې دغه هېواد ته د ۲۱ مېلیارډه ډالرو د لېږدولو په هکله وايي، دا هغه پیسي دي چې ترټولو لویه برخه یې په کور دننه د افغان کډوالو د مېشتېدو او ۷ مېلیارډه ډالر یې د بشرپاله مرستو لپاره لګول شوې دي.
د افغانستان لپاره د امریکا د څارونکې ځانګړې ادارې پخوانی مشر همداراز زیاتوي، چې له دغو پیسو څخه ۴ مېلیارده ډالر یې په سویس کې د افغانستان د مرستو ځانګړي اماني صندوق ته لېږدول شوي او په وینا یې، دا پیسې د بشرپاله مرستو لپاره نه، بلکې د دغه هېواد د اقتصاد د پیاوړتیا لپاره دي.
جان ساپکو له افغانستان سره د امریکا مرستو ته په اشارې وايي، چې له یوې خوا متحدهایالات له وږو ماشومانو او افغانانو سره مرستې کوي، خو له بلې خوا دا مرستې د طالبانو د اړتیا پورهکولو لپاره لګول کېږي.
د نوموړي په وینا، طالبان خپلې پیسې د پوځي فعالیتونو لپاره ساتي چې دا کار پر افغانانو ناوړه اغېز لري.
هغه په افغانستان کې د خپلې ۱۲ کلنې تجربې په تړاو وايي چې له دغه هېواده د امریکایي ځواکونو د وتلو بهیر د هغه او ډېرو امریکایانو لپاره د شرم خبره وه.
جان ساپکو همداراز وايي چې د افغانستان په پولیسو او پوځي واحدونو کې له مفسدو اشخاصو څخه د امریکا ملاتړ د ډېرو افغانانو د ملاتړ بایللی لامل شو.
ساپکو په پخواني افغان حکومت کې پراخ فساد ته په اشارې زیاته کړې چې دغه وضعیت د عامو خلکو ملاتړ له لاسه ورکړ.
پخواني امریکايي چارواکي ټینګار کړی چې د متحدهایالاتو او پخواني افغان حکومت تېروتنو واک ته د طالبانو د بېرته راګرځېدو لپاره لاره هواره کړه.
له دې مخکې د افغانستان د بیارغونې لپاره د امریکا ځانګړې څارونکې ادارې مشر جان ساپکو له فاکس نیوز سره په یوې مرکه کې ویلي و، چې د متحدهایالتو د مرستو یوه لویه برخه پیسې د طالبانو جېبونو ته تللې دي.
په کندهار کې د طالبانو پاسپورټ ادارې د کابل د امر خلاف له خلکو غوښتي، چې د پاسپورټ لپاره په لیکلې بڼه د فورمو له لارې نوملیکنې وکړي.
طالبانو سیاحتي شرکتونو او عکسخونو ته خبرداری ورکړی، چې تر ۲۰ کلونو لوړ عمر لرونکو کسانو ته انلاین نوم لیکنې ونه کړي.
په دغه خبردراي کې لیکل شوي: «د کندهار پاسپورټ امریت ټولو عکاسخانو ته خبر ورکوي چې د انلاین فورمې لپاره مراجعین چې عمر يې تر ۲۰ کلونو زیات وي باید فورمې ورته ډکې نه شي ځکه چې اعتبار وړ نه دي.»
په کندهار کې د طالبانو د پاسپورت ادارې مسوولينو د انلاین نوم لیکنې د بنديدو لامل نه دی روښانه کړی.
د کندهار پاسپورټ اداره کې سرچينو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته وویل، چې دغه اداره غواړي کاغذي فورمې د خپلو خاصو کسانو له لوري تر ټاکلې بيې لوړې پر خلکو وپلوري.
په کندهار کې طالبانو د پاسپورټ لپاره د کاغذي فورمې د ډکولو او عکسونو اخیستلو لپاره خاص ځايونه مشخص کړي، چې د دوی کسان يې په لوړه بيه دغه پروسه مخ ته وړي.
خلک د پاسپورټونو د ترلاسه کولو لپاره د یوې اسانې انلاین پروسې غوښتنه کوي او د طالبانو له دې پرېکړې نا خوښه دي.