ټرمپ وایي، د ونزوېلا حکومت د اپوزیسیون له مشرې سره به لیدنه وکړي

محمد اغا حکیم دغه څرګندونې په پنجشېر کې د طالبانو د تخنیکي او مسلکي زده کړو انسټیټیوت د زده‌کړیالانو د فراغت په غونډه کې وکړې. هغه د نجونو د زده‌کړو د بندیز له یادونې پرته ادعا وکړه چې د طالبانو له لوري د شته امکاناتو په کارولو سره د لوړو زده کړو مرکزونه د ځوانانو پر مخ پرانیستي دي او زرګونه ځوانان پوهنتونونو ته جذب شوي دي.

د پنجشېر والي همداراز وویل چې مخالفین یې پر دوی تور پورې کوي چې ګواکې طالبان د عصري علومو مخالف دي. د هغه په وینا، که څوک د دې ادعا د اثبات لپاره کوم مثال لري، وړاندې دې کړي. نوموړي دغه تورونه د طالبانو د حکومت د کمزوري کولو هڅه بللې.

همداراز د طالبانو دغه چارواکي په خپلو خبرو کې ویلي، د نسکور شوي جمهوري نظام پر مهال د پوهنتونونو استادان له ذهني پلوه تر فکري استعمار لاندې راغلي وو او ذهنونه یې مستعمره شوي وو.

دا په داسې حال کې ده چې د طالبانو له واکمنېدو راهیسې د عصري علومو د زده‌کړو په اړه د طالب چارواکو دریځونه یو شان نه دي پاتې شوي. د طالبانو د امر بالمعروف او نهی عن المنکر وزیر محمد خالد حنفي، تر دې وړاندې د عصري علومو زده‌کړه «مباح» بللې وه.

د کمیټې اصلي دندې د غونډو جوړول او د اسنادو ارزونه دي.

دا څوکۍ یوه پارلماني او د څار دنده لري او د امریکا د حکومت په جوړښت کې کومه اجرایي څانګه نه‌ده. د «دولت د موثریت» فرعي کمېټه هیڅ خپلواک اجراییوي یا د قانون‌ جوړونې صلاحیت نه‌لري او خپلې موندنې د ارزونې لپاره اصلي کمېټې ته سپاري.

ټیم بورچت تر دې مخکې هم د فدرالي حکومت د لګښتونو له منتقدینو څخه ګڼل کېده او څو ځله یې د عامه لګښتونو د کمولو او د مالي روڼتیا د زیاتېدو پر اړتیا ټینګار کړی و.

دا ټاکنه په داسې حال کې شوې، چې د حکومت د موثریت او د دولتي لګښتونو د کنټرول موضوع په امریکا کې د سیاسي ناندریو یو مهم محور ګرځېدلی دی.

د راپور له‌مخې، نور احمد نور د ۲۰۲۵ کال په اکتوبر کې د طالبانو د بهرنیو چارو له وزیر امیر خان متقي سره نوي ډیلي ته په رسمي سفر کې مل و.

دغه سفر د هند د بهرنيو چارو وزير سوبراهامانیام جی شنکر په بلنه ترسره شوی وو او دواړو لورو په دې اړه تفاهم ته رسېدلي وو، چې په نوي ډیلي کې به د افغانستان په سفارت کې د طالبانو استازی حضور ولري.

هندو ورځپاڼې لیکلي، چې نور احمد نور لا هم خپل رسمي ماموریتي اسناد د هند حکومت ته نه‌دي سپارلي او د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت هم تر اوسه د هغه ټاکنه په رسمي توګه نه‌ده اعلان کړې، خو د ورځپاڼې د راپور له‌مخې، تمه کېږي چې هغه به په راتلونکو ورځو کې د سفارت د سرپرست په توګه خپلې چارې پیل کړي.

په راپور کې راغلي، چې د طالبانو له لوري د ۲۰۲۳ کال په ترڅ کې په نوي ډیلي کې د افغانستان د سفارت د سرپرست د معرفي کولو پخوانۍ هڅه ناکامه شوې وه او هغه کس چې طالبانو معرفي کړی و، د سفارت د کارکوونکو له‌خوا نه وو منل شوی. له دې سره سره، طالبان بیا په ممبۍ کې د افغانستان کونسلګرۍ ته د خپل استازي پر معرفي کولو بریالي شوي وو.

هند د ډېرو هېوادونو په څېر د طالبانو حکومت په رسمیت نه‌دی پېژندلی، خو په ۲۰۲۲ کال کې کله چې په کابل کې یې خپل تخنیکي دفتر بیا فعال کړ له طالبانو سره یې کاري اړیکې پراخې شوې.

د هند بهرنیو چارو وزارت د ۲۰۲۵ په اکتوبر کې اعلان وکړ، چې په کابل کې د دې هېواد ماموریت د سفارت کچې ته لوړېږي او دا پرېکړه د طالبانو د ډيپلوماتانو د معرفي کېدو لپاره په هند کې زمینه برابروي.

یادې ورځپاڼې د هندي چارواکو له قوله لیکلي، چې دا مهال د افغانستان د سفارت پخواني کارکوونکي لا هم پر خپلو دندو بوخت دي او د جمهوریت درې رنګه ملي بیرغ لا هم د سفارت پر ودانۍ رپېږي، خو دا امکان شته چې له دې وروسته، کله چې د طالبانو استازی په رسمي ډول خپل کار پیل کړي دا وضعیت بدل شي.

زېلېنسکي د پولنډ پولې ته نږدې پر اوکراین د روسیې وروستي برید ته د اشارې په ډول ویلي، چې دا برید په قصدي‌ ډول د اروپايي ټولنې پولو ته نږدې شوی دی.

نوموړي د منځني واټن بالسټیک توغندیز برید د ټولو لپاره یوه ننګونه ګڼلې ده. هغه د پېغور په ډول د امریکا او روسیې اړیکو ته ویلي: « دا دی د امریکا او ټولې ډیپلوماسۍ ته احترام!»

نوموړي‌ ټينګار کړی، چې ټول باید دا برید جدي وګڼي او که مسکو دې وضعیت ته دوام ورکړي، نو اړیکې او خبرې به پایله ور نه‌کړي.

ولادیمیر زېلېنسکي د جمعې ورځې په ناوخته (د مرغومي ۱۹مه) په خپله اېکس پاڼه زیاته کړې، اوس مهال د ګډو اقداماتو او ګډ دفاع سیسټم ته اړتیا ده، خو نوموړي پوښتنه کړې، چې ایا په ټوله اروپا کې داسې دفاعي سیسټم شته؟

د کاناډا لومړي وزیر مارک کارني د روسیې له لوري د اوکراین د انرژۍ تاسیسات او د ملکي خلکو د کورونه په نښه کول غندلي دي.

نوموړي پر روسیې غږ کړی، چې سمدستي خپل بریدونه ودروي او دا جګړه ختمه کړي.

کارني ویلي، چې په اوکراین کې د تلپاتې سولې لپاره به له خپلو نړۍوالو همکارانو سره هڅه وکړي، چې روان وضعیت ته د پای ټکی کېږدي.

د تېر کال په جون میاشت کې د متحده عربي امارات د لوړو زده‌کړو وزارت د نړۍ د معتبرو پوهنتونونو لېست خپور کړ. د تازه اصلاحاتو له‌مخې، یوازې همدې غوره بنسټونو ته بورس ورکول کېږي او سندونه یې په رسمیت پېژندل کېږي.

په دې نوملړ کې د امریکا، استرالیا، اسراییل او فرانسې پوهنتونونه شامل دي؛ خو د برېتانیا نوم په‌کې نه لیدل کېږي، سره له دې چې برېتانیا ډېر مخکښ او نړۍوال شهرت لرونکي پوهنتونونه لري.

فایننشل ټایمز ورځپاڼې ته درېیو باخبره سرچینو ویلي، چې د برېتانیا د پوهنتونونو اېستل د متحده عربي امارات د دې اندېښنې له امله دی، چې ښايي د اخوان‌المسلمین له لوري اماراتي محصلین په برېتانوي پوهنتونونو کې افراطي شي.

د همدې دلیل له‌مخې، په تېر زیږیز کال کې یوازې ۲۱۳ اماراتي محصلینو ته د برېتانیا تحصیلي ویزه ورکړل شوه، چې دا شمېر د وړم کال پرتله ۲۷ سلنه کمښت ښيي.

د متحده عربي امارات د رهبر شیخ محمد بن زاید آل‌نهیان په مشرۍ ابوظبي له کلونو راهیسې پر دې نیوکه کوي، چې ولې برېتانیا اخوان‌المسلمین غیرقانوني نه‌اعلانوي. سره له دې د برېتانیا حکومت تېر کال وویل، دغه موضوع «په دقت سره تر څېړنې لاندې لري».

د برېتانیا حکومت په ۲۰۱۵ کال کې اعلان وکړ، چې اخوان‌المسلمین د برېتانیا پر ضد له ترهګریزو فعالیتونو سره تړاو نه‌لري.

د برېتانیا د ښي اړخي اصلاحاتو ګوند مشر نایجل فاریج، چې په ټاکنو کې مخکښ دی، ژمنه کړې، که لومړی وزیر شي نو پر اخوان‌المسلمین به بندیز ولګوي.

د برېتانیا چارواکو ویلي، روښانه نه‌ده چې د بورسونو د بندیز پلي کېدل به تر کومه حده عملي شي، ځکه لا هم ځینې اماراتي پوځي پرسونل بورسونه ترلاسه کوي. له دې سره سره امارات اعلان کړی، چې د هغو پوهنتونونو اسناد به په رسمیت ونه‌پېژني چې په تایید شوي لېست کې شامل نه‌وي.

د برېتانیا د لومړي وزیر دفتر د جمعې په ورځ (د مرغومي ۱۹مه) اعلان وکړ: «زموږ په ټولنه کې د سخت‌دریځۍ ټول ډولونه ځای نه‌لري او هر چېرې چې ښکاره شي، ورسره مبارزه کوو. موږ د نړۍ له غوره تعلیمي نظامونو څخه یو وړاندې کوو او د محصلینو د هوساینې او د پوهنتونونو د امنیت لپاره جدي تابیاوې لرو».