تېره ورځ له ایران او پاکستان نه نږدې ۳زره کډوال افغانستان ته ستانه شوي

ټرمپ له فاکس‌نیوز سره په مرکه کې ویلي: «تر کومه چې زه پوهېږم، هغه به راتلونکې اوونۍ راځي او زه لېواله یم چې ورسره سلام او ستړې مشې وکړم». د امریکا ولسمشر تر دې وړاندې د ماریا کورینا ماچادو په اړه ویلي وو: «زه فکر کوم چې د هغې لپاره به مشري ډېره سخته وي. هغه په هېواد دننه نه ملاتړ لري او نه هم درناوی. ډېره ښه ښځه ده، خو اړین احترام نه لري».

ماریا کورینا ماچادو چې د ونزویلا حکومت د مخالفینو اصلي مشره ده، ژمنه کړې چې ډېر ژر به خپل هېواد ته ستنه شي. هغې د امریکا ولسمشر ډونالد ټرمپ د نیکولاس مادورو د رژیم د نسکورولو له امله ستایلی او ویلي یې دي چې د هغې تر مشرۍ لاندې غورځنګ د ازادو ټاکنو د بریا لپاره چمتو دی.

خو د رویټرز خبري اژانس په یوه راپور کې لیکلي، داسې ښکاري ټرمپ دا مهال غوره ګڼي چې دلسی رودریګز د مادورو د حکومت د موقتي ولسمشرې او د هغه د دولت له نورو لوړپوړو چارواکو سره همکاري وکړي.

محمد اغا حکیم دغه څرګندونې په پنجشېر کې د طالبانو د تخنیکي او مسلکي زده کړو انسټیټیوت د زده‌کړیالانو د فراغت په غونډه کې وکړې. هغه د نجونو د زده‌کړو د بندیز له یادونې پرته ادعا وکړه چې د طالبانو له لوري د شته امکاناتو په کارولو سره د لوړو زده کړو مرکزونه د ځوانانو پر مخ پرانیستي دي او زرګونه ځوانان پوهنتونونو ته جذب شوي دي.

د پنجشېر والي همداراز وویل چې مخالفین یې پر دوی تور پورې کوي چې ګواکې طالبان د عصري علومو مخالف دي. د هغه په وینا، که څوک د دې ادعا د اثبات لپاره کوم مثال لري، وړاندې دې کړي. نوموړي دغه تورونه د طالبانو د حکومت د کمزوري کولو هڅه بللې.

همداراز د طالبانو دغه چارواکي په خپلو خبرو کې ویلي، د نسکور شوي جمهوري نظام پر مهال د پوهنتونونو استادان له ذهني پلوه تر فکري استعمار لاندې راغلي وو او ذهنونه یې مستعمره شوي وو.

دا په داسې حال کې ده چې د طالبانو له واکمنېدو راهیسې د عصري علومو د زده‌کړو په اړه د طالب چارواکو دریځونه یو شان نه دي پاتې شوي. د طالبانو د امر بالمعروف او نهی عن المنکر وزیر محمد خالد حنفي، تر دې وړاندې د عصري علومو زده‌کړه «مباح» بللې وه.

د راپور له‌مخې، نور احمد نور د ۲۰۲۵ کال په اکتوبر کې د طالبانو د بهرنیو چارو له وزیر امیر خان متقي سره نوي ډیلي ته په رسمي سفر کې مل و.

دغه سفر د هند د بهرنيو چارو وزير سوبراهامانیام جی شنکر په بلنه ترسره شوی وو او دواړو لورو په دې اړه تفاهم ته رسېدلي وو، چې په نوي ډیلي کې به د افغانستان په سفارت کې د طالبانو استازی حضور ولري.

هندو ورځپاڼې لیکلي، چې نور احمد نور لا هم خپل رسمي ماموریتي اسناد د هند حکومت ته نه‌دي سپارلي او د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت هم تر اوسه د هغه ټاکنه په رسمي توګه نه‌ده اعلان کړې، خو د ورځپاڼې د راپور له‌مخې، تمه کېږي چې هغه به په راتلونکو ورځو کې د سفارت د سرپرست په توګه خپلې چارې پیل کړي.

په راپور کې راغلي، چې د طالبانو له لوري د ۲۰۲۳ کال په ترڅ کې په نوي ډیلي کې د افغانستان د سفارت د سرپرست د معرفي کولو پخوانۍ هڅه ناکامه شوې وه او هغه کس چې طالبانو معرفي کړی و، د سفارت د کارکوونکو له‌خوا نه وو منل شوی. له دې سره سره، طالبان بیا په ممبۍ کې د افغانستان کونسلګرۍ ته د خپل استازي پر معرفي کولو بریالي شوي وو.

هند د ډېرو هېوادونو په څېر د طالبانو حکومت په رسمیت نه‌دی پېژندلی، خو په ۲۰۲۲ کال کې کله چې په کابل کې یې خپل تخنیکي دفتر بیا فعال کړ له طالبانو سره یې کاري اړیکې پراخې شوې.

د هند بهرنیو چارو وزارت د ۲۰۲۵ په اکتوبر کې اعلان وکړ، چې په کابل کې د دې هېواد ماموریت د سفارت کچې ته لوړېږي او دا پرېکړه د طالبانو د ډيپلوماتانو د معرفي کېدو لپاره په هند کې زمینه برابروي.

یادې ورځپاڼې د هندي چارواکو له قوله لیکلي، چې دا مهال د افغانستان د سفارت پخواني کارکوونکي لا هم پر خپلو دندو بوخت دي او د جمهوریت درې رنګه ملي بیرغ لا هم د سفارت پر ودانۍ رپېږي، خو دا امکان شته چې له دې وروسته، کله چې د طالبانو استازی په رسمي ډول خپل کار پیل کړي دا وضعیت بدل شي.

نورالحق انور د جمعې په ورځ (د مرغومي ۱۹مه) په خپله اېکس پاڼه په افغانستان کې هغه حکومتونه بریالي ګڼلي، چې د خلکو په خوښه را منځته شوي وي.

نوموړي د طالبانو د واکمنۍ په ټاکلو کې د خلکو د خوښې د انتخاب پر ځای ویلي، چې د دوی حکومت د ولس د قربانیو په پایله کې رامنځته شوی دی.

طالب مشران د حکومتونو په ټاکلو کې ټاکنې او د خلکو رایو ته ارزښت نه‌ورکوي او د حکومت په ټاکلو کې انتخابات او د خلکو رایه له «شریعت» څخه لرې ګڼي.

دغه طالب چارواکي زیاته کړې: «زموږ حکومت د خپل ولس د قربانیو په پایله کې رامنځته شوی. د خلکو په ملاتړ یې امنیت ټينګ، نظام ورځ تر بلې قوي کیږي او په خپلو امکاناتو د پرمختګ پر لار روان دی».

نورالحق انور ادعا کړې، چې د پردیو په لاسوهنې جوړ شوي حکومتونو په افغانستان کې بقا نه‌ده کړې او خبرې یې یوازې شعار پاتې شوې دي.

هغه لیکلي: « د پردیو په لاسوهنه جوړ شوي حکومتونه په افغانستان کې کله هم نه‌دي بریالي شوي. که څه هم ډېرې خبرې یې کړي او د بدلون او پرمختګ شعارونه یې زمزمه کړي، خو په عمل کې یې څه نه‌دي کړي. برعکس، هغه حکومتونه چې د افغانانو د خپلې ارادې له‌مخې جوړ شوي دي، د وړ قیادت او مثبت فکر له امله خلکو پرې باور کړی او د خلکو د کلک ملاتړ څخه برخمن شوي».

یو شمېر هېوادونه، سیاستوال او د پخواني حکومت چارواکي پر طالبانو نیوکې لري، چې کورنۍ او نړۍوال مشروعیت نه‌لري او له روسیې پرته بل هېڅ هېواد په رسمیت نه‌دي پېژندلي.

خو طالبان بیا وایي، چې له ګڼو هېوادونو سره ډيپلوماټيکې، سیاسي او سوداګریزې اړیکې لري او یو شمېر هېوادونه به یې ژر په رسمیت وپېژني.

د ترکیې رسنیو راپور ورکړی، چې د توکات په ښار کې د پلټنو پر مهال ۱۳ ناقانونه افغانان هغه مهال ونیول شول، چې د دوو موټرو په وسیله بل ښار ته لېږدول کېدل.

همدارنګه د بولو ښار پولیسو هم د پنځو غیرقانوني افغانانو له نیولو خبر ورکړی دی.

پولیسو ویلي، چې په یادو دوو ښارونو کې یې د ناقانونه افغانانو د لېږد په جرم شپږ انساني قاچاق کوونکي هم نیولي او یاد افغانان یې د بولو او توکات ښارونو د اخراج مرکزونو ته لېږدولي دي.

د راپورونو له‌مخې، په وروستیو ورځو کې په ترکیې کې د افغانانو د نیولو عملیات ګړندي شوي او نږدې هره ورځ یو شمېر غیرقانوني افغانان له نیول کېدو وروسته د اخراج مرکزونو ته لېږدول کېږي.

تر دې مخکې د ترکیې د کډوالۍ ادارې ویلي و، چې په ۲۰۲۵ کال کې په ترکیه کې ۱۵۲ زره غیرقانوني کډوال نیول شوي و، چې له دې ډلې یوازې ۴۲ زره یې افغانان وو.