د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد ویلي، چې د یادې ډلې د پوهنې وزارت تر چتر لاندې دا مهال په افغانستان کې تر ۲۰زره ډېرې مدرسې فعالې دي. د هغه په وینا؛ شاوخوا دوه نیم مېلیونه زدهکوونکي په دغه مدرسو کې دیني علوم زده کوي.
هغه د سېشنبې په ورځ د کندهار ولایت په جهادي مدرسه کې د وینا پر مهال ویلي، چې طالبانو دیني او جهادي مدرسو ته ځانګړې پاملرنه کړې ده. د طالبانو ویاند د خپلو خبرو په یوه برخه کې وویل، چې عصري علومو ته هم پاملرنه شوې.
هغه ټینګار وکړ، چې ۱۲ مېلیونه زدهکوونکي په ښوونځیو کې «د عصري علومو په زدهکړه بوخت دي». ذبیحالله مجاهد دارنګه ویلي، چې د ښوونځیو نصاب یې «اصلاح» کړی دی.
طالبانو واک ته له بېرته رسېدو وروسته خپل ډېر تمرکز په جهادي مدرسو، جوماتونو او د دیني بنسټونو پر جوړولو کړی؛ خو له دې سره سره، نړۍوالو او د بشري حقونو بنسټونو د دغه مدرسو د پراختیا په اړه اندېښنه څرګنده کړې ده. د هغوی په باور، دغه مدرسې افراطیت ته وده ورکوي.
د افغانستان د بشري حقونو مرکز په یوې تازه څېړنه کې د طالبانو د جهادي مدرسو د پراخېدو په اړه خبرداری ورکړی او ویلي یې دي، چې دغه مدرسې د ځوانانو پر افکارو منفي او خطرناک اغېز پرېږدي. په دغه څېړنه کې چې تېر کال خپره شوې راغلي، طالبانو د ښوونځیو نصاب بدل کړی او یو شمېر مهم مضامین یې ترې لرې کړي دي.
په دغه څېړنه کې ټینګار شوی، د طالبانو د جهادي مدرسو شمېر تر هغه څه لوړ دی چې په رسمي ډول اعلانېږي. د یادې څېړنې د موندنو له مخې؛ طالبانو په هر ولایت کې یوه لويه جهادي مدرسه د پراخو اسانتیاوو او د دوو زرو کسانو د استوګنې (لیلیې) د ظرفیت سره جوړه کړې ده. سربېره پر دې، د ولسوالیو په مرکزونو کې هم جهادي مدرسې جوړې شوې دي. د بېلګې په توګه، په کندوز ولایت کې څلور لویې جهادي مدرسې او په تېرو درېیو کلونو کې په ټوله کې ۸۰۰ دیني مدرسې جوړې شوې دي. طالبانو له څه باندې څلورو کلونو راهیسې د شپږم ټولګي څخه د پورته نجونو پرمخ د ښوونځيو او پوهنځیو دروازې تړلې دي.
