یو شمېر افغان ښوونکو افغانستان انټرنشنل-پښتو ته ویلي چې درې میاشتې کیږي طالبانو معاشونه نه دي ورکړي. دوی وایي، د معاشونو ځنډېدو یې ژوند له سختو اقتصادي ستونزو سره مخ کړی او د خپلو کورنیو د لومړنیو اړتیاوو د برابرولو توان یې له لاسه ورکړی.
یوه ښوونکي چې د امنیتي اندېښنو له امله نه غواړي نوم یې خپور شي، افغانستان انټرنشنل پښتو ته وویل: «درې میاشتې کېږي چې معاش نه لرو. د کور کرایه، خوراکي توکي او نور لګښتونه ټول پر موږ بار دي، خو عاید مو صفر دی. دې وضعیت مو ژوند ډېر سخت کړی دی».
نوموړی زیاتوي چې ډېری ښوونکي اوس اړ شوي له پورونو کار واخلي، خو د دوام په صورت کې به دا هم نور امکان ونه لري.
یو بل ښوونکي د نوم نه اخیستلو په شرط افغانستان انټرنشنل پښتو ته وویل: «موږ د زدهکوونکو د راتلونکې لپاره تدریس ته ژمن یو، خو پرته له معاشه کار کول ناشوني دي. که دا حالت همداسې دوام وکړي، ښايي ګڼ معلمان ښوونځي پرېږدي».
د یادو ښوونکو په وینا، د معاشونو نه ورکول نه یوازې د هغوی اقتصادي وضعیت خراب کړی، بلکې پر رواني روغتیا یې هم منفي اغېز کړی دی. دوی وایي چې د خپلو ماشومانو د زدهکړو، درملنې او ورځنیو اړتیاوو په اړه له جدي اندېښنو سره مخ دي.
د دغو ښوونکو په وینا، څو ځلې یې د طالبانو معارف وزارت ته د معاشونو په اړه شکایت کړی، خو هغوی ورته ویلي چې د بودجې له کمښت سره مخ دي.
دا شکایتونه په داسې حال کې مطرح کېږي چې د ملګرو ملتونو د اړوندو ادارو، په ځانګړي ډول یونېسف او یونسکو، د راپورونو له مخې د افغانستان د ښوونې او روزنې نظام دا مهال له ژور او بېساري بحران سره مخ دی.
د یادو بنسټونو په وینا، میلیونونه ماشومان له ښوونځي پاتې دي، د زدهکړې کیفیت په بېسارې توګه ټیټ شوی او د ښځینه ښوونکو کمښت، د نجونو پر زدهکړو بندیزونو او د ښوونځیو ناسم بنسټیز حالت د پوهنې نظام له جدي ننګونو سره مخ کړی دی.
