• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

طالبان: په خوست کې د راستنېدونکو کډوالو لپاره د نوي ښارګوټي د خط اندازۍ چارې پیل شوې

۱۵ غویی ۱۴۰۵ - ۵ می ۲۰۲۶، ۲۳:۳۰ GMT+۱تازه شوی: ۱۶ غویی ۱۴۰۵ - ۶ می ۲۰۲۶، ۰۲:۰۱ GMT+۱

په خوست ولایت کې د طالبانو سیمه‌ییزو چارواکو اعلان کړی، چې د مرکز اړوند په صحرا باغ سیمه کې یې د راستنېدونکو کډوالو لپاره د یو نوي ښارګوټي د خط اندازۍ چارې په رسمي ډول پیل کړې دي.

په خوست کې د طالبانو ولایتي رسنیز دفتر د معلوماتو له مخې، دا ښارګوټی د دوی د مشر هبت‌الله اخوندزاده د حکم پر بنسټ او د کور او ښار جوړولو وزارت تر چتر لاندې جوړېږي. دغه پروژه په ۱۳۰۰ جریبه ځمکه کې پلې کېږي او موخه یې راستنېدونکو کډوالو ته د استوګنې د نمرو تثبیت او منظم وېش ښودل شوی دی.

په خوست کې د طالبانو د کور او ښار جوړولو رییس امان‌الله اسد ویلي، چې په دې ښارګوټي کې ټولټال ۱۶۸۳ د استوګنې نمرې تثبیت شوې دي. د هغه په وینا، د استوګنې د کورونو ترڅنګ په دې پروژه کې سوداګریز مارکېټونه، سړکونه، د اوبو ویالې، شنې ساحې، پارکینګونه، جوماتونه او ښوونځي هم په پام کې نیول شوي دي.

اسد زیاته کړې، چې د یاد ښارګوټي د منظم پلان له مخې به بېرته راستنېدونکو افغان کډوالو ته د استوګنې مناسب چاپېریال برابر شي. طالب چارواکي وایي چې په دې ښارګوټي کې به د ښار ټولې اړینې اسانتیاوې په معیاري ډول ځای پر ځای شي.

په دې وروستیو کې له پاکستان او ایران څخه د افغان کډوالو د ایستل کېدو څپې ډېرې شوي دي او دغه بېرته ستنېدونکي په کور دننه له سخت بشري ناورین سره مخ دي. د ملګرو ملتونو او د بېرته ستنېدونکو ملاتړي بنسټونه وایي، افغانستان کې اوس مهال ستانه شوي وګړي د سرپناوو له نشتوالي، بې روزګارۍ، د نجونو پر زده کړو بندیز او سخت فقر څه کړېږي.

ملګرو ملتونو له نړیوالې ټولنې او بېلابېلو هېوادون څخه غوښتي چې په دغه سخت وضعیت کې د ستنېدونکو افغان کډوالو لاسنېوی وکړي.

ترویج لرونکی

څنګه کولای شو د وېښتانو د ژر سپینېدو مخه ونیسو؟
۱
روغتیا او ژوند

څنګه کولای شو د وېښتانو د ژر سپینېدو مخه ونیسو؟

۲

د طالبانو د مخابراتو وزیر ویلي د ډیجیټلي سکټور د پراختیا لپاره خپلو هڅو ته دوام ورکوي

۳

طالبان له روسیې نه د کاماز موټرو په څېر د شوروي دورې په څېر وارداتو پیلول غواړي

۴

ملا حسن اخوند د طالبانو ځانګړو ځواکونو ته ۷۰۰۰ افغانۍ امتیازي معاش منظور کړی

۵

عبدالباري جهاني: تاریخ او کتابونه وايي چې ملایان ګنهکاره او د زوال عاملین دي

•
•
•

نور کیسې

مطیع‌الله ویسا د نجونو د زده‌کړو د ملاتړ له امله د فرانسې د يوې مهمې جايزې ګټونکی شو

۱۵ غویی ۱۴۰۵ - ۵ می ۲۰۲۶، ۲۳:۰۰ GMT+۱

د افغان نجونو د زده‌کړو د حقونو فعال او د طالبانو پخوانی زنداني مٓطیع الله ویسا د فرانسې د «ازادۍ ۲۰۲۶» جايزه ګټلې ده. دا جايزه د فرانسې د نورماندي سيمې له خوا او د نړۍ له بېلابېلو هېوادونو د زرګونو کسانو په رايو سره ښاغلي ویسا ته ورکړل شوې ده.

د فرانسې د نورماندي سيمې شورا د ۲۰۲۶ کال د مې په ۵مه اعلان وکړ چې دا جايزه د «زده‌کړې د حق د پراختيا لپاره د ویسا د نه ستړې کېدونکو هلو ځلو، په ځانګړي ډول په افغانستان کې د طالبانو تر واک لاندې د نجونو لپاره» د درناوي په توګه ورکړل شوې ده.

د ازادۍ جايزه په ۲۰۱۹ کال کې د فرانسې د بشري حقونو او سولې له نړيوال انستيتوت سره په همکارۍ جوړه شوې ده او هر کال د نړۍ د ځوانانو له خوا هغه کس ته ورکول کېږي چې د ازادۍ او بشري حقونو په دفاع کې يې مهمه ونډه لرلې وي.

د دې جايزې په اتم پړاو کې ۱۸ زره او ۷۰۸ ځوانانو له ۷۵ هېوادونو څخه په رايه‌ورکولو کې برخه واخيسته او مطیع‌الله ویسا يې د ګټونکي په توګه وټاکه.

مطیع‌الله ویسا په ۱۹۹۲ کال کې د کندهار ولايت د معروف ولسوالۍ کې زېږېدلی دی. هغه د ۱۷ کلنۍ څخه خپلې هڅې پيل کړې او د «پن‌پت» په نوم يې يو داوطلبانه بنسټ جوړ کړ. دا بنسټ اوس د نږدې درې زره رضا کارانو يوه شبکه ده چې په کليوالو او لرې پرتو سيمو کې د تړلو ښوونځيو د بيا پرانستلو، د ګرځنده کتابتونونو د جوړولو او د زده‌کړو د دودولو لپاره، په ځانګړي ډول د نجونو لپاره، کار کوي.

د نجونو د زده‌کړو د ملاتړ په برخه کې د ویسا فعاليتونه سبب شول چې هغه د ۲۰۲۳ کال د مارچ په ۲۷مه د طالبانو د استخباراتو له خوا ونيول شي. هغه اووه مياشتې پرته له محکمې د طالبانو په بند کې وساتل شو او بالاخره د ۲۰۲۳ کال د اکټوبر په ۲۶مه خوشې شو.

ویسا له خوشې کېدو وروسته ټينګار وکړ چې د زده‌کړو د حق د تأمين لپاره به خپلو هلو ځلو ته په لا پياوړي عزم سره دوام ورکړي.

د ۲۰۲۶ کال د دې جايزې د نړيوالې داورۍ مشره هاجا ادریسابا د ویسا ستاينه وکړه او ويې ويل: «د هغه ژمنتيا د ځوان نسل د ځواک نښه ده. ازادي زموږ غږ دی او موږ بايد د نجونو د زده‌کړې له حقه دفاع وکړو».

په دې پړاو کې د چين د کارګرانو د حقونو يو ملاتړی بنسټ او له اکوادور څخه د چاپېريال ساتنې فعاله نومونته ننکیمو هم وروستي نوماندان وو.

ټاکل شوې ده چې د «ازادۍ ۲۰۲۶» جايزې د ورکړې مراسم د جون په ۴مه د فرانسې د کن په ښار کې ترسره شي. تېر کال دا جايزه ژیزل پلیکو ته د جنسي تاوتريخوالي پر ضد د مبارزې له امله ورکړل شوې وه.

فضل محمود فضلي: د حقارت او سپکاوي د عادي کېدو پر وړاندې باید مبارزه وشي

۱۵ غویی ۱۴۰۵ - ۵ می ۲۰۲۶، ۲۲:۲۳ GMT+۱

د نسکور شوي جمهوري نظام د چارو ادارې رییس فضل محمود فضلي، د افغانستان پر اوسني سیاسي وضعیت سختې نیوکې کړي او ویلي یې دي چې د حقارت او سپکاوي د عادي کېدو پر وړاندې چوپتیا د خپلواک افغاني سیاست لپاره یوه لویه فاجعه ده.

فضلي پر ایکس خواله رسنۍ کې لیکلي، چې په افغان سیاست کې له بهرنیانو د مرستې غوښتل او د پاکستان له خوا د شاتګپالو ځواکونو دوامداره تولید اوس یو عادي حالت ګڼل کېږي. هغه له حکومتولۍ څخه د «ملي» کلمې لرې کولو ته په اشارې سره وویل، چې دا یوازې د یوې کلمې حذف نه دی، بلکې د هویت، مالکیت او جمعي شعور سیستماتیک کمزوري کول دي.

نوموړي زیاته کړې، چې له زده کړو څخه د نجونو او مېرمنو محرومیت او د هغوی سیستماتیک ټولنیز انزوا نور د اضطراري حالت پر ځای د یو عادي نظم په توګه وړاندې کېږي. د فضلي په وینا، د طالبانو سره د جګړې یا تعامل لپاره د بې شمېره انجوګانو جوړېدل د حل لارې پر ځای د ستونزې د دوام په وسیلو بدل شوي دي.

د چارو ادارې پخواني رییس ټینګار کړی، چې په خپلواک ډول د افغان سیاسي بهیر مخته وړل اوس سپک او غیر عملي کار بلل کېږي، چې له امله یې ازاد فکر تر فشار لاندې دی او ملي کلتوري مناسبتونه بند شوي دي. هغه دا وضعیت یوه شدیده مزمنه ټولیزه ناروغي بللې او غوښتنه یې کړې چې د حقارت د عادي کولو هره بڼه باید وپېژندل شي، بربنډه شي، رد شي او پر ضد یې کلکه مبارزه وشي.

یونیسف: په افغانستان کې مو ۶۱۰ زره خوارځواکه ماشومانو ته درملنیز خواړه وېشلي

۱۵ غویی ۱۴۰۵ - ۵ می ۲۰۲۶، ۲۲:۱۱ GMT+۱

د ملګرو ملتونو د ماشومانو څخه د ملاتړ صندوق (یونیسف) وایي، چې په تېر میلادي کال کې یې په افغانستان کې ۶۱۰زره هغه ماشومانو ته چې په خوارځواکۍ اخته وو، د ژغورنې درملنیزې خوراکي کڅوړې وېشلې دي.

یونیسف د سې‌شنبې په ورځ (غویي ۱۵مه) په اېکس کې لیکلي چې د دې ځانګړو خوراکي بستو وېش کورنیو ته دا زمینه برابره کړې چې خپل خوارځواکه ماشومان په کور کې تر درملنې لاندې ونیسي.

د دې ادارې په وینا، د ماشومانو د خوارځواکۍ درملنه شاوخوا ۳۰کاله وړاندې د چمتو خوړلو درملنیزو خوړو په تولید سره بدلون موندلی او دا بهیر یې اغېزمن کړی دی.

یونیسف تېره ورځ هم په یوه راپور کې ویلي وو چې په ۲۰۲۵کال کې ۵.۶میلیونه ماشومانو، چې پکې ۱.۴میلیونه نوي زېږېدلي هم شامل دي، روغتیايي خدمات ترلاسه کړي دي.

د راپور له مخې، همدارنګه ۱۰میلیونه ماشومان او میندې د خوارځواکۍ د مخنیوي لپاره حیاتي خدمات او سرچینې ترلاسه کړې دي.

خو یونیسف ټینګار کړی چې لا هم اړتیاوې لوړې دي او پلان لري چې په ۲۰۲۶کال کې د شدیدې خوارځواکۍ له امله له یو میلیون څخه ډېر ماشومان تر درملنې لاندې ونیسي.

برېټانیا یو ځل بیا له طالبانو وغوښتل چې د نجونو پر مخ د زده‌کړو دروازې پرانېزي

۱۵ غویی ۱۴۰۵ - ۵ می ۲۰۲۶، ۲۱:۵۶ GMT+۱

د افغانستان لپاره د برېټانیا سفارت د قابلو د نړۍوالې ورځې په مناسبت له افغان قابلو خپل ملاتړ اعلان کړی او غوښتنه یې کړې، چې طالبان باید ښځو ته د طب او قابله‌ګۍ تر څنګ په بېلابېلو برخو کې د زده‌کړو اجازه ورکړي.

دغه سفارت په اېکس پاڼه کې لیکلي، چې دوی د ملګرو ملتونو د نفوس له صندوق سره په همکارۍ ویاړي، ترڅو په افغانستان کې د قابلو ملاتړ وکړي. برېټانیا ټینګار کړی چې افغانې قابلې د خلکو ژوند ژغوري. برېټانیا له طالبانوه په کلکه غوښتنه کړې چې ښځو ته دې یو ځل بیا د قابله‌ګۍ او طب د زده‌کړو اجازه ورکړل شي. دغه هېواد د قابلو کار د ټولو افغانانو لپاره خورا مهم بللی دی.

د افغانستان لپاره د برېټانیا سفارت په خپل پیغام کې خبرداری ورکړی چې د افغانستان راتلونکی په خطر کې دی او د دې وضعیت د مخنیوي لپاره باید د ښځو طبي زده‌کړو ته پاملرنه وشي.

تر دې وړاندې هم د نړۍ ګڼو هېوادونو له طالبانو غوښتي چې د نجونو پر مخ د ښوونځیو او پوهنځیو دروازې پرانېزي، خو پر افغانستان واکمنې ډلې باندې یې په دغه برخه کې هېڅ اغیز نه دی کړی. هم‌مهاله یو شمېر نړۍوالو بنسټونو اندېښنه ښوولې چې تر ۲۰۳۰ کال پورې که وضعیت همداسې دوام وکړي، نو په بېلابېلو برخو کې به د ښځینه افغان متخصصینو شمېر بېخي کم شي.

امسو په لوګر کې د طالبانو لخوا د اتحاد راډیو مشر فرهاد غفوري د نیولو په اړه اندېښنه ښودلې

۱۵ غویی ۱۴۰۵ - ۵ می ۲۰۲۶، ۲۱:۳۱ GMT+۱

د افغانستان د رسنیو ملاتړ سازمان (امسو) په لوګر کې د طالبانو له لوري د یوې سیمه‌ییزې راډیو د مشر فرهاد غفوري په نیول کېدو اندېښنه څرګنده کړې. د یاد بنسټ د اعلامیې له مخې، د غفوري د نیول کېدو لپاره هېڅ ډول قانوني او روښانه دلیل نه دی وړاندې شوی.

دغه سازمان ویلي، چې نوموړی له تېرو دوو اونیو راهیسې د طالبانو په بند کې دی.

دغه سازمان زیاته کړې، چې طالبان هڅه کوي د اتحاد راډیو فعالیت هم په بشپړ ډول بند کړي. د افغانستان د رسنیو ملاتړ سازمان خبرداری ورکړی، چې د غفوري په نیول کېدو سره د طالبانو په زندانونو کې د بندي خبریالانو او رسنیزو کارکوونکو شمېر شپږو ته ورسېد.

د خبریالانو او رسنیو د ملاتړ یاد بنسټ زیاته کړې چې له روښانه دلیل او قضایي حکم پرته د خبریالانو نیول د نړیوالو بشري حقونو او د رسنیو د ازادۍ له اصولو ښکاره سرغړونه ده. امسو ټینګار کړی، چې د اتحاد راډیو د تړلو هڅې ښيي چې په سیستماتیک ډول د خپلواکو غږونو د غلي کولو هڅې روانې دي. یاد سازمان له طالبانو په کلکه غوښتي، چې فرهاد غفوري او نور ټول بندي خبریالان سمدستي او له کوم شرط پرته خوشې کړي.

د رسنیو ملاتړ سازمان پر نړیوالو بنسټونو او د ملګرو ملتونو پر مرستندویه ماموریت (یوناما) غږ کړی، چې په افغانستان کې د خبریالانو د خوندیتوب لپاره خپل غږ پورته کړي. همدارنګه، دغه سازمان په دې وروستیو کې د یوې بلې اعلامیې په خپرولو سره په ننګرهار ولایت کې د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور د یوه چارواکي له خوا له خبریالانو سره پر بدرفتارۍ او سپکاوي هم سخته اندېښنه ښودلې وه.