طالبان وايي ترکي کمپنیو په افغانستان کې د برېښنايي تجهیزاتو تولید ته لېوالتیا ښودلې

ځايي سرچینو ویلي، چې شخړه نن شنبه، د غويي پر ۱۹مه په شرین‌ظام کلي کې هغه مهال رامنځته شوه، چې طالبانو د سرو زرو د کان یو شمېر کانکېدونکي ووهل او وډبول.

هغه ویډیوګانې چې له سیمې څخه افغانستان انټرنشنل ته رسېدلي، کان کېدونکي د جمعه خان فاتح تر امر لاندې کسان تورنوي چې د دوی کاري تونلونه یې په زور نیولي دي.

جمعه خان فاتح اوسمهال په زابل کې د طالبانو د والي مرستیال دی، خو تردې وړاندې په بدخشان کې ولسوال و.

په ویډیوګانو کې لیدل کېږي چې خلک په بیلچو او کلنګونو د طالبانو پر وړاندې اعتراض کوي.

سرچینو ویلي، چې د طالبانو او کان کېدونکو ترمنځ اخ وډب کې اته تنه کان کېدونکي ټپیان شوي او د هغوی روغتیايي وضعیت نازک ښودل شوی دی.

دا پېښه پرداسې مهال رامنځته شوې، چې له تېرو دوو ورځو راهیسې د بدخشان په ارګو ولسوالۍ کې هم د تریاکو اړولو پر سر د طالبانو ځايي خلکو ترمنځ شخړه شوې او دوه کسان وژل شوي دي. اوس هم په یاده ولسوالي کې د طالبانو پر ضد د سیمو د اوسېدونکو اعتراضونه دوام لري.

یاد وزارت نن شنبه، د غويي پر ۱۹مه په یوه خبرپاڼه کې ویلي، د کابل ښار په ۱۶ مسیرونو کې به تردې وروسته یوازې د بسونو، ټکسیانو او مرسډیس ډوله موټرو له لارې ټرانسپورټي خدمتونه ترسره کېږي.

طالبانو ویلي، چې دا اقدام د غوره او ارزانه ټرانسپورټي اسانتیاوو د برابرولو لپاره شوی او په پام کې ده چې په نورو مسیرونو کې هم پلي شي.

دا پرېکړه اوسمهال د میرویس میدان، دشت برچي، قمبر څلورلارې، پل سوخته، کابل پوهنتون او یو شمېر نورو سیمو کې عملي شوې ده.

بلخوا، یو شمېر موټر چلوونکو د غويي په ۱۰مه افغانستان انټرنشنل ته ویلي وو، چې د دې پرېکړې له امله شاوخوا ۱۵۰۰ ټونس موټر یوازې د کابل په لوېدیځ کې له کاره بې‌کاره شوې او سلګونه کورنۍ له بېکارۍ سره مخ شوې دي.

چلوونکي ادعا کوي چې د ترانسپورټ وزارت د ټونس پر ځای مرسډیس ډوله موټر معرفي کړي چې ویل کېږي طالبانو ته د نږدې کسانو پورې تړاو لري. دوی اندېښمن دي چې د دې پرېکړې موخه د کابل ښار د ټرانسپورټ بشپړ کنټرول هغو شرکتونو ته سپارل دي چې له طالبانو سره نږدې اړیکې لري.

د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد د دوشنبې په ورځ، د غويي پر ۱۳مه اعلان وکړ، چې د دې ډلې د فاریاب پخوانی والي ملا عبدالاحد فضلي د مخابراتو او معلوماتي ټکنالوژۍ وزارت د وزیر په توګه ټاکل شوی دی.

د دغه غیرمسلکي کس ټاکنه د عامو خلکو ترمنځ له توندو نیوکو سره مخ شوه.

عام خلک او نیوکه کوونکي د مخابراتو او معلوماتي ټکنالوژۍ په څېر تخنیکي وزارت ته د غیرمسلکي کسانو راتګ د پوښتنې وړ بولي او وايي، د وزیر په توګه ټاکل شوی کس د مخابراتو، ټکنالوژۍ او ډیجیټلي سیستمونو په برخه کې هېڅ زده‌کړې نه لري.

د کندهار پوهنتون یو استاد په دې اړه وایي: «کله چې د مخابراتو په څېر مهم وزارت ته داسې کسان راوستل کېږي، چې له ټکنالوژۍ سره ابتدایي بلدتیا هم نه‌لري، نو له ادارې څخه به څنګه د پرمختګ تمه وشي؟ نړۍ د مصنوعي ځیرکتیا او ډیجیټلي انقلاب پر لور روانه ده، خو دلته لاهم د جنګي سابقې پر اساس وزیران ټاکل کېږي».

ځیني افغانان باور لري که د مسلکي کسانو د شړلو او نامسلکي افرادو د ګومارلو لړۍ همداسې روانه پاتې شي؛ نو نه یوازې به اداري نظام لا کمزوری شي، بلکې افغانستان به د علم، تخصص او پرمختګ له نړۍوال کاروان څخه نور هم شاته پاتې شي.

د بدخشان د پولیسو د قوماندانۍ ویاند نن شنبه، د غويي پر ۱۹مه په یوه اعلامیه کې ویلي، چې یو شمېر بزګران او ځايي اوسېدونکي د «مجرمینو او قاچاق وړونکو» له لوري هڅول شوي وو، ترڅو د تریاکو د اړولو مخه ونیسي. د نوموړي په وینا، د دغه تاوتریخوالي په پایله کې د جمعې په ورځ، یو ماشوم او نن شنبه د لاریونونو پر مهال یو بل کس وژل شوی دی.

طالبان ادعا کوي چې په سیمه کې وضعیت اوس عادي دی او حالات یې تر کنټرول لاندې دي

سیمه ایزو سرچینو د شنبې په ورځ، افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې د کوکنارو د کروندو د ویجاړولو په اړه د ارګو ولسوالۍ له خلکو سره د طالبانو شخړه لاهم روانه ده.

په ارګو ولسوالۍ کې سیمه ایزو سرچینو وویل، چې دوه سیمه‌یز اوسیدونکي د طالبانو د ډزو له امله وژل شوي دي.

په هغه ویډیو کې چې د افغانستان انټرنیشنل لخوا د ارګو ولسوالۍ څخه ترلاسه شوې، ځایي اوسیدونکي د طالبانو پر ضد لاریون ته دوام ورکوي.

د بدخشان ولایت د ارګو ولسوالۍ اوسیدونکو افغانستان انټرنشنل ته د ویډیوګانو لیږلو سره ویلي، چې د طالب ځواکونو او سیمه‌ییزو لاریون کونکو ترمنځ شخړه لاهم روانه ده.

تېر کال هم د بدخشان یو شمیر اوسېدونکو د طالبانو له لوري د تریاکو د اړولو پرضد لاریونونه کړي وو.

د طالبانو د عامې روغتیا وزارت نن په کابل کې د تلسیمیا ناروغۍ د عامه پوهاوي په اړه غونډه وکړه.

په یاده غونډه کې د طالبانو د عامې روغتیا وزارت د وینې ملي بانک امر نیازګل نیازمند ویلي، چې له یاد وزارت اړوند د وینې ملي بانک سره په ټول هېواد کې په تلسیمیا ناروغۍ اخته ۱۲۷۶۰ کسان ثبت دي.

د نوموړي په خبره د یادو ناروغۍ له ډلې څخه ۶۸۷۳ یې یوازې ښځې دي.

تر ډېره ماشومان د دغه ناروغۍ ښکار دي.

د عامې روغتیا وزارت یاد چارواکي ویلي، د ناروغانو د تګ‌راتګ او لګښتونو د راکمولو لپاره هڅه کوي، چې د وینې ملي بانک کې د تلسیمیا څانګه او یو ځانګړی لابراتوار هم جوړ کړي.

نوموړي، پر نړۍوالو، کورنیو او بهرنیو موسسو غږ وکړ، چې د تلسیمیا ناروغۍ د درملنې په برخه کې خپلې همکارۍ او مرستې زیاتي کړي.

پر همدغه مهال د طالبانو د عامې روغتیا وزارت د روغتیايي خدمتونو وړاندې کولو معین عبدالولي حقاني ویلي، چې د تلسیمیا ناروغانو درملنې ته یې ځانګړې پاملرنه کړي او د کابل په ګډون په ځینو ولایتونو کې یې د تلسیمیا په ناروغۍ اخته کسانو درمنلې لپاره یې ځانګړي خدمات چمتو کړي دي.