مُحسن داوړ: پښتونخوا د جګړې پر ډګر بدله کړل شوې ده

د پاکستان د لومړي وزیر سیاسي سلاکار رانا ثناالله د دغه هېواد په سنا کې ادعا کړې: «له ۷ څخه تر اتو زرو پورې بې لارې شوي کسان په افغانستان کې د هند او اسراییل له تمویل سره ترهګریزې روزنې ترلاسه کوي او په پاکستان کې بریدونه ترسره کوي».

رانا ثناالله زياته کړه، «لومړي وزیر شهباز شریف روښانه کړې، چې افغانستان باید د پاکستان او ترهګرۍ تر منځ یو انتخاب کړي».

هغه وویل چې، پاکستان به تر هغه وخته پورې په افغانستان کې د ترهګرو د روزنیزو کمپونو او پټنځایونو په نښه کولو ته دوام ورکړي، څو دا وبا له منځه ولاړه شي.

پاکستان له اوږدې مودې راهیسې دا تور لګوي چې، د افغانستان خاوره د پاکستان پرضد د ترهګرۍ لپاره کارو کېږي، خو طالبان د پاکستان دغه تور ردوي او وايي، پاکستان کې ناامني د دغه هيواد کورنۍ ستونزه ده.

د یادونې وړ ده، چې د افغان طالبانو او پاکستان تر منځ په قطر، ترکیې، سعودي عربستان او چین کې پر لپسې خبرو تر اوسه څه پایله نه‌ده ورکړې او دواړه لوري لا هم لاس په ماشه دي، پر افغانستان د پاکستان بریدونه لا هم روان دي او د یوناما په وینا، د دغو بریدونو قرباني عام ولس دی.

سهيل اپريدي د سې‌شنبې په ماخوستن د پېنډۍ د اډياله زندان مخې ته له رسنيو سره خبرو کې وويل، «موږ غوښتنه کوو چې عمران خان او د هغه مېرمن بشری بي بي دې سمدستي روغتون ته ولېږدول شي او د هغوی د کورني او شخصي معالجو تر څارلاندې دې یې علاج ترسره کړل شي».

هغه وويل، دا د هغوی اساسي قانوني حق دی او ګواښ یې وکړ، که تر راتلونکې سې‌شنبې ورځې پورې عمران خان د درملنې لپاره روغتون ته ونه لېږدول شي نو «موږ به له دې په زيات سخت چلند راشو». هغه د «سخت چلند» د څرنګوالي په تړاو وویل، دا «سخت چلند» به هغه وخت معلوم شي.

د نوموړي په وینا، د عمران خان خويندې نن هم له هغه سره ليدو ته نه‌دي پرېښودل شوي او همداراز د عمران خان خويندو غوښتنه وکړه، چې د ورور درملنه یې د هغه له خپل معالج سره وشي او پر حکومت په نیوکو سره څرګنده کړه، چې له عمران خان سره تبعيضي چلند روان دی.

خو حکومت له دې وړاندې دغه تورونه رد کړي او ويلي يې دي، عمران خان چې کله ناروغه شوی روغتون ته لېږدول شوی دی.

بل لور ته په خواله رسنيو پر سهيل اپريدي نيوکې شوي، چې په خپله ايالت کې یې ناامني روانه ده او د سې‌شنبې په ورځ پېښور کې د امن لپاره پر خيبر لاريون کوونکو پوليسو اوښکې بهيونکي ګاز شیندلي او اعلی وزير د اډياله مخې ته د خپل ګوند له بنسټګر سره لیدنې ته په تمه ناست دی.

د کراچۍ پولیسو د سې‌شنبې په ورځ (د غويي ۲۲مه) وويل، پنکي د ښار د ګارډن سیمې په یوه اپارتمان کې د ګډو عملیات په پایله کې نیول شوې ده. پلټونکي ادعا کوي، چې هغې د کوکاین د پروسس یوه پرمختللې او همداراز د نشه‌يي توکو د وېشنې ډلې مشري کوله او اړیکې یې له کراچۍ ورهاخوا لاهور، اسلام‌اباد او نورو ښارونو ته غځېدلې وې.

د اېکسپرېس ټريبيون د راپور له‌مخې، دغې ښځې پوليسو ته په لومړنیو خبرو کې ویلي، چې د هغې په مشتریانو کې د شتمنو سیمو زده‌کوونکي او همدارنګه با نفوذه او لوړپوړي اشخاص شامل وو.

پنکي د سې‌شنبې په ورځ محکمې ته په داسې حال کې چې لاسونه یې نه‌وو تړل شوي، وړاندې شوه او محکمې هم د دغې شبکې د لا ښې ارزونې په موخه پولیسو ته امر کړی چې په توقیف کې یې وساتي او خپلو څېړنو ته دوام ورکړي.

له دې سره سم، دا چې یاده تورنه د لاسونو له تړل کېدو یا ولچک کېدو پرته محکمې ته وړاندې شوه وه، نو د کراچۍ د پولیسو مشر جاوېد عالم په یاده چاره کې د بې‌غورۍ له امله د قضیې د اړوند افسر او کارکوونکو دندې یې وځنډولې.

د ډان‌نيوز د خبر له‌مخې، مولانا عطاالرحمان وويل، ولې «زموږ (د پښتنو) وينه ارزانه ګڼل کيږي، د خيبرپښتونخوا لپاره ولې اندېښنه نشته»؟ هغه همداراز د پښتونخوا د امنيت په تړاو کې د تحریک انصاف پر ايالتي حکومت هم د بې پروايۍ تور ولګاوه.

هغه په لکي مروت او بنو کې د وروستيو بریدونه په يادونې سره د سنا غړو ته په خطاب کې وویل، پښتونخوا او بلوچستان ته دې باید اهميت ورکړل شي.

دغو څرګندونو ته په ځواب کې د پارلماني چارو وزیر طارق فضل چودري وویل، چې هره ترهګریزه پېښه په سنا کې غندل شوې ده. «زه باور نه‌لرم چې زموږ زړونه په دغو پېښو نه دردېږي»، هغه وویل، چې د استخباراتي معلوماتو پر بنسټ د ترهګرۍ پرضد لا هم عملیات روان دي.

د پاکستان د لومړي وزیر د سیاسي چارو سلاکار رانا ثناالله بیا وویل، چې د عطاالرحمان پر وطن‌پالنې یې بشپړ باور دی او د خيبرپښتونخوا د جلا کېدو خبرې یې رد کړې.

دغه څرګندونې په داسې حال کې دي، چې په دې وروستیو کې په خیبرپښتونخوا کې وسله‌والو بریدونو زور اخیستی دی.

جنرال سمېع سادات د سې‌شنبې په ورځ (د غويي ۲۲مه) په خپله اېکس‌پاڼه ویلي، چې له ۲۰۲۱ کال راهیسې تحریک طالبان پاکستان بیا منسجم شوی او په خیبر پښتونخوا کې یې بریدونه زیات کړي او هم‌مهاله د بلوچستان ازادي‌پالو عملیات پراخ شوي دي. د هغه په وینا، د بلوچستان ازادي‌پالو بریدونه پر پوځي تاسیساتو، لویو لارو او د چین پر «سېپیک» پروژې متمرکز دي او پر ډیورند کرښه نښتو د پاکستان او طالبانو ترمنځ بې‌باوري ژوره کړې ده.

سادات ادعا کړې، چې د پاکستان د امنیتي جوړښت دننه ښکاره درز رامنځته شوی؛ د پوځ یو برخه، طالبان او ټي‌ټي‌پي‌ د خپل ملي امنیت لپاره نېغ په نېغه ګواښ ګڼي او پر وړاندې یې د پوځي اقدام غوښتنه کوي، خو د ای‌اېس‌ای او مذهبي شبکو یوه برخه لاهم طالبان د سیمه‌ییز نفوذ وسیله بولي. ده زیاته کړې، دغه تناقض «یوې ځان-ځپونکې تګلارې» ته لار هواره کړې، چې «یو میاشت بمبارۍ کوي او بله میاشت د ګډې همکارۍ لارې لټوي».

د سادات په بارو، چې له دې ضدونقیض چلند څخه درنې اغېزې زیږېدلې دي. هغه وایي: «د پاکستان سرتېرو سلګونه تلفاتو، پر سیپیک او چینایي پروژو پرله‌پسې بریدونو، د خیبر پښتونخوا او بلوچستان ناامنيو، اقتصادي کمزوري او سیاسي بېلوالی رامنځته کړی دی».

سادات ټینګار کړی، چې «پاکستان نه‌شي کولای افراطیت ودروي» او له اسلام‌اباد څخه یې غوښتي چې د ایډیالوژیکو پروژو پر ځای د دولت پر منافعو ولاړه واحده ملي تګلاره غوره کړي.

سادات همدارنګه له نړیوالې ټولنې، سیمه‌ییزو قدرتونو او د طالبانو ضد افغاني قوتونو غوښتي، چې د طالبانو دوامداره واکمنۍ ته یوازې د افغانستان د کورنۍ موضوع په سترګه ونه‌ګوري.

د هغه په وینا، که سیاسي اصلاحات، سیمه‌ییزه همکاري او د افغانستان په اړه بشپړ ستراتیژیک بدلون رامنځته نه‌شي، شخړه به له پولو واوړي او د کلونو لپاره به ټولې سیمې ته د بې‌ثباتۍ څپه خپره کړي.

محمود خان اڅکزي د پاکستان د ژغورنې لپاره د لنډمهالي حکومت د جوړېدو غوښتنه وکړه | افغانستان انټرنشنل پښتو

دا په داسې حال کې ده، چې همدا دوه ورځې مخکې د پاکستان د اپوزیسیون مشر محمود خان اڅکزي د پاکستان ژغورنې لپاره د «اڅکزي فورمول» په وړاندې کولو سره په دغه هېواد کې د لنډ مهالي حکومت د جوړېدو غوښتنه وکړه. هغه د ټولو سیاسي بندیانو پر خوشې کېدو له ټينګار سربېره ویلی، چې وسله‌وال ځواکونه باید له سیاسي چارو واېستل شي.