ولادیمیر زیلنسکي: پر استوګنیزه ودانۍ برید کې د روسیې نوی تولید شوی توغندی کارول شوی

دغو افغانانو په یوه خپره کړې اعلامیه کې ویلي، چې دوی د مرکو، طبي معایناتو، بایومټریک او امنیتي تاییدیو په ګډون ټول اړین پړاوونه بشپړ کړي دي. د دوی په وینا، یوازې د خپلو الوتنو نېټو ته منتظر وو، خو دا بهیر د ۲۰۲۵ کال د جنورۍ میاشتې په شلمه نېټه ودرول شو او تر اوسه پورې په ټپه ولاړ دی.

اعتراض کوونکو خبرداری ورکړی، چې د امریکا د متحدینو په توګه پېژندل شوي افغانان هره ورځ په پاکستان کې نیول کېږي او شړل کېږي. دوی زیاته کړې چې حتی هغه کسان هم د پاکستاني پولیسو له خوا نیول کېږي چې د امریکا د سفارت امنیتي لیکونه ورسره دي. د معلوماتو له مخې، ځینې کورنۍ لا دمخه شړل شوې او یو شمېر کسان بې له کوم خبره ورک شوي دي.

دغو کسانو ټینګار کړی، چې که افغانستان ته ستانه کړای شي، نو ژوند به یې له جدي ګواښ سره مخ شي، ځکه چې دوی د امریکایانو ترڅنګ ګډ کار کړی دی. دوی د امریکا له حکومت څخه د عاجل اقدام غوښتنه کړې او ویلي یې دي: «موږ په ښه نیت د امریکا ترڅنګ ودرېدو، اوس په درنښت له امریکا غواړو چې د خپلو متحدینو ترڅنګ ودرېږي.»

دا په داسې حال کې ده، چې له پاکستان څخه د افغان کډوالو د نیولو او شړلو لړۍ لا هم دوام لري.

درې جمهوري غوښتونکو سناتورانو هم له ډیموکراټانو سره یوځای د طرحې ملاتړ وکړ.

دا اووم ځل دی چې جمهوري غوښتونکي په سنا کې د ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ایران جګړې د محدودولو ورته هڅې ردوي.

ډیموکراټان وایي ټرمپ باید د ایران پر ضد د پوځي عملیاتو لپاره د کانګرس رسمي اجازه ترلاسه کړي، ځکه د امریکا اساسي قانون له مخې د جګړې اعلان د کانګرس صلاحیت دی.

سناتور میرکلي ویلي، سره له دې چې ټرمپ د اوربند خبره کړې، خو جګړه لا هم روانه ده. هغه د ایران پر بندرونو د امریکا بندیزونو، د هرمز تنګي کړکېچ او د دواړو لورو پوځي اقداماتو ته اشاره کړې ده.

بل لور ته سپینه ماڼۍ او جمهوري غوښتونکي ټینګار کوي چې د ټرمپ اقدامات قانوني دي او هغه د اعلی قوماندان په توګه د امریکا د ساتنې لپاره د محدودو پوځي عملیاتو واک لري.

ډیموکراټانو ویلي چې تر هغې به هره اونۍ ورته طرحې وړاندې کوي څو جګړه پای ته ونه رسېږي یا ټرمپ د کانګرس اجازه ترلاسه نه کړي.

د امریکا د مرکزي قوماندانۍ (سینټکام) مشر کوپر د پنجشنبې په ورځ د امریکا د مشرانو جرګې یوې کمېټې ته وویل، ایران نور نه شي کولای لکه مخکې د سیمې هېوادونه او متحده ایالات په بېلابېلو برخو کې وګواښي.

هغه ټینګار وکړ چې د ایران پوځي ګواښ «خورا کمزوری شوی» دی.

کوپر زیاته کړې، ایران اوس د دې توان نه لري چې خپلو سیمه‌ییزو متحدانو، لکه حزب الله، حماس او د یمن حوثیانو ته وسلې او نور امکانات انتقال کړي، ځکه د دغو لېږد لارو او میتودونو مخه نیول شوې ده.

نوموړي د هغو راپورونو په اړه مستقیم ځواب ور نه کړ چې وایي ایران لا هم د ځمکې لاندې تاسیساتو کې د توغندیو او بې‌پیلوټه الوتکو د پام وړ وړتیا ساتلې ده.

د پیسو نړۍوال صندوق څخه یوې سرچینې د پنجشنبې په ورځ رویټرز ته ویلي، چې عراقي چارواکو د منځني ختیځ د جګړې له امله د مالي مرستو د ترلاسه کولو لپاره له دې ادارې سره اړیکه نیولې ده.

د سرچینو په وینا، لومړنۍ خبرې تېره میاشت د پیسو نړۍوال صندوق او نړۍوال بانک د غونډو پرمهال په واشنګټن کې شوې او اوس هم دا بحثونه روان دي چې عراق ته به څومره او په کوم چوکاټ کې مالي مرستې برابرې شي.

پر همدغه مهال د پیسو نړۍوال صندوق ویاندې جولي کوزاک تایید کړې چې دوی له نړۍوال بانک او د انرژۍ نړیوالې ادارې سره یوځای د جګړې پر اغېزو څېړنه کوي. هغې زیاته کړې، چې ښايي ۱۲ هېوادونه له ۲۰ څخه تر ۵۰ میلیارده ډالرو پورې پور ته اړتیا ولري.

د عراق له‌خوا د پیسو نړۍوال صندوق څخه د پیسو غوښتنه پرداسې مهال کېږي، چې د هرمز تنګي تړل کېدو د دغه هېواد د تېلو صادرات او دولتي عواید په شدت سره زیانمن کړي دي.

هغه دا څرګندونې د جرمني په اخن ښار کې د « شارلمانی جایزې» د ورکړې په مراسمو کې وکړې.

دا جایزه سږ کال د اروپا د مرکزي بانک پخواني مشر ماریو دراګي ته ورکړل شوې ده.

مېرڅ وویل چې له۲۰۲۸ تر ۲۰۳۴ کلونو لپاره د اروپایي اتحادیې د بودجې پر سر جدي اختلافات روان دي، ځکه ځینې لوري غواړي دفاعي لګښتونه زیات شي، په داسې حال کې چې دودیزې برخې لکه د کرنې سبسایډۍ او سیمه‌ییزې پرمختیایي مرستې هم د تمویل غوښتنه کوي.

هغه زیاته کړه: «یوې خپلواکې او پیاوړې اروپا ته داسې بودجه په کار ده چې د دراګي له وړاندوینو او خبرداریو سره سمه وي، ساده جوړښت ولري او د سیالۍ وړتیا او دفاع ته لومړیتوب ورکړي».

مېرڅ وویل چې د نویو پورونو اخیستل او ګډ اروپایي پورونه د حل لاره نه ده او جرمني یې د اساسي قانون له امله هم له دې لارې ملاتړ نه شي کولی.