د یو شمېر دولتي مامورینو شکایت: طالبانو د دوو میاشتو معاشونه نه‌دي راکړي

دغه ادعا د افغانستان انټرنشنل له‌خوا په خپلواکه توګه هم تایید شوې ده.

سرچینې ویلي، چې یادې ډلې لومړی پر یوې شتمنې کورنۍ یا سوداګر د پور، د ځمکې د ملکیت او یا نورو تورونو دعوه کوي، بیا موضوع د طالبانو پولیسو او محکمې ته وړي او د «فیصلې» په بدل کې پیسې غواړي. هغه زیاتوي، چې له شکایت کوونکو څخه ترلاسه شوې پیسې د دعوې په لړ کې «شریکان» خپل منځ کې وېشي.

د ده په وینا، عام خلک، دولتي کارکوونکي او نظامیان له دې وضعیت څخه خبر دي، خو تر اوسه رسمي اقدام نه‌دی شوی.

یاد اوسېدونکی ادعا کوي، که څوک له دغو غوښتنو سره موافقه ونه کړي، نو د محکمې له حکم پرته په میاشتو میاشتو بندي ساتل کېږي.

ده وویل، چې د طالبانو لوړ پوړي امنیتي غړي او ځینې قاضیان شکایت کوونکو ته مشوره ورکوي، چې له دې ډلې سره «کښیني» او یو مقدار پیسې ورکړي، ګنې «ډېر عذاب» به وویني. نوموړي ټینګار کړی، چې د «حکومت ټول چارواکي» د دې ډلې غړي نه‌دي، خو ځینې کسان ورسره همکاري کوي.

تر دې وړاندې د هېواد په یو شمېر نورو ولایتونو کې هم ورته شکایتونه شوي دي.

ځايي اوسېدونکو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته ویلي، چې یاد کس د سرپل د پخواني والي مولوي ظریف نږدې کس و، چې لومړی یې د هغه د ساتونکي او وروسته یې د شخصي سکرتر په توګه دنده ترسره کوله، خو په دې وروستیو کې د ولایتي روغتون د امر په توګه ګومارل شوی دی.

د سرپل اوسېدونکي دغه ګومارنه ښکاره بې‌عدالتي بولي او وايي، په داسې حال کې چې په دغه ولایت کې ګڼ متخصص ډاکټران او تجربه لرونکي روغتیايي کارکوونکي بې‌کاره دي، د روغتون مهمه او مسلکي دنده داسې چا ته سپارل شوې چې په طبي چارو کې هیڅ پوهه نه لري.

د یادونې وړ ده چې دغه ادعاوې یوازې د سرپل د یو شمېر اوسېدونکو روایت دی او تر اوسه په خپلواکه توګه نه دي تایید شوې.

دغو نویو راستنو شویو افغانستان انټرنشنل- پښتو ته په یو لیک کې ویلي، هغه کسان چې تازه یې قانوني تذکرې ترلاسه کړې دي، د پاسپورټ په ولایتي ریاستونو کې پاسپورټ نه ورکول کېږي.

دوی زیاتوي کله چې د ستونزې د حل لپاره مرکزي دفتر ته مراجعه کوي، نو ځینې مسوولین ترې غواړي چې په خپلو اسنادو کې عمر زیات ولیکي او نوې تذکره واخلي.

دوی ټینګار کوي چې هم کاغذي او هم کمپیوټري تذکرې د طالبانو حکومت له لوري ورته صادرې شوې او ټول قانوني مراحل یې بشپړ کړي، خو بیا هم د پاسپورټ لپاره نه منل کېږي.

یو شمېر نوي راستانه شوي دا چلند «ښکاره بې‌انصافي» بولي او وایي چې له دوی غوښتل کېږي څو د اسنادو د سمون په نوم غیرقانوني بدلونونه ومني.

دوی له طالبانو غواړي چې د دې ستونزې د حل لپاره روښانه، شفافه او عادلانه تګلاره خپله کړي، څو خلک اړ نه شي د پاسپورټ ترلاسه کولو لپاره له غیرقانوني لارو کار واخلي.

راستانه شوي افغانان وایي چې که دغه وضعیت دوام وکړي، نو دا به نه یوازې د فساد لپاره نوې لارې پرانیزي، بلکې پر دولتي ادارو به د خلکو باور هم کمزوری کړي.

هغې افغانستان انټرنشنل پښتو ته د یوه پیغام په لېږلو سره ویلي، د شپې له‌خوا تر نوکرۍ وروسته کله چې سهار کور ته ستنېږي د ښار د شور او د لاس پلورونکو د لوړ غږ له امله استراحت نه‌شي کولی.
نوموړې وایي، چې په استوګنیزو سیمو کې د لاس پلورونکو او موټرو د غږیزې ککړتیا له امله د هغې استراحت سخت اغېزمن شوی دی. د هغې په وینا؛ دغه ځورونکي غږونه د سهار له شپږو بجو پیلېږي او د ورځې تر ناوخته دوام کوي، چې له امله یې نه یوازې د هغې خوب ګډوډېږي، بلکې د ورځې نورې چارې یې هم اغېزمنې کېږي.

هغه زیاتوي، چې د یوې روغتیايي کارکوونکې په توګه ښه استراحت ورته ډېر مهم دی؛ ځکه د شپې له‌خوا دنده ذهني او فزیکي ستړیا زیاتوي، خو د غږیزې ککړتیا له امله دغه توازن له‌منځه تللی.

یادې ډاکټرې له اړوندو ادارو غوښتنه کړې، چې د ښار په استوګنیزو سیمو کې د غږیزې ککړتیا د کنټرول لپاره جدي تدابیر ونیسي او د خلکو لپاره د ارام ژوند زمینه برابره کړي. هغه ټینګار کوي، چې دغه ستونزه نه یوازې د روغتیايي کارکوونکو پر ژوند اغېز کوي؛ بلکې د عامو خلکو ورځنی ژوند او روغتیا هم زیانمنوي.

په کابل ښار کې د ډېرې ګڼې ګوڼې له امله خلک وخت ناوخت د غږیزې ککړتیا له امله شکایت شکایت کوي.

په ویډیو کې د څو کډوالو د لاسونو انځورونه ښودل کیږي، چې ځینې ګوتې یې سختې ټپي شوې او ځینې غوڅې شوې دي.

په ویډیو کې ځوانان ښکاري چې لاسونه یې ژوبل شوي او وایي د ترکیې پوله ساتو ځواکونو ټپیان کړي دي.

افغانستان انټرنشنل د ترکیې بهرنیو چارو وزارت ته په رسمي لیک کې د دغو تورونو په اړه د وضاحت غوښتنه کړې، خو تر اوسه یې ځواب نه دی ترلاسه کړی.

د افغانستان انټرنشنل څېړنې ښيي هغه افغان وګړي چې د بې‌وزلۍ، ناامنۍ او پراخو بشري حقونو د سرغړونو له امله خپل هېواد پرېږدي، د ایران او ترکیې ترمنځ د تېرېدو پرمهال له تاوتریخوالي سره مخ کېږي.

ځینې کډوال نه یوازې د سرحدي ځواکونو له تاوتریخوالي سره مخ شوي، بلکې د سفر په اوږدو کې د تښتونې، غلا او سختو طبیعي شرایطو قرباني شوي هم دي.

له دې وړاندې یو شمېر افغان کډوال ویډیوګانې را استولې وې او د ترکیې پر سرحدي ځواکونو یې تور لګولی و، چې د څو کسانو «غوږونه یې پرې کړي دي».

افغانستان انټرنشنل دغه ادعاوې په خپلواکه توګه تایید نه کړای شوې او نه د ترکیې چارواکو تراوسه ددې ادعاوو په اړه څه ویلي دي.

ترکیه د اروپا پر لور د افغان او نورو کډوالو د پټې تېرېدا مهمه لاره ګڼل کیږي، خو ترکیې او اروپايي هېوادونو په دې وروستیو کې قوانین سخت کړي او د کډوالو د غیر قانوني تګ او راتګ د مخنیوي هڅه کوي.