د افغانستان د څېړونکو شبکې په یوه تازه راپور کې ویلي، چې په افغانستان کې د ښځو روغتیایي وضعیت د روغتیايي مرکزونو د تړل کېدو، د ښځینه کارکوونکو د کمښت، د نجونو پر زدهکړو د محدودیتونو او د بهرنیو مرستو د کمېدو له امله له جدي بحران سره مخ شوی دی.
د دغه راپور له مخې، په ځانګړي ډول په کلیوالو سیمو کې ښځې روغتیايي خدماتو ته د لاسرسي له سختو ستونزو سره مخ دي. د کلینیکونو تړل کېدل، د ښځینه ډاکټرانو او قابلهوو کمښت او اقتصادي فشارونه هغه عوامل بلل شوي چې د ښځو د درملنې بهیر یې لا پسې ستونزمن کړی دی.
راپور زیاتوي چې ډېری ښځې حتا نه شي کولی د نږدې روغتیايي مرکزونو د تګ راتګ لګښتونه برابر کړي، چې دا حالت د هغوی روغتیا ته جدي ګواښ پېښوي.
په راپور کې ویل شوي چې د دې وضعیت دوام د ښځو اړوند روغتیایي نظام راتلونکی له سخت ګواښ سره مخ کوي، ځکه د منځنیو ښوونځیو او پوهنتونونو د بندېدو له امله د ښځینه ډاکټرانو، قابلهوو او روغتیايي کارکوونکو د روزنې بهیر هم درېدلی دی.
د راپور له مخې، د ۲۰۲۵کال له پیله امریکا چې په ۲۰۲۴کال کې یې د افغانستان نږدې ۴۰سلنه مرستې برابرولې، خپلې مرستې ناڅاپي بندې کړې دي.
همداراز د روغتیا نړیوال سازمان د ۲۰۲۵کال د جولای په راپور کې ویل شوي چې د دغو کمو مرستو له امله ۴۲۲روغتیايي مرکزونه په افغانستان کې تړل شوي دي.
د افغانستان د څېړونکو شبکه وایي،چې یو شمېر نورو مرستندویه هېوادونو هم خپلې بودیجې کمې کړې دي، په داسې حال کې چې طالبانود دولتي عوایدو لویه برخه امنیتي ادارو ته ځانګړې کړې ده.
د راپور پر بنسټ، نړیوال بانک په خپل د مارچ ۲۰۲۶اقتصادي راپور کې ویلي چې د طالبانو د کورنیو چارو، دفاع او استخباراتو وزارتونو په ۲۰۲۵مالي کال کې شاوخوا ۴۸سلنه بودیجه ترلاسه کړې، په داسې حال کې چې د عامې روغتیا برخه یوازې ۲.۶سلنه بودیجه لري.
په راپور کې دا هم ویل شوي چې د طالبانو محدودیتونه پر سفرونو او د محرم شرط په ځینو سیمو کې د ښځو د روغتیايي خدماتو ته لاسرسی نور هم ستونزمن کړی دی.
دویخبرداری ورکړی چې که د نجونو ښوونځي او د ښځو د روغتیايي زدهکړو بهیر بېرته پیل نه شي، نو په راتلونکو کلونو کې به په افغانستان کې د ښځو روغتیایي وضعیت لا خرابېدو لور ته ولاړ شي.
