انتونیو ګوترېش: تهران او واشنګټن دې خپل پاتې اختلافونه د ډیپلوماسۍ له لارې حل کړي

عبدالقهار بلخي د یکشنبې په ورځ (د چنګاښ ۲۱مه) په خپله‌ اېکس‌پاڼه همداراز ټپيانو ته د عاجلې او بشپړې روغتیا او د بې‌ځایه شویو کورنیو لپاره د ژر عادي ژوند د بېرته تامین هیله څرګنده کړې ده.

په بنګله‌دېش کې پرون د موسمي بارانونو، سختو سېلابونو او ځمکې ښوېیدنې له امله ۴۴ کسان مړه شوي او له یو میلیون څخه زیات نور په خپلو سیمو کې بند پاتې شوي وو.

د بنګله‌دېش د طبیعي پېښو پر وړاندې د مبارزې وزارت د شنبې په ورځ (د چنګاښ ۲۰مه) اعلان وکړ، چې د دغه هېواد په اوو سویل ختیځو ولسوالیو، چاټوګرام، کوکس بازار، بندر‌بان، رانګامتي، خاګراچاري، مولوي‌بازار او هابيجنګ کې سېلابونو د خلکو عادي ژوند ګډوډ کړی او شاوخوا ۲۶۷ زره او ۹۱۸ کورنۍ یې په خپلو کورونو کې ایسارې کړې دي.

د بنګله‌دېش پوځ او سمندري ځواکونو د کښتیو په وسیله اغېزمنو شویو سیمو ته خواړه، څښاک اوبه، درمل او نور اړین توکي لېږدوي.

میک‌کنزي له سي‌بي‌اېس نیوز سره په مرکه کې ویلي، د هرمز تنګي کنټرول به د دې مهمې اوبیزې لارې په تنګو برخو کې د امریکايي سمندري بېړیو ځای پر ځای کولو ته اړتیا ولري. د هغه په وینا، که څه هم د امریکا سمندري ځواک د داسې ماموریت ترسره کولو ته چندان لېوالتیا نه لري، خو د دې کار د ترسره کولو لپاره پوره وړتیا لري.

هغه زیاته کړه، د ایران مشران عموماً د «پوځي ځواک او سخت فشار» پر وړاندې غبرګون ښيي او که د تهران له حکومت څخه د امتیاز ترلاسه کول موخه وي، باید مستقیم او اغېزناک فشار پرې راوستل شي.

د هغه په خبره، دا فشار باید داسې وي چې د ایران د حکومت لپاره حیاتي اهمیت ولري، څو هغوی د خپلې تګلارې په بدلولو فکر وکړي.

د نوموړي څرګندونې داسې مهال کېږي چې په سیمه کې د ایران او امریکا ترمنځ کړکېچ زیات شوی او د هرمز تنګی، چې د نړۍ د انرژۍ د لېږد له مهمو سمندري لارو څخه ګڼل کېږي، د نړیوالو پام ځان ته اړولی دی.

هغه وویل: «سوریه یو داسې ویاړلی تاریخ لیکي چې د هغې اتلولي منعکسوي او موږ د ملت او فرد دواړو د جوړولو له مسوولیت سره مخ یو.»

دغه پارلمان ته په سوریه کې د یوه ټولشموله نوي نظم د جوړولو لپاره د الشرع د ژمنې د ازموینې په توګه لیدل کیږي.

د سوریې د لنډمهاله حکومتي ترتیباتو له مخې، د ۲۱۰ څوکیو لرونکي پارلمان دوه پر درېیمه برخه غړي تېر کال د سیمه ییزو ټاکنیزو حوزو له خوا غوره شوي وو او پاتې یو پر درې برخه یې د جولای په لومړۍ نېټه د احمد الشرع له خوا ونومول شول.

چارواکو ویلي دي چې دا سیسټم ځکه اړین و چې د کلونو جګړې له امله میلیونونه خلک بې ځایه شوي وو او دا یې ناممکنه کړې وه چې د نفوس پر کره شمېر یا د رایې ورکوونکو پر لېستونو تکیه وشي.
دا پارلمان ۲۱ ښځینه وکیلانې لري چې له دې جملې ۱۵ یې احمد الشرع نومولې دي.

د رویټرز د راپور له مخې، دغه بریدګر ډرونونه د امریکا د «اوټیریون» شرکت په داسې سافټویر سمبال دي چې د الوتنې په وروستي پړاو کې خوځنده هدفونه په خپلواکه توګه تعقیبوي او پرې برید کوي.

د اوټیریون اجراییه رییس لورېنز مایر د قرارداد کچه تایید کړې او ویلي یې دي چې ارزښت یې شاوخوا ۹۰ میلیونه یورو دی. د هغه په وینا، د ډرونونو یوه برخه لا اوکراین ته سپارل شوې او پاتې به یې د روان کال تر پایه ولېږدول شي.

د «سکایفال» شرکت د جرمني ګډون تایید کړی، خو د قرارداد د جزییاتو له څرګندولو یې ډډه کړې ده. د جرمني او اوکراین دفاع وزارتونو هم په دې اړه له تبصرې کولو ډډه کړې ده.

بریتانیا هم تېره میاشت اعلان کړی و چې د ۷۵۲ میلیونه پونډو د مرستو د کڅوړې په چوکاټ کې به سږ کال اوکراین ته ۱۵۰ زره ډرونونه ورکړي.

د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زېلېنسکي د یکشنبې په ورځ د خپلې لومړۍ وزیرې د راتلونکې دندې یا د هغې د ځایناستي په اړه نور جزییات ورنه‌کړل، خو زیاته یې کړه چې د قانون پلي کوونکو ادارو په مشرتابه کې به هم بدلونونه راشي.

د اوکراین د اپوزیسیون یوه استازي یاروسلاف ژلیزنیاک پر ټیلیګرام لیکلي چې اټکل کېږي یولیا سوېریډینکو په واشنګټن کې د اوکراین د نوې سفیرې په توګه وټاکل شي.

د هغه په وینا، د لومړۍ وزیرې په لرې کېدو سره به په کابینه کې پراخ بدلونونه راشي، ځکه د اوکراین د قوانینو له مخې د لومړي وزیر استعفا د ټول حکومت د مستعفي کېدو په مانا ده او دا چاره د پارلمان تایید ته اړتیا لري.

یولیا سوېریډینکو د ۲۰۲۵ کال په جولای میاشت کې د اوکراین د لومړۍ وزیرې په توګه ټاکل شوې وه.

د اوکراین د پارلمان غړي وایي چې د هغې د احتمالي ځایناستو په توګه د انرژۍ وزیر دینیس شمیهال، د دفاع وزیر میخایلو فیدوروف او د نفتو او ګازو د دولتي شرکت مشر سرهي کورتسکي نومونه تر بحث لاندې دي.