زيلېنسکي د اوکراین د لومړۍ وزیرې د بدلولو وړاندیز کړی

شیخ حمد له ۱۹۹۵ کال څخه تر ۲۰۱۳ کال پورې د قطر امیر و. نوموړي له ۱۸ کلنې واکمنۍ وروسته د ۲۰۱۳ کال په جون کې له واکه لاس واخیست او د امارت مقام یې خپل زوی شیخ تمیم بن حمد ال ثاني ته وسپاره.

د شیخ حمد د واکمنۍ پر مهال قطر د انرژۍ، رسنیو او اقتصاد په برخو کې پراخې پانګونې وکړې. په همدې دوره کې د الجزیرې خبري شبکې بنسټ کېښودل شو او قطر په نړیواله کچه خپل حضور او پانګونې پراخې کړې.

قطر په ۲۰۲۲ کال کې د فوټبال نړیوال جام کوربه و او په وروستیو کلونو کې یې د افغانستان په ګډون د یو شمېر سیمه‌ییزو او نړیوالو موضوعاتو په تړاو د منځګړي رول هم لوبولی دی.

د ایران د پوځ د عامه اړیکو د خبرپاڼې له مخې، د ایران پوځ د امریکا پر پوځي مرکزونو د بې‌پیلوټه الوتکو د بریدونو نوې څپه پیل کړې ده.

د ایران پوځ ادعا کړې چې په کویټ کې یې د امریکا د پوځي ځواکونو د «پېټریوت» دفاعي سیستم، د مهماتو زېرمتون او راداري مرکزونه په نښه کړي دي.

د ایران د پوځ په وینا، په یوه بله بېله حمله کې د بحرین په خاوره کې د امریکا د پوځ د مخابراتي سیستم او راداري مرکز هم هدف ګرځول شوی دی.

د ایران پوځ په خبرپاڼه کې ویلي: «د سیمې د ناامنۍ او د دغو اقداماتو پایلې به د امریکا او اسراییلو پر غاړه وي. که دا بریدونه تکرار شي، سختو ځوابونو ته به مخه کړو.»

تر اوسه د امریکا، کویټ او بحرین چارواکو د ایران د دغو ادعاوو په اړه رسمي څرګندونې نه دي کړې.

راپور زیاتوي چې تهران ځان د وروستۍ جګړې بریالی ګڼي او باور لري چې د هرمز تنګي د کنټرول او د فارس خلیج پر اقتصاد د نفوذ له لارې به وکولای شي په منځني ختیځ کې نوی سیمه‌ییز نظم رامنځته کړي.

د ایران د پارلمان د ملي امنیت کمېسیون مشر ابراهیم عزیزي ویلي، «د هرمز تنګي نوی نظم باید د ایران پر محور ومنل شي.» د ایران د پارلمان ریس محمدباقر قالیباف هم ویلي، «هرمز تنګی به یوازې د ایران د ترتیباتو له مخې پرانیستی وي، نه د امریکا د ګواښونو له لارې.»

راپور خبرداری ورکوي چې دغه تګلاره ښايي د سیمې لپاره له دوامدارو تاوتریخوالو، د نړیوالو انرژۍ بازارونو له بې‌ثباتۍ او د فارس خلیج پر هېوادونو د احتمالي نویو بریدونو له خطر سره مل وي.

د کارنیګي په نوم د سولې نړیوال بنسټ د ایران د چارو شنونکي کریم سجادپور د راپور له مخې ویلي، ایران له جګړې دا پایله اخیستې چې امتیازات د فشار او زور له لارې ترلاسه کېدای شي، د ګاونډیو هېوادونو پر ضد د اقداماتو، د هرمز تنګي د ګواښ او د نفتو د بیو د لوړولو په وسیله.

د راپور له مخې، تهران د فارس خلیج د نفتو شتمن هېوادونه د خپل طبیعي نفوذ ساحه ګڼي او هڅه کوي د هرمز تنګي د کنټرول په بنسټ په سیمه کې خپل نفوذ لا بنسټیز کړي. راپور زیاتوي چې د خلیج هېوادونه نه یوازې د نفتو او ګازو د صادراتو، بلکې د ګڼو نورو حیاتي توکو د لېږد لپاره هم پر هرمز تنګي تکیه لري.

راپور همداراز یادونه کوي چې د ایران د مذهبي مشر علي خامنه‌یي د جنازې په مراسمو کې د سعودي عربستان، قطر او عمان چارواکو ګډون د تهران او د خلیج د ځینو هېوادونو د اړیکو د بدلېدونکي وضعیت یوه نښه بلل شوې ده.

.

د امریکا مرکزي قومندانۍ په یوه بیان کې ویلي، چې د امریکا پر وخت د ماښام په ۷:۱۵ بجو یې ځواکونه وروسته له هغې پر ایران د بریدونو درېیم پړاو پیل کړ، چې د ایران د اسلامي انقلاب ساتونکو ځواکونو د هرمز تنګي له لارې پر روانې د قبرس بیرغ لرونکې کانټینري بېړۍ M/V JFS Galaxy برید وکړ.

د سنټکام د معلوماتو له مخې، په دې برید کې د بېړۍ یو ملکي عمله‌غړی ورک شوی او بېړۍ د عرشې د اورلګېدنې او د انجن خونې د پراخ زیان له امله د خپل سفر د دوام وړتیا له لاسه ورکړې ده.

سنټکام ادعا کړې چې ایران تر دې مخکې هم پر سوداګریزو بېړیو د بریدونو مسول بلل شوی و او «د تفاهم یادښت ته د ژمنتیا د ښودلو لپاره یو بل فرصت هم ورکړل شو، خو بیا هم په دې برخه کې پاتې راغی.»

د امریکا مرکزي قومندانۍ زیاته کړې: «متحده ایالات به د هغو بریدیزو وړتیاوو په کمزوري کولو سره، چې ایران یې د ملکي سمندري کارکوونکو او سوداګریزو بېړیو پر ضد کاروي، پر تهران دروند لګښت تحمیل کړي.»

سنټکام ویلي، دغه بریدونه د امریکا د وسله‌والو ځواکونو د اعلی سرقوماندان په امر ترسره کېږي.

د بنګله‌دېش د طبیعي پېښو په وړاندې د مبارزې وزارت د شنبې په ورځ اعلان وکړ چې د دغه هېواد په اوو سویل ختیځو ولسوالیو، چاټوګرام، کوکس بازار، بندر‌بان، رانګامتي، خاګراچاري، مولوي‌بازار او هابيجنګ کې سېلابونو د خلکو عادي ژوند ګډوډ کړی او شاوخوا ۲۶۷ زره او ۹۱۸ کورنۍ یې په خپلو کورونو کې ایسارې کړې دي.

د بنګله‌دېش پوځ او سمندري ځواکونو د کښتیو په وسیله اغېزمنو شویو سیمو ته خواړه، څښاک اوبه، درمل او نور اړین توکي لېږدوي.

د دغه هېواد د طبیعي پېښو په وړاندې د مبارزې او مرستو وزیر اقبال حسین چاټوګرام ته د سفر پر مهال وویل چې حکومت د سېلاب ځپلو د ملاتړ لپاره ټولې شونې هڅې کوي او له هغو خلکو یې وغوښتل هغه کسان چې کورونه یې اوبو لاندې کړي، نږدې پناه ځایونو ته دې ولېږدول شي.