په هرات ولایت کې د طالبانو رسنیز دفتر د سېشنبې په ورځ (د مرغومي ۹مه) خبر ورکړی، چې د لومړي ځل لپاره د هرات–خواف د رېل پټلۍ له لارې په یوه ورځ تر ۴۸۰۰ ټنه ډېر سوداګریز توکي ولېږدول شول.
د ایران د پارلمان د صنایعو او کانونو د کمیسیون یوه غړي ویلي دي، چې د طالبانو له کانونو وزارت سره یې د افغانستان د اوسپنې کان د اکتشاف، استخراج او پروسس په اړه خبرې کړې دي. امیر توکلی رودي وايي، چې په دې کې د سون توکو په توګه د افغانستان د ډبرو سکرو کارول هم شامل دي.
د ایران او طالبانو د ریل پټلۍ مشرانو د یوې غونډې په ترڅ کې اعلان وکړ، چې په راتلونکي ۱۴۰۵ کال کې به د خواف-هرات رېل پټلۍ له لارې د دواړو هېوادونو ترمنځ یو نیم میلیون ټنه کارګو ولېږدول شي.
د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت وايي، چې د جوزجان ولایت په مرکز کې یې د کورنیو تولیداتو او محصولاتو درې ورځنی نندارتون پرانېستی دی. د یاد وزارت په وینا، په دغه نندارتون کې په ۳۵ غرفو کې نږدې ۷۰ بېلابېل کورني تولیدات او محصولات نندارې ته وړاندې شوي.
د ایران د خراسان رضوي والي وايي، په ایران کې د مېشتو افغانانو پیسې یوازې د دوی لپاره نه؛ بلکې د ایران لپاره هم ارزښتناکه پانګه ده. د هغه په خبره؛ د دې پرځای چې دغه پیسې له هېواده ووځي، باید د ایران د تولیداتو د پېر او د افغانستان لپاره د صادراتو د پراختیا په برخه کې ولګول شي.
د کابل لپاره د طالبانو د والي مرستیال د کابل ولایت د کانونو ساتنې کمېټې په غونډه کې وویل، په تېرو ادارو کې «اداري فساد خپل اوج» ته رسېدلی و او د کانونو د اکتشاف او استخراج چارې په شفاف ډول نهترسره کېدې. شنونکي وايي، د طالبانو واکمنۍ کې هم د کانونو د عوایدو ګټه ولس ته نهرسېږي.
د ایران د رېل پټلۍ، یوه لوړپوړي چارواکي جبارعلي ذاکري ویلي، چې تهران د افغانستان له لارې چین ته د نوي ټرانزیټي رېل پټلۍ د جوړولو امکانات ارزوي.
په هرات ولایت کې د طالبانو د کانونو او صنعت خونې ویلي، چې په دې ولایت کې د غالیو او فرشونو د تولید شل فابریکې فعالیت کوي او د لوړ کیفیت لرونکو فرشونو او ماشيني غاليو له لارې د افغانستان نږدې نیمایي کورنی بازار تمویلوي.
په پنجشېر کې ځايي طالبان وايي، په عنابه او ابشار ولسوالیو کې د بېروج د نویو کانونو د استخراج چارې څه موده مخکې په ازمایښتي ډول پیل شوې وې او د بېروج نمونو له ترلاسه کېدو وروسته ټاکل شوې په نږدې راتلونکې کې یې په رسمي توګه د استخراج چارې پیل شي.
په نړیوالو بازارونو کې د سرو زرو بیې نوی ریکارډ ثبت کړی او د هر اونس بیه یې نږدې ۴۵۰۰ډالرو ته لوړه شوې ده. دا بېساری لوړوالی د سیاسي او اقتصادي بېثباتیو، د سود کچې د کمېدو د تمې، د مرکزي بانکونو پراخ پېر او د پانګونې صندوقونو ته د پانګې د داخلېدو پایله بلل کېږي.
په کندهار کې د «شفیع نصیب» په نوم یوه خصوصي سوداګریز شرکت د دغه ولایت انار د قطر او دوبۍ بازارونو ته صادر کړي دي. د یاد شرکت مسوولینو د جمعې په ورځ وویل، چې د ۳۰ زره ډالرو په ارزښت یې شاوخوا ۲۰ټُنه انار قطر ته د لومړي ځل لپاره صادر کړي دي.
د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت وايي، چې د یاد وزارت وزیر کندهار ته د خپل سفر پرمهال په دغه ولایت کې د نویو جوړېدونکو دوو صنعتي پارکونو له ځمکو څخه لیدنه کړې ده. دوی زیاتوي، چې یو صنعتي پارک د کندهار هوايي ډکر ته څېرمه او بل د ژېړۍ په ولسوالۍ کې جوړیږي.
د روسیې د صنعت سرچینو د جمعې په ورځ رویټرز خبري اژانس ته ویلي، چې روسیې د جنوري له میاشتې تر د نوامبر پورې په موده کې افغانستان او د پخواني شوروي اتحاد د مرکزي اسیا جمهوریتونو ته د مایع پټرولیم ګاز صادرات نږدې دوه چنده کړي دي، چې اندازه یې ۱.۰۱۶ میلیون میټریک ټنو ته رسیدلي دي.
د تهران د سوداګرۍ خونې مشر محمود نجفيعرب وايي، له افغانستان او نورو ګاونډيو هېوادونو سره په سوداګرۍ کې د اسعارو تړون لغوه کېدل کولای شي د ايران صادرات لا زيات کړي او د دواړو هېوادونو اقتصادي همکاري پياوړې کړي.
د ایران د دوغارون سوداګریزې سیمې د اقتصادي پراختیا مرستیال ویلي، هغه کورني او بهرني پانګوال چې په دې سیمه کې پانګونه کوي، تر ۲۰ کلونو پورې به له مالیې ورکولو معاف وي. هغه زیاته کړې، د دې سیمې په تصویب شوې محدوده کې د افغان پانګوالو اقتصادي فعالیتونه ویزې ته اړتیا نه لري.
په تهران کې د طالبانو سفیر مولوي فضلمحمد حقاني د ایران د چابهار ازادې اقتصادي سیمې د مشر محمد سعید اربابي په بلنه یادې سیمې ته سفر کړی او له نوموړي سره یې د دواړو لوریو ترمنځ د اقتصادي، سوداګریزو او ترانزیټي همکاریو د پراختیا په اړه خبرې کړې دي.
د کندهار د کانونو او صنایعو خونې مسوولین وایي، له پاکستان سره د افغانستان د سوداګریزو لارو تر تړل کېدو وروسته په تېره نږدې یوه میاشت کې له دغه ولایت نه ایران ته شاوخوا ۷۰۰ټنه پنبه صادره شوې او اوس ترکیې او چین ته هم د افغانستان د پنبې د لېږد هڅې پیل شوې دي.
د پاکستان ډان ورځپاڼې لیکلي، چې د ۲۰۲۵-۲۶ مالي کال د لومړیو پنځو میاشتو په ترڅ کې د افغانستان په ګډون له ۹ ګاونډیو هېوادونو سره د پاکستان د سوداګرۍ کسر د تېرکال د همدې مودې په پرتله ۳۹.۳۳ سلنه زیات شوی او ۶.۲۲۱ میلیاردو ډالرو ته رسېدلی دی.
په هرات کې د طالبانو د والي دفتر وايي، چې د لومړي ځل لپاره د شاوخوا ۴۰ زره امریکايي ډالرو په ارزښت یې سعودي عربستان او متحده عربي اماراتو ته ۱۰ کانټینره بېټرۍ صادرې کړې. دوی همداراز زیاتوي، چې دغه بېټرۍ د هرات په صنعتي ښارګوټي کې تولید شوې دي.
د طالبانو او قزاقستان ترمنځ د اقتصادي او سوداګریزو اړیکو د پراختیا په موخه، په هرات کې د قزاقستان د سوداګرۍ خونې مشر یاسین طایف ارمان او د طالبانو د هرات والي مولانا اسلامجار ناسته کړې ده.
د طالبانو د ټولګټو چارو وزارت خبر ورکړی، چې د روان ۱۴۰۴لمریز کال د لېندۍ په میاشت کې د افغانستان د اوسپنې پټلۍ له لارې ۶۸۴زره او ۱۰۲ مټریک ټنه انتقالات شوي دي. دغه وزارت ویلي، د دغه انتقالاتو ۱۱۵۸۱ ټنه یې صادرات وو چې ډېره برخه یې وچه مېوه، کاني ډبرې او د انارو جوس جوړوي.
د طالبانو تر کنټرول لاندې د ملي پراختیا شرکت وايي، په بغلان کې د غوري سمنټ فابریکو پخوا په ورځ کې تر شاوخوا ۱۵۰ ټُنه تولید درلوده، خو کله چې ملي پراختیا شرکت ته یې چارې وسپارل شوې، اوس په ورځ کې تر ۷۰۰ ټُنه تولید لري.