په بلخ کې د طالبانو د صنعت او کانونو رییس امامالدین سنایي زاده وايي، د سېلوګانو په برخه کې پخوا ستونزې ډېرې وې، د اوړو تعرفې ټېټې وې چې له امله یې په کور دننه تولید خورا ستونزمن وو؛ خو اوس د اوړو تعرفې لوړې او د غنمو ټیټې شوې چې ورسره به په بلخ کې سیلوګانې بېرته فعالې شي.
د فراه د صنعت او سوداګرۍ خونې مشر دین محمد نعمتي وایي، چې د افغانستان او ایران ترمنځ د سوداګریزو توکو لېږد رالېږد په عادي ډول روان دی او د شیخ ابونصر فراهي بندر له لارې هره ورځ سلګونه بار وړونکي موټر تګراتګ کوي.
د افغانستان او ایران د ګډې سوداګرۍ خونې مشر کمالالدین توحید وايي، په روانې زېږدیزې میاشت کې د سوداګرو او اړونده شرکتونو ترمنځ قراردادونه شوي چې له مخې یې د اوبلن ګاز په هر ټن کې ۵۰ ډالره کمښت راغلی دی.
د طالبانو د کور او ښار جوړولو وزیر نجیبالله حیات حقاني د لوګر ولایت د محمداغې صنعتي پارک تفصیلي پلان تایید او لاسلیک کړی دی. دغه صنعتي پارک، د هېواد په مرکزي حوزه کې یو له مهمو صنعتي مرکزونو شمېرل کېږي.
د افغانستان-پاکستان د سوداګرۍ او صنایعو ګډې خونې رییس خان جان الکوزی وايي چې د کرښې تړل کېدل او د ترانزیټ درېدل د دواړو هېوادونو لپاره اقتصادي زیانونه لري، خو په ځانګړي ډول پاکستان ته ډېر زیان رسېدلی دی.
د بېلاروس د بهرنیو چارو وزیر ماکسیم رېژنکوف په یوې ټلویزیوني مرکه کې ویلي، چې له افغانستان سره د دغه هېواد د سوداګرۍ حجم په کال کې ۲۰۰ مېلیون ډالرو ته رسېدلی دی. هغه ويلي: «تېر کال موږ له افغانستان سره تر ۲۰۰ مېلیون ډالرو ډېره سوداګري لرله».
په نیمروز کې د طالبانو د ټرانسپورټ د تنظیم رییس مولوي محمداقبال کلیمالله وایي، چې هره ورځ د دغه ولایت د ورېښمو پله له لارې د صادراتو او وارداتو څه باندې ۵۰۰ ترانزیټي موټر تګراتګ کوي.
د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ ویلي دي، چې د چهارشنبې په ورځ یې په هرات ولایت کې د غالۍ اوبدلو یو لوی تولیدي مرکز پرانېستی دی. د یاد مرکز درې پر څلورمه برخه کارکوونکي ښځې دي.
د طالبانو د ریاست الوزرا اقتصادي معاونیت وایي، چې دا مهال په افغانستان کې د کبانو روزنې په سکټور کې شاوخوا ۱۲ زره کسان په کار بوخت دي او دې برخې په وروستیو کلونو کې پام وړ وده کړې ده.
د هرات د اسلامقلعه بندر طالب مسوولین وایي چې د ایران له روانو کړکېچونو سره سره د افغانستان او ایران ترمنځ د سوداګریزو توکو لېږد رالېږد عادي دوام لري او هره ورځ سلګونه باروړونکي موټر د دواړو هېوادونو ترمنځ تګ راتګ کوي.
په هرات کې د طالبانو د کار او ټولنیزو چارو ریاست مسولینو ویلي، چې په روان کال کې ۲۵۲۵ کورنیو او ۹۷ بهرنیانو ته یې کاري جوازونه ورکړي دي.
د طالبانو د ټولګټو چارو وزارت په یوې خبرپاڼه کې ویلي، چې تېره اوونۍ د اقینې، حیرتان، تورغونډۍ او خواف-هرات بندرونو له لارې ۱۸۳ زره او ۱۸۷ مټریک ټنه توکي لېږدول شوي دي.
په کابل کې د ایران سفارت د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره د دغه هېواد د ولسمشر د لومړي مرستیال له قوله ویلي، چې د افغانستان لپاره د اساسي توکو د تخصیص او انتقال لپاره نوی میکانیزم ثبت شوی دی.
د طالبانو تر واک لاندې د احصایې او معلوماتو ملي اداره وایي، چې د روان کال په سلواغې میاشت کې د خوراکي توکو په بیو کې ۰،۶ سلنه لوړوالی راغلی دی. دوی په خپل راپور کې زیاتوي، چې دا لوړوالی ۵،۲ سلنه د مېوو او ۷،۳ سلنه د بېلابېلو سبزیو په بیو کې راغلی دی.
په کابل کې د ایران سفیر علي رضا بیکدلي ویلي، چې د ایران او افغانستان ترمنځ سوداګریز بهیر بې له ځنډه دوام لري. نوموړی زیاتوی، چې د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګري په تیرو ۴۸ کلونو کې د کومې جګړې یا بهرنۍ مداخلې له امله اغیزمنه شوې نه ده.
د پاکستان د بهرنیو چارو، مالیې او پټرولیم وزیرانو د یوې خبري ناستې پر مهال په منځني ختیځ کې د کړکېچ له امله د تېلو په بیو کې زیاتوالی اعلان کړ. د پاکستان حکومت د تېلو په بیو کې نوی بدلون نن شپه ناوخته ۱۲ بجې (جمعه د کب ۱۵مه) اعلان کړ.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې په کابل کې د قرغزستان د سفارت له سوداګریزې اتشې او د یاد هېواد د سوداګرۍ خونې له ځانګړي استازي سره په کتنه کې د سوداګریزو اړیکو د پراختیا په اړه خبرې کړې دي.
د هرات په اسلامکلا بندر کې د طالبانو کمیسار سید حصرت الله زعیم اغا وایي، چې په ایران کې وروستيو کړکېچونو د اسلامکلا له بندر نه د تګراتګ پر کچې هیڅ اغېز نهدی کړی او د هرات له اسلامکلا بندر له لارې د ټرانزیټي موټرو تګراتګ په عادي توګه دوام لري.
د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد وایي، چې د خواف–هرات د اوسپنې پټلۍ له لارې له ایران نه د توکو واردات او سوداګریزه راکړه ورکړه په عادي ډول دوام لري او تراوسه پهکې هېڅ ډول ځنډ نهدی راغلی.
په هرات کې د ایران قونسل، علي رضا مرحمتي، وایي چې سره له دې چې په ایران کې کړکیچونه او جګړې روانې دي خو د ایران او افغانستان ترمنځ د تجارتي توکو ټرانزیټ لا هم روان دی.
د طالبانو د ټولګټو چارو وزارت ویاند محمداشرف حق شناس وايي، د اوسپنې پټلۍ د څلورو بندرونو له لارې (د کب میاشتې له ۸مې تر ۱۲مې نېټې) پورې ۱۲۷زره او ۶۵۰ مټریک ټنه انتقالات شوي دي. نوموړي زیاته کړې، چې دغه انتقالات په ډاډمنه او منظمه توګه دوام لري.
د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد وايي، چې د خواف- هرات د وسپنې پټلۍ له لارې د سوداګریزو توکو انتقالات په نورمال ډول روان دي او هېڅ ډول ځنډ پهکې نهدی راغلی. هغه له سوداګرو وغوښتل، چې د سوداګریزو توکو بیې لوړې نهکړي.