په کندهار کې د ایران کونسلګرۍ نوي چارسمبالي محمد رضا نفر ویلي، د میلک سرحدي دروازه باید د بندر عباس او چابهار بندر په کچه پیاوړې شي. میلک په نیمروز کې د افغانستان او ایران تر منځ سوداګریز بندر دی.
د یوناما سیاسي استازي کارل پاول زینتک د افغانستان د کانونو او صنایعو خونې له مشر سره په کتنه کې د خصوصي سکټور د ستونزو په تړاو خبرې وکړې او همداراز یې ژمنه وکړه، چې د خصوصي سکټور ستونزې به له نړیوالو همکارو بنسټونو سره شریکې کړي او د حللارو لپاره به خپلو هڅو ته دوام ورکړي.
د ازبکستان د اندیجان والي عبدالرحمانوف او د دغه هېواد سفیر اویبیک عارف عثمانوف د کابل لپاره د طالبانو له والي سره په کتنه کې په کابل کې د اندیجان د سوداګرۍ خونې له پرانېستې خبر ورکړ. دواړو لورو همداراز د دوه اړخیزو اړیکو پیاوړتیا د دواړو هېوادونو په ګټه وباله.
په کابل کې د ایران سفارت خبر ورکړی، په کندهار کې د ایران کونسولګرۍ نوي چارسمبالي محمدرضا نفر د سیستان او بلوچستان ولایت له مسوولینو او د مېلک سیمې له ځايي چارواکو سره په لیدنه کې ټینګار کړی چې د مېلک سرحدي دروازه باید د بندرعباس او چابهار په کچه پیاوړې شي.
په بلخ کې د طالبانو د رسنیو دفتر ویلي، په حیرتان بندر کې د طالبانو او ازبکستاني چارواکو د رېل پټلۍ له لارې د سوداګرۍ د زیاتوالي په تړاو ناسته کړې ده. د طالبانو له اړخه د دې ناستې مشري د رېل ګاډي مسوولینو او د ازبکستاني پلاوي مشري د ټرانسپورټ وزیر کوله.
د هرات د فارمي چرګانو ټولنه وايي، له پاکستان سره د سوداګریزو لارو له تړل کېدو وروسته په دغه ولایت کې د چرګانو د روزنې او پالنې کچه د پخوا پرتله د پام وړ لوړه شوې ده. د یادې ټولنې په وینا؛ هره ورځ نږدې ۴۰زره هګۍ د چرګانو د تولید لپاره کارول کېږي.
جاپان او د ملګرو ملتونو پرمختیايي پروګرام (یو این ډي پي) اعلان کړی، چې په افغانستان کې د هغو زیانمنو ټولنو لپاره د بدیل معیشت پروګرام پیلوي چې د اقلیمي بدلونونو له اغېزو او د کوکنارو بندیز له کبله د اقتصادي سقوط سره مخ شوي دي.
د طالبانو د سوداګرۍ او پانګونې خونې ویلي، افغان او ازبک سوداګرو د ازبکستان په فرغانه کې د یوې غونډې پر مهال د ۴۰۰ مېلیونه ډالرو په ارزښت ۲۰ هوکړې لاسلیک کړې. دا تېرو څو اوونیو کې د افغان او ازبک سوداګرو ترمنځ څلورم ځل دی چې د مېلیونونو ډالرو په ارزښت سوداګریزې هوکړې لاسلیک کوي.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونه وايي، د افغانستان او ازبکستان د خصوصي سکټورنو تر منځ د څه باندې ۶۵ میلیونه ډالرو په ارزښت ۱۰ هوکړې لاسلیک شوې.
د طالبانو تر واک لاندې د افغانستان بانک رییس ویلي، چې د ۱۴۰۳ کال په پرتله په ۱۴۰۴ کال کې د ډالرو پر وړاندې د افغانۍ ارزښت ۱۰،۷۷ سلنه لوړ شوی او دغه راز د بانکونو شتمنۍ هم ۴،۶۹ سلنه زیاته شوې.
د طالبانو د ماليې وزارت اعلان کړی چې د تعرفې کمېټې پرشپږو وارداتي توکو تعرفې لوړې کړې دي. د اوربلوونکو مايعاتو تعرفه شپږ سلنه لوړه شوې، د لمريزو اوبو ګرموونکو وسايلو تعرفه شپاړس سلنه شوې او د کرکټ د بېټ پر وارداتو دېرش سلنه تعرفه ټاکل شوې ده.
د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت ویاند اخندزاده عبدالسلام جواد وایي، چې د افغانستان او منځنۍ اسیا هېوادونو ترمنځ سوداګري په ۲۰۲۵ زېږدیز کال کې د ۲۰۲۴کال پرتله ۴۳ سلنه زیاته شوې ده.
رویټرز خبري اژانس لیکلې، چې د ایټالیا مرکزي بانک په خپل تازه راپور کې ویلي، چې د دغه هېواد اقتصادي وده به سږ کال ۰،۶ سلنه او په ۲۰۲۷ کال کې ۰،۵ سلنه وي، چې دا د پخوانیو اټکلونو پرتله کموالی ښيي.
د قزاقستان چارواکو اعلان کړی، چې دا هېواد په جدي توګه افغانستان کې د کميابو فلزاتو د استخراج د پيلولو ارزونه کوي. دا ګام کولی شي افغانستان د سيمې له مهمو تأمينوونکو څخه يو مهم هېواد وګرځوي چې دغه ستراتيژيک مواد برابروي.
د سیمې د امنیتي او سیاسي کړکېچونو له امله هند ته د افغانستان او ایران د وچو مېوو واردات له جدي ستونزو سره مخ شوي، چې له امله یې په بازارونو کې د بادامو، پستو او نورو توکو بیې له ۷۰ تر ۱۰۰ سلنې پورې لوړې شوې دي.
کازان خبري اژانس راپور ورکړی چې ټاکل شوې د روسیې (د تاتارستان جمهوریت)، ترکمنستان او افغانستان ترمنځ د یوه درېاړخیز ترانزیټي دهلېز د جوړېدو هوکړه به د مې میاشتې په ترڅ کې او د «کازان فورم» په څنډه کې لاسلیک شي.
د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي وايي چې په تېر لمریز کال کې د هېواد په بېلابېلو صنعتي سیمو کې نږدې ۵۰۰ شرکتونو ته څه باندې ۲۵۰۰ جریبه ځمکه وېشل شوې ده. هغه وویل چې ۱۵۰۰ نورو شرکتونو ته هم ځمکې وېشل کیږي.
د طالبانو د ټولګټو چارو وزارت خبر ورکړی، چې د تېرې کب میاشتې په لړ کې د اوسپنې پټلۍ له لارې ۷۲۹زره او ۲۶۱ مټریک ټنه انتقالات شوي دي. د دغه وزارت په وینا؛ یاد انتقالات د حیرتان، اقينې، تورغونډۍ او خواف-هرات بندرنونو له لارې شوي دي.
د طالبانو ټولګټو چارو وزارت وایي، تېره اونۍ د اوسپنې پټلۍ له لارې ۱۵۱زره ۷۵۰ مټریک ټنه انتقالات شوي دي. د دغه وزارت په وینا، یاد انتقالات د حیرتان، اقينې، تورغونډۍ او خواف-هرات بندرنونو له لارې شوي دي.
د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت وایي چې د ټاپي د ګازو نل لیکې پروژې چارو په هرات ولایت کې د پام وړ پرمختګ کړی دی. د هغه په وینا، تر دې دمه شاوخوا ۲۵کیلومتره نللیکه غځول شوې او د پاتې برخې د عملي کار لپاره ۱۲۰کیلومتره سیمه نوره هم چمتو شوې ده.
د طالبانو د ننګرهار ولایت د رسنیو دفتر وایي، چې ملا محمد نعیم اخوند په یاد ولایت کې د ایران د اسلامي جمهوریت له سرکونسل مجید رضا پناه سره لیدلي او د اقتصادي همکاریو د پراختیا په اړه یې خبرې اترې کړي دي.
په افغانستان کې د روسیې د سوداګرۍ مرکز اعلان وکړ چې طالبان غواړي له روسیې څخه هر کال دوه میلیونه ټنه سونتوکي واخلي. د روسي رسنیو د راپورونو له مخې، د دې مرکز د مسولینو په وینا تمه کېږي چې د روسیې څخه د سونتوکو د اخیستلو اوږدمهاله تړون به ډېر ژر د کازان په ښار کې لاسلیک شي.