په هرات کې د طالبانو رسنیز دفتر د چهارشنبې په ورځ (د تلې ۲۹مه) ویلي، چې د روان کال په لومړیو شپږو میاشتو کې د هرات صادرات د اسلامکلا بندر له لارې د تېرکال د ورته مودې پرتله ۷۲ سلنه زیات شوي او ټولیز ارزښت یې ۱۲۴ مېلیون ډالرو ته رسېدلی دی.
د طالبانو تر چتر لاندې د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې مسوولینو ويلي، چې د روان ۱۴۰۴ لمریز کال په لومړیو شپږو میاشتو کې له هېواده بهر ته د کابو نهه میلیونه امریکایي ډالرو په ارزښت لاسي اوبدل شوې غالۍ صادرې شوې دي.
د بادغیس ولایت یو شمېر سوداګرو او د صنعت برخې فعالانو د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ له وزیر نورالدین عزیزي سره په لیدنه کې، د دغه ولایت د صنعتي پارک د پړاوونو د ژر بشپړېدو او د پرانیستل کېدو غوښتنه کړې ده.
راپورونه ښیي چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ سوداګري ۷۴ سلنه کمه شوې او له ۱،۳ میلیارد ډالرو ۳۵۸ میلیون ډالرو ته راټیټه شوې ده. په داسې حال کې چې د ډيورنډ کرښې تړل کېدو د پاکستان سوداګرو ته زیان اړولی، خو افغانستان خپلې سوداګریزې لارې د ایران او منځنۍ اسیا پر لور اړولې دي.
د طالبانو تر واک لاندې د سوداګرۍ او پانګونې خونې خبر ورکړی، چې افغان سوداګرو او پانګهوالو د اندونیزیا د سوداګرۍ او صنایعو خونې او د بهرنیو چارو وزارت له استازو سره په لیدنه کې غوښتنه کړې، چې د کانونو، کرنې، برېښنا او انرژۍ، صنعت او نورو تولیدي سکتورونو کې پانګونه پراخه کړي.
د دوغارون سرحدي ترمینل مشر محسن رکني وايي، چې دوغارون بندر د دواړو هېوادونو د سوداګرۍ له اصلي لارو ګڼل کېږي. نوموړي زیاته کړې، چې د روان کال په لومړۍ نیمايي کې له دې لارې افغانستان ته ۷۰ سلنه صادرات شوي دي.
د سوداګرۍ او پانګونې خونې د ژمي په درشل کې د اوړو، غنمو او غوړیو د وارداتو پر چټکتیا ټینګار کړی دی. د دې خونې په یوې ځانګړې ناسته کې، له هند او پاکستان څخه د وریجو د واردولو د ستونزو پر حل هم ټینګار شوی دی.
له سپوږمکۍ څخه د واخان اخیستل شوي تصویرونه ښيي، چې د دغه سړک د جوړېدو چارې له طالب واکمنۍ مخکې پيل شوې وې. د شنونکو په باور، چین د طالبانو د ادعا برعکس، دغه سړک ته خوښ نه دی، بلکې د یوه «ترهګریز ګواښ» په سترګه ورته ګوري او ورته څېرمه یې کلکې امنیتي تابیاوې نیولي دي.
په باکو کې د طالبانو د سفارت سرپرست محمد فیصل د اذربایجان د اوسپنې پټلۍ ادارې د بهرنیو اړیکو له مشر شاهمر حاجییف سره د ټرانسپورټي او ټرانزیټي همکاریو او دوهاړخیزې سوداګرۍ پر پراختیا خبرې کړې دي.
د طلبانو تر چتر لاندې د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې مرستیال حبیبالله عمر د یو سوداګریز پلاوي په مشرۍ د اندونېزیا په یو څلوېښتم نړیوال نندارتون کې ګډون کړی. دغه طالب پلاوي له اندونیزیايي سوداګرو غوښتي چې په افغانستان کې پانګونې وکړي.
د قزاقستان د غلو دانو د پروسس کوونکو ټولنو د بنسټګرو د بورډ مشر یوګین ګان ویلي، ازبکستان د افغانستان د اوړو په بازار کې خپل حضور پیاوړی کړی او د قزاقستان او روسیې د صادرونکو ونډه یې راکمه کړې ده.
د طالبانو تر واک لاندې د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې د ټولنیزو او فرهنګي چارو د مرستیال حبیبالله عمر په مشرۍ د سوداګرو او پانګهوالو ۵۰ کسیز پلاوی په یوه نړۍوال نندارتون کې د ګډون په موخه د اندونیزیا پلازمېنې جارکارتا ښار ته رسېدلی دی.
د طالبانو د ټولګټو چارو وزارت خبر ورکړی، چې د اوسپنې پټلۍ ادارې د مشر عبدالکریم فاتح په مشرۍ یو تنخنیکي پلاوی د اقتصادي همکاریو سازمان (ایکو) په سیمهییزه ناسته کې د ګډون لپاره قزاقستان ته ولاړ.
د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد وايي، دغه ډله هڅه کوي چې د پاکستان له لوري پر ډیورنډ کرښه د دروازو د تړل کېدو له امله رامنځته شوي سوداګریز زیانونه د بدیلو لارو او د منځنۍ اسیا له هېوادونو سره د سوداګرۍ د پراختیا له لارې جبران کړي.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې رییس سیدکریم هاشمي وایي، چې د امام ابوحنیفه په پنځم ملي او نړیوال نندارتون کې د «نږدې یو میلیارد ډالرو» په ارزښت سوداګریز تړونونه لاسلیک شوي او له یو میلیون زیاتو کسانو ترې لیدنه کړې ده.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې خبر ورکړی، چې قزاقستان ته د لسو افغان شرکتونو د سوداګریز پلاوي د سفر پرمهال د غنمو، اوړو او نورو کرنیزو محصولاتو د برابرولو په برخه کې د ۵۵ مېلیونه امریکایي ډالرو په ارزښت پنځه سوداګریز تړونونه لاسلیک شوي دي.
د انارو د حاصلاتو موسم رارسېدلی، خو د یوه افغان بڼوال اصلي اندېښنه د انارو راټولول نه؛ بلکې د پېرودونکو موندل دي. هغه افغانستان انټرنشنل ته په یوه لېږلې ویډیو کې خپل د انارو بڼ ښيي او وايي، ان د محصولاتو د بیې پوښتنې لپاره هم څوک نه ورځي.
د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت مرستیال محمد اسحاق صاحبزاده وايي، د مالګې د پروسس له کارخونو سره د همکارۍ او د تولیدي ظرفیتونو د لوړولو له لارې هڅه کوي، چې په راتلونکي کې د افغاني مالګې صادراتو ته زمینه برابره کړي. افغانستان د مالګې په برخه کې ځان بسیاینې ته رسېدلی دی.
د طالبانو د اقتصاد وزیر د اروپايي ټولنې د استازولۍ له نوي مشر نیکولا بلومو سره په کتنه کې د اقتصادي بندیزونو د لرې کولو غوښتنه کړې او له اروپايي ټولنې یې غوښتي، چې له افغانستان سره مالي اړیکې پراخې او اروپايي شرکتونه پانګونې ته وهڅوي.
د طالبانو د برېښنا شرکت مشر د کاسا–زر پروژې په تړاو د قرغزستان سیمهییزو غونډو کې د دغې پروژې پر ژر بشپړېدو او د پاتې چارو بشپړولو لپاره د اضافي مالي سرچینو د برابرولو پر اړتیا ټینګار کړی. دغه پروژه له مرکزي اسیا څخه افغانستان او پاکستان ته د برېښنا لېږد په موخه طرحه شوې ده.
د ایران د ولسي جرګې غړي او د تولید د ملاتړ کمېسیون مشر محسن زنګنه ویلي، هېواد یې غواړي د تربت حیدریې ښار څخه د دوغارون له لارې د افغانستان تر هرات پورې د خامو تېلو نللیکه وغځوي او دغه هېواد ته تېل ولېږدوي. نوموړي دا خبرې په هرات ولایت کې یوې غونډې ته کړې دي.
د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې اعلان وکړ، چې په کابل کې د افغانستان او ایران د خصوصي سکټورونو ترمنځ د ۴۵۱،۸ میلیونه امریکایي ډالرو په ارزښت چې شاوخوا ۲۹،۵ میلیارده افغانۍ کېږي ۱۱ سوداګریز هوکړهلیکونه لاسلیک شوي دي.