هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، در واکنشی به فشارهای جهانی، از جمله درخواست حکم بازداشت او توسط دادستان دادگاه بینالمللی کیفری، به اعضای طالبان گفت که از تهدیدهای کشورهای غربی هراسی نداشته باشند، جهاد را رها نکنند و برای قربانی شدن و رفتن به زندان آماده باشند.
او در مراسم فراغت طلاب مدرسه جهادیه قندهار خطاب به اعضای طالبان گفت: «اگر اراده دارید که به خاطر اسلام تا پای مرگ ایستادگی کنید، باید خود را برای این تهدیدها، زندان و حتی شهادت آماده کنید.»
هبتالله گفت اگر طالبان در برابر کشورهای جهان مقاومت کنند، هیچ آسیبی به آنان نخواهد رسید. او گفت: «این باور و ایمان ماست و در این راه ثابتقدم هستیم.»
وی با اشاره به «تهدیدهای غربیها و شرقیها» افزود: «اینها چه هستند؟ آیا باید به تهدیدهای آنان باور کنیم یا به وعدههای خداوند ایمان داشته باشیم؟ آیا ما زیر تاثیر آنها قرار میگیریم؟ هرگز! خداوند ما را حفظ کند.»
رهبر طالبان در این سخنرانی که امروز منتشر شده است، اشارهای به درخواست دادستان دادگاه بینالمللی کیفری نکرده است که خواستار بازداشت او و رئیس محکمه عالی طالبان به دلیل اعمال تبعیض سیستماتیک علیه زنان و اپارتاید جنسیتی حاکم در افغانستان است.
طالبان در واکنش رسمی گفت که درخواست کریم خان، دادستان دادگاه لاهه، جانبدارانه است و او بر اساس «تفسیر ویژه از حقوق بشر» خواستار دستگیری رهبران طالبان است.
شکست غرب
هبتالله آخندزاده که کمتر در انظار عمومی ظاهر میشود و اجازه انتشار ویدیو از خود را نمیدهد، در این سخنرانی بار دیگر روایت پیروزی طالبان را تکرار کرد و اظهار داشت که نظام فعلی، حاصل فداکاری طالبان است.
او گفت که کشورهای غربی به خواست و میل خود افغانستان را ترک نکردند، بلکه به دلیل «شمشیر جهاد» مجبور به خروج شدند. وی تاکید کرد که این نظام نه به ارث رسیده و نه از طریق «اندیوالی» به دست آمده، بلکه نتیجه قربانی دادن گروه طالبان است.
طالبان بارها درخواست کشورهای جهان برای تشکیل حکومت با گروههای سیاسی و نمایندگان اقوام دیگر را رد کرده است. اکنون، مقامهای خارجی کمتر بر حکومت فراگیر و بیشتر بر رعایت حقوق زنان در افغانستان تاکید دارند.
هبتالله به اعضای طالبان اطمینان داد که سیاستها و دستورات او بر حق است و کشورهای غربی به آنان آسیبی زده نمیتوانند. او گفت: «خداوند جماعتی را حفظ میکند که بر حق استوارند. هیچکس، نه شرق و نه غرب، نمیتواند بر آنان غلبه کند یا به آنان آسیب برساند. این باور ماست؛ علما و مجاهدینی که در راه خدا جهاد میکنند، این جماعت هستند.»
او بر ضرورت حفظ نظام طالبان تاکید کرد و افزود: «هر پیروزی جهادی به سربلندی اسلام منجر میشود. اکنون که خداوند ما را پیروز کرده است، باید کلمه الله را اعتلا بخشیم.»
سخنرانی جدید رهبر طالبان پیامی ناامیدکننده به حکومت جدید امریکا میدهد و بر سازش ناپذیری طالبان تاکید دارد.
امریکا خواستار تغییر سیاستهای طالبان در رابطه به زنان است و از این گروه خواسته که روابط خود را با گروههای تروریستی قطع کند. دونالد ترامپ و وزیر خارجهاش رویکرد تهاجمی را در برابر کشورهای دیگر در پیش گرفته اند و از فشارهای اقتصادی بر کشورها برای تغییر رفتار شان استفاده میکنند.
مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا، این هفته با لحن هشدارآمیزی به طالبان گفت که اگر شهروندان زندانی امریکایی را رها نکند، «فورا یک جایزه بسیار بزرگ بر سر رهبران ارشد طالبان اختصاص میدهیم، شاید حتی بیشتر از آنچه برای اسامه بن لادن تعیین کرده بودیم.»
بنا به گفته حکومت امریکا، دستکم دو شهروند این کشور در بازداشت طالبان است.
روزنامه جمهوری اسلامی در یادداشت صفحه نخست دوشنبه هشتم دلو خود، سفر عراقچی به کابل را بیتوجهی به هشدارهای صاحبنظران دانست و نوشت طالبانی که همه گروهها و اقلیتهای قومی و مذهبی را «تار و مار کرده»، ابتداییترین حقوق زنان را نیز رعایت نمیکند و مذاکره را بر نمیتابد، «آیا لیاقت سفر در سطح وزیر خارجه را دارد؟»
طالبان از زمان بازپسگیری قدرت در افغانستان در اسد ۱۴۰۰، زنان را از مشاغل، اکثر فضاهای عمومی و حق تحصیل در مقاطع بالاتر از صنف ششم منع کرده است.
سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو)، اواخر اسد امسال و در سومین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت اعلام کرد در این مدت دستکم یک میلیون و ۴۰۰ هزار دختر در افغانستان از حق تحصیل در مقطع متوسطه محروم شدهاند و سرنوشت یک نسل در این کشور به خطر افتاده است.
روزنامه جمهوری اسلامی در یادداشت خود نوشت: «آیا در این مقطع که حکم بازداشت رهبران طالبان از سوی دیوان کیفری بینالمللی به عنوان تروریسم و ناقض حقوق بشر اعلام شده، سفر وزیر خارجه ایران مایه تفاخر است؟»
کریم خان، دادستان ارشد دیوان کیفری بینالمللی، چهارم دلو خواستار صدور حکم بازداشت برای هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان و عبدالحکیم حقانی، رئیس دادگاه عالی این گروه شد.
این دو نفر به سرکوب زنان و «جنایت علیه بشریت» متهم شدهاند.
تامین حقآبه ایران از رود هیرمند
روزنامه جمهوری اسلامی به اظهارات و واکنشهای مسئولان طالبان به ویژه در مورد جلوگیری از آزادسازی حقآبه ایران از رود هیرمند و گسترش و سرعت بخشیدن به سدسازیها اشاره کرد و نوشت که «بوی خصومت و دشمنی از آن به مشام میرسد».
این روزنامه با اشاره به آبگیری سد پاشدان در مسیر هریرود به وسیله طالبان، نوشت که بر اساس گفتههای وزارت انرژی دولت افغانستان، سدسازی روی هریرود تنها به سد سلما و پاشدان ختم نمیشود و ساخت دو سد تیریل و گنگان نیز در دستور کار است.
نویسنده یادداشت هشدار داد: «بیگمان سیاست آبی طالبان، شرق ایران را با بیآبی روبهرو خواهد کرد.»
عراقچی شامگاه یکشنبه در گفتوگو با خبرنگاران پس از بازگشت به ایران، «تامین حقآبه هیرمند، مشکل مهاجران و امنیت مرزهای مشترک دو کشور» را از جمله مهمترین چالشها در روابط جمهوری اسلامی و افغانستان دانست.
سفر عراقچی به افغانستان نخستین حضور رسمی وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در این کشور پس از سقوط دولت افغانستان و بازگشت طالبان به قدرت طی سه سال و نیم گذشته بود.
او گفت که هم رئیسالوزرا و هم وزیر خارجه حکومت طالبان تاکید کردند حقآبه ایران بر اساس معاهده هیرمند داده خواهد شد.
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی افزود: «طرف افغان تعبیر زیبایی در مورد حقابه دارد؛ آنها موضوع را فراتر از معاهده، بلکه وظیفه شرعی و انسانی میدانند.»
محمدحسن آخند، رئیسالوزرای طالبان، در جریان دیدار با عراقچی گفت که دولت افغانستان در موضوع آب، «قصد ندارد به ایران آسیب بزند».
از زمان قدرت گرفتن دوباره طالبان، مقامهای جمهوری اسلامی چندین بار در مورد حقآبه ایران از رودخانه هیرمند اظهار نظر کردهاند.
احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون سیاست خارجی و امنیت ملی مجلس شورای اسلامی، تهدید کرده که تهران این حقآبه را «به زور» از طالبان میگیرد.
اواسط اسد سال گذشته، محسن روحیصفت، دیپلومات سابق ایران در افغانستان گفت طالبان حقآبه هیرمند را به مزارع کشت مواد مخدر سرازیر کرده است و از سوی دیگر، به تازگی یک «کانال انحرافی» در بند بخشآباد احداث کرده تا دیگر هیچ آبی به سمت ایران نیاید.
او پذیرفتن سفارت طالبان را در تهران پیش از آن که توافقی بر سر حقآبه هیرمند انجام شود، سیاستی «اشتباه» توصیف کرده و گفته بود: «الان هم با ریش گرو گذاشتن و خواهش و تمنا کاری را نمیتوان پیش برد.»
ابراهیم رئیسی، رئیس دولت سیزدهم جمهوری اسلامی که در حادثه سقوط بالگرد کشته شد، اواخر ثور سال گذشته در مورد حقآبه به مقامهای طالبان «اخطار» داد و پس از آن، نماینده ویژه او در امور افغانستان، ضربالاجلی یک ماهه برای طالبان تعیین کرد که به سرانجام نرسید.
عراقچی: با طالبان بر سر بازگرداندن مهاجران غیرقانونی ساکن ایران به توافق رسیدیم
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی از جزییات دیدار با مقامهای طالبان در کابل خبر داد و گفت دو طرف برای همکاری در زمینه بازگرداندن مهاجران غیرقانونی افغانستانی ساکن ایران به «توافق» رسیدند.
عراقچی درباره این سفر گفت: «موضوع مهاجران و افزایش تعداد آنها در ایران بحث جدی ما بود و صحبت و توافق شد که ما راه همکاری را در پیش بگیریم که چگونه مهاجران غیرقانونی بتوانند به صورت آبرومندانهای به کشور خودشان بازگردند و شرایط مناسبی در کشور خودشان داشته باشند.»
به گفته وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، دیدگاه طالبان نیز در این باره مثبت اما مساله مهاجران «زمانبر» است.
او درباره جزیئات و سازوکار اجرای این توافق صحبتی نکرد.
در ماههای گذشته مقامهای جمهوری اسلامی از بازداشت و بازگرداندان شهروندان فغانستان به این کشور خبر دادهاند و گزارشهایی نیز در این زمینه منتشر شده است.
در یک نمونه، نادر یاراحمدی، رئیس مرکز امور اتباع و مهاجرین خارجی وزارت کشور دولت مسعود پزشکیان، ۱۵ جدی از اخراج حدود سه میلیون نفر از «اتباع غیرمجاز» طی سه سال گذشته خبر داد.
عصرانه خبرساز عراقچی در کابل
عباس عراقچی در سفر به کابل، پس از دیدار با رئیسالوزرای طالبان، برای صرف عصرانه به یکی از رستورانتهای پایتخت افغانستان رفت.
او پیشتر و در آخرین روزهای حکومت بشار اسد نیز به سوریه سفر کرده و پس از ملاقات با او، در یکی از رستورانتهای دمشق «شاورما» خورده بود.
شماری از کاربران مخالف طالبان در رسانههای اجتماعی، به مقایسه این دو تصویر پرداختند و اظهار امیدواری کردند که عراقچی اینبار هم «نیکقدم» باشد و مقدمات سقوط طالبان را فراهم کند.
