مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا روز جمعه درباره وضعیت پرونده هستهای جمهوری اسلامی گفت که اتحادیه اروپا باید بهزودی درباره بازگشت تحریمها علیه ایران تصمیمگیری کند، چرا که به گفته او، تهران بهوضوح از تعهدات خود سرپیچی کرده است.
روبیو با اشاره به گفتوگوهای اخیرش با مقامهای اروپایی در پاریس گفت: «سه کشور اروپایی باید تصمیم بگیرند که با ایران چه کنند. من معتقدم آژانس بینالمللی انرژی اتمی به زودی گزارشی منتشر خواهد کرد که تنها درباره سطح غنیسازی نیست بلکه به روشنی نشان میدهد ایران تعهدات خود را نقض کرده است.»
مکانیسم ماشه در دستور کار
روبیو تاکید کرد: «اروپاییها به زودی باید تصمیم مهمی درباره مکانیسم ماشه برای بازگرداندن تحریمها علیه ایران بگیرند.»
او در ادامه با اشاره به موضع صریح دونالد ترامپ گفت: «رئیسجمهور به روشنی اعلام کرده که ایران به سلاح هستهای دست نخواهد یافت.»
امید به راهحل دیپلوماتیک، نه موقتی
وزیر خارجه امریکا در بخش دیگری از سخنانش افزود: «ما امیدواریم که مذاکرات ادامه یابد، مفید باشد و به نتیجه برسد اما نتیجه باید پایدار باشد، نه فقط برای ۱۰ سال یا بر پایه بندی با تاریخ انقضا. ما به توافقی نیاز داریم که مانعی دائمی برای دستیابی ایران به سلاح هستهای ایجاد کند.»
روبیو تصریح کرد که ترجیح واشنگتن همچنان دستیابی به راهحلی مسالمتآمیز است، اما این راهحل باید تضمین کند که ایران هرگز توانایی ساخت سلاح هستهای را پیدا نکند.
وزیر خارجه امریکا افزود: «اگر ایران عملا از توافق هستهای خارج شده، کشورهای اروپایی باید تصمیم بگیرند که آیا میخواهند تحریمها را دوباره اعمال کنند یا نه.»
روبیو تاکید کرد که این مسئله «در همه تحولات مرتبط با ایران نقش خواهد داشت» و به همین دلیل گفتوگو با کشورهای اروپایی پیش از مذاکرات رم اهمیت زیادی داشته است.
او در ادامه گفت: «ما این موضوع را بهطور شفاف با سه کشور اروپایی در پاریس در میان گذاشتیم. اکنون نوبت آنهاست که تصمیم بگیرند چه باید بکنند.»
مکانیسم ماشه
۲۳ اسد ۱۳۹۴ (۱۴ جولای ۲۰۱۵) ایران با بریتانیا، آلمان، فرانسه، امریکا، روسیه و چین توافقی به نام برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) در ویانا امضا کرد. این توافق تحریمهای سازمان ملل، ایالات متحده و اتحادیه اروپا علیه ایران را در ازای محدودیتهایی بر برنامه هستهای این کشور لغو کرد.
در توافق برجام، مکانیسمی تحت عنوان ماشه تعریف شده است که به موجب آن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران میتوانند بدون نیاز به اینکه اجرای آنها مستلزم رایگیری مجدد در شورای امنیت باشد، دوباره اعمال شوند.
بر اساس مفاد این مکانیسم، اگر در بازه زمانی ده ساله اجرای توافق برجام، پنج کشور عضو آن نتوانند درباره «عدم پایبندی جدی» ایران به برجام به توافق برسند، هر کدام از این پنج کشور عضو میتوانند این مکانیسم را در شورای امنیت سازمان ملل با ۱۵ عضو فعال کند.
