وزارت مهاجرین حکومت طالبان اعلام کرد که ۱۷۵ شهروند افغانستان روز شنبه، ۳۰ حمل، از زندانهای پاکستان آزاد شدهاند. این وزارت در بیانیهای نوشت که این افراد پس از رهایی و دریافت کمک، به افغانستان منتقل شدهاند.
به گفته طالبان، شهروندان افغانستان در مناطق مختلف پاکستان بازداشت شده و به مدت یک تا سه روز زندانی بودهاند.
پاکستان همزمان با آغاز ماه اپریل، مرحله دوم اخراج مهاجران افغان را آغاز کرد.
به گفت مقامهای پاکستانی، از آغاز ماه اپریل تاکنون، حدود ۸۴ هزار و ۸۶۹ افغان از این کشور اخراج شدهاند.
صندوق نجات کودکان اعلام کرد که تنها در ۱۶ روز اول ماه اپریل سال جاری میلادی حدود ۵۰ هزار کودک از پاکستان به افغانستان بازگشتهاند. این سازمان هشدار داد که کودکان هنگام ورود به افغانستان در معرض خطر جدا شدن از خانوادههایشان قرار دارند.
صندوق نجات کودکان روز جمعه، ۲۹ حمل اعلام کرد که با تشدید روند اخراج مهاجران افغان از پاکستان، کودکان بخش بزرگی از بازگشتکنندگان را تشکیل میدهند.
این نهاد گفته است که تا شانزدهم اپریل، بیش از ۸۴ هزار افغان از پاکستان به افغانستان بازگشتهاند که ۵۸ درصد آنها را کودکان تشکیل میدهند. بر پایه این گزارش، حدود یکپنجم این کودکان کمتر از پنج سال سن دارند.
پیشتر، معین وزارت داخله پاکستان نیز تایید کرد که از آغاز ماه اپریل تاکنون، طی کمتر از سه هفته، حدود ۸۴ هزار و ۸۶۹ افغان از این کشور اخراج شدهاند.
بهگفته صندوق نجات کودکان، از سپتامبر ۲۰۲۳ تا کنون، شمار کل کودکانی که از پاکستان اخراج شدهاند به حدود ۵۴۵ هزار نفر رسیده است.
در بیانیه این سازمان آمده است که کودکان بازگشته به افغانستان در برابر بیماریهای واگیر، بهویژه اسهال و عفونتهای تنفسی، بهشدت آسیبپذیر هستند.
عمر، مردی ۳۰ ساله و پدر پنج فرزند که همگی در پاکستان متولد و بزرگ شدهاند، بهتازگی به افغانستان بازگشته است. او درباره تجربه اخراج خود به صندوق نجات کودکان گفته است: «هنوز باور نمیکنم که چه اتفاقی افتاده. همه چیزم را یکشبه از دست دادم. وقتی وارد افغانستان شدم، دستم خالی بود. تنها چیزی که توانستم بیاورم، لباسهای بچهها، چند پتوی نازک و چند وسیله ابتدایی آشپزخانه بود.»
بر اساس یک نظرسنجی که صندوق نجات کودکان در سال ۲۰۲۴ انجام داده، تقریبا نیمی از خانوادههایی که از پاکستان به افغانستان بازگشتهاند گفتهاند که کاری برای آنها پیدا نمیشود. ۸۱ درصد از پاسخدهندگان گفتهاند مهارتی ندارند که بتوانند با آن کاری پیدا کنند.
این نظرسنجی نشان میدهد که دوسوم کودکانی که به افغانستان بازگشتهاند، هنوز در مکتب شامل نشدهاند و بیشتر آنها گفتهاند که مدارک لازم برای ثبتنام را در اختیار ندارند.
رئیس صندوق نجات کودکان در افغانستان گفته است: «بسیاری از این کودکان در پاکستان متولد شدهاند. افغانستان برای آنها جایی نیست که آن را خانهی خود بدانند. بازگشت این جمعیت عظیم، فشار بیشتری بر منابعی وارد میکند که همین حالا هم تحت فشار شدید قرار دارند.»
ارشد ملک، بر ضرورت حمایت فوری مالی از سوی کشورها و نهادهای بینالمللی برای پاسخگویی به نیازهای فوری بشردوستانه در افغانستان تاکید کرده است.
محبالله شاکر، سرقنسول طالبان در پشاور، ضمن قدردانی از میزبانی پاکستان از مهاجران افغان گفت حکومت طالبان آماده بازگشت آنها به کشور است. او روز چهارشنبه در گفتوگو با خبرنگاران در پشاور اظهار داشت که یک کمیسیون ویژه برای نظارت بر روند بازگشت و اسکان مهاجران افغان تشکیل شده است.
به گزارش جیونیوز، او افزود که کمپهایی در افغانستان برای بازگشتکنندگان ایجاد شدهاند که در آنها وسایل حمل و نقل و امکانات اولیه فراهم شده تا روند بازگشت مهاجران به شکل مطمینی صورت گیرد.
این مقام طالبان به خبرنگاران پاکستانی گفت: «شهروندان افغان در روند بازگشت به کشور با هیچ مشکلی مواجه نخواهند شد.»
کمیسیون رسیدگی به مهاجران حکومت طالبان روز چهارشنبه اعلام کرد که به ۷۲۶ خانواده عودتکننده مجموعا ۷ میلیون و ۸۲۲ هزار افغانی کمک نقدی کرده است. این کمیسیون افزود که ۲ هزار و ۴۴۳ نفر از این مهاجران به ولایتهای غزنی، تخار، بلخ، بغلان، جوزجان، خوست، پکتیا، پکتیکا و لوگر منتقل شدهاند.
با این حال، سازمانهای بینالمللی در مورد وضعیت وخیم بازگشتکنندگان هشدار داده اند. سازمان جهانی امداد اسلامی روز گذشته اعلام کرد که دهها هزار مهاجر افغان که اخیرا از پاکستان اخراج شدهاند، در اردوگاههای موقت در «شرایط وخیم» زندگی میکنند. این سازمان خیریه جهانی گفت مهاجران پس از ورود به افغانستان به خدمات اولیه دسترسی ندارند.
همچنین، سازمان بینالمللی مهاجرت اعلام کرد که در دو هفته گذشته دستکم ۶۰ هزار مهاجر افغان از پاکستان اخراج شدهاند. موتیا ایزوریا ماسکون، یک مقام این سازمان خاطرنشان کرد که مهاجران افغان در گذرگاه تورخم «خسته، ترسیده و بسیار آسیبپذیر» هستند. او اذعان کرد که افغانستان به سادگی نمیتواند اخراج دستهجمعی مهاجران را به یکباره تحمل کند.
حکومت فدرال پاکستان در اوایل ماه مارچ اعلام کرد که ۸۰۰ هزار کارت شناسایی مهاجران افغان (ACC) لغو خواهد شد. این کشور با آغاز مرحله دوم برنامه اخراج اتباع خارجی قصد دارد ۸۰۰ هزار مهاجر افغان را اخراج کند.
سرقنسول طالبان در پشاور گفته است که هبتالله آخندزاده، رهبر این گروه اطمینان داده که افغانستان اکنون صلحآمیز است و آماده استقبال از شهروندانش میباشد. او افزود: «شخص امیرالمومنین تایید کرده که دوران جنگ به پایان رسیده است.»
وی همچنین از تخصیص زمین به مهاجران در ولایتهای کنر و ننگرهار و همچنین فراهم کردن فرصتهای شغلی در بخشهای کشاورزی و تجارت خبر داد.
سرقنسول طالبان گفت: «پاکستان همیشه کشور برادر ما باقی خواهد ماند. اکنون باید کشور خود را بازسازی کنیم.»
سازمان بینالمللی مهاجرت گفت از سپتامبر ۲۰۲۳ تا اپریل ۲۰۲۵ به بیش از یک میلیون عودت کننده افغان از پاکستان و ایران کمک کرده است. به گفته این سازمان، در این بازه زمانی بیش از ۲.۴۳ میلیون مهاجر افغان از پاکستان و ایران به کشورشان باز گشتهاند.
در گزارش سازمان بینالمللی مهاجرت آمده است که بیش از نیمی (۵۴ درصد) از افغانهای بدون مدرک به زور بازگردانده شدهاند.
سازمان بینالمللی مهاجرت (آیاوام) در گزارشی که روز سهشنبه منتشر کرد گفت که بین ۱ تا ۱۳ ماه جاری (اپریل) افزایش شدیدی را در بازگشت اجباری مهاجران ثبت کرد و نزدیک به ۶۰ هزار نفر از طریق نقاط مرزی تورخم و اسپین بولدک به افغانستان بازگشتند. آیاوام گفت که در این مدت به بیش از ۱۰ هزار و ۶۰۰ نفر از آنها کمک کرده است.
سازمان بینالمللی مهاجرت گفت که بازگشت از ایران در اواخر سال ۲۰۲۳ به طور مداوم بالا بود و تا سال ۲۰۲۴ ادامه یافت. مقامات ایرانی همچنین برنامههایی را برای تشدید اخراج در سال ۲۰۲۵ اعلام کردهاند.
در بیانیه این سازمان آمده است: در مجموع، بین سپتامبر ۲۰۲۳ تا اپریل ۲۰۲۵، بیش از ۲.۴۳ میلیون مهاجر افغان بدون مدرک از پاکستان و ایران بازگشته اند. بیش از نیمی - ۵۴ درصد - به زور بازگردانده شدند.»
این سازمان گفت که در این مدت به ۱ میلیون و ۳۵۶۳ نفر از عودت کنندگان کمک های بشردوستانه پس از ورود ارائه کرد.
این در حالی است پاکستان مرحله دوم اخراج اجباری اتباع غیرقانونی افغان را شدت بخشیده که به گفته این سازمان میتواند بر ۱.۶ میلیون مهاجر غیرقانونی افغان و دارندگان کارت شهروندی افغانستان (ACC) در طول سال ۲۰۲۵ تأثیر بگذارد.
وزارت مهاجرین طالبان روز سهشنبه اعلام کرد که ۲۹۶ مهاجر افغان از زندانهای مختلف پاکستان آزاد شدهاند. این وزارت گفت که ۲۰۰ نفر این مهاجران از طریق گذرگاه اسپین بولدک و ۹۶ نفر دیگر از طریق تورخم به افغانستان بازگشتهاند.
آمریتهای سرحدی گذرگاههای مرزی تورخم و اسپین بولدک گفتند که این مهاجران أفغان در پاکستان از ۵ روز تا ۶ ماه را در زندان سپری کردهاند.
اخیرا پاکستان روند اخراج مهاجران بدون مدرک قانونی و مهاجران افغان دارنده «کارت شهروندی افغان» را شدت بخشیده است. پاکستان از اوایل ماه اپریل مرحله دوم اخراج مهاجران افغان را آغاز کرد.
روزنامه اکسپرس تریبیون روز گذشته دوشنبه، ۲۵ حمل گزارش داد که از آغاز مرحله دوم اخراج مهاجران بدون مدرک تاکنون تنها از طریق گذرگاه مرزی تورخم ۳۳ هزار و ۲۵۸ مهاجر افغان اخراج شدهاند.
این رسانه به نقل از مقامهای پاکستانی نوشت مهاجران افغان بهطور داوطلبانه به اردوگاههای ترانزیتی برای اخراج مراجعه میکنند.
مهدی مهرور، سرپرست معاونت استانداری البرز و فرماندار ویژه کرج هشدار داد که حضور مهاجران بدون مدرک مشکلاتی را برای شهروندان ایرانی ایجاد کرده است. او از نهادهای اجرایی خواست برخورد جدی برای شناسایی و اخراج این افراد داشته باشند.
این مقام جمهوری اسلامی روز دوشنبه، ۲۵ حمل در نشست ستاد ساماندهی اتباع خارجی کرج تاکید کرد که باید «حقوق مردم» در سیاستهای اجرایی، اولویت داشته باشد.
مهدی مهرور از ساکنان کرج خواست در صورت مشاهده مهاجران بدون مدرک، موضوع را به مراجع قانونی اطلاع دهند. او گفت: «در این زمینه، حفظ کرامت انسانی و رعایت حقوق شهروندی باید در راس قرار گیرد.»
سرپرست معاونت استانداری البرز و فرماندار ویژه کرج همچنین اطمینان داد که در این زمینه با تمام توان تلاش میکنند. جمهوری اسلامی درحالی فشارها بر مهاجران افغان را تشدید کرده است که موج دوم اخراج افغانها از پاکستان نیز آغاز شده است.
اخیرا فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی اعلام کرد که در سال گذشته بیش از یک میلیون مهاجر بدون مدرک را شناسایی و به کشورهایشان بازگردانده است.
پیشتر دادستان عمومی و انقلاب مرکز استان کرمان نیز از بازداشت و اخراج چهار هزار مهاجر افغان بدون مدرک در بازه زمانی ۱۵ روزه خبر داد. بازداشت و اخراج مهاجران در دو کشور، ایران و پاکستان همچنان ادامه دارد.