دادگاه عالی طالبان روز چهارشنبه اعلام کرد که ۱۵۵۹ زندانی را در ولایتهای مختلف به مناسبت عید قربان آزاد کرده است. این دادگاه در خبرنامهای نوشت که مدت حبس ۹۵۰ زندانی دیگر نیز کاهش یافته است.
طبق خبرنامه دادگاه عالی طالبان، این زندانیان به دستور هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان از زندانها آزاد و مدت حبسشان کاهش یافته است.
بر اساس جزئیاتی که ارائه شده این افراد از زندانهای کابل، ننگرهار، لغمان، پنجشیر، پروان، کاپیسا، خوست و نیمروز آزاد شدهاند.
دادگاه طالبان در مورد جرایم و مدت حبس این زندانیان توضیحی نداده است.
مشخص نیست که شهروندان خارجی و زندانیان سیاسی هم از زندان آزاد شدهاند یا خیر.
پیشتر، دادگاه عالی طالبان اعلام کرد که به دلیل رویتنشدن هلال ماه ذیالحجه، روز شنبه ۱۷ جوزا، مصادف با ۱۰ ذیالحجه، اولین روز عید قربان در افغانستان خواهد بود.
برخی از کاربران شبکههای اجتماعی و فعالان مدنی از نشست اخیر «گروه منطقهای افغانستان» در استانبول، بهدلیل نادیده گرفتن نقض حقوق بشر توسط طالبان انتقاد کردند. آنان از حضور شماری از فعالان زن افغان در این نشست انتقاد کرده و تاکید کردند این گفتوگوها باعث مشروعیت طالبان میشود.
سومین دور نشست «گروه منطقهای افغانستان» روز پنجشنبه، اول جوزا در شهر استانبول ترکیه برگزار شد. نشستی که به دلیل بیتوجهی به حقوق بشر و مسائل زنان با واکنشهای گستردهای در شبکههای اجتماعی مواجه شده است.
در این نشست، چهرههایی چون شکریه بارکزی، نماینده پیشین پارلمان افغانستان، اصیلا وردک، فعال حقوق زن، ظریفه غفاری، شهردار پیشین میدانوردک و نرگس نهاد، وزیر پیشین معادن افغانستان، حضور داشتند.
صحرا کریمی، رئیس پیشین افغانفیلم و از منتقدان این نشست، آن را گامی در راستای «عادیسازی خاموش طالبان» توصیف کرده است. او انتقاد کرده که در این نشست، بدون در نظر گرفتن ماهیت ضد حقوق بشری طالبان، درباره تعامل با این گروه گفتوگو شده است.
خانم کریمی در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «واژههایی چون آپارتاید جنسیتی یا حذف سیستماتیک زنان حتی یکبار هم در عنوان نشست یا بیانیه نهایی آن مطرح نشدهاند. این در حالیست که طالبان نه تنها زنان را از کار و تحصیل منع کردهاند، بلکه حتی نفس حضور اجتماعی آنها را جرم میدانند.»
او تاکید کرده است که برگزاری چنین نشستهایی، بدون سازوکار پاسخگویی و شرایط روشن برای رعایت حقوق بشر به مشروعیتبخشی و تعامل با طالبان میانجامد.
از سوی دیگر، اعجاز ملکزاده، فعال مدنی از نرگس نهاد، وزیر پیشین معادن افغانستان، خواسته است تا درباره حضور خود در این نشست توضیح دهد. او اشتراککنندگان این نشست را به نزدیکی با طالبان، بیتفاوتی نسبت به رنج زنان زندانی و همراهی با چهرههای وابسته به این گروه متهم کرده است.
این نشست در قالب چهار میزگرد با عناوین «فرصتهای موجود و در حال گسترش برای طالبان»، «راههای تعامل با این گروه»، «تحکیم جایگاه افغانستان در منطقه» و «کارگاه تعامل» برگزار شد.
برخی از نمایندگان سازمان ملل از جمله ایندریکا راتوت، معاون فرستاده ویژه دبیرکل سازمان ملل برای افغانستان نیز در این نشست حضور داشتهاند.
ماری کبیر سراج بیشاپینگ، دستیار معاون وزارت خارجه امریکا در امور افغانستان با محمد بن عبدالعزیز الخلیفی، وزیر دولت قطر در امور خارجی دیدار و درباره منافع مشترک گفتوگو کردند.
سفارت امریکا برای افغانستان با انتشار تصویری از این دیدار در اکس نوشت که طرفین درباره مبارزه با تروریسم، بازگرداندن ایمن همه بازداشتشدگان امریکایی، مهار مهاجرت غیرقانونی و مبارزه با مواد مخدر تبادل نظر کردند.
گفته شده ماری کبیر سراج بیشاپینگ با نمایندگان کشورهای مختلف مقیم قطر نیز دیدار داشته است.
جزئیات بیشتری از این دیدار منتشر نشده، اما سفارت امریکا، قطر را یک همکار و دوست ارزشمند در پیگیری امنیت، رفاه و ثبات منطقهای دانسته است.
چهار شهروند امریکایی در سال ۲۰۲۵ از زندان طالبان آزاد شدند. فای دی هال، رایان کوربت، ویلیام مککنتی و جورج گلزمن با میانجیگری قطر از اسارت طالبان رها شدهاند.
رایان کوربت، ویلیام مککنتی در آخرین روزهای حضور جو بایدن در کاخ سفید با یک عضو زندانی طالبان در امریکا تبادله شدند.
شمار دقیق شهروندان امریکایی در بازداشت طالبان مشخص نیست.
آدام بولر نماینده ترامپ در امور گروگانها که برای آزادی گروگانهای امریکایی به کابل سفر کرده بود، اخیرا گفت «ما همچنان به تعهد خود برای تضمین آزادی محمود حبیبی و تمام امریکاییهای گروگان متعهد هستیم.»
محمودشاه حبیبی در ماه اسد ۱۴۰۱ به همراه با ۲۹ کارمند دیگر شرکت امریکایی «ایآراکس کمیونیکیشن»، یک روز پس از کشته شدن رهبر پیشین القاعده در شیرپور کابل بازداشت شد.
ماری کبیر سراج بیشاپینگ ۳۳ ساله و از نوادگان خاندان سلطنتی افغانستان ماه ثور سال جاری بهعنوان دستیار معاون وزارت امور خارجه امریکا در امور افغانستان گماشته شد. او قبلا مشاور ارشد کمیته امور خارجی مجلس نمایندگان و مسئول تحقیقات نظارتی درباره خروج امریکا از افغانستان بود.
به نظر میرسد این نخستین دیدار رسمی ماری سراج بیشاپینگ، از زمان انتصاب به عنوان دستیار وزیر خارجه امریکا در امور افغانستان باشد.
شورای همکاری خلیج فارس در صد و شصت و چهارمین نشست خود در کویت، با انتشار بیانیهای، خواهان تضمین حقوق آموزش و کار زنان در افغانستان شد. این شورا همچنین بر حفاظت از اقلیتها در افغانستان تاکید کرده است.
در بخشی از این بیانیه تاکید شده که خاک افغانستان نباید توسط هیچ گروه تروریستی و یا برای قاچاق مواد مخدر استفاده شود.
نشست شورای وزیران شورای همکاری خلیج فارس روز دوشنبه دوم جون در کویت برگزار شد.
مقامات و وزیران خارجه امارات متحده عربی، بحرین، عربستان سعودی، عمان، قطر و کویت در این نشست حضور داشتند.
در بیانیه مشترک آنها که دوم جون منتشر شده، «بر اهمیت بازگرداندن امنیت و ثبات در جمهوری اسلامی افغانستان» تاکید شده است.
این شورا همچنین همبستگی خود را با مردم افغانستان در مبارزه با تروریسم در تمام اشکال و مظاهر آن و تقویت امنیت و ثبات در این کشور تاکید کرده است.
شورای وزیران همکاری خلیج فارس از کمکهای بشردوستانه و امدادی مداوم ارائه شده توسط کشورهای عضو خود به افغانستان قدردانی کرد و بر ادامه کمکهای بشردوستانه، اقتصادی و توسعهای مداوم جامعه بینالمللی برای کاهش رنج مردم افغانستان تاکید کرده است.
هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان در پیامی به مناسبت عید قربان، دوبار از مسئولان طالبان خواست در کار یکدیگر مداخله نکنند. او در این پیام خطاب به مقامات طالبان گفت که از مداخله در کارهای همدیگر اجتناب ورزند، زیرا به باور او این مساله باعث «بینظمی، بیاعتمادی و ناراحتی میشود.»
هبتالله در بخش دیگری پیام خود خطاب به مقامات طالبانن گفته است که در کارهای همدیگر مداخله نکنند، کوشش کنند که شریعت را بر خود و بعد بر دیگران تطبیق کنند.
او خطاب به مسئولان طالبان تاکید کرده که «با همدیگر هماهنگی داشته باشند، در کارهای همدیگر مداخله نکنند و کاملاً کوشش نمایند که شریعت را اول بالای خود و سپس بالای دیگران تطبیق کنند.»
هبتالله آخندزاده پیام عیدی خود را خطاب به «برادران مسلمان» نوشته است.
رهبر طالبان بار دیگر بر اطاعت «از احکام و فرمانهای» خود تاکید کرده و آن را «واجب» دانسته است.
در این پیام که اداره طالبان روز چهارشنبه نشر کرد، آمده است: «از فرمانها و احکام امیر اطاعت کنید؛ زیرا لازم و واجب میباشد، باید همه آنرا مراعات کنند و همه در چوکات اطاعت به پیش بروند.»
هبتالله آخندزاده همچنین بار دیگر بر تطبیق «شریعت» تاکید کرده است.
او همچنین گفت که دانشجویان، دانشآموزان مکاتب و طلبههای مدارس دینی به درسهای خود توجه داشته باشند و «وقت خود را با چیزهای عبث» تلف نکنند.
با این حال، رهبر طالبان درباره بازگشایی مکاتب و دانشگاهها که از حدود چهار سال به اینسو بهروی دختران بستهاند، چیزی نگفته است.
در پیام رهبر طالبان تنها یک بار کلمه «زنان» آمده که درباره حملات اسرائيل علیه زنان و کودکان فلسطینی است.
رهبر طالبان در نزدیک به چهار سال گذشته، با صدور فرمانهای متعدد، زنان افغانستان را در حوزههای عمومی و خصوصی بهشدت محدود کرده است.
سازمان ملل در روز جهانی کودکان قربانی خشونت، نسبت به وضعیت کودکان در کشورهایی مانند افغانستان، کنگو، سومالیا و نایجریا ابراز نگرانی کرد. این سازمان با نشر آماری، گفت که در سال ۲۰۲۳ بیش از ۱۱ هزار کودک در درگیریهای مسلحانه کشته یا زخمی شدهاند.
سازمان ملل متحد به مناسبت این روز نوشت: «کودکان نیازمند آرامش و محافظت هستند. آنها نباید هدف قرار گیرند. روز جهانی کودکان بیگناه قربانی خشونت، بر تعهد سازمان ملل به حقوق کودکان تاکید دارد.»
این سازمان آماری از کشتار، ربایش، سوءاستفاده و محرومسازی کودکان از دسترسی به کمکهای بشردوستانه در سال ۲۰۲۳ منتشر کرده است.
گزارش سازمان ملل نشان میدهد که در سال ۲۰۲۳، بیش از پنج هزار کودک در افغانستان، میانمار و سودان از دریافت کمکهای بشردوستانه محروم ماندهاند.
کودکان افغانستان با چالشهای متعددی روبهرو هستند که زندگی و آینده آنها را تهدید میکند. آنها با بیماریهایی مانند سوءتغذیه و فلج اطفال، مشکلات آموزشی، فقر، نبود خدمات صحی مناسب و خطر ماینهای باقیمانده از جنگ دستوپنجه نرم میکنند.
طبق آمار یونیسف، حدود چهار میلیون کودک در افغانستان از آموزش محروماند. کمبود ساختمانهای مناسب برای مکاتب، آب آشامیدنی سالم، امکانات بهداشتی و معلمان واجد شرایط بهویژه زنان از دلایل اصلی این محرومیت عنوان شدهاند.
با این حال، سازمان ملل هشدار داده که افغانستان یکی از آسیبپذیرترین کشورها در برابر ماینها و مواد منفجره باقیمانده از جنگ است.
طبق آمار کمیته بینالمللی صلیب سرخ، در سال ۲۰۲۴ دستکم ۵۶۴ نفر از جمله ۴۳۴ کودک، در اثر انفجار ماین و مهمات در افغانستان جان باختهاند.
