مت ویتاکر، سفیر امریکا در ناتو، روز یکشنبه گفت که برخی کشورها مانند پولند، کشورهای اسکاندیناوی و حوزه بالتیک در افزایش بودجه دفاعی پیشتاز هستند، اما بسیاری از اعضا از تعهد خود برای اختصاص پنج درصد تولید ناخالص داخلی به بخش دفاع تا سال ۲۰۳۵ عقب ماندهاند.
به گفته مقامهای امریکایی، ترامپ انتظار دارد همه اعضای ناتو هرچه زودتر به هدف پنج درصد برسند، نه اینکه صرفاً برنامهای بلندمدت برای تحقق آن ارائه کنند.
به گزارش روزنامه تلگراف، ترامپ در نظر دارد کشورها را بر اساس میزان هزینهکرد دفاعی تشویق یا تنبیه کند. کشورهایی که بودجه دفاعی بیشتری اختصاص دهند، احتمالاً در اولویت خرید تسلیحات امریکایی قرار خواهند گرفت و دسترسی بیشتری به دیدارهای مستقیم با رئیسجمهور امریکا خواهند داشت.
همزمان، پیت هگست، وزیر دفاع امریکا، بررسی ششماههای درباره شمار نیروهای امریکایی و میزان آمادگی نظامی در اروپا آغاز کرده است؛ اقدامی که ممکن است به کاهش نیروهای امریکایی در کشورهایی منجر شود که به اهداف تعیینشده در زمینه هزینههای دفاعی دست نیافتهاند.
این هشدارها میتواند اختلاف میان واشنگتن و لندن را تشدید کند. کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، این هفته از افزایش حدود ۲۰ میلیارد دالر (معادل ۱۵ میلیارد پوند) بودجه دفاعی خبر داد، اما این افزایش تنها سهم بودجه دفاعی بریتانیا را تا سال ۲۰۲۹ به ۲.۷ درصد تولید ناخالص داخلی خواهد رساند، رقمی که همچنان فاصله زیادی با هدف پنج درصدی ناتو دارد.
تلگراف همچنین گزارش داد که ترامپ نسبت به توانایی بریتانیا برای افزایش هزینههای دفاعی تردید دارد. نشست سران ناتو که از روز سهشنبه در انقره، پایتخت ترکیه، آغاز میشود، آخرین فرصت استارمر برای ترمیم روابط با ترامپ پیش از کنارهگیری از سمت نخستوزیری توصیف شده است.
بریتانیا همزمان ناو هواپیمابر «اچاماس پرینس آو ویلز» را به شمال اقیانوس اطلس اعزام کرده است. این ناو با جنگندههای اف-۳۵ در چارچوب مأموریت «آرکتیک سنتری» ناتو برای مقابله با تهدیدهای روسیه فعالیت میکند.
یک مقام ارشد امریکایی همچنین گفت ترامپ در حاشیه نشست ناتو با ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، دیدار خواهد کرد تا درباره راههای پایان دادن به جنگ گفتوگو کند.
بر اساس پیشنویس بیانیه پایانی نشست، رهبران ۳۲ عضو ناتو بار دیگر بر تعهد قاطع خود به ماده پنجم پیمان ناتو، که حمله به یک عضو را حمله به همه اعضا میداند، تأکید خواهند کرد. این بیانیه همچنین شامل تعهد ۹۵ میلیارد دالر (معادل ۷۰ میلیارد یورو) کمک نظامی به اوکراین در سال ۲۰۲۶ و ادامه حمایت در سطح مشابه در سال بعد است.