منابع آگاه از درواز بدخشان به افغانستان اینترنشنال گفتند که شماری از نیروهای سابق جمعهخان فاتح، فرمانده ناراضی طالبان، با گذشت حدود یک هفته هنوز به طالبان تسلیم نشدهاند و تلاشهای هیئت محلی برای تسلیم کردن آنان نیز به نتیجه نرسیده است.
منابع گفتند که شماری از نیروهای جمعهخان فاتح به مناطق کوهستانی و دشوارگذر درواز گریختهاند. این افراد از ولسوالیهای نسی، شکی و مایمی به مناطق نامعلومی رفتهاند و حاضر نشدهاند سلاح خود را به طالبان تسلیم کنند.
جمعهخان فاتح پس از چند روز درگیری، در ۲۶ اسد خود را به فصیحالدین، لوی درستیز طالبان، تسلیم کرد. او اکنون در خانه رئیس ستاد ارتش طالبان در کابل به سر میبرد و قرار است دادگاه نظامی درباره سرنوشت او تصمیم بگیرد.
یکی از نیروهای سابق جمعهخان فاتح در ولسوالی شکی به افغانستان اینترنشنال گفت که حاضر نیست سلاح خود را به طالبان بسپارد و تسلیم شود. او افزود که نیروهای باقیمانده در حال سازماندهی و انسجام دوباره هستند.
یک منبع آگاه در بدخشان گفت که شماری از نیروهای سابق جمعهخان فاتح با جبهههای مخالف طالبان تماس گرفتهاند و قصد دارند در منطقه درواز به مقاومت ادامه دهند.
پس از تسلیم شدن فاتح، هیئتی از مسئولان محلی طالبان و متنفذان قومی، تماس با نیروهای او و خلع سلاح آنان را آغاز کرد. در روزهای گذشته، شماری از این نیروها در جویدره، قوغذ، خرکت، شورین و مناطق اطراف مرکز ولسوالی به هیئت طالبان تسلیم شده و برگه معافیت دریافت کردهاند.
با این حال، منابع محلی گفتند که شماری از کسانی که تسلیم شده بودند، شبهنگام از سوی استخبارات طالبان بازداشت شدهاند. استخبارات طالبان از آنان خواسته است سلاحهای بیشتری تحویل دهند.
وی در سالهای که طالبان علیه حکومت پیشین میجنگید، معاون کمیسیون نظامی طالبان در ولایت غور بوده است.
دیندوست باشنده روستای منگ ولسوالی چهارسده غور است و حدود دو دهه پیش به طالبان پیوسته و اکنون از چهرههای برجسته تاجیکتبار طالبان در حوزه غرب به حساب میرود.
او پس از روی کار آمدن طالبان به عنوان معاون والی این گروه و سپس والی غور تعیین شد. او در سمت فرمانده قولاردوی قندهار و والی سرپل نیز کار کرده است.
منابع مردمی در ولایت غور میگویند که احمدشاه دیندوست در قتلهای هدفهمند و ترور و سرکوب نیروهای امنیتی پیشین دست داشته است.
اتهام دستداشتن در قتل، اختطاف و ترور برونمرزی
منابع معتبر محلی میگویند احمدشاه دیندوست در قتل قوماندان دینمحمد مرغابی و پسرش محمد، قتل قوماندان احمد رسولی، مشهور به احمد «شویج»، و پسرش شرافالدین، و نیز قتل سناتور احمد، مشهور به «معاون احمد»، و برادرزادهاش متهم است.
به گفته منابع، دینمحمد مرغابی، از فرماندهان پیشین جمعیت و پسرش محمد در روز ورود طالبان به غور، در خانهشان توسط فردی به نام صدیق، از محافظان احمدشاه دیندوست، تیرباران شدند. این رویداد در برابر چشمان اعضای خانواده آنان رخ داده است.
صدیق اکنون فرمانده امنیه طالبان در ولسوالی لعل و سرجنگل ولایت غور است.
در موردی دیگر، به گفته منابع احمد «شویج» و پسرش شرافالدین رسولی در سال ۱۴۰۳، زمانی که احمدشاه دیندوست والی طالبان در غور بود، به دستور او بازداشت شد و پس از گذشت نزدیک به دو ماه در زندان شخصی طالبان، اجساد آنها در ۵ قوس سال ۱۴۰۳ تسلیم داده شد. منابع گفتند که طالبان اجساد مثله شده آنان را تسلیم خانواده شان کردند.
همچنین منابع، احمدشاه دیندوست را در قتل احمدخان سناتور پیشین، مشهور به «معاون احمد»، و برادرزادهاش نیز دخیل میدانند. به گفته منابع، این دو پس از شرکت در جلسهای در ولسوالی دولتیار، هنگام بازگشت به خانه کشته شدند. این رویداد در میزان ۱۴۰۰ رخ داد.
اتهام سازماندهی سوءقصد در ایران
منابع آگاه احمدشاه دیندوست را به دستداشتن در سازماندهی سوءقصد علیه کرامالدین رضازاده، نماینده پیشین غور در مجلس نمایندگان افغانستان، در شهر کرج ایران متهم میکنند.
منابع به تاریخ ۵ حوت سال گذشته به افغانستان اینترنشنال خبر دادند کرامالدین رضازاده، نماینده غور در پارلمان پیشین در ایران هدف حمله مسلحانه قرار گرفت و زخمی شد. این حمله توسط دو فرد موتورسایکلسوار انجام شد.
جمعآوری صدها میلیون افغانی از مردم
در کنار اتهامهای مربوط به قتل، منابع محلی میگویند که احمدشاه دیندوست زمانی که والی غور بود حدود ۶۰۰ میلیون افغانی در سال ۱۴۰۳، تحت عنوان بازسازی جاده غور–کابل، از مردم جمعآوری کرد. برخی منابع گفتند که دیندوست این پول را حیف و میل کرده است.
بر اساس اطلاعات چندین منبع و گفتوگو با شماری از باشندگان غور، احمدشاه دیندوست از کارمندان ادارات ملکی و نظامی و مؤسسات، برای بازسازی این مسیر، مبالغی جمعآوری کرده است. به گفته منابع، از هر فرد متأهل ۱۵۰۰ افغانی و از تاجران، بسته به میزان فعالیت آنان، بین ۵۰ هزار تا پنج لک افغانی دریافت شده است.
گفته میشود این پول میان احمدشاه دیندوست و شماری از مقامهای محلی و مرکزی طالبان توزیع شده است.
ایجاد شرکتهای ساختمانی پس از جمعآوری پول
به گفته منابع محلی، احمدشاه دیندوست پس از جمعآوری پول، صاحب داراییهای گستردهای شده است. این منابع از دهها موتر و ماشینآلات، شرکتهای ساختمانی و بازسازی و خانههای متعدد در هرات، کابل و غور نام میبرند.
با این حال، ادعاهای مربوط به میزان دقیق پول جمعآوریشده و داراییهای منسوب به دیندوست نیازمند بررسیهای بیشتر است.
انتصاب جنجالی در بدخشان و احتمال سرکوب گسترده
احمدشاه دیندوست در شرایطی بهعنوان فرمانده امنیه طالبان در بدخشان گماشته شده است که این ولایت در هفتههای اخیر شاهد تحولات و ناامنیهای گسترده بوده که نگرانی شدید قندهار را به همراه داشته است.
از مهمترین رویدادهای اخیر در بدخشان میتوان به سقوط چندساعته مرکز ولسوالی یفتل به دست نیروهای جبهه سپاهی میهن، درگیریهای گسترده میان نیروهای جبهه آزادی و طالبان در ولسوالی زیباک، درگیری مرگبار میان جمعهخان، فرمانده ناراضی طالبان، و نیروهای اعزامی این گروه از کابل، سقوط یک چرخبال، کشتهشدن شهردار فیضآباد در پی ماینگذاری نیروهای جبهه مقاومت در شهر فیضآباد و چندین حمله پیدرپی در طول دو هفته گذشته بر دفتر والی و استخبارات طالبان در بدخشان اشاره کرد.
این رویدادها بدخشان را بار دیگر در کانون توجه قرار داده و نگرانیهایی طالبان را درباره وضعیت امنیتی این ولایت افزایش داده است.
آگاهان میگویند تعیین احمدشاه دیندوست بهعنوان فرمانده امنیه، میتواند در راستای تشدید فضای رعب و وحشت و سرکوب مخالفان این گروه صورت گرفته باشد. به باور آنان، دیندوست با توجه به سابقهای که در ولایت غور دارد، ممکن است در بدخشان نیز به اقدامات سرکوبگرانه گسترده علیه مخالفان و باشندگان این ولایت متوسل شود.
آقای غزنوی با انتقاد از قومگرایی و ملیگرایی، گفت که افتخار به قومیت، وطن و افغانیت در اسلام «مفهوم» ندارد.
این روحانی نزدیک به طالبان، در ویدیویی، با انتقاد از عملکرد برخی چهرههای تاریخی افغانستان میگوید که شاهشجاع، ترکی، حفیظالله امین و نجیبالله «افغان» بودند، اما خارجیها را به افغانستان آوردند.
غزنوی پیش از این نیز گفته بود برگزاری «جشن فتح و استقلال» بدعت است، زیرا به گفته او، پیامبر اسلام پس از فتح مکه جشن برگزار نکرد.
اداره طالبان هر سال ۲۴ اسد، سالروز سقوط حکومت پیشین و تسلط خود بر افغانستان را جشن میگیرد.
ابن روحانی حامی طالبان همچنین با اشاره به مفهوم «فتح» در اسلام گفته بود طالبان افغانستان را فتح نکردهاند، زیرا افغانستان از گذشته «دارالاسلام» بوده است. غزنوی گفته بود: «امریکا افغانستان را گرفته بود و ما افغانستان را از دست آنها پس گرفتیم، نه اینکه افغانستان را فتح کرده باشیم.»
به گفته او فتح زمانی معنا پیدا میکند که فرد یا گروهی به کشوری مانند مسکو، چین یا امریکا حمله و آن را تصرف کند.
استخبارات طالبان عبدالسمیع غزنوی را در سال ۱۴۰۴ از مدرسه جهادیاش در کابل بازداشت کردند. محکمه نظامی طالبان او را به ۴۵ روز زندان محکوم کرد.
غزنوی که از حامیان جهاد در پاکستان است، در یکی از سخنرانیهایش گفته بود جهاد به «فتوای امیر» نیاز ندارد و شرایط آن در اسلام روشن است و «مقید به زمان و مکان» نیست.
او حدود ۷۰ سال سن دارد و نزدیک به ۴۰ سال از زندگیاش را صرف ترویج جهاد کرده است.
برخی اعضای طالبان او را «امام جهاد» مینامند و برایش احترام زیادی قائلاند. غزنوی همواره در سخنرانیهایش مواضعی متفاوت با برخی سیاستهای طالبان مطرح کرده است.
او در جریان تدریس به شاگردانش در یکی از مدارس جهادی طالبان گفته بود شریعت زنان و دختران را از آموزش منع نکرده و حجاب نمیتواند بهانهای برای محرومکردن آنان از آموزش باشد.
غزنوی همچنین در واکنش به فرمان هبتالله آخندزاده درباره منع اعضای طالبان از پیوستن به تحریک طالبان پاکستان گفته بود «جهاد فرض عین است» و تفاوتی ندارد که در پاکستان باشد یا افریقا. این اظهارات او بهگونه تلویحی برخی سیاستهای رهبر طالبان درباره جهاد در پاکستان و آموزش زنان را به چالش کشیده است.
