ولیعهد عربستان به مصر رفت

ایالات متحده روز دوشنبه برای نخستین بار به صورت رسمی اعلام کرد که سلاح‌هایی را در فضا مستقر کرده است؛ اقدامی که می‌تواند رقابت نظامی میان قدرت‌های بزرگ در حوزه فضا را وارد مرحله تازه‌ای کند.

تروی مینک، وزیر نیروی هوایی امریکا، در نشست سالانه کنفرانس هوا، فضا و سایبر گفت که امریکا اکنون «سلاح‌های کنترول فضایی مستقر در مدار» در اختیار دارد که قادر به دفاع از نیروهای مشترک این کشور در برابر اقدامات خصمانه دشمنان هستند.

او بدون ارائه جزئیات درباره ماهیت این تسلیحات، زمان استقرار یا توانایی‌های عملیاتی آن‌ها گفت: «امروز همچنان اطمینان حاصل می‌کنیم که برای مقابله با تهدیدهای در حال تحول، در هر کجا که وجود داشته باشند، آماده هستیم.»

این نخستین بار است که واشنگتن به طور علنی وجود چنین قابلیت‌هایی را در مدار زمین تأیید می‌کند.

مقام‌های امریکایی تاکنون توضیحی درباره نوع این سلاح‌ها ارائه نکرده‌اند. با این حال، سخنگوی نیروی فضایی امریکا گفته است که مأموریت «کنترول فضا» شامل استفاده از ابزارهای جنبشی و غیرجنبشی برای مختل‌سازی، تضعیف یا در صورت لزوم نابودی قابلیت‌های فضایی دشمنان است.

این اعلام در حالی صورت می‌گیرد که مقام‌های ارشد نظامی امریکا در سال‌های اخیر بارها درباره برنامه‌های چین و روسیه برای توسعه توانایی‌های ضدماهواره‌ای هشدار داده‌اند. واشنگتن معتقد است هر دو کشور در حال توسعه فناوری‌هایی هستند که می‌توانند ماهواره‌های امریکایی را در یک درگیری احتمالی هدف قرار دهند.

در واکنش به این اقدام، چین از ایالات متحده خواست «آماده‌سازی برای جنگ در فضای بیرونی» را متوقف کند و از گسترش توانایی‌های نظامی خود در فضا بپرهیزد.

گوئو جیاکون، سخنگوی وزارت خارجه چین، هشدار داد که استقرار سلاح در مدار زمین می‌تواند به تشدید رقابت و مسابقه تسلیحاتی در فضا منجر شود و از واشنگتن خواست به‌جای نظامی‌سازی فضا، برای حفظ امنیت و ثبات این حوزه تلاش کند.

نیروی فضایی امریکا در سال ۲۰۱۹ به دستور دونالد ترامپ ایجاد شد و نخستین شاخه جدید نیروهای مسلح امریکا در بیش از هفت دهه گذشته به شمار می‌رود. دولت ترامپ همچنین از قابلیت‌های فضایی به عنوان بخشی از طرح دفاع موشکی موسوم به «گنبد طلایی» یاد کرده است.

بر اساس پیمان فضای بیرونی ۱۹۶۷، استقرار سلاح‌های کشتارجمعی در مدار زمین ممنوع است، اما این معاهده استفاده از بسیاری از فناوری‌های نظامی دیگر در فضا را منع نمی‌کند. به همین دلیل، امریکا، روسیه و چین طی سال‌های اخیر به توسعه قابلیت‌های نظامی و ضدماهواره‌ای خود ادامه داده‌اند.

در بیانیه ائتلاف نظامی به رهبری عربستان سعودی گفته شده است که در نتیجه حملات موشکی و پهپادی دوشنبه حوثی‌ها به شهرهای خمیس مشیط، ابها و طائف ۱۳ غیرنظامی مجروح شدند و به هفت خانه مسکونی و دو خودرو خساراتی وارد شد.

سرلشکر ترکی المالکی، سخنگوی رسمی ائتلاف برای بازگرداندن مشروعیت در یمن به رهبری عربستان سعودی، گفت: «شبه‌نظامیان تروریست حوثی به حملات شنیع و عامدانه خود علیه اهداف غیرنظامی و غیرنظامیان در پادشاهی عربستان سعودی ادامه می‌دهند.

در بیانیه ائتلاف گفته شده است: «ادامه این حملات عامدانه و مکرر، رویکرد و ایدئولوژی افراطی شبه‌نظامیان تروریست حوثی در زمینه تشدید تنش و هدف قرار دادن اهداف غیرنظامی و غیرنظامیان را اثبات می‌کند.»

در ادامه این بیانیه آمده است فرماندهی نیروهای مشترک ائتلاف برای حفاظت از حاکمیت پادشاهی با این حملات به‌صورت مسئولانه و قاطع برخورد خواهد کرد.

درخواست عربستان از بریتانیا برای مقابله با حوثی‌ها

در همین حال، بلومبرگ گزارش داد عربستان سعودی از بریتانیا برای مقابله با حوثی‌ها درخواست کمک کرده است اما اندی برنهام، نخست‌وزیر بریتانیا، هنوز در حال بررسی این درخواست است.

به گزارش بلومبرگ، عربستان سعودی از بریتانیا خواسته است هم برای عقب راندن حوثی‌ها از تنگه باب‌المندب و هم برای کمک به دفاع در برابر حملات به زیرساخت‌های نفتی این کشور، کمک ارائه کند.

براساس این گزارش نخست‌وزیر بریتانیا، که همچنان در حال بررسی ارائه حمایت نظامی به عربستان سعودی برای مقابله با حوثی‌هاست،‌ با اعزام مستشاران نظامی بریتانیایی برای کمک به عربستان سعودی موافقت کرده است، اما هنوز تعهدی برای ارسال کمک‌های بیشتر نداده است.

به‌نوشته بلومبرگ مقام‌های بریتانیایی نیز به اندی برنهام گفته‌اند که تنگه باب‌المندب برای کشتیرانی و اقتصاد جهانی اهمیتی حیاتی دارد و باید از افتادن آن به دست حوثی‌ها جلوگیری شود.

وزارت امور خارجه بریتانیا و وزارت دفاع این کشور از پاسخ به پرسش‌های بلومبرگ خودداری کردند.

پیش‌تر در روز دوشنبه، بلومبرگ گزارش داده بود که عربستان سعودی پس از بستن خط لوله نفت شرق-غرب خود، در پی افزایش میزان محموله‌های نفتی است که از تنگه هرمز عبور می‌کنند.

گزارش بلومبرگ درباره درخواست کمک عربستان سعودی از بریتانیا پس از آن منتشر می‌شود که وب‌سایت اکسیوس پنج‌شنبه ۱۹ سنبله به‌نقل از دو مقام امریکایی گزارش داد محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، در دو تماس تلفنی از دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری امریکا خواست حوثی‌های یمن را هدف قرار دهد، اما ترامپ این درخواست را رد کرد.

به نظر می‌رسد واشنگتن قصد ندارد فعلا مستقیما وارد جنگ با حوثی‌ها شود، با این حال، ر سی‌ان‌ان به نقل از پنج منبع گزارش داد بیش از ۱۰۰ مستشار نظامی امریکا در عربستان سعودی، اطلاعات و پشتیبانی هدف‌گیری در اختیار این کشور قرار می‌دهند.

این گزارش که برای ارائه به کانگرس امریکا تهیه شده، نخستین گزارش بازرسی درباره عملیات «خشم حماسی» است. بر اساس مقدمه گزارش، رئیس شورای بازرسان کل در امور سلامت اداری و کارآمدی در ۲۲ ثور ۱۴۰۵، بازرس کل وزارت جنگ امریکا را به‌عنوان «بازرس کل ارشد» برای تهیه این گزارش تعیین کرد.

این گزارش با همکاری دفاتر بازرسی کل وزارت امور خارجه و آژانس توسعه بین‌المللی امریکا و در چارچوب مسئولیت گزارش‌دهی سه‌ماهه بر اساس «قانون بازرسان کل مصوب ۱۹۷۸» و اصلاحات بعدی آن تهیه شده و دوره زمانی آن تا ۹ سرطان ۱۴۰۵ را دربرمی‌گیرد.

هدف عملیات و استقرار بیش از ۵۰ هزار نظامی امریکایی

نخستین گزارش بازرسی امریکا درباره عملیات «خشم حماسی» تصویری از ابعاد نظامی، مالی، انسانی و دیپلوماتیک جنگ ایران ارائه می‌کند.

این گزارش که بازه زمانی ۹ حوت ۱۴۰۴ تا ۹ سرطان ۱۴۰۵ را بررسی می‌کند، می‌گوید امریکا عملیات را ۹ حوت با همکاری اسرائیل و با هدف حمله به تاسیسات هسته‌ای، موشکی، دریایی و ساختار امنیتی جمهوری اسلامی و جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای آغاز کرد.

به‌گفته سنتکام در مرحله اصلی جنگ تا ۱۸ حمل، حدود ۱۳ هزار و ۵۰۰ هدف مورد حمله قرار گرفت، نزدیک به ۳۶ هزار سورتی رزمی و بیش از ۱۸۰۰ ماموریت آتش انجام شد و بیش از ۵۰ هزار نظامی امریکایی نیز در منطقه مستقر شدند.

براساس این گزارش هزینه عملیات تا هشت سرطان ۳۳.۴ میلیارد دالر برآورد شده که شامل ۷.۴ میلیارد دالر هزینه‌های افزایشی عملیات، ۲۲.۳ میلیارد دالر مهمات مصرف‌شده و ۳.۷ میلیارد دالر تجهیزات از دست‌رفته است. این رقم شامل هزینه تعمیر زیرساخت‌های آسیب‌دیده نمی‌شود.

وزارت امور خارجه امریکا نیز گزارش داده است که تا ۱۲ جوزا، جنگ ایران ۱۱۳ میلیون دالر هزینه داشته است که از این مبلغ، ۷۹.۲ میلیون دالر برای پاسخ به شرایط اضطراری ناشی از جنگ، از جمله مخارج مربوط به تخلیه کارکنان وزارت خارجه و اعضای خانواده آنها، شهروندان امریکایی و اتباع واجد شرایط کشورهای ثالث هزینه شده است.

تلفات و خسارات

جنگ همچنین تلفات و خسارات قابل توجهی برای نیروهای امریکا داشته است. از ۹ حوت تا ۹ سرطان، هفت نظامی در عملیات رزمی و هفت نفر در حوادث غیرخصمانه کشته و ۴۱۷ نظامی زخمی شدند؛ چهار نظامی دیگر نیز در ماه جولای در عملیات رزمی کشته شدند.

طبق این گزارش حملات جمهوری اسلامی به «صدها ساختمان و سازه در پایگاه‌های امریکا در کویت، بحرین، قطر، امارات متحده عربی، عربستان سعودی، عراق، عمان و اردن آسیب زده یا منهدم کرده است.»

در این گزارش همچنین گفته شده است: «ده‌ها فروند هواپیمای امریکایی نیز آسیب دیده یا منهدم شده‌اند که از جمله آنها می‌توان به چهار فروند اف-۱۵ای، هفت فروند هواپیمای سوخت‌رسان کی‌سی-۱۳۵، یک فروند اف-۳۵ای، یک فروند ای-۱۰ و حداکثر ۳۰ فروند پهپاد شناسایی ام‌کیو-۹ اشاره کرد.»

بر اساس این گزارش، تاسیسات دیپلوماتیک امریکا در چهار کشور عراق، کویت، عربستان سعودی و امارات متحده عربی در حملات جمهوری اسلامی آسیب دیدند و هزینه تقریبی خسارات واردشده به این تاسیسات حدود ۱۸۴ میلیون دلار برآورد شده است.

همچنین در دوره زمانی مورد بررسی، حدود ۳۵۰۰ نفر از کارکنان دیپلماتیک امریکا در منطقه یا مشمول خروج داوطلبانه مجاز یا دستور خروج شده بودند، یا پیش از آن از کشورهای محل ماموریت خود خارج شده بودند.

در همین دوره زمانی، وزارت امور خارجه امریکا نیز به‌طور مستقیم خروج حدود ۹ هزار امریکایی از منطقه را سازماندهی کرد و اطلاعات امنیتی، کمک‌های مسافرتی و اتوبوس‌های اجاره‌ای در اختیار آنها قرار داد.

این اقدامات شامل ترتیب دادن ۵۶ پرواز برای تخلیه هزاران شهروند عادی امریکایی از خاورمیانه بود.

براساس این گزارش، جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی‌اش هزاران موشک و پهپاد انتحاری علیه پایگاه‌ها، کشتی‌های امریکا و کشورهای منطقه شلیک کردند و در این بازه زمانی شبکه یکپارچه دفاع موشکی آمریکا و شرکای منطقه‌ای بیش از ۶ هزار پهپاد انتحاری و ۱۵۰۰ موشک بالستیک را رهگیری کرد.

کاهش ذخایر مهمات امریکا

یکی از مهم‌ترین یافته‌های گزارش، تاثیر جنگ بر ذخایر مهمات امریکا است. دفتر معاون وزیر در امور تامین و پشتیبانی می‌گوید مصرف مهمات در جنگ باعث «کمبودهای راهبردی در موجودی‌ها» شده و گلوگاه‌های جدی در ظرفیت صنایع دفاعی برای جایگزینی آنها را آشکار کرده است.

مشکلات اصلی شامل تولید موتورهای سوخت جامد موشک، دسترسی به مواد منفجره و پیشران‌های با کیفیت بالا و کمبود نیروی متخصص تولیدی است.

پنتاگون می‌گوید افزایش ظرفیت تولید به «زمان قابل‌توجهی» نیاز دارد و در حال تسریع خطوط تولید، تامین مواد حیاتی و همکاری با متحدان برای جبران کاهش ذخایر است.

دولت نیز ۶۷.۱ میلیارد دالر بودجه اضطراری برای وزارت جنگ درخواست کرده که ۲۱ میلیارد دالر آن فقط برای مهمات است.

وزیر جنگ هشدار داده بدون بودجه تکمیلی، کمبودها می‌تواند توان پرداخت حقوق نیروها، جایگزینی تجهیزات و مهمات مصرف‌شده و ادامه عملیات جهانی آمریکا را تهدید کند.

از محاصره دریایی و تحریم تا آتش‌بس

براساس این گزارش در جبهه دریایی، امریکا از ۲۴ حمل بنادر ایران را محاصره کرد و تا ۲۸ جوزا بیش از ۱۴۰ کشتی را بازگرداند، ۱۰ شناور متخلف را با اقدام نظامی از کار انداخت و به بیش از ۵۰ کشتی حامل کمک‌های بشردوستانه اجازه عبور داد. در این دوره هم‌زمان عملیات مین‌روبی و حفاظت از کشتیرانی در تنگه هرمز ادامه یافت.

در عرصه دیپلوماتیک، امریکا و جمهوری اسلامی ۲۸ حمل به آتش‌بس رسیدند و دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری امریکا، و مسعود پزشکیان، رییس دولت در جمهوری اسلامی، ۲۷ جوزا با میانجیگری پاکستان «یادداشت تفاهم اسلام‌آباد» را امضا کردند که عبور امن و بدون هزینه کشتی‌های تجاری از هرمز برای ۶۰ روز و ادامه مذاکرات را پیش‌بینی می‌کرد.

با این حال، مذاکرات درباره مسائل باقی‌مانده از جمله برنامه هسته‌ای ایران به بن‌بست رسید، درگیری‌ها ادامه یافت و چیزی از یادداشت تفاهم بر جای نماند.

هم‌زمان واشنگتن کارزار «خشم اقتصادی» را برای هدف قرار دادن درآمد نفتی، ناوگان سایه، شبکه‌های بانکی و تامین تسلیحات جمهوری اسلامی پیش برد.

طبق این گزارش، از ۱۱ جدی ۱۴۰۴ تا ۹ سرطان ۱۴۰۵ امریکا بیش از هزار فرد، نهاد و شناور را تحریم یا دارایی آنها را مسدود کرد و صدها میلیون دالر دارایی ایران شناسایی و توقیف شد.

نتانیاهو دوشنبه، ۲۳ سنبله، در ویدیویی که در تلگرام منتشر کرد، گفت: «این تکان‌دهنده است. ما با موج جهانی یهودستیزی مبارزه می‌کنیم و وقتی چنین چیزی از داخل خودمان سرچشمه می‌گیرد، غیرقابل تحمل است.»

او از دو کارگردان اسرائیلی این مستند انتقاد کرد و گفت که آنان ارتش اسرائیل را «جنایتکار جنگی» نشان داده‌اند و در جشنواره ونیز نیز مورد تشویق قرار گرفته‌اند.

مستند «نازا» به کارگردانی یووال آبراهام و ریچل زور، روز شنبه جایزه ویژه هیئت داوران جشنواره فیلم ونیز را دریافت کرد. هنگام نمایش فیلم نیز تماشاگران حدود ۲۵ دقیقه ایستاده سازندگان آن را تشویق کردند.

نام این فیلم از اصطلاحی در ارتش اسرائیل گرفته شده که برای اشاره به میزان احتمالی «تلفات جانبی» در حملات به کار می‌رود. مستند بر پایه مصاحبه‌ با افسران اطلاعاتی و سربازانی ساخته شده که در جنگ غزه حضور داشته‌اند.

اظهارات نتانیاهو پس از واکنش ایال زامیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل، مطرح شد. زامیر این فیلم را «حمله‌ای علیه اسرائیل» توصیف کرد.

او گفت که براساس اطلاعاتی که تاکنون درباره فیلم منتشر شده، این مستند نه انتقادی سازنده از ارتش است و نه تلاشی برای روشن شدن حقیقت، بلکه بر «اتهام‌های دروغین و شنیع»، تحریف عمدی واقعیت و نسبت دادن اتهام‌های سنگین به سربازان و فرماندهان اسرائیلی استوار است.

ارتش اسرائیل اعلام کرد که زامیر از دادستان کل نظامی خواسته است امکان پیگیری حقوقی درباره این فیلم و سازندگان آن را بررسی کند.

یووال آبراهام، یکی از کارگردانان مستند، هنگام دریافت جایزه در جشنواره ونیز گفت: «ما معتقدیم انکار جنایت به ادامه آن کمک می‌کند. به همین دلیل برای ما مهم است که اسرائیلی‌ها این فیلم را ببینند، چون این کشور ماست که مرتکب چنین جنایت‌هایی می‌شود.»

مقام‌های صحی غزه می‌گویند که در نزدیک به سه سال جنگ، بیش از ۷۳ هزار فلسطینی کشته شده‌اند و بیشتر قربانیان غیرنظامی بوده‌اند.

جنگ غزه پس از حمله حماس به اسرائیل در هفتم اکتوبر ۲۰۲۳ آغاز شد. در آن حمله حدود ۱۲۰۰ نفر، عمدتاً غیرنظامی، کشته شدند.

اسرائیل می‌گوید که در عملیات خود علیه حماس تلاش کرده است تلفات غیرنظامیان را کاهش دهد. این کشور همچنین حماس را متهم می‌کند که از شفاخانه‌ها، مکاتب و دیگر مراکز عمومی برای فعالیت‌های نظامی استفاده می‌کند. حماس این اتهام و استفاده از غیرنظامیان به عنوان سپر انسانی را رد کرده است.

کارنی روز یکشنبه در جشنواره بین‌المللی فیلم تورنتو به خبرنگاران گفت: «ما به دنبال عضویت در اتحادیه اروپا نیستیم.» او افزود کانادا و اتحادیه اروپا درباره ایجاد نوع تازه‌ای از همکاری گفت‌وگو خواهند کرد، زیرا به گفته او دو طرف ارزش‌ها و اولویت‌های مشابه داشته، ظرفیت و توانایی شان مکمل یکدیگر است.

پیش از این، روزنامه وال‌استریت ژورنال گزارش داده بود که مقام‌های کانادایی و اروپایی درباره امکان ایجاد نوعی «عضویت وابسته» برای کانادا گفت‌وگو کرده‌اند، جایگاهی که در حال حاضر در ساختار اتحادیه اروپا وجود ندارد.

با این حال، روزنامه کانادایی گلوب اند میل به نقل از یک منبع گزارش داده که پیشنهاد چنین عنوانی از سوی اتحادیه اروپا مطرح شده و هنوز صحبت درباره شکل نهایی رابطه دو طرف زود است.

در پی انتشار این گزارش، پی‌یر پالیه، رهبر حزب محافظه‌کار و رهبر رسمی اپوزیسیون کانادا، از ایده عضویت کانادا در اتحادیه اروپا انتقاد کرد و گفت که کانادا نه می‌خواهد بخشی از امریکا باشد و نه عضوی از اتحادیه ۲۷ کشوری اروپا.

کارنی قرار است هفته آینده به فرانسه و بریتانیا سفر کند. او همچنین در پارلمان اروپا در استراسبورگ سخنرانی خواهد کرد و در سخنرانی سالانه اورزولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا نیز حضور خواهد یافت.

همزمان، پارلمان اروپا اعلام کرده است که دفتری در اوتاوا باز می‌کند. این نهاد گفته است که هدف از این اقدام، گسترش گفت‌وگوی سیاسی و همکاری با کانادا است.

تلاش کانادا برای نزدیک‌شدن به اروپا در شرایطی شدت گرفته که روابط تجاری اوتاوا و واشنگتن به‌شدت متشنج شده است. اختلاف بر سر تعرفه‌ها و دیگر مسائل تجاری باعث اعمال تعرفه بر ده‌ها میلیارد دالر تجارت میان دو کشور شده است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، روز یکشنبه بار دیگر از کانادا انتقاد کرد و آن را «بدترین کشور برای معامله» خواند. او در عین حال گفت که به باورش کانادا خواهان دستیابی به توافق با امریکا است. ترامپ همچنین بار دیگر گفت که قصد دارد از اول جنوری تعرفه‌های تازه‌ای بر موترها، لاری‌ها و قطعات موتر وارداتی از کانادا اعمال کند.

براساس گزارش وال‌استریت ژورنال، کانادا و اتحادیه اروپا در حال بررسی راه‌هایی هستند که انتقال کالا، خدمات و نیروی کار در بخش‌های استراتژی چون انرژی، هوش مصنوعی، دفاع و مواد معدنی حیاتی میان دو طرف آسان‌تر شود.

دو طرف همچنین درباره ساخت کیبل‌های زیردریایی، مراکز داده، زیرساخت‌های ذخیره‌سازی کلود، شبکه‌های ماهواره‌ای و تاسیسات لازم برای انتقال انرژی کانادا به اروپا گفت‌وگو کرده‌اند.

براساس همین گزارش، کارنی با شماری از رهبران اروپایی، از جمله امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، درباره امکان تسهیل رفت‌وآمد شهروندان کانادایی در اروپا نیز گفت‌وگو کرده است.

دفتر مکرون تایید کرد که او در ۲۹ سنبله با کارنی در سن‌پیر و میکلون، قلمرو فرانسه در نزدیکی سواحل اقیانوس اطلس کانادا، دیدار خواهد کرد.

با این حال، گسترش روابط کانادا و اتحادیه اروپا ممکن است با موانع سیاسی و حقوقی روبه‌رو شود. حتی توافق تجاری کنونی میان دو طرف، بیش از یک دهه پس از امضا و حدود نه سال پس از اجرای موقت، هنوز از سوی همه کشورهای عضو اتحادیه اروپا تصویب نشده است.