۲۹ پناهجوی افغان در شهر بالیکاسیر ترکیه بازداشت شدند

پولیس ترکیه ۲۹ پناهجوی افغان را که قصد داشتند از مسیر ساحلی ولایت بالیکاسیر به یونان بروند، بازداشت کرد. در میان بازداشتشدگان پنج مرد، ۱۰ زن و ۱۴ کودک حضور دارند.

پولیس ترکیه ۲۹ پناهجوی افغان را که قصد داشتند از مسیر ساحلی ولایت بالیکاسیر به یونان بروند، بازداشت کرد. در میان بازداشتشدگان پنج مرد، ۱۰ زن و ۱۴ کودک حضور دارند.
پولیس میگوید که در جریان بازرسی، یک تفنگچه، ۱۳ جلیقه نجات، ۱۵ تیوپ تایر، سه پمپ دستی و ۴۸ هزار لیر ترکیه نیز کشف کرده است. به گفته پولیس، این پول احتمالاً از قاچاق پناهجویان بهدست آمده است.
یک فرد مظنون به سازماندهی انتقال این پناهجویان نیز بازداشت و برای پیگرد قضایی به دادستانی معرفی شده است.
اداره مهاجرت ترکیه در اواسط ماه اسد اعلام کرده بود که پولیس این کشور در هفت ماه نخست سال جاری میلادی، ۲۲ هزار و ۴۸۳ پناهجوی افغان را در سراسر ترکیه بازداشت کرده است.
منابع امنیتی پاکستان مدعیاند که بشیر زیب، رهبر ارتش آزادیبخش بلوچستان، به سرطان پروستات مبتلا است و قصد دارد برای معاینه و درمان به هند سفر کند.
به گفته این منابع، بشیر زیب در میانه ماه سپتامبر در کابل با یک مقام ارشد اداره استخبارات طالبان دیدار کرده است. منابع مدعی شدند که او در این دیدار اعلام کرده که به دلیل بیماری قادر به شرکت در نشستهای بعدی نخواهد بود و برای معاینه و درمان سرطان پروستات در هند، با مسئول استخبارات هند در کابل هماهنگی کرده است.
به گفته منابع، عدنان بلوچ قرار است در غیاب بشیر زیب، به نمایندگی از او در نشستها شرکت کند.
این منابع همچنین ادعا کردهاند که در این دیدار، مقام استخبارات طالبان از بشیر زیب خواسته است اعضای پیشین ارتش و پولیس افغانستان و چهرههای مخالف طالبان را که همچنان در بلوچستان پاکستان زندگی میکنند، هدف قرار دهد. بر اساس این ادعا، قرار بوده اداره استخبارات طالبان اهداف مورد نظر را در اختیار ارتش آزادیبخش بلوچستان قرار دهد و برنامهریزی و اجرای حملات بر عهده این گروه باشد.
همزمان، منابع مدعی شدند که فرماندهان شبهنظامیان بلوچ به نامهای میراج، نصیب بُلیْدی و دورا همراه با مولوی صارم، از اعضای اداره استخبارات طالبان، با شش عضو ارتشآزادیبخش بلوچستان برای نهاییکردن جزئیات یک حمله در کویته دیدار کردهاند. به گفته منابع، مولوی صارم ۲۰۰ هزار افغانی برای هزینههای این عملیات به این گروه داده است.
یک روز بعد، صدام براوی، یکی دیگر از فرماندهان ارتشآزادیبخش بلوچستان، در فراه محمولهای شامل جنگافزارهای M4 و AK-47 را از حاجی قادر بلوچ دریافت کرده است. منابع، حاجی قادر بلوچ را یک بلوچ افغان و عضو حلقه نزدیک جناح قندهاری طالبان معرفی کردهاند.
افغانستان اینترنشنال نمیتواند به گونه مستقلانه این ادعاها را تایید کند.
بشیر زیب، رهبر ارتشآزادی بخش بلوچستان، یک گروه مسلح جداییطلب بلوچ در پاکستان است. او پس از کشتهشدن اسلم بلوچ، رهبر پیشین این گروه، در سال ۲۰۱۸ به رهبری این گروه رسید. این گروه مسئولیت شماری از حملات مرگبار در بلوچستان پاکستان را برعهده گرفته و دولت پاکستان آن را یک گروه تروریستی میداند.
پاکستان طالبان افغانستان و هند را به حمایت از گروههای مسلح مخالف این کشور، از جمله ارتش آزادی بخش بلوچستان و تحریک طالبان پاکستان متهم میکند. اسلامآباد مدعی است این گروهها از خاک افغانستان برای برنامهریزی و انجام حملات علیه پاکستان استفاده میکنند. طالبان این اتهامات را رد کردهاند و هند نیز هرگونه حمایت از گروههای مسلح در پاکستان را رد میکند.
در همین حال، روابط هند و طالبان در ماههای اخیر گسترش یافته است. پیشتر گزارش شده بود که شماری از اعضای طالبان که در درگیریهای مرزی با پاکستان زخمی شده بودند، برای درمان به هند منتقل شدند. بر اساس این گزارش، یکی از اعضای طالبان با دستور محمد یعقوب مجاهد، وزیر دفاع طالبان، برای درمان به هند فرستاده شده بود و سفارت هند در کابل نیز در روند صدور ویزای او همکاری کرده بود.
منابع از کابل به افغانستان اینترنشنال تایید کردند که عمار یاسر، عضو پیشین هیئت مذاکرهکننده طالبان، پس از انتقاد از هبتالله آخندزاده به قطر سفر کرده است.
منابع گفتند آقای یاسر برای ملاقات با خانواده خود به قطر رفته اما همزمان تایید میکنند که به او به دلیل انتقاد از رهبر طالبان «توصیه» صادر شده است.
منابع یکشنبه، ۱۲ میزان، به افغانستان اینترنشنال گفتند استخبارات طالبان به او هشدار داده که در آینده از اظهارات مشابه علیه رهبر این گروه خودداری کند.
به گفته منابع، استخبارات طالبان به آقای یاسر تصریح کرده که این بار به دادن «توصیه» بسنده میکند، اما در صورت تکرار چنین مواضعی با پیامدهای آن روبهرو خواهد شد.
به گفته این منابع، عمار یاسر در پاسخ به استخبارات طالبان اعلام کرده که در حال حاضر هیچ مسئولیتی در حکومت این گروه ندارد و انتقادهای اخیرش در پیوند به کشتهشدن افغانها در حملات هوایی ارتش پاکستان، تنها برآمده از «احساس درد و همدردی با مردم بوده است.»
عمار یاسر، داماد ملا اختر محمد منصور، رهبر پیشین طالبان و فرزند یاسر وردگ، از چهرهها و بنیانگذاران برجسته و عضو هیئت مذاکرهکننده این گروه به شمار میرود.
او، روز پنجشنبه نهم میزان، با نشر پیامی در شبکه اجتماعی اکس از سکوت ملا هبتالله آخندزاده و اداره طالبان در برابر حملات هوایی پاکستان بهشدت انتقاد کرد و نوشت که مردم افغانستان را به بمبارانهای این کشور همسایه عادت دادهاند.
او در این پیام نوشت: «مثل اینکه به لتوکوب و خوردن ضربه عادت کردیم؛ نه صدای حکومت بلند میشود و نه صدای رعیت. تربیت خوبی به ما دادی، ممنون رهبر».
این موضعگیری، بحثها و واکنشهای گستردهای را در درون صفوف طالبان برانگیخت؛ در حالی که گروهی از اعضای طالبان سخنان او را خلاف اصل اطاعت از رهبری دانستند و نکوهش کردند، شماری دیگر از چهرههای این گروه از موضع اعتراضی او در برابر حملات پاکستان حمایت کردند.
در پی اوجگیری این بحثها، عمار یاسر روز یکشنبه، ۱۲ میزان، در پیام دیگری از کاربران شبکههای اجتماعی خواست وقت خود را در فضای مجازی با موضوعات «بیارزش و کوچک» تلف نکنند.
او تأکید کرد که کشور نیاز به کار و سازندگی فراوان دارد و همه باید بهجای بحثهای بیفایده، بر مسئولیتهای اصلی خود تمرکز داشته باشند.
او همچنین خطاب به مخاطبان خود نوشت که دیدگاههای کاربران آنقدر ارزش ندارد که بهخاطر آن به یکدیگر دشنام دهند و افزود حتی اگر مردم او را ملامت کنند، اهمیتی برایش ندارد.
ارتش پاکستان در دو هفته گذشته حملات هوایی متعددی بر بخشهایی از مناطق مرزی و خاک افغانستان انجام داده است.
به قول آگاهان سکوت ملا هبتالله و عدم پاسخ طالبان در برابر این حملات، موجب بروز نارضایتیهای پنهان و آشکار در میان برخی از اعضای این گروه شده است.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه ایران در واکنش به اقدامات اخیر طالبان علیه شیعیان گفت جمهوری اسلامی این موضوع را با جدیت پیگیری میکند. این مقام جمهوری اسلامی گفت این موضوع برای تهران مهم است و در گفتوگو با مقامهای طالبان در کابل مطرح شده است.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه ایران یکشنبه، ۱۲ میزان این اظهارات را با اشاره به گزارشها درباره اقدامات اخیر طالبان علیه شعیان بیان کرده است. این نخستین بار است که جمهوری اسلامی ایران به اقدامات اخیر طالبان علیه شیعیان افغانستان با صراحت واکنش نشان میدهد.
اداره طالبان اخیرا مجموعه اقدامات گسترده علیه مراکز آموزشی، مذهبی و نهادهای شیعیان در سراسر افغانستان را به راه انداخته است. نیروهای وزارت عدلیه طالبان در ۲۲ سنبله دستکم ۵ عضو ارشد کمیسیون عالی شیعیان در کابل را بازداشت کردند.
وزارت عدلیه طالبان در ۱۴ سنبله مرکز علمیه خاتمالنبیین، یکی از بزرگترین نهادهای مذهبی شیعیان در کابل را پس از محاصره تعطیل کرد. مسئول این مرکز نیز، توسط نیروهای طالبان بازداشت شد.
بستن تلویزیونهای تمدن و راه فردا، بستن دفتر روابط مردمی بزرگان هزاره و اهل تشیع، توقف فعالیت دانشگاه خاتمالنبیین، بستن مجتمع خاتمالانبیا در دشتبرچی، استرداد حدود هزار و ۵۰۰ جریب زمین شهرک امید سبز در کابل، بستن مرکز فرهنگی تبیان، «امارتی» اعلام کردن دهها جریب زمین یک شهرک شیعهنشین در جبرئیل هرات و مواردی از این دست، اقداماتیاند که طالبان در ماههای اخیر علیه شیعیان افغانستان انجام داده است.
طالبان در ماههای پسین دهها فعال و بزرگان شیعه را از نهادهای مذهبی، مراکز آموزشی، رسانهها و دیگر سازمانهای شیعیان بازداشت کرده است.
یک معترض شیعه پس از بسته شدن مرکز علمیه خاتمالنبیین در ۱۵ سنبله در نشستی در وزارت عدلیه طالبان گفت: «حتی کمونیستها مسجد و مدرسه ما را نبسته بودند.»
اقدامات اخیر طالبان علیه شیعیان و هزارهها، واکنشهای زیادی را برانگیخته است. بزرگان هزاره این اقدامات طالبان را به شدت نکوهش کرده و این گروه را به دامن زدن به تعصبات مذهبی در افغانستان متهم کردهاند.
حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان به رهبری محمد محقق، فشار طالبان بر رهبران شیعه و بستن مراکز دینی و فرهنگی شیعیان در کابل را «غیرقانونی و تبعیضآمیز» خوانده و آن را نشانه «استیصال و درماندگی رژیم استبدادی» طالبان توصیف کرده است.
طالبان مدعی است که زمینهای شماری از دفاتر و مراکز شیعیان در کابل دولتی بوده و به همین دلیل بسته شدهاند. طالبان اما برای بستن تعدادی از نهادها و بازداشت شیعیان بهطور رسمی دلیل خاصی ارائه نکرده است. همزمان مسئولان مرکز علمیه خاتمالنبیین، مجمتع خاتمالانبیا و برخی نهادهای دیگر شیعیان میگویند زمینهای این مراکز در حکومت پشین بهطور قانونی برای این نهادها اختصاص یافتهاند.
رحمتالله نجیب، والی طالبان در بدخشان، از مردم خواست از فرمانها و احکام خداوند، پیامبر اسلام و ملا هبتالله، رهبر این گروه، اطاعت کنند. آقای نجیب افزود که اطاعت از فرمانهای هبتالله «واجب» است و خاطرنشان کرد که «حتی یک فرمان» رهبر طالبان خلاف شریعت نیست.
آقای نجیب که روز یکشنبه، ۱۲ میزان، در مراسم افتتاح جاده واخان-چین سخنرانی میکرد، گفت که در افغانستان یک «امیر» حاکم است و همه، از کوچک تا بزرگ، باید از او فرمانبرداری کنند.
او از مردم خواست فرمانهای هبتالله آخندزاده را نخست بالای خود، بعد بالای خانواده و نزدیکان خود تطبیق کنند.
نجیب همچنین مدعی شد که تمامی فرمانهای ملا هبتالله مطابق با احکام خدا و پیامبر است و هیچکس نمیتواند حتی یک فرمان او را خلاف حکم الهی ثابت کند.
رحمتالله نجیب پس از تشدید تنشها در بدخشان، سقوط ولسوالی یفتل به دست نیروهای جبهه سپاهی میهن، مخالفت مسلحانه جمعه فاتح، فرمانده بدخشانی طالبان، با این گروه و شعلهور شدن درگیریها در زیباک از سوی جبهه آزادی، به عنوان والی بدخشان تعیین شد.
او در حالی این سمت را به عهده گرفت که مخالفتها با طالبان در بخشهایی از بدخشان در حال گسترش است. شماری از اعضای طالبان نیز این گروه و والیان پیشین بدخشان را به تبعیض و تعصب متهم کرده و گفته بودند که مقامهای محلی طالبان زبان و خواستههای مردم این ولایت را درک نمیکنند.
رحمتالله نجیب که به زبان فارسی تسلط کامل دارد، از مقامهای نزدیک به هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان است.
نجیب همزمان با آغاز کارش در مقام ولایت بدخشان، سفر به ولسوالیهای این ولایت را آغاز کرده و در دیدار با مردم از آنان خواسته است از هبتالله آخندزاده پیروی کنند. او تاکنون به ولسوالیهای نسی درواز، یفتل و شهدا سفر کرده است.
نجیب در ولسوالی نسی نیز در میان مردم گفته بود که تنها یک رهبر وجود دارد و آن هبتالله آخندزاده است و همه باید بدون قیدوشرط از او پیروی کنند.
نجیب در یک ماه فعالیت خود در بدخشان، دهها تن، از جمله شماری از نظامیان پیشین، را بازداشت کرده است.
هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، نیز بارها در سخنرانیهای خود بر اطاعت از شخص خودش تأکید کرده و اطاعت از خود و فرمانهایش را اطاعت از خدا و پیامبر خوانده است.
رهبر طالبان گفته است که فرمانهایش در راستای «اصلاح جامعه» صادر میشود و باید بر همه تطبیق شود.
در واکنش به اظهارات رحمتالله نجیب، مولوی حبیبالله حسام، رئیس شورای عالی علمای جبهه مقاومت و از روحانیون شناختهشده افغانستان، گفته است که اطاعت از هبتالله «در حقیقت مخالفت و نافرمانی از خدا و پیامبر اسلام است.»
حسام گفته است: «هبتالله نه خدا، نه پیامبر و نه کتاب و نه حاکم مشروع ملت است؛ بلکه قاتل صدها هزار مردم است.»
یک عضو طالبان در گفتوگو با ویل بیلی، گردشگر و تولیدکننده محتوای بریتانیایی گفته است که روزی در پنجشیر ۱۴ نفر را کشته است. در ویدیویی که این گردشگر در یوتیوب منتشر کرد، آمده که این افراد به اتهام عضویت در جبهه مقاومت ملی افغانستان کشته شدهاند.
بیلی روز دوشنبه، ششم میزان، ویدیویی از سفر چهارروزه خود به افغانستان را با عنوان «۴ روز در خطرناکترین کشور جهان» در یوتیوب منتشر کرد. او در این ویدیو همراه با اعضای طالبان به چند ولایت افغانستان سفر میکند، با کلاشینکف تیراندازی میکند و در ایستهای بازرسی طالبان درباره جنگ، سلاح، زندگی شخصی، ازدواج و زنان گفتوگو میکند.
در بخشی از این ویدیو، یکی از اعضای طالبان درباره پیوستن خود به یک مدرسه دینی در ننگرهار پس از فراغت از مکتب در نوجوانی صحبت میکند. او میگوید آموزشهای نظامی و جهادی بخشی از برنامه درسی این مدرسه بوده است.
این عضو طالبان همچنین گفت که در ولایت کنر با نیروهای داعش درگیر شده و جنگ با این گروه را دشوارتر از جنگ با نیروهای امریکایی میداند.
او در پاسخ به پرسش بیلی درباره اینکه کدام طرف در جنگ قویتر بود، گفت جنگ با داعش دشوارتر است، زیرا به گفته او، جنگ این گروه بر اعتقادات استوار است؛ در حالی که سربازان امریکایی برای دریافت معاش و بازگشت به خانه میجنگیدند.
این عضو طالبان گفت که در یکی از درگیریها در ننگرهار محاصره شده و از ناحیه پا زخمی شده است.
او در ادامه، در توضیح دیدگاه خود درباره کشتن افراد، میان قتل ناشی از دشمنی و آنچه «جنگ با کسانی که اسلام را نمیپذیرند» توصیف کرد، تفاوت قائل شد. او کشتن غیرمسلمانان را به کشتن یک مرغ تشبیه کرد.
بیلی از او پرسید که تاکنون چند نفر را شخصاً کشته است. این عضو طالبان پاسخ داد که یکبار در پنجشیر ۱۴ نفر را کشته است.
هنگامی که بیلی پرسید آیا این افراد اعضای داعش بودند، مترجم طالبان پاسخ داد: «نه، آنها اعضای جبهه مقاومت ملی افغانستان بودند.»
در این ویدیو هیچ توضیح بیشتری درباره دلیل کشتهشدن این افراد داده نمیشود.
پیشینه درگیریها در پنجشیر
پنجشیر، در شمالشرق افغانستان، پس از تسلط طالبان بر کابل در اسد ۱۴۰۰، به یکی از مراکز اصلی مقاومت مسلحانه علیه این گروه تبدیل شد. جبهه مقاومت ملی افغانستان به رهبری احمد مسعود، فرزند احمدشاه مسعود، با پیوستن شماری از نیروهای حکومت پیشین، فعالیت خود را در این ولایت و مناطق همجوار آغاز کرد.
طالبان در سنبله همان سال اعلام کرد که کنترل کامل پنجشیر را به دست گرفته است، اما درگیریها میان نیروهای این گروه و جبهه مقاومت در ماههای بعد نیز ادامه یافت.
درگیریها در بهار ۱۴۰۱ شدت گرفت. دیدهبان حقوق بشر اعلام کرد که طالبان هزاران نیرو به پنجشیر اعزام کرده و در واکنش به حملات جبهه مقاومت، عملیات جستوجو در مناطق مسکونی را آغاز کرده است. این سازمان از ضربوشتم غیرنظامیان، بازداشت افراد مظنون به همکاری با جبهه مقاومت و موارد قتلهای فراقضایی و ناپدیدشدن اجباری خبر داد.
سپس سازمانهای معتبر بینالمللی به شمول هیئت معاونت سازمان ملل از کشتهشدن، زخمیشدن و بازداشت گسترده غیرنظامیان در پنجشیر خبر دادند. گزارشها نشان میدهد که پنجشیریها در دیگر ولایت نیز به گستردگی مورد بازداشت و آزار و اذیت قرار گرفتند. برخی فعالان حقوق بشر گفتند که طالبان جوانان را فقط به دلیل تعلقشان به ولایت پنجشیر یا فقط به دلیل قومیتشان مورد آزار و اذیت قرار دادهاند.