فرشته عباسی، پژوهشگر دیدهبان حقوق بشر میگوید کمکهای بشردوستانه به افغانستان به علت سیاستهای طالبان کاهش یافته است. به گفته او، نقض حقوق زنان بهویژه حق کار کردن در حاکمیت طالبان باعث شده تا بار سنگین بحران اقتصادی کشور بر دوش زنان بیفتد.
این عضو دیدهبان حقوقبشر روز پنجشنبه در مطلبی که در وبسایت این سازمان نشر شد، گفت که نقض حقوق زنان از جمله حق آموزش و اشتغال بحران بشری را در این کشور تشدید کرده است.
خانم عباسی گفت که وضعیت وخیم اقتصادی افغانستان پس از قطع کمکهای خارجی و ممنوعیت کار زنان، بیشتر از هر کسی به زنان آسیب زده است. زیرا، بخشی از آنان با بازگشت طالبان منابع درآمد خود را از دست دادند.
یک باشنده کابل به دیدهبان حقوق بشر گفت: « وقتی سالونهای آرایش زنان بسته شد، من کارم را از دست دادم و حالا هیچ راهی برای کسب درآمد ندارم. زنان افغانستان بیشتر از هر کسی حقوق خود و ابزار زندگی کردن را از دست دادهاند.»
پژوهشگر دیدهبان حقوق بشر میگوید که به رغم بحران اقتصادی، گسترش فقر و بیکاری در افغانستان، کمکهای بشردوستانه از سال ۲۰۲۳ به این کشور کاهش یافته است. به گفته او، عملکرد طالبان این وضعیت را به وجود آورده است.
بر اساس گزارش سازمان ملل در سال ۲۰۲۴، حدود ۲۳.۷ میلیون نفر یعنی بیش از نیمی از جمعیت افغانستان به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند. بر اساس آمارهای این سازمان، ۶۹ درصد مردم افغانستان غذای کافی ندارند، ۶۷ درصد در دسترسی به آب مشکل دارند و فقط ۴۰ درصد مردم به برق دسترسی دارند.
همچنین، سیستم بهداشت و درمان نیز در افغانستان در آستانه سقوط قرار دارد.
سازمان ملل برای سال ۲۰۲۴ حدود ۳ میلیارد دالر برای رسیدگی به بحران اقتصادی و بشری در افغانستان درخواست کرده است، اما تاکنون کمتر از ۳ درصد از بودجه مورد نیاز را دریافت کرده است.
تلویزیون ملی افغانستان که تحت کنترول طالبان فعالیت میکند، روز پنجشنبه، ۲۴ حوت بخشی از صحبتهای عبدالغنی برادر، معاون اقتصادی رئیس الوزرای طالبان را در دیدار روز سهشنبه با بختیار سعیدوف، وزیر خارجه اوزبیکستان در کابل منتشر کرد.
آقای برادر گفت که آنها «مکتوب توافقنامه تجارت ترجیحی میان افغانستان و اوزبیکستان را به وزارت خارجه اوزبیکستان ارسال کردهاند اما تاکنون پاسخ آن را دریافت نکردهاند.» او ابراز امیدواری کرد که این موافقتنامه به زودی امضا شود و روابط اقتصادی افغانستان و اوزبیکستان دوباره گسترش یابد.
او افزود که وزارت خارجه اوزبیکستان به درخواست طالبان در مورد موافقتنامه سهجانبه افغانستان، اوزبیکستان و قزاقستان نیز که به این وزارت فرستاده شده، پاسخ نداده است.
مشخص نیست که چرا حکومت اوزبیکستان مایل به امضای موافقتنامه با طالبان نیست. این در حالیست که بختیار سعیدوف در سفرش به کابل از تمایل کشورش به سرمایه گذاری در پروژههای اساسی مانند معادن در افغانستان سخن گفت.
اوزبیکستان در کنار چند کشور منطقه روابط خوبی با طالبان دارد اما این کشور از نحوه استفاده طالبان از آمو دریا انتقاد کرده است.
معاون اقتصادی طالبان در دیدار با وزیر خارجه اوزبیکستان گفت که طالبان از حق مشروع و معقول خود از آمودریا استفاده میکند و حقوق کشورهای همسایه در این حوزه آبی را نقض نمیکند.
او گفت:«در این مورد کسی نباید هیچ گونه نگرانی داشته باشد.»