مرکز خبرنگاران افغانستان: دستور تعلیق فعالیت تلویزیون‌های نور و بریا غیرقانونی است

یک باشنده پروان گفت که این پهپاد را حوالی ساعت ۹ بامداد روز چهارشنبه، ۲۹ حمل، مشاهده کرده است.

طالبان تاکنون در این مورد چیزی نگفته‌اند، اما در گذشته این گروه امریکا را متهم به نقض حریم هوایی افغانستان کرده است.

در روزهای گذشته باشندگان ولایت‌های بدخشان، پنجشیر، کنر و لغمان در پیام‌هایی هم به افغانستان اینترنشنال خبر دادند که پهپادهایی در آسمان این ولایت‌ها دیده شدند.

در چند مورد در قندهار هم این پهپادها مشاهده شده که در یکی از موارد، در روز ۱۴ حمل، منابع گفتند هواپیماهای بی‌سرنشین چندین ساعت بر فراز دفتر ملاهبت‌الله، رهبر طالبان در قندهار گشت‌زنی کردند. به گفته منابع، گشت‌زنی پهپادها طالبان را نگران و مجبور کرد که مکان رهبر خود را تغییر دهند.

سخنگوی طالبان در واکنش به پرواز این پهپادها، امریکا را به «نقض» حریم هوایی افغانستان متهم کرد.

پیشتر همچنین منابع به افغانستان اینترنشال گفتند که در اوایل ماه جاری، یک پهپاد به ولسوالی گیرو غزنی حمله کرد که در نتیجه آن ۱۲ نفر کشته شدند.

طالبان اما اندکی پیشتر این رویداد را ناشی از انفجار یک سرگلوله خوانده بودند که به گفته آنها در آن پنج زن و چهار کودک کشته شدند.

اما منابع به افغانستان اینترنشنال‌ بیانیه طالبان را رد کردند و گفتند که این رویداد ناشی از حمله هواپیمای بی‌سرنشین بود که در آن ۱۲ نفر شامل سه کارمند وزارت معادن از جمله پسر مطیع‌الله بخت‌زوی، عضو کمیسیون ارزیابی این وزارت، دو جنگجوی طالبان، چهار زن و سه کودک کشته شدند.

مقام‌های ارشد حکومت طالبان از جمله وزیر دفاع و رئیس ارتش این گروه بارها گفته‌اند که حریم هوایی افغانستان همچنان تحت «اشغال» امریکا است.

این اصلاحیه از آن عده نیروهای ارتش پیشین افغانستان حمایت می‌کند که پس از تسلط طالبان، از راه‌های غیرقانونی وارد بریتانیا شده‌اند. مترجمان همکار نیروهای بریتانیایی در افغانستان نیز شامل این اصلاحیه می‌شوند.

اصلاحیه معافیت نیروهای سابق افغان از اخراج به رواندا، به پیشنهاد دس براون، وزیر دفاع پیشین بریتانیا به رای‌گیری گذاشته شد.

مجلس اعیان بریتانیا در چند مورد خواستار آوردن اصلاحاتی در طرح ریشی سونک، نخست‌وزیر بریتانیا درباره اخراج پناهجویان «غیرقانونی» به رواندا است.

درخواست لغو اخراج نظامیان و مترجمان سابق افغان به رواندا، در مجلس عیان بریتانیا ۲۷۵ رای مثبت و ۲۱۸ رای منفی گرفت.

این رای‌گیری روز دوشنبه در کنار رای‌گیری درباره اصلاحیه‌های دیگری در خصوص طرح رواندا صورت گرفت.

پس از رای‌گیری، استفان کیناک و لوک پولارد، دو عضو اپوزیسیون پارلمان بریتانیا، در نامه‌ای به وزیر مقابله با مهاجرت غیرقانونی و وزیر دولت برای نیروهای مسلح بریتانیا، خوستار اجرای این اصلاحیه شدند.

در این نامه گفته شده است که این سومین بار است که مجلس اعیان بریتانیا به معافیت نیروهای ارتش حکومت پیشین از اخراج به رواندا رای می‌دهد و حکومت آن را رد کرده است.

نمایندگان پارلمان از وزیران مروبط خواسته‌اند که قبل از بازگشت این اصلاحیه به مجلس اعیان، بار دیگر درباره آن فکر کنند و تصمیم خود را تغییر دهند.

جیک سالیوان همچنین افزود: «ما به تقویت ادغام سامانه‌های پدافند هوایی و موشکی و هشدار زودهنگام در خاورمیانه ادامه می‌دهیم تا اثربخشی قابلیت‌های موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی کاهش یابد.»

کاخ سفید نیز روز سه‌شنبه اعلام کرد :«جو بایدن علاوه بر هماهنگی با رهبران دو حزب کنگره، در حال هماهنگی با کشورهای متحد و شریک آمریکا، از جمله گروه هفت است و پیش‌بینی می‌شود این کشورها نیز به زودی تحریم‌های جدید خود را علیه جمهوری اسلامی اعلام کنند.»

کاخ سفید ساعاتی پس از آن از اعمال تحریم‌های جدید علیه جمهوری اسلامی خبر داد که کمیته روابط خارجی سنا، سه طرح مربوط به جمهوری اسلامی را تصویب کرد که تحریم‌ها و فشارها بر جمهوری اسلامی را افزایش می‌دهد و رییس‌جمهوری امریکا را ملزم می‌کند که کشتی‌ها، بنادر و پالایشگاه‌های حامل یا فرآوری‌کننده نفت ایران را تحریم کند.

این طرح‌ها برای اینکه به قانون بدل شوند باید در صحن سنا نیز به تصویب برسند و به امضای جو بایدن، رییس‌جمهوری، برسند.

سناتور جیم ریش، عضو کمیته روابط خارجی سنا، اندکی پس از تصویب این طرح‌ها نوشت:«خوشحالم که قانون پایان تروریسم جمهوری اسلامی، قانون کشتی‌رانی، و قانون مهسا امروز در کمیته به تصویب رسیدند.»

او افزود: «خاورمیانه در آشفتگی بی‌سابقه‌ای است و سیاست ضعیف امریکا نتوانسته بازدارندگی خود را در قبال جمهوری اسلامی دوباره برقرار کند. زمان اقدام گذشته است و کنگره باید نقشی ایفا کند.»

از سه طرحی که به تصویب رسیدند، قانون مهسا احتمالا پربیننده‌ترین و بحث‌برانگیزترین لایحه‌ای بود که پس از تصویب در مجلس برای مدت طولانی از دستور کار کمیته کنار گذاشته شده بود و اکنون نیز گفته می‌شود که این قانون قبل از فرستاده شدن به صحن سنا برای رای‌گیری به شدت «رقیق‌شده» است.

این طرح برای اولین بار در جنوری ۲۰۲۳، چهار ماه پس از آغاز اعتراضات سراسری در ایران به کانگرس امریکا ارائه شد و پاسخی به سرکوب خشونتبار و خونین خیزش مردم علیه جمهوری اسلامی بود.

قانون مهسا در نسخه اصلی خود، دولت ایالات متحده را ملزم می‌کرد که تحریم‌هایی قابل‌اجرا را علیه علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی و دفتر او، و ابراهیم رئیسی، رییس‌‌جمهوری و تعدادی از نهادهای وابسته به خامنه‌ای اعمال کند.

در نسخه اصلی این طرح، همچنین رییس‌جمهوری ایالات متحده ملزم می‌شد که هر سال به کانگرس گزارش دهد که آیا این مقامات باید تحت تحریم‌های موجود باقی بمانند یا خیر. چنین کاری لغو یک‌جانبه تحریم‌ها را برای دولت‌های فعلی و آینده بسیار دشوارتر می‌کند.

نیک نیکبخت، تاجر و فعال ایرانی-امریکایی، در شبکه ایکس نوشت: «نسخه قانون مهسا که امروز در کمیته روابط خارجی سنا تصویب شد، قانون مهسای واقعی که تقریبا به اتفاق آرا با ۴۱۰ رأی به تصویب مجلس رسید. به من اطلاع داده شده است که سناتور کاردین اساساً این لایحه را تغییر داده است و به بایدن گریزگاه‌هایی مدیریتی برای اعمال نکردن تحریم علیه رژیم تروریستی در ایران داده است.»

شماری از فعالان ایرانی و آمریکایی و منتقدان جو بایدن، بن کاردین سناتور دموکرات و رییس کمیته روابط خارجی سنا را به تأخیر در رسیدگی به قانون مهسا متهم کرده‌اند.

به نظر می رسد دو طرح دیگر بدون تغییر زیادی تصویب شده‌اند.

براساس طرح کشتی‌رانی یا قانون توقف پناه دادن به نفت ایران، بنادر و پالایشگاه‌هایی که در انتقال و فرآوردی نفت ایران دخیل هستند، مورد تحریم قرار می‌گیرند.

قانون پایان دادن به تروریسم ایران، نیز صدور معافیت های تحریمی را برای دولت های ایالات متحده دشوارتر می کند. ایران، تا زمانی که «حمایت مالی تروریسم» را انجام دهد.

قانون موشک ها هم کسانی را که در برنامه های موشکی یا پهپادی جمهوری اسلامی دست دارند، تحریم می‌کند.

تصویب این طرح‌ها نه تنها تلاشی برای افزایش فشار بر جمهوری اسلامی است، بلکه واکنشی به سیاست جو بایدن هم محسوب می‌شود که منتقدان او در کانگرس می‌گویند بسیار مهربانانه و مماشات‌جویانه است.

نجیبه نوری برای نخستین‌بار در دومین مرحله مسابقه اوشن گلوب با قایق میدن(Maiden) سفر کرد. او در ماه فبروری در صفحه فیس‌بوکش درباره این سفر نوشت: «خوشحالم در این سفر باورنکردنی که به سراسر جهان است، پیام مهمی درباره اهمیت تحصیل دختران منتقل می‌کنیم.»

او افزود: «با بزرگ شدن در میان کوه‌های باشکوه افغانستان، دورنمای قایق‌رانی با میدن یک چرخش غیرمنتظره و هیجان‌انگیز در سفر زندگی‌ من هست.»

میدن نام قایق تریسی ادواردز است. او رهبری نخستین قایقی به نام میدن را که تمام خدمه آن زن بود، در سال‌های ۱۹۸۹-۱۹۹۰ در «مسابقه جهانی ویتبرد روند» به عهده گرفت. به‌رغم مخالفت‌های شدید و تبعیض جنسیتی، تریسی و تیم او با پشت‌سر گذاشتن سخت‌ترین مسابقه در دنیای قایق‌رانی، مقام دوم را کسب کردند.

این یک آغاز مهم برای زنان در دنیای مسابقات قایق‌رانی بود.

پس از آن میدن که اکنون سازمانی به این نام وجود آمده است، تبدیل به نماد و سفیر جهانی برای توانمندسازی دختران از طریق آموزش در سراسر جهان شد و برای برنامه‌‌های آموزش دختران در سراسر جهان پول جمع‌آوری می‌کند.

قایق میدن که نوری با آن سفر کرد، با ۱۲ خدمه زن به کشورهای مختلف جهان، از بریتانیا الی نیوزیلند سفر کرد تا پیام توانمندسازی زنان از طریق آموزش را برجسته کند.

نجیبه نوری در این سفر عکسی با پرچم ملی افغانستان گرفت که اکنون با بیرق سفید طالبان تعویض شده است. او در روی قایق میدن یک تخته سفید را در دست گرفت که در آن نوشته است: «نوروز مبارک، به امید آزادی افغانستان و زنان کشورم.»

نجیبه نوری دختری هزاره و اهل بامیان افغانستان است که از کشورش مهاجرت کرده است. او در مهاجرت فرصت این را یافته که با گروهی از زنان از کشورهای مختلف سفر کند. اما دخترانی مانند او در افغانستان، تنها با محدودیت‌های شدید از خانه بیرون می‌شوند و نمی‌توانند درس بخوانند و کار کنند.

قایق میدن یکی از ۱۴ قایقی بود که در ۱۰ سپتامبر سفر خود را از بریتانیا آغاز کرد. میدن پس از طی کردن بیش از ۴۳ هزار کیلومتر به عنوان پنجمین قایق به خط پایان رسید.

کمیسیون بررسی تخلفات رسانه‌ای طالبان سه‌شنبه، ۲۸ حمل اعلام کرد که پخش برنامه‌های تلویزیون «نور» و «بریا» به دلیل عدم رعایت «اصول و ارزش‌های ملی و اسلامی» به گونه موقت متوقف شده است.

شبکه تلویزیون نور از صلاح‌الدین ربانی، رهبر حزب جمعیت است که در ۲۸ اسد سال ۱۳۸۶ در کابل تاسیس شد.

تلویزیون بریا نیز پنج سال پیش در سال ۲۰۱۹ در کابل آغاز به فعالیت کرد. این تلویزیون وابسته به حزب اسلامی به رهبری گلبدین حکمتیار است و معمولا سخنرانی‌های او و اخبار این حزب را پخش می‌کند.

اخیراً، سخنان انتقادی حکمتیار درباره طالبان از این تلویزیون نشر شد که در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی بازتاب داشت.

حبیب الرحمن حکمتیار روز سه‌شنبه به این تصمیم طالبان واکنش نشان داد. او در شبکه اکس نوشت که طالبان با محتوای نشرات «دینی و اسلامی» بریا موافق نبودند چون ارزش‌های متفاوت از طالبان را مطرح می‌کرد.

او نوشت که «طالب دنبال قرائت و تفسیر دینی خاص خود است» که به گفته او، توام با «خرافات» است. فرزند حکمتیار نوشت که برداشت آنها از دین حمایت از «شورا، حقوق، آموزش و دانش» است.

حبیب الرحمن نوشت: «دین حاکم را خادم می‌داند و پاسخگو به ملت؛ دین می‌گوید امیر باید آشکارا در بین مردم باشد، دین حاکم را جوابده به مردم می‌داند، دین از بیت المال حرف می‌زند که باید حسابش به ملت داده شود.»

فرزند حکمتیار می گوید که طالبان این موارد را «مراعات نمی‌کند.» او می‌افزاید که تلویزیون وابسته به این حزب «ارزش‌های دینی ‌و ملی را در نظر داشت نه ارزش‌های طالبی.»

پس از تسلط طالبان بر افغانستان در تابستان ۱۴۰۰، فعالیت ده‌ها رسانه متوقف و هزاران خبرنگار بیکار یا افغانستان را ترک کردند.

نهاد حامی رسانه‌های آزاد افغانستان (نی) پارسال اعلام کرد که پس از تسلط طالبان بر افغانستان، ۵۲ درصد از رسانه‌های دیداری افغانستان از فعالیت بازمانده‌اند.

براساس گزارش‌ها طالبان در جریان نزدیک به سه سال گذشته ده‌ها خبرنگار را بازداشت کرده و این گروه محدودیت‌های گسترده در برابر فعالیت آزاد رسانه‌ها وضع کرده است.