فرمانده انتظامی خراسان جنوبی روز سهشنبه از کشف ۱۶۰ هزار لیتر فرآوردههای نفتی قاچاق به ارزش ۱۶۰ هزار دالر خبر داد. به گفته حسن شجاعی نسب، پولیس این محموله را در مرز ماهیرود میان ایران و افغانستان کشف کرده است.
او گفته که پولیس هشت مخزن حاوی ۱۶۰ هزار لیتر سوخت قاچاق که دپو شده بود کشف کرده است.
به گفته حسن شجاعی نسب، کارشناسان ارزش محموله سوخت قاچاق دپو شده را ۸۰ میلیارد ریال معادل ۱۶۰ هزار دالر برآورد کردهاند.
ماهیرود یا نقطه مرزی "ابونصر فراهی" یک گذرگاه مرزی میان ایران و افغانستان است که در شهرستان سربیشه خراسان جنوبی قرار دارد.
خراسان جنوبی در چهار شهرستان با افغانستان مرز مشترک دارد که فعالترین آنها پایانه مرزی ماهیرود است.
روزنامه هندی اندیاتودی گزارش داد که تفنگهای ام۴ امریکایی باقیمانده در افغانستان بهدست شبهنظامیان در جامو و کشمیر رسیده است. این روزنامه به نقل از منابع نوشت که استخبارات پاکستان این سلاحها را به شبهنظامیانی که از مرز وارد هند میشوند، تامین میکند.
اندیاتودی روز سهشنبه، ۲۲ عقرب گزارش داد که پیدا شدن سلاحهای ام۴ از سه شبهنظامی در درگیری در آخنور جامو و کشمیر، موجی از نگرانیهای نیروهای امنیتی را برانگیخته است.
نیروهای امنیتی هند در حال بررسی هستند که چگونه سلاحهای امریکایی باقیمانده در افغانستان، به دست شبهنظامیان در جامو و کشمیر رسیده است.
این رسانه به نقل از منابع خود گزارش داد که سازمان استخبارات پاکستان، آیاسآی، این سلاحها را به شبهنظامیانی که از مرز وارد هند میشوند، تامین میکند. منابع به این رسانه گفتند: «تقریباً تمام تروریستهایی که از مرز عبور میکنند، تفنگهای ایکا۴۷ و ام۴ به همراه دارند.»
کارشناسان همچنین به ایندیاتودی گفتند که استفاده مداوم از این تفنگ تهاجمی توسط شبهنظامیان در جامو و کشمیر، یک نگرانی جدی است و ممکن است نتیجه خروج نیروهای امریکایی از افغانستان در سال ۲۰۲۱ باشد.
رسانه هندی در این گزارش تاکید کرده است که این سلاحها قادر به نفوذ به موترهای ضد گلوله و آسیب رساندن به زیرساختهای مستحکم هستند.
تاکنون پاکستان در مورد این ادعاها اظهار نظر نکرده است.
پیش از این مقامهای پاکستانی از تهدید تجهیزات امریکایی باقیمانده در افغانستان برای کشورهای منطقه ابراز نگرانی کرده بودند.
براساس گزارشی از پنتاگون، وزارت دفاع امریکا از سال ۲۰۰۵ تا اگست ۲۰۲۱، به ارزش ۱۸.۶ میلیارد دالر تجهیزات نظامی برای ارتش ملی و نیروهای امنیتی افغانستان تامین کرده بود.
وزارت دفاع امریکا ارزش تجهیزات باقی مانده این کشور در افغانستان را ۷.۱۲ میلیارد دالر اعلام کرده است.
کمیساری عالی پناهندگان سازمان ملل میگوید که برای ۸۰۰ خانواده متضرر از زلزله ۱۴۰۱ در گیان پکتیکا سرپناه دایمی میسازد. این سازمان میگوید هدف این پروژه حمایت از خانوادههای آسیبدیده و فراهم آوردن سرپناه مناسب قبل از شروع فصل زمستان است.
کمیساری عالی پناهندگان ملل متحد در یادداشتی در شبکه اکس نوشت که این سرپناهها با همکاری صندوق ویژه این سازمان در ولسوالی گیان، یکی از مناطق به شدت آسیبدیده، به زودی آغاز میشود.
زلزلههای سال ۱۴۰۱ در افغانستان در ولایات پکتیکا و خوست، یکی از شدیدترین بلایای طبیعی در دهههای اخیر افغانستان بود. این زمینلرزهها با درجه ۶.۱ خسارات سنگینی به جا گذاشتند.
بر اساس گزارشها، بیش از یک هزار نفر جان خود را از دست دادند و نزدیک به دو هزار نفر مجروح شدند.
خانهها و زیرساختهای بسیاری در مناطق مختلف ویران شدند و تعداد زیادی از خانوادهها سرپناه و اموال خود را از دست دادند.
منابع دیپلوماتیک به افغانستان اینترنشنال گفتند که یوناما زمینه حضور طالبان در اجلاس سالانه سازمان ملل درباره تغییرات اقلیمی در باکو را فراهم کرده است. پس از سقوط دولت پیشین، کنوانسیون تغییرات اقلیمی سازمان ملل مشارکت افغانستان را تعلیق کرد.
نمایندگی افغانستان در ژنو، نصیر احمد اندیشه، رئیس این نمایندگی را برای شرکت در بیستونهمین اجلاس اقلیمی سازمان ملل، کاپ ۲۹ معرفی کرده بود.
در نامهای که نمایندگی افغانستان در ژنو به نمایندگی دایمی جمهوری آذربایجان در این سازمان در ۲۶ میزان (۱۷ اکتبر) نوشت، آمده است: «با توجه به وضعیت دشوار کنونی افغانستان و تعهد ما به حضور در گفتمانهای بینالمللی محیطزیست، نصیر اندیشه به عنوان نماینده رسمی افغانستان گزینه بسیار مناسب برای شرکت در اجلاس کاپ ۲۹ است که قرار است در باکوی جمهوری آذربایجان برگزار شود.»
در نامه ابراز امیدواری شده است که نمایندگی آذربایجان در سازمان ملل این نامه را به مقامهای ذیربط در باکو منتقل کند.
به نظر میرسد درخواست نمایندگی افغانستان در ژنو از سوی آذربایجان پذیرفته نشده است و طالبان نماینده خود را در این نشست بینالمللی فرستاده است.
منابع دیپلوماتیک به افغانستان اینترنشنال گفتند که در سه اجلاس قبلی سازمان ملل در قاهره، ابوظبی و اسکاتلند، افغانستان غایب بود، اما «امسال باکو رویکردی متفاوتی در پیش گرفت و مطمین هستیم که یوناما (در تصمیمگیری باکو برای دعوت از طالبان) نقش داشت».
دفتر نمایندگی سازمان ملل در افغانستان هنوز به سوال افغانستان اینترنشنال درباره نقش یوناما در معرفی هیئت طالبان در نشست باکو پاسخ نداده است.
دیدار رئیس یوناما با طالبان
طبق یادداشت اداره محیط زیست طالبان که روز ۱۴ عقرب، ( ۴ نوامبر) در صفحه این اداره در شبکه اکس منتشر شده است، رزا اوتونبایوا، رئیس یوناما با مطیعالحق خالص، رئیس این اداره ملاقات کرده است.
در این یادداشت آمده است: «بحث و گفتوگوی جامعی در مورد ماهیت و دامنه اجلاس تغییرات اقلیمی سازمان ملل متحد (کاپ ۲۹) صورت گرفت.»
طالبان نگفته است که خانم اوتونبایوا از طالبان برای شرکت در این نشست دعوت کرده است.
اما یک منبع دیپلوماتیک به رویترز گفت که آذربایجان مقامهای اداره محیط زیست طالبان را به عنوان ناظر به کاپ ۲۹ دعوت کرد تا آنها را قادر سازد «بهطور بالقوه در بحثهای پیرامونی شرکت کنند و فرصت دیدارهای دوجانبه را نیز داشته باشند.»
به گفته این منبع، از آنجا که حکومت طالبان به طور رسمی در سازمان ملل به رسمیت شناخته نشده است، مقامهای این گروه نمیتوانند اعتبارنامهای برای شرکت در روند رسیدگیهای کشورهای عضو کامل دریافت کنند.
خبرگزاری فرانسه هم روز سهشنبه گزارش داد که هیئت طالبان که در این نشست رفته است، در گفتوگوهای اصلی دخیل نیست.
یک هیئت سهنفره از طالبان به رهبری مطیعالحق خالص، رئیس اداره حفاظت از محیطزیست این گروه، روز دوشنبه ۲۱ عقرب برای شرکت در این نشست بینالمللی به آذربایجان رفت.
اجلاس سالانه سازمان ملل متحد در مورد مسائل اقلیمی روز دوشنبه، ۲۱ عقرب آغاز به کار کرد. جمعآوری کمک مالی برای کشورهای درحال توسعه موضوع اصلی بحث این کنفرانس است تا این کشورها بتوانند خود را متناسب با این تغییرات تطبیق دهند.
افغانستان یکی از کشورهایی است که بدترین آسیب را از تغییرات اقلیمی دیده است. سیل ناگهانی امسال جان صدها نفر را گرفت. در همان حال، این کشور به شدت وابسته به کشاورزی از یکی از بدترین خشکسالیهای دهههای اخیر رنج میبرد.
با سقوط دولت پیشین افغانستان، کنوانسیون چارچوب تغییرات اقلیمی سازمان ملل، کاپ، مشارکت افغانستان را از سال ۲۰۲۱ به تعویق انداخت و در واقع این کشور را از مذاکرات خارج کرد.
اما پس از سه سال هیئت طالبان برای اولینبار در این نشست مهم بینالمللی که با میزبانی سازمان ملل برگزار شده است، شرکت کرده است.
مقامهای طالبان تاکنون در نشستهای سازمان ملل در مورد افغانستان در دوحه و همچنین در نشستهایی در چین و آسیای میانه شرکت کردهاند.
سازمان ملل متحد از واگذاری کرسی افغانستان در مجمع عمومی به طالبان خودداری کرده است و حکومت طالبان عمدتا به دلیل محدودیتهای که بر تحصیل و کار زنان تحمیل کرده است، تا کنون از سوی هیچ کشوری به رسمیت شناخته نشده است.
خبرگزاری فرانسه در گزارشی نوشت که شماری از دیپلوماتهای افغانستان، بستن سفارتخانههای این کشور در لندن و اسلو به درخواست طالبان را گامی برای پذیرش طالبان میدانند. این خبرگزاری نوشت که طالبان در عرصه دیپلوماتیک به موفقیتهای کوچکی دست یافته است.
سفارتهای افغانستان در لندن و اسلو که تا مدتها توسط دیپلوماتهای دولت پیشین افغانستان اداره میشدند، اخیرا در پی درخواست طالبان بسته شدند.
وزارت خارجه ناروی با بیان این که طالبان در واقع کنترول دولت افغانستان را در دست دارند، تعطیلی سفارت را توجیه کرد. لندن نیز این اقدام را به درخواست طالبان و بهعنوان راهی برای مواجهه عملی با شرایط فعلی افغانستان تفسیر کرد.
در گزارش خبرگزاری فرانسه آمده است برای بسیاری تصامیم این دو کشور بهعنوان «تسلیم در برابر طالبان» و «خیانت» به آرمانهای دموکراتیک افغانستان تلقی شده است.
نظیفالله سالارزی، سفیر افغانستان در بلجیم این اقدام را خیانتبار خواند و گفت: «چگونه میتوانید به نامهای از طرف گروهی که به رسمیت نمیشناسید، پاسخ مثبت بدهید؟»
نقش طالبان در امنیت منطقهای و دیپلوماسی مهاجرت
گزارش افزوده که یکی از دلایل اصلی این تغییر موضع کشورهای غربی در برابر طالبان، مسائل امنیتی و مهاجرتی است.
در حالی که طالبان تنها پنج نمایندگی پراگ، لاهه، مادرید، صوفیه و قنسولگری مونیخ را در اروپا را به رسمیت میشناسد دیپلوماتهای افغان نگراناند که آلمان کشوری که بیش از نیم میلیون افغان در آن زندگی میکنند، همانند لندن و اسلو عمل کند.
گفته میشود آلمان در حال مذاکره با طالبان برای اخراج برخی از «افغان مجرم» بوده و توافقهای مشابهی نیز با میانجیگری قطر و اوزبیکستان در جریان است.
گزارش افزوده که کشورهای غربی بهویژه با افزایش تهدیدات ناشی از داعش، به دنبال این هستند که طالبان را بهعنوان شریک امنیتی در مبارزه با تروریسم بشناسند.
خبرگزاری فرانسه نوشته که حتی برخی کارشناسان معتقدند که کشورهای غربی ناچار به برقراری ارتباط عملی با طالبان بهعنوان حاکمان برحال افغانستان هستند.
یک پیروزی دیپلوماتیک مهم برای طالبان
گزارش افزوده هرچند تصمیم بریتانیا و ناروی، بهظاهر کوچک به نظر میرسد، اما بهعنوان یک موفقیت مهم دیپلوماتیک برای طالبان تلقی میشود و نشاندهنده آن است که جهان به تدریج مجبور به پذیرش واقعیت جدید افغانستان میشود.
گیل دورونسورو، پژوهشگر در بخش افغانستان معتقد است که تصمیم بریتانیا و ناروی با رویکرد واقعگرایی حاکی از آن است که غرب بهطور غیررسمی در حال پذیرش طالبان بهعنوان تنها گزینه موجود برای افغانستان است.
خبرگزاری فرانسه همچین نوشته است که حضور طالبان در نشست بینالمللی تغییرات اقلیمی در آذربایجان نشانهای از آغاز فرایند تعامل رسمیتر جهان با این گروه است.
گزارش افزوده که به نظر میرسد که طالبان بهتدریج در حال دستیابی به نوعی مشروعیت بینالمللی هستند و احتمالا این روند در آینده ادامه خواهد داشت.
مایک والتز، مشاور امنیت ملی دونالد ترامپ، رئیسجمهور منتخب امریکا، در اگست ۲۰۲۱ در پی سقوط دولت افغانستان و بازگشت طالبان به قدرت، خواهان استعفای زلمی خلیلزاد شده بود. آن زمان والتز در اکس نوشته بود «خلیلزاد نماینده ویژه ایالات متحده برای افغانستان باید استعفا دهد.»
مایک والتز در اگست ۲۰۲۱، یادداشتهای خبرنگار لانگوار جورنال درباره زلمی خلیلزاد و نقش او در امضای توافقنامه دوحه را بازنشر کرده بود. این خبرنگار نوشته بود که زلمی خلیلزاد «در مورد پاکستان و اتحاد طالبان و القاعده به کانگرس دروغ گفت.»
این خبرنگار برخی از یادداشتهای زلمی خلیلزاد را یادآوری کرده که مواضع متضاد خلیلزاد درباره طالبان را نشان میدهد.
این خبرنگار نوشته خلیلزاد در اوایل میگفت «اول، پاکستان اکنون یک دولت حامی تروریسم است. شکی نیست که ارتش پاکستان و سازمان استخبارات پاکستان، آیاسآی، از شبکه حقانی حمایت میکنند.»
این خبرنگار نوشت که خلیلزاد در سال ۲۰۱۶ گفت: «روشن است که ارتش پاکستان و [آیاسآی] برای طالبان که یک سازمان افراطی است که برای القاعده پناهگاه فراهم میکند. بنابراین روابط [طالبان و القاعده] ادامه دارد.»
با این وجود خبرنگار لانگوار جورنال نوشته است که خلیلزاد زمانی که مذاکره با طالبان را آغاز کرد گفت طالبان «تضمینهای ضد تروریسم» را ارائه خواهند کرد و پاکستان از این تضمینها حمایت خواهد کرد.
با انتخاب مایک والتز به عنوان مشاور امنیت ملی ترامپ، زلمی خلیلزاد او را فردی «محکم و باهوش» خواند و گفت که آقای والتز در افغانستان «شجاعانه» در جنگ شرکت کرده است.
والتز و خلیلزاد هر دو عضو حزب جمهوریخواه هستند.
خلیلزاد نماینده پیشین امریکا برای افغانستان بود که توافقنامه دوحه با طالبان را امضا کرد.
مایک والتز از مخالفان طالبان و از منتقدان دولت جو بایدن است.