متقی و اسحق‌ دار برای شرکت در نشست طالبان، پاکستان و چین به بیجینگ می‌روند

نخستین روز «مجمع گفت‌و‌گوهای تهران» روز یکشنبه، ۲۸ ثور برگزار شد و امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان در این نشست درباره روابط افغانستان با ایران، سیاست، تجارت و مسئله آب سخنرانی کرد.

وزیر خارجه طالبان همچنین با اشاره به حجم سه میلیارد دالری تجارت میان افغانستان و ایران گفت که این گروه در چهار سال گذشته، در چارچوب «سیاست متوازن» روابط خوبی با کشورهای همسایه، منطقه و جهان برقرار کرده است.

او در این نشست به تنش‌های تهران و کابل بر سر مسئله حقابه نیز پرداخت و خشکسالی را مشکل مشترک دو کشور دانست. او گفت: «تلاش ما این است که آب هدر نرود و به‌خوبی به طرف ایرانی برسد.»

آقای متقی افزود: «این مسئولیت شرعی و اسلامی ماست که کمک کنیم و این اقدام را هم ثواب می‌دانیم و هم در قالب سیاست، مثبت تلقی می‌کنیم. مردم ایران که صدای مرا می‌شنوند، اطمینان داشته باشند که ما نیت بدی در این زمینه نداریم.»

او با اشاره به سیاست خارجی طالبان گفت این گروه «سیاست متوازن و اقتصادمحور» را در پیش گرفته و برای کشورهای همسایه در این سیاست جایگاهی ویژه قائل است.

امیرخان متقی گفت نظام این گروه نتیجه شکست نسخه‌های تحمیلی خارجی است و اکنون طالبان سیاست متوازنی را با همسایگان در پیش گرفته‌ است.

او تأکید کرد: «نظام امروزی در افغانستان پس از تجربه‌های بسیار و نسخه‌هایی که از خارج بر مردم تحمیل شد و نتیجه نداد، روی کار آمده است.» امیرخان متقی افزود که مقام‌های این گروه در ۳۴ ولایت کشور به مشکلات مردم رسیدگی می‌کنند.

خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) روز یکشنبه، ۲۸ ثور از آغاز نخستین روز «مجمع گفت‌وگوی تهران» با حضور وزیران خارجه عمان، تاجیکستان، عراق، وزیر خارجه طالبان و مقام‌هایی از ارمنستان خبر داد.

در این مجمع، کمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی، محمدجواد ظریف، وزیر خارجه پیشین ایران و شماری از سفیران کشورهای مختلف نیز حضور دارند. قرار است دومین روز این نشست روز دوشنبه، ۲۹ ثور، برگزار شود.

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری ایران در سخنرانی خود در این نشست به جنگ غزه اشاره کرد و گفت: «اگر کشورهای قدرتمند در فکر تجاوز به سایر ملل نباشند، دعوایی شکل نخواهد گرفت.»

او در واکنش به اظهارات اخیر دونالد ترامپ در سفرش به خاورمیانه، که جمهوری اسلامی را عامل تهدید خوانده بود، گفت: «این تهران نیست که با بمباران، ترور دانشمندان و کشتار مردم بی‌گناه ناامنی ایجاد می‌کند بلکه آن‌هایی که به منطقه آمده‌اند، خود تهدید به شمار می‌روند.»

او افزود: «ما از هزاران سال پیش با همسایگان خود زندگی کرده‌ایم اما قدرت‌های خارجی با دامن زدن به اختلاف میان کشورهای منطقه، دشمنی ایجاد می‌کنند.»

آقای پزشکیان همچنین گفت: «آن‌ها می‌خواهند بین ما اختلاف بیندازند تا منابع‌مان را با هر قیمتی که خواستند ببرند و در مقابل، ما را برای یکدیگر تهدید جلوه دهند. آن‌ها می‌خواهند نفت ما را ببرند، به ما اسلحه بدهند و بعد ادعا کنند که بیایید در کشور ما سرمایه‌گذاری کنید.»

وزیر خارجه عمان نیز در این نشست درباره اهمیت گفت‌وگوهای منطقه‌ای، روابط با ایران، بحران فلسطین و ضرورت بازنگری در رویکردهای بین‌المللی برای حل مسائل خاورمیانه سخنرانی کرد.

در این مجمع، عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران و وزیر خارجه تاجیکستان نیز سخنرانی کرده‌اند. تاکنون رسانه‌های ایرانی سخنرانی وزیر خارجه طالبان را منتشر نکرده‌اند.

امیر عبدالله جهاند در یک پیام ویدیویی تاکید کرد که سهمیه برق مساجد تنها باید برای روشنایی، تامین آب و امور دیگر مربوط به مساجد استفاده شود.

رئیس تجاری شرکت برق طالبان هشدار داده که استفاده از برق مساجد برای هرگونه بهره‌گیری شخصی به‌شدت ممنوع است.

این در حالی است که ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان در ماه حوت پارسال اعلام کرد که رهبر این گروه با صدور حکمی مساجد را از پرداخت هزینه برق معاف کرده است.

او همچنین تاکید کرده بود که ادارات طالبان باید با نظارت دوامدار تلاش کنند که برق مساجد در جاهای دیگر مصرف نشود.

این مقام پیشین طالبان که هرازگاهی انتقادهای محتاطانه‌ای را علیه ملا هبت‌الله، رهبر این گروه مطرح می‌کند، با اشاره به یک حدیث منسوب به پیامبر اسلام گفت: «مردم از آیین و منش حاکمان خود پیروی می‌کنند.»

سفیر پیشین طالبان در اسلام آباد در یادداشتی در شبکه اکس نوشت که اصلاح فردی زمینه اصلاح جامعه را فراهم می‌کند.

این چهره شناخته‌شده طالبان پیش از این نیز از هبت‌الله آخندازده و سیاست‌های حکومت طالبان انتقاد کرده است.

او در ماه قوس پارسال با انتشار شعری به گونه تلویحی از عملکرد حکومت طالبان انتقاد کرد و هشدار داد «اگر عقل مغلوب شود، تصمیمات خودخواهانه به اشتباهات بزرگ منجر خواهد شد.»

ضعیف‌ باری از «استبداد حاکم»، سرکوب منتقدان و معافیت مقام‌ها از مجازات نیز انتقاد کرده بود. او نوشته بود: «حاکمان خود را بالاتر از قانون می‌دانند و استبداد حاکم، شجاعت گفتن سخن حق را از مردم گرفته است.»

عبدالسلام ضعیف در حاکمیت پیشین طالبان در دهه نود تحت رهبری ملاعمر، بنیانگذار و رهبر این گروه، در پست‌های مهم دولتی کار کرد. او بعد از سقوط طالبان در سال ۲۰۰۱ در پاکستان بازداشت و سپس به زندان گوانتانامو منتقل شد. ضعیف بعد از سه سال ۲۰۰۵ از گوانتانامو آزاد شد و سپس در دوره ریاست‌جمهوری حامد کرزی، یک بنیاد مذهبی به نام «افغان بنست» در کابل تاسیس کرد.

به گزارش سازمان حقوق بشر ایران، حکم اعدام این زندانیان بامداد پنجشنبه، ۲۵ ثور در زندان شهرستان زابل در استان سیستان‌وبلوچستان به اجرا درآمده است. این سازمان هویت زندانی افغان را عبدالله معرفی کرده است.

این سازمان حقوق بشری که در بیرون از ایران فعالیت دارد، زندانی ایرانی را رضا دهمرده، ۲۴ ساله معرفی کرده است. گزارش افزوده که رضا دهمرده شهروند بلوچ ایران بود که سه سال پیش توسط دستگاه قضایی جمهوری اسلامی به اعدام محکوم شده بود.

منابع رسمی و رسانه‌های جمهوری اسلامی تاکنون اعدام این دو زندانی را به‌طور رسمی تایید نکرده‌اند. سازمان حقوق بشر ایران نوشت که عدم درجه بندی قتل در ایران سبب شده هرنوع قتلی فارغ از شدت و ضعف و انگیزه متهم، منحر به صدور حکم اعدام شود.

این در حالی است که سازمان‌های حقوق بشری فعال در بیرون از ایران قبلا گفته‌اند که جمهوری اسلامی پس از تسلط طالبان بر افغانستان اعدام زندانیان افغان را افزایش داده است. به گزارش این سازمان‌ها سال گذشته بیش از ۸۰ زندانی افغان در ایران اعدام شده‌اند.