فعالان حقوق بشر از سازمان ملل خواستند برای جلوگیری از کوچ اجباری هزارهها فورا اقدام کند
دهها سازمان و ۱۱۲ فعال حقوق بشر در نامهای سرگشاده به سازمان ملل، نسبت به کوچ اجباری و غصب زمینهای هزارهها توسط طالبان ابراز نگرانی کردند.
این نهادها و فعالان از رزا اوتونبایوا، رئیس یوناما خواستند برای توقف کوچ اجباری و تضمین امنیت و بازگشت امن خانوادهها فوری اقدام کند.
در این نامه که ۲۸ سازمان و ۱۱۲ فعال حقوق بشر آن را امضا کردهاند، نسبت به غصب زمینهای مردم هزاره در افغانستان، بهویژه روستای رشک بامیان، ابراز نگرانی شده و تاکید شده که پس از بازگشت طالبان به قدرت، جامعه هزاره از زمینهای اجدادی خود محروم شده یا مجبور به خرید دوباره آنها از کوچیها شدهاند.
امضاکنندگان این نامه با اشاره به کوچ اجباری ۲۵ خانواده در پنجم اسد امسال در روستای رشک بامیان، گفتهاند که این خانوادهها به حاشیه روستا منتقل و در چادرهای موقت و مسجد، تحت نظارت شدید امنیتی طالبان مستقر شدهاند. در نامه آمده است که از آن زمان تاکنون چهار خانواده از ترس اجبار به انتقال زمین به کوچیها، روستا را ترک کردهاند.
در این نامه نسبت به کمبود شفافیت و فقدان دادرسی عادلانه در بررسیهای دادگاه طالبان ابراز نگرانی شده و آمده است که این دادگاه با نادیده گرفتن شواهد و نقصهای قانونی، به نفع کوچیها حکم صادر کرده و خانوادههای هزاره را مجبور به تخلیه زمینهایشان کرده است.
گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان در ماه اسد امسال اعلام کرد که موضوع «اخراج اجباری مردم از زمینها و خانهها» در روستای رشک ولسوالی پنجاب بامیان را بررسی میکند. ریچارد بنت خطاب به طالبان گفت که «جابهجایی اجباری هرگز پذیرفتنی نیست.»
فعالان میگویند که قدرتگیری طالبان باعث جسارت بیشتر کوچیها علیه هزارهها شده و آنها بارها وارد روستاها شده و دامهای خود را در زمینهای هزارهها میچرانند. در نامه آمده که تنها در تابستان امسال، ۱۱ نفر از اقوام هزاره در ولسوالیهای ورس و پنجاب بامیان توسط کوچیها لتوکوب شدند.
در نامه آمده است: «از زمان بازگشت طالبان، هزارهها بهطور سیستماتیک مورد تبعیض قرار گرفته و جامعه هزاره از خدمات عمومی، آموزش و پستهای دولتی محروم شدهاند.» این فعالان همچنین به حملات داعش علیه هزارهها اشاره کرده که براساس این نامه طالبان و حکومت سابق این موارد را بررسی نکردهاند.
نهادهای حقوق بشری در این نامه از یوناما، شورای حقوق بشر و کشورهای عضو خواستند طالبان را تحت فشار قرار دهند تا نظارت امنیتی بر خانوادههای هزاره در روستای رشک را متوقف کرده، زمینها و املاک غصبشده را بازگردانند و از ورود کوچیها به مناطق هزارهها جلوگیری کنند.
آنها همچنین خواستار تحقیق و مستندسازی درباره کوچ اجباری و غصب زمین هزارهها شدند و از شورای حقوق بشر نیز درخواست کردند تا فورا یک مکانیزم بینالمللی پاسخگویی برای بررسی نقضهای حقوق بشر، حفظ شواهد و پیگرد مرتکبان ایجاد کند.
حنیف اتمر، وزیر خارجه پیشین از گزارشها مبنی بر تلاش رهبری طالبان برای محدود کردن فعالیتها و تبعید احتمالی حامد کرزی، رئیسجمهور سابق ابراز نگرانی کرد. اتمر گفت که این اقدام طالبان تلاشها برای اعتمادسازی و حل سیاسی بحرانهای موجود و تأمین صلح پایدار در کشور را به خطر میاندازد.
آقای اتمر میگوید که تلاش طالبان برای محدود کردن آزادیهای اساسی حامد کرزی یا تبعید کردن او در مورد عبدالله عبدالله، رئیس پیشین شورای عالی مصالحه نیز صادق است.
پیشتر منابع به افغانستان اینترنشنال گفتند که طالبان قصد تبعید حامد کرزی را دارد. به گفته منابع، ملا هبتالله، رهبر طالبان، کرزی را تهدیدی جدی برای خود میداند.
حامد کرزی و عبدالله عبدالله از معدود رهبران افغانستان هستند که پس از بازگشت طالبان به قدرت در کابل ماندند.
اتمر روز جمعه در اکس نوشت: «رهبری طالبان باید بدانند که در این وضعیت حساس، زیر پا گذاشتن حقوق و آزادیهای مردم و رهبران شناخته شده شان، نسخهای برای بیثباتی و تشدید بحرانهای کشور است. این همان رهبرانی هستند که برای صلح عادلانه و پایدار در کشور تلاشهای زیادی کردهاند.»
اتمر در پایان اظهار داشت که طالبان باید پیش از آنکه دیر شود، به اراده مردم افغانستان احترام بگذارند و به خواست جامعه جهانی برای تحقق تعهدات بینالمللی کشور پاسخ مناسب دهد.
طالبان هنوز به گزارشها درباره تبعید حامد کرزی واکنش نشان نداده است.
منابع آگاه به افغانستان اینترنشنال گفتند که رهبر طالبان هیئتی را از قندهار برای دیدار با حامد کرزی به کابل فرستاده و از او خواسته است کشور را ترک کند. این هیئت همچنین دستورنامه هبتالله را به کرزی منتقل کرده که در آن بر اطاعت از رهبر طالبان و منع فعالیتهای حزبی و سیاسی تاکید شده است.
مسئولان پاکستانی در ایالت خیبرپختونخوا به مهاجران افغان دستور داد که هرچه زودتر پاسپورت کشور خود را بگیرند و مطابق قانون به کسب و کار خود بپردازند. افراسیاب زبیر، معاون کمیشنری منطقه لندی کوتل، قوانین جدید در مورد مهاجران افغان را ابلاغ کرده است.
به گزارش دان پاکستان، او در جلسهای با بزرگان محل گفته است که همه مهاجران افغان دارای کارت ثبت نام پیاوآر (PoR) ملزم به داشتن پاسپورت کشور خود هستند و باید ویزای معتبر پاکستان را داشته باشند.
مقامات به مهاجران افغان هشدار دادند که پس از ۳۱ آگست، اگر مهاجران افغان از مقررات جدید سرباز بزنند، با آنها طبق قانون اقدام خواهد شد.
بر اساس تصمیم دولت پاکستان، از اول سپتامبر هم روند اخراج حدود ۱.۳ میلیون افغان دارای کارت شناسایی آغاز میشود. وزارت داخله پاکستان پیشتر اعلام کرد که اعتبار این کارتها به پایان رسیده و ادامه حضور دارندگان آن در این کشور غیرقانونی خواهد بود.
فیلیپا کندلر، نماینده کمیساری عالی پناهندگان در پاکستان در واکنشی گفته است که دولت باید زمان بیشتری برای بازگشت داوطلبانه مهاجران اختصاص دهد و شرایط دانشجویان و افرادی را که پیوندهای خانوادگی و اجتماعی در پاکستان دارند، در نظر بگیرد.
دفتر والی طالبان در نیمروز اعلام کرد که صدها نفر به دلیل تلاش برای «سفر غیرقانونی» به ایران بازداشت شدند.
سخنگوی والی طالبان گفت که این افراد پس از بررسی و ارزیابی به ولایتهای اصلی خود بازگردانده شدند.
بر اساس خبرنامهای که روز جمعه، ۸ سنبله ۱۴۰۴، از سوی دفتر والی نیمروز منتشر شد، این اقدام به دستور هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، برای جلوگیری از «قاچاق انسان» انجام شده است.
در خبرنامه آمده است: «این افراد در ولسوالیهای چخانسور، چهاربورجک و خاشرود نیمروز بازداشت شدند و پس از ارزیابیهای لازم به ولایتهای خود منتقل شدند.»
والی طالبان در نیمروز به نیروهای این گروه دستور داده تا تلاشها برای مقابله با قاچاق انسان را شدت بخشند، علیه شبکههای قاچاق اقدام کنند و از ورود غیرقانونی افراد به کشورهای همسایه از طریق نیمروز جلوگیری کنند. او همچنین از مردم خواست از سفرهای غیرقانونی به کشورهای همسایه خودداری کنند.
دفتر والی نیمروز افزود که روز پنجشنبه در ولسوالی چخانسور، گروهی از افرادی که قصد سفر قاچاقی به ایران داشتند، در بیابان به دلیل گرسنگی و تشنگی گرفتار شدند و دو نفر از آنان جان باختند.
این اقدامات طالبان در حالی انجام میشود که جمهوری اسلامی ایران در سه ماه گذشته حدود دو میلیون مهاجر افغان را اخراج کرده است.
بسیاری از جوانان افغان به دلیل فقر، بیکاری و گرسنگی برای یافتن کار به ایران سفر میکنند، اما قوانین سختگیرانه ایران، از جمله ممنوعیت ورود مهاجران به برخی شهرها و محدودیت کارفرمایان برای استخدام مهاجران افغان، شرایط را برای آنان دشوار کرده است.
رحیم عمیر، رئیس معادن و پترولیم طالبان در نورستان اعلام کرد که ۸۰ کیلوگرم سنگ قیمتی بیروج این ولایت به ارزش ۱۴۲ میلیون و ۷۰۰ هزار افغانی به فروش رسیده است.
به گفته وی، از این مقدار ۱۴ میلیون و ۲۷۰ هزار افغانی به خزانه اداره طالبان واریز شده است.
طبق اظهارات این مقام طالبان، این سنگهای قیمتی از ولسوالی برگمتال استخراج شدهاند.
طالبان پیش از این نیز از فروش سنگهای کنزیت، مورگانیت بیروج و بلور نورستان خبر داده بودند.
طالبان در ماه اسد سال جاری هشت تُن از سنگهای قیمتی و نیمهقیمتی نورستان را به ارزش ۱۵۰ میلیون افغانی فروخت.
طالبان پس از بازگشت به قدرت، به طور گسترده بر استخراج و فروش معادن افغانستان تمرکز کرده است.
منتقدان طالبان میگویند که این گروه بهشکل غیرحرفهای و غیرقانونی معادن افغانستان را استخراج کرده و درآمد حاصل از فروش آن را بهجای سرمایهگذاری ملی، در جهت تحکیم حاکمیت خود و منافع شخصی به کار میبرد.
نورستان یکی از ولایتهای غنی از معادن سنگهای قیمتی در افغانستان محسوب میشود، اما استخراج و فروش این منابع بهشکل غیرقانونی و غیرحرفهای انجام میشود.
فارن پالیسی در ماه حمل امسال گزارش داد که ۱۴ گروه وابسته به القاعده از درآمد استخراج معادن توسط طالبان سود میبرند.
صندوق کودکان سازمان ملل میگوید که ناامنی غذایی در افغانستان، با وجود انتظار برای ثبات نسبی در فصل کشاورزی، همچنان بحرانی باقی مانده است.
یونیسف گفت که از ماه می تا اکتبر امسال حدود ۹.۵ میلیون افغان، معادل ۲۱ درصد جمعیت کشور با بحران ناامنی غذایی روبهرو خواهند شد.
این نهاد در گزارشی به وضعیت بشردوستانه افغانستان پرداخت و گفت در سال ۲۰۲۵، بیش از ۵۰ درصد از جمعیت افغانستان از جمله ۱۲ میلیون کودک به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند.
به گفته یونیسف، از ابتدای سال جاری میلادی بیش از ۲.۳ میلیون افغان از کشورهای همسایه به افغانستان بازگشتهاند که ۹۰۰ هزار نفر از آنها کودک هستند.
این سازمان تاکید کرده است که افغانستان همچنان با آسیبپذیری قابل توجهی در برابر بیماریهای مستعد همهگیری مواجه است.
براساس دادههای یونیسف تا ماه جولای امسال، شیوع اسهال حاد آبکی در برخی ولایتها ادامه داشته و بیش از نیمی از مبتلایان را کودکان زیر پنج سال تشکیل میدهند.
براساس گزارش یونیسف تا ماه جولای ۲۰۲۵، در مجموع بیش از ۱۰۰ هزار مورد اسهال حاد آبکی با کمآبی ثبت شده که ۴۸ مورد منجر به مرگ شده است.
به گفته یونیسف، بیشتر موارد در ولایتهای کابل، هرات، پکتیا، خوست، قندهار، غزنی، ننگرهار، فراه، بدخشان، هلمند، پروان و تخار ثبت شده است.
تشدید بحران گرسنگی و سوءتغذیه ناشی از آن، زنگ خطر را برای میلیونها نیازمند در افغانستان بهصدا درآورده است. پیشتر سازمان ملل هشدار داده که حدود یکسوم جمعیت افغانستان به کمک غذایی نیاز دارند.