فدراسیون بینالمللی مدافعین حقوق بشر از پاکستان خواست که اخراج مهاجران افغان را متوقف کند. این سازمان همچنین از جامعه جهانی درخواست حمایت فوری و عملی از پناهجویان افغان در پاکستان را کرد.
این گروه حقوق بشری روز شنبه، هشتم سنبله کارزاری را برای حمایت از مدافعان حقوق بشر، زنان و دختران و خانوادههای آسیبپذیر افغان در پاکستان راهاندازی کرد.
پاکستان از اول سپتامبر روند اخراج حدود ۱.۴ میلیون افغان دارای کارت شناسایی را آغاز میکند. وزارت داخله این کشور پیشتر اعلام کرده بود که اعتبار این کارتها به پایان رسیده و ادامه حضور دارندگان آن در پاکستان غیرقانونی خواهد بود.
علاوه بر دارندگان کارتهای (پیاوآر)، حدود ۸۰۰ هزار افغان دارای کارتهای «شهروندی افغان» هستند. پولیس میگوید این افراد نیز بهطور «غیرقانونی» در کشور زندگی میکنند.
فدراسیون بینالمللی مدافعان حقوق بشر میگوید بسیاری از افغانهای مقیم پاکستان به دلیل فعالیتهای خود تحت تعقیب طالبان قرار دارند و زنان در افغانستان با محدودیتها، تهدیدها، خشونت و محرومیت از آزادیهای اساسی مواجهاند.
در اعلامیه این گروه آمده است: «خطر بازداشتهای خودسرانه، شکنجه، ناپدیدسازی اجباری و حتی اعدام برای کسانی که در گذشته در نهادهای مدنی و حقوق بشری فعالیت داشتهاند، بهطور جدی وجود دارد.»
مدافعان حقوق بشر اخراج این افراد به افغانستان را نقض حقوق بشر دانسته و تاکید کردهاند که پاکستان موظف به رعایت اصل عدم اخراج اجباری بر اساس قوانین بینالمللی است.
همزمان اخراج مهاجران از پاکستان همچنان ادامه دارد. پیشتر مقامهای پاکستانی اعلام کردند که در ماه آگوست دستکم ۶۰ هزار و ۷۷۳ مهاجر افغان دارای کارتهای «پیاوآر» و «ایسیسی» از طریق تورخم به افغانستان بازگشتهاند.
اداره ملی احصائیه و معلومات طالبان قصد داشت درج عکس در تذکرهها را اجباری کند. این اداره تاکید کرده بود که نصب عکس برای تثبیت هویت، جلوگیری از جعل و فساد، سهولت سفر و رعایت معیارهای بینالمللی ضروری است.
در یک یادداشت تفصیلی، این اداره ۱۱ دلیل برای ضرورت درج عکس در تذکرهها ارائه کرده بود اما دارالافتای طالبان ۱۰ مورد از این دلایل را «غیرشرعی» دانسته و تنها یک مورد را پذیرفته است.
این استثنا شامل درج عکس در تذکره زنانی میشود که در خارج از کشور زندگی میکنند یا برای درمان به کشورهای همسایه سفر میکنند. دارالافتای طالبان، نصب عکس بر تذکره زنان داخل افغانستان را «خلاف شرع» اعلام کرده است.
براساس اسنادی که بهدست افغانستان اینترنشنال رسیده، اداره احصائیه و معلومات طالبان درج عکس را یکی از شرایط مهم صدور تذکره دانسته و توضیح داده است که تمامی مراحل مربوط به تذکره زنان توسط کارکنان زن انجام میشود.
با این حال، دارالافتا طالبان تاکید کرده است که برای امور حقوقی، ذکر نام پدر و پدربزرگ کفایت میکند و روشهای دیگری برای جلوگیری از جعل وجود دارد. این مرجع همچنین افزوده است که سفرهای خارجی با پاسپورت و ویزا انجام میشود و تذکره در این زمینه ضرورتی ندارد.
دارالافتای طالبان گفته است: «نصب عکس بدون ضرورت شرعی مجاز نیست، چه تصویر تمامقد باشد و چه تنها صورت.» به باور علمای طالبان، برای تثبیت هویت در داخل کشور ذکر نام، نام پدر، نام پدربزرگ و نشانی محل سکونت کافی است.
بر اساس این فتوا، درج عکس زنان در تذکره ضروری شمرده نمیشود، اما زنانی که بخواهند میتوانند به صورت داوطلبانه عکس خود را در تذکره درج کنند.
این تصمیم با واکنش گسترده فعالان حقوق بشر و زنان معترض روبهرو شده است. بسیاری از زنان اختیاری شدن درج عکس را محدودیت تازهای بر حقوق آنان دانسته و با این تصمیم مخالفت کردهاند.
در شبکههای اجتماعی نیز شماری از کاربران با راهاندازی هشتگ «عکس من، هویت من» از جامعه جهانی خواستهاند در برابر این تصمیم سکوت نکند.
جنبش تحول تاریخ زنان افغانستان گفت: «این فرمان نهتنها ناقض اصل برابری انسانی و حقوق شهروندی است، بلکه زنان را از حق هویت و شناسایی محروم میسازد.»
زنان معترض خواستار صدور اسناد هویتی بدون تبعیض جنسیتی شدهاند.