عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران میگوید که ثبات و توسعه افغانستان برای همه کشورهای منطقه یک ضرورت راهبردی است و بدون همکاری کشورهای همسایه، دستیابی به صلح پایدار در این کشور ممکن نخواهد بود.
آقای عراقچی این سخنان را در نشست نمایندگان ویژه کشورهای همسایه افغانستان و روسیه در تهران مطرح کرد. او گفت که این نشست با هدف رایزنی و تبادل نظر درباره تحولات افغانستان و تقویت همکاریهای منطقهای برگزار شده است.
عراقچی با اشاره به دعوت از طالبان برای حضور در این نشست گفت که ایران خواهان مشارکت افغانستان در روندهای منطقهای بوده، اما به تصمیم طرف افغان برای شرکت نکردن احترام میگذارد.
به گفته او، این تصمیم تاثیری بر روابط دوجانبه ایران و طالبان نخواهد داشت.
طالبان دیروز اعلام کرد که در نشست نمایندگان ویژه کشورهای همسایه افغانستان جمع روسیه، شرکت نخواهد کرد. سخنگوی وزارت خارجه این گروه گفت که آنان ترجیح میدهند تعاملات منطقهای خود را از مسیر سازمانهای منطقهای، فرومهای موجود و گفتوگوهای دوجانبه دنبال کنند.
در این نشست که روز یکشبنه ۲۳ قوس در تهران برگزار شد، آقای عراقچی گفت که تحولات چند سال اخیر در منطقه نشان داده «رویکردهای بیرونی و نسخههای تحمیلی نه به ثبات میانجامد و نه توسعه پایدار را تضمین میکند.» به باور وزیر خارجه ایران، «راه حلهای منطقه محور» از قابلیت و ظرفیت بیشتری برای تقویت همگرایی و دستیابی به توسعه و امنیت پایدار برخوردارند.
او گفته است که ادغام افغانستان در شبکههای اقتصادی، ترانزیتی و انرژی منطقه مسیر همگرایی منطقهای را هموار میسازد. تقویت ارتباطات جادهای و ریلی، تسهیل تجارت، همکاریهای مرزی میتواند افغانستان را به حلقهای حیاتی در پیوند آسیای مرکزی، غرب آسیا و جنوب آسیا تبدیل کند.
آقای عراقچی گفت که در این زمینه ایران آمادگی دارد به افغانستان از مسیر کشورهای همسایه کمک کند. او گفت که ارتقای شرایط در افغانستان میتواند این کشور را به حلقه اتصال آسیای مرکزی با جنوبی، و غرب آسیا با آسیا «پاسیفیک» تبدیل کند و بستری برای ترانزیت انرژی و تجارت منطقه باشد.
در نشست نمایندگان ویژه کشورهای همسایه افغانستان و روسیه در تهران صبح یکشنبه ۲۳ قوس برگزار شد، نمایندگان ویژه پاکستان، روسیه، چین، تاجیکستان، ازبکستان و ترکمنستان حضور دارند. پاکستان در سطح نماینده نخستوزیر و روسیه و ازبکستان در سطح نمایندگان رئیسجمهور در این نشست شرکت کردهاند.
در نشست منطقهای درباره افغانستان، نمایندگان ویژه روسیه، پاکستان، چین، تاجیکستان، اوزبیکستان و ترکمنستان حضور دارند.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران در آغاز نشست منطقهای تهران گفت در این نشست همه تحولات مربوط به افغانستان بررسی خواهد شد.
طالبان اما از حضور در این نشست خودداری کرده است.
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی در نشست امروز گفت: ایجاد ساز و کارهای منظم گفتوگو میان کشورهای همسایه افغانستان ضرورتی راهبردی است.
او افزود: «این نشستها نه تنها از سوء تفاهمها جلوگیری میکند، بلکه امکان هماهنگی سیاستها و برنامههای اقتصادی، مرزی، انسانی و تقویت درک متقابل و نزدیکی دیدگاهها میان کشور منطقه را فراهم آورده و بستری مناسب برای کاهش تنشها و ارتقای همکاریهای سازنده میان همسایگان ایجاد میکند.»
عباس عراقچی راهحلهای همسایگان و کشورهای منطقه را برای افغانستان مفید خواند، اما به گفته وی نسخههای «فرامنطقهای» موثر نیستند.
وزیر خارجه جمهوری اسلامی گفت: «هیچ نسخه فرامنطقهای نمیتواند مشکلات و بحرانهای منطقهای را حل کند و نسخههای وارداتی و تصمیمگیریهای فرامنطقهای منجر به ثبات در هیچ کشوری نمیشود.»
عباس عراقچی بر گسترش همکاریهای اقتصادی منطقه با افغانستان تاکید کرد و گفت ارتقای شرایط در افغانستان میتواند آن را به حلقه اتصال آسیای مرکزی با آسیای جنوبی و غرب آسیا با آسیا پاسفیک تبدیل و بستری برای ترانزیت انرژی و تجارت فراهم کند.
پیش از برگزاری این نشست، جمهوری اسلامی جریانهای مخالف طالبان را در قالب یک بیانیه مشترک موسوم به «همصدایی احزاب و جریانهای سیاسی افغانستان» گردهم آورد.
جریانهای سیاسی افغانستان با تشویق ایران اعلامیه مشترکی صادر کردند و بر حل بحران افغانستان از طریق گفتوگوهای سیاسی تاکید کردند.
حنیف اتمر، وزیر خارجه سابق افغانستان برگزاری نشست منطقهای در تهران را فرصتی مهم برای پیشبرد روند سیاسی خوانده است. او از منطقه خواست به آغاز مذاکرات بینالافغانی کمک کند و «از جوانب افغانی بخواهد تا با همکاری سازمان ملل متحد، این مذاکرات را هرچه زودتر برگزار نمایند.»
