مقامهای گمرکی چین اعلام کردهاند که یک مسافر افغان به ظن تلاش برای قاچاق ۱۱ اثر سنگی و فلزی در ایستگاه قطاری در هانگکانگ، شناسایی و بازداشت شده است. پس از ارزیابی توسط مراجع ذیربط مشخص شد که این اقلام متعلق به بازه زمانی قرن دوم پیش از میلاد تا قرن پنجم میلادیاند.
بر مبنای اطلاعیه اداره گمرک هانگکانگ، تمامی این آثار در زمره اقلام ممنوعه برای خروج از کشور طبقهبندی شدند.
اقلام ضبطشده شامل سکههای نقره، تزئینات لوح سنگی، دستبندهای نقره، گوشوارههای طلا، یک قطعه ورق طلایی، یک انگشتر طلا، یک مجسمه بودای برنزی، یک پیکره ایستاده بودا از جنس برنز، بخشی شکسته از پایه سنگی نیلوفر آبی و یک سینی آرایشی سنگتراشیشده با نقوش پیکرهای بود.
جواهرات و پیگرههای ضبط شده مشابه آثار باستانی دوره یونانی-باختری افغانستان است.
مقامهای گمرکی چین تصریح کردهاند که بر اساس «قانون جمهوری خلق چین درباره حفاظت از آثار فرهنگی»، تمامی آثار فرهنگی که قرار است از کشور خارج شوند، باید تحت بازرسی نهادهایی قرار گیرند که از سوی مراجع فرهنگی زیر نظر شورای دولتی تعیین شدهاند.
گمرک چین تأکید کرد هر سازمان یا فردی که اقدام به حمل، ارسال پستی یا همراهبردن آثار فرهنگی به خارج از کشور میکند، بازداشت خواهد شد.
حدود یکهزار پناهجوی افغان نخستین گام رسمی را برای شکایت از وزارت دفاع بریتانیا بهدلیل افشای اطلاعات و سوءمدیریت اطلاعات شخصیشان برداشتهاند. شرکت حقوقی «بارینگز»، مسئول پیگیری پروندههای شاکیان، در تلاش دریافت ۵۰ هزار پوند غرامت برای هر موکلش است.
رابرت وایتهد، مالک این شرکت حقوقی، گفت که برای وزارت دفاع بریتانیا یک نامه «پیش از اقدام قانونی» ارسال شده است.
او میگوید شواهدی در اختیار دارد که نشان میدهد برخی از افرادی که اطلاعاتشان افشا شده و یا کسانی که با آنان ارتباط داشتند، کشته شدهاند و برخی دیگر از سوی طالبان با تهدید جان نزدیکانشان مورد اخاذی قرار گرفتهاند.
وایتهد گفت: «مسئولیت حفاظت از این دادهها بر عهده وزارت دفاع بود.»
این اقدام حقوقی تازهترین تحول در رویدادی کمسابقه است که در آن وزارت دفاع بریتانیا بهطور تصادفی اطلاعات شخصی افغانهایی را افشا کرد که بهدلیل ترس از انتقام طالبان، برای انتقال به بریتانیا درخواست داده بودند.
این پایگاه داده، شامل اطلاعات شخصی ۲۵ هزار متقاضی افغان و اعضای خانوادههایشان بود و همچنین جزئیاتی درباره برخی نیروهای ویژه بریتانیا نیز مشمول این پایگاه داده بود.
در فبروری ۲۰۲۲، یک سرباز بریتانیایی بهطور ناخواسته این معلومات را افشا کرد؛ اشتباهی که تا آگست ۲۰۲۳ پنهان ماند.
حکومت بریتانیا برای افغانهای متأثر از این افشای اطلاعات، یک طرح محرمانه مهاجرتی بهنام «مسیر پاسخ افغانستان» ایجاد کرد که بر اساس آن، ۷ هزار و ۳۵۵ نفر به بریتانیا آمدهاند یا قرار است وارد این کشور شوند.
این طرح اما در ماه جولای برای دیگر قربانیان افشای اطلاعات بسته شد.
در میان موکلان این شرکت، افراد «بسیار آسیبپذیر» نیز دیده میشوند؛ از جمله اعضای پیشین نیروهای ویژه افغان که پیش از بازگشت طالبان به قدرت، همکاری نزدیک با بریتانیا داشتند. دیگر شاکیان شامل افرادی هستند که در پولیس و دستگاه قضایی افغانستان کار کردهاند.
عدنان مالک، مسئول حفاظت از دادهها در شرکت حقوقی بارینگز، گفت این شرکت ویدیوهایی دیده است که نشان میدهد گروههای مسلح «خانهها را زیر و رو میکنند و در جستوجوی افرادی هستند» که با نیروهای غربی همکاری کردهاند.
او افزود یکی از موکلان به شرکت گفته است که برادرش، که افسر پولیس در افغانستان بوده، اخیرا کشته شده است.
بارینگز باور دارد که مرگ او نتیجه مستقیم افشای اطلاعات بوده است.
بیشتر بخوانید: دیلی تلگراف: از زمان افشای فهرست بریتانیا، طالبان ۲۰۰ سرباز و پولیس سابق افغان را کشتهاند
در پروندهای دیگر، مالک گفت یک عضو بلندپایه پیشین ارتش افغانستان که به بریتانیا منتقل شده، گفته است «مجبور است برای زندهماندن پسرش به طالبان پول بپردازد.»
مالک با انتقاد از اغماض وزارت دفاع بریتانیا درباره این پرونده، گفت: «بسیار عجیب است که وزارت دفاع در جریان چندین جلسه دادگاه اصرار داشت جانها در خطر است و سپس یکباره گفت که جانها در خطر نیست.»
پیشتر وزارت دفاع بریتانیا اعلام کرد که صرف بودن نام فرد در صفحهگسترده، بهاحتمال بسیار زیاد، دلیلی بر هدفگرفتن او نخواهد بود.»
این وزارتخانه افزود: «همانگونه که همواره گفتهایم، در برابر هرگونه اقدام حقوقی یا درخواست غرامت، بهطور قاطع دفاع خواهیم کرد.»
با آغاز روند بازبینی پروندههای پناهجویان افغان در امریکا، حدود سه هزار افغان ساکن منطقه ریچموند ایالت ویرجینیا در کانون سرکوب گسترده مهاجرتی حکومت ترامپ قرار گرفتهاند. مسئولان محلی منطقه ریچموند به اکسیوس گفتهاند که این پناهجویان از آینده نامعلوم خود هراس دارند.
طبق آمارها منتشرشده در اکسیوس، از آگست ۲۰۲۱ تاکنون بیش از دو هزار و ۶۰۰ پناهجوی افغان تنها در منطقه ریچموند اسکان یافتهاند؛ پناهجویانی که اکنون با خطر سرکوب گسترده روبهرو هستند. این روند همچنین تمام افغانهایی را در بر میگیرد که در بازه زمانی ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ وارد ایالات متحده شدهاند.
در چارچوب این سرکوب، درخواستهای مهاجرت و تصمیمگیریهای مربوط به پناهندگی برای شهروندان افغانستان نیز به حالت تعلیق درآمده است.
شعیب صدیقی، مسئول مرکز اسلامی حمایت از پناهجویان افغان در ایالت ویرجینیا، به اکسیوس گفته است که پس از تیراندازی پناهجوی افغان به دو نیروی گارد ملی در واشنگتن، مراسم ادای سوگند برخی خانوادههای افغان برای کسب شهروندی بهطور ناگهانی لغو شده است.
صدیقی به نقل از شماری از خانوادههای افغان میگوید که پس از انتظار طولانیمدت، قرار ملاقات ویزای فرزندانشان در افغانستان نیز لغو شده است.
به گفته صدیقی، پس از رویدادهای اخیر در امریکا، برخی زنان محلی که حجاب دارند از ترس حتا به فروشگاه مواد غذایی در محلهشان نیز نمیروند.
حمیدالله نوری، مالک یک رستورانت در منطقه ریچموند، میگوید کارمندان افغان او که پروندههای پناهندگیشان هنوز در جریان است، میترسند در جلسات دادگاه بازداشت شوند.
او افزود که توقف روند مهاجرت، موجب نگرانی عمیق پناهجویان افغان شده است؛ بهویژه آنانی که اعضای خانوادههایشان هنوز در افغانستان بهسر میبرند.
کریستن لارچر، مسئول موسسه خیریه کاتولیک کامنولث، یکی از نهادهای اصلی اسکان پناهجویان در ریچموند، میگوید پناهجویان پیش از ورود به ایالات متحده سالها تحت بررسیهای امنیتی شدید قرار میگیرند.
او نگران است که سرکوب هدفمند پناهجویان افغان، اسلامهراسی را تشدید کند.
بریتانیا با اشاره به تنش نظامی اخیر میان طالبان و پاکستان، از شهروندان خود خواست به افغانستان سفر نکنند. وزارت خارجه بریتاینا در توصیهنامهای هشدار داد که وضعیت امنیتی افغانستان ناپایدار است و درگیریهای خشونتآمیزی در مناطق مرزی با پاکستان رخ داده است.
در این توصیهنامه که روز دوشنبه، ۲۴ قوس، بهروز شده، همچنین هشدار داده شد که خطر بازداشت شهروندان بریتانیایی در افغانستان افزایش یافته است.
لندن همچنین به بسته بودن برخی از گذرگاههای افغانستان اشاره کرده است.
در متن توصیهنامه آمده وزارت خارجه بریتانیا آمده: «اگر شما شهروند بریتانیا هستید و در افغانستان بازداشت شوید، ممکن است با ماهها یا حتا سالها زندان مواجه شوید.»
وزارت خارجه بریتانیا تصریح کرد که در صورت بازداشت شهروندان بریتانیایی در افغانستان، تواناییاش برای کمک به آنها «بسیار محدود» است و ارائه حمایتهای ضروری در داخل افغانستان نیز امکانپذیر نیست.
وزارت خارجه بریتانیا هشدار داد که اگر شهروندان این کشور بهرغم توصیهها باز هم به افغانستان سفر میکنند، میبایست مقصدهای سفر خود را بهدقت بررسی کرده و بیمه مناسب برای سفر خود تهیه کنند.
در ماههای گذشته روابط اداره طالبان و پاکستان به شدت تیره شده و تا درگیریهای مرگبار مرزی پیش رفته است. سازمان ملل پیشتر در گزارشی اعلام کرد که در اثر درگیریها میان نیروهای طالبان و پاکستان تنها از روز ۱۰ تا ۱۷ اکتبر دستکم ۵۰ غیرنظامی کشته و ۴۵۳ نفر دیگر زخمی شدند.
در این گزارش آمده که بیشتر این تلفات ناشی از حملات هوایی و گلولهباریهای فرامرزی در اسپینبولدک و کابل بود.
بانک جهانی اعلام کرده است که اقتصاد افغانستان برای دومین سال متوالی در حال رشد است اما تداوم فقر همچنان چشمانداز اقتصادی کشور را تحت فشار قرار داده است. این سازمان رشد ۴.۳ درصدی تولید ناخالص داخلی افغانستان را در سال ۲۰۲۵ پیشبینی کرده است. سال گذشته این رقم ۲.۵ درصد بود.
بانک جهانی میگوید که بازگشت بیش از دو میلیون مهاجر از ایران و پاکستان، میزان تقاضا را بلند برده و این امر موجب شده فعالیت بخش صنعت و خدمات رونق بگیرد که به رشد اقتصادی انجامیده است.
بنابر این گزارش، کاهش تورم و افزایش درآمدها نیز به تقویت رشد اقتصادی کمک کرده، با این حال، رشد سریع جمعیت افغانستان، افزایش کسری تجاری و تداوم فقر از چالشهایی است که هنوز پابرجا ماندهاند.
بانک جهانی در این گزارش میگوید بهرغم خشکسالی شدید، بخش کشاورزی افغانستان تابآوری خود را حفظ کرده و بخشهای معدن و ساختوساز نیز به رشد اقتصادی این کشور کمک کرده است.
در گزارش آمده که کاهش تورم در افغانستان به ۲ درصد در سال جاری که در پایینترین سطح در منطقه قرار داشته است، به ثبات قیمت مواد غذایی و تقویت ارزش پول ملی کمک کرده است.
با این حال، بانک جهانی تصریح کرده است که هرچند ثبات قیمتها در کوتاهمدت مفید است، اما در عین حال بازتابدهنده وابستگی شدید افغانستان به واردات از کشورهای دیگر است.
بهبود در حوزه درآمدهای بهدستآمده از مالیات داخلی نیز از دیگر مواردی است که در این گزارش به آن اشاره شده است؛ بانک جهانی پیشبینی کرده است که درآمدهای حاصل از مالیات داخلی تا پایان سال جاری به ۱۷.۱ درصد تولید ناخالص داخلی خواهد رسید.
با این حال، کاهش کمکهای خارجی باعث کوچکتر شدن منابع کلی بودجه در افغانستان شده و این کشور را همچنان به حمایتهای اهداکنندگان و مالیاتهای حاصل از تجارت وابسته نگه داشته است.
بانک جهانی میگوید بخش بانکی همچنان شکننده است و فشارهای نقدینگی ادامه دارد؛ گذار به «نظام مالی اسلامی» و دسترسی محدود به خدمات بانکی رسمی، از موانع اصلی رشد بانکی افغانستان عنوان شده است.
فارس حداد زرووس، مدیر بانک جهانی در افغانستان، میگوید: «در حالی که اقتصاد افغانستان رو به بهبود است، اما همچنان با چالشهای مالی قابل توجهی روبهرو است و بسیج درآمدهای داخلی برای جبران کاهش کمکها کافی نیست.»
او افزود: «ورود گسترده بازگشتگان در دو سال گذشته، شمار جوانان بیکار را افزایش داده است.»
بر مبنای آمار بانک جهانی، حدود یکچهارم جوانان افغان بیکار اند و محدودیتها بر مشارکت اقتصادی و آموزش زنان همچنین توسعه سرمایه انسانی و چشماندازهای رشد آینده را تضعیف میکند.
بانک جهانی پیشنهاد داده است که تداوم بهبود اقتصادی مستلزم اصلاحاتی برای افزایش سرمایهگذاری بخش خصوصی، تنوعبخشی به صادرات و ایجاد فرصتهای شغلی به بازگشتگان است.
تقویت حکمرانی، فراهمسازی زمینه توسعه بخش خصوصی و جذب سرمایهگذاری خارجی برای کاهش وابستگی افغانستان به کمکهای بشردوستانه و دستیابی به رشدی تابآور و فراگیر، نقشی کلیدی خواهد داشت.
جمهوری اسلامی اعلام کرد که کشورهای همسایه افغانستان و روسیه در نشست تهران از طالبان و پاکستان خواستند که به میز مذاکره برگردند و مشکلات خود را از راه دیپلوماتیک حل کنند.
وزارت خارجه ایران در بیانیهای درباره نشست تهران نوشت کشورهای همسایه افغانستان، و روسیه از تلاشها برای کاهش تنش میان طالبان و پاکستان حمایت کردند. به گفته تهران، آنها همچنین گفتند که آمادهاند برای تقویت این تلاشها کمک کنند.
در بیانیه همچنین آمده است که کشورهای منطقه آمادهاند در صورت درخواست حاکمان کابل، به تقویت ثبات در افغانستان کمک کنند.
وزارت خارجه ایران در بیانیهای درباره نشست تهران گفت که کشورهای شرکتکننده بر همگرایی منطقهای برای حلوفصل موضوعات و چالشهای موجود از جمله برخی موضوعات مرتبط با افغانستان تاکید کردند.
در این بیانیه که روز دوشنبه، ۲۴ قوس، نشر شد، همچنین آمده که کشورهای همسایه افغانستان بر ضرورت ادغام این کشور در روندهای سیاسی و اقتصادی منطقه تاکید کردهاند.
به گفته وزارت خارجه ایران، کشورهای منطقه با تاکید بر تهدیدهای امنیتی آمادگی خود را برای کمک به افغانستان برای مقابله با تروریسم و قاچاق مواد مخدر نیز اعلام کردند.
نشست تهران روز یکشنبه، ۲۳ قوس، با حضور نمایندگان ویژه چین، پاکستان، تاجیکستان، اوزبیکستان و ترکمنستان برگزار شد.
به رغم اینکه جمهوری اسلامی بر همنظر بودن کشورهای همسایه و روسیه درباره مسائل افغانستان تاکید کرده، تاکنون بیانیه مشترکی از این نشست منتشر نشده است.
سکوت درباره محدودیتهای طالبان و حکومت فراگیر
در بیانیه تهران همچنین به نقض حقوق بشر، ممنوعیت آموزش و کار زنان و دختران و همچنین تشکیل حکومت فراگیر در افغانستان هیچ اشاره نشده است.
در بیانیه جمهوری اسلامی درباره این نشست آمده که شرکتکنندگان بر ضرورت تقویت روابط اقتصادی و تجاری با افغانستان بهمنظور بهبود معیشت مردم تاکید کردهاند.
تهران گفت که کشورهای حاضر در نشست از جامعه بینالمللی خواستند تا علاوه بر رفع تحریمها، داراییهای افغانستان را نیز آزاد کند.
برپایه بیانیه، شرکتکنندگان نشست تهران همچنین از «کشورهای که عامل وضعیت امروز» در افغانستان، خواستهاند که برای کمک به بازسازی و بهبود وضعیت اقتصادی و رفاهی این کشور «بدون تبدیل به اهرم سیاسی» قدم پیش بگذارند.
در این بیانیه از سازمانهای بینالمللی خواسته شده است که تا از روند بازگشت مهاجران افغان حمایت کنند.
طبق این بیانیه، دومین دور نشست نمایندگان ویژه کشورهای همسایه افغانستان و روسیه، در ماه مارچ سال آتی در اسلامآباد برگزار خواهد شد.